Ana sayfa 125. Sayı Beyaz tilkinin izleri Tibet’e dayanıyor

Beyaz tilkinin izleri Tibet’e dayanıyor

144
PAYLAŞ

Çeviren: Ebru Oktay

Kutup tilkisi ya da beyaz tilki olarak da bilinen Vulpes lagopus’un 2,6 milyon yıl önce buzul dönemi Avrupası’nda evrildiği düşünülüyordu. Ancak şimdiki fosil kanıtları bu hayvanların, soğuk ve sert iklimde yaşayabilmek için azametli Tibet bölgesinde ön-adapte olduğunu gösterdi.

California L.A Doğa Tarihi Müzesi’nde paleontolog olarak çalışan Xiaoming Wang ve arkadaşları Tibet Dağları’na yaptıkları tırmanışlarda deniz seviyesinden 4.730 metre yükseklikte çene kemiği ve diş kalıntılarına rastladılar.

Buluntuların bilinen 20 tilki türüyle eşleşen özellikleri olmadığından çalışma ekibi bunu yeni bir tür olarak tanımladı ve Beijing Çin Bilimleri Akademisi’nin önde gelen isimlerinden paleontolog Qiu Zhuding onuruna yeni türe Vulpes qiuzhudingi adını verdiler.

Pek çok tilki hem ot hem de et yer. Fakat V. qiuzhuding’in dişleri, çoğunlukla etle beslendiğini ve soğuk coğrafyada yaşayan kutup ayıları, beyaz tilki ve kurtlarla benzer “aşırı et yiyen “ yapıda bir dental adaptasyona sahip olduğunu gösteriyordu.

Materyaller 3,6-5,1 milyon yıllık kayalardan çıkarıldı. Wang’a göre bu örnekler kuzey kutbu tilkisinin kuzey kutbu dışında rastlanan ilk izleri ve yaklaşık 3-4 milyon yıl öncesine dayanıyorlar. Yani Tibet’in tepelerinde kuzey kutbu tilkisinin atalarına rastlanmış gibi görünüyor.

Helsinki Üniversitesi’nde evrimsel paleontolog olarak çalışan Mikael Fortelius’a göre, beyaztilki atalarının kökleri Tibet platolarına uzanan birkaç ikonik buzul çağı hayvanından sadece biri. Mamutlar ve kar leoparları diğer ikonik canlılardır. Fortelius’a göre bu çalışma “Tibet dışı” hipotezini desteklemede güçlü bir kanıt oluşturacaktır. Yani hayvanlar soğuğa ve Tibet karına adapte olup gelen buzul çağı yaygınlaştığında yaşam alanlarını da yaygınlaştırabildiler.

Ancak Stockholm’de İsveç Doğa Tarihi Müzesi’nde paleontolog olarak çalışan Lars Werdelin’e göre bu iddialar çok sağlam gözükmüyor. Zira tüm tilki türleri arasında sadece bu ikisinin aşırı et yiyici olması birbirlerinin atası olduklarını göstermez diyor.

Werdelin’e göre fosiller arasındaki büyük zaman farkı hangi senaryonun doğru olduğunu bilmemizi zorlaştırıyor. Filogenetik bir ilişkinin tam olarak belirlenebilmesi için tercihen 1,5-2 milyon yıllık daha genç fosillere ihtiyaç var gibi duruyor.