Ana sayfa 72. Sayı Aseksüel karıncalar

Aseksüel karıncalar

Bilim Gündemi

137
PAYLAŞ

Derleyen: Hasan Kahraman

Teksas ve Brezilyalı araştırmacıların bulgularına göre mantarla beslenen bir karınca türü erkek karıncaların varlığına ihtiyaç duymadan çoğalabiliyor.

Birçok sosyal böcek (yabanarıları, balarıları ve karıncalar) erkekler olmadan günlük yaşantılarını sürdürmeye alışkındır. Koloni, steril dişiler ve yumurtlama özelliği olan bir kraliçe tarafından idare edilmektedir. Fakat tüm sosyal böcek türleri nihayetinde kraliçeyi döllemesi ve türün devamını sağlaması için erkek cinsleri de üretir.

Teksas ve Brezilyalı araştırmacıların bulgularına göre Mycocepurus smithii türü karıncaların kraliçeleri çiftleşmeye gerek duymadan çoğalabiliyor ve erkek karıncalar da tamamen ortadan kaybolmuş durumda. Teksas Üniversitesi’nde ekoloji, evrim ve davranış üzerine çalışan Christian Rabeling’e göre aseksüel olarak çoğalan hayvan türlerine doğada çok rastlanmıyor. Aseksüel türler rekombinasyon ile genlerini karıştırmadıkları için mutasyonlara uğrama ihtimalleri daha yüksek ve evrim sürecinde türün yok olması diğer türlere göre daha olası.        

Laboratuvar ortamında yapılan çalışmalarda M. smithii türü karıncaların tamamen aseksüel olarak ürediği ve herhangi bir stres koşulunda erkek karıncaların oluşmadığı gözlenmiştir. Bilim insanları 1960 yılında Brezilya’da toplanan erkek karınca türlerinin M. smithii türüne ait olabileceğini düşünüyordu. Eğer erkek karıncaların varlığı doğrulanırsa bu bize karıncaların en azından belli dönemlerde seksüel olarak ürediğini gösterir. Fakat yapılan çalışmalar bu erkek karıncaların seksüel olarak üreyen ve yakın bir akraba olan Mycocepurus obsoletus türüne ait olduğu bulunmuştur. Bu da bize M. smithii için erkek karıncaların olmadığını gösteriyor. Rebeling ayrıca yaptığı çalışmalarda, Brezilya’dan toplanan üretken M. smithii kraliçelerinin sperm depolama organlarının boş olduğunu bulmuştur.   

Tüm bunlar ve karıncalarla yapılan önceki araştırmalar birleştirildiğinde, Kuzey Meksika’dan Brezilya’ya kadar yaygın olarak bulunan bu karınca türünün tamamen aseksüel olduğu sonucuna varılmıştır. Bilim insanlarının tahminlerine göre karınca türü ilk olarak bir veya iki milyon yıl önce evrimleşti. Mantarla beslenen karıncaların 50 milyon yıl önce evrildiği düşünüldüğünde bu karınca türünün oldukça genç olduğu söylenebilir.

(Kaynak: ScienceDaily (2010). Ant Has Given Up Sex Completely, Researchers Confirm. 09.01.2010 tarihinde http://www.sciencedaily.com/releases/2009/08/090825203339.htm sitesinden alınmıştır.)