Ana sayfa Arkeoloji 99 milyon yıllık tutsak! Amber içerisinde minik kurbağalara ait fosillere rastlandı

99 milyon yıllık tutsak! Amber içerisinde minik kurbağalara ait fosillere rastlandı

801
PAYLAŞ
Amber parçaları 99 milyon yaşındaki neredeyse posta pulu büyüklüğündeki fosilleri içeriyor. Sol taraftaki parçada kurbağamsı bacak ve vücut kolayca seçilebilmekte. Sağdaki örnek ise, kafatasının bir kısmının bulunan daha genç bir bireyi içeriyor. © Lida Xing.

Ece Gülfem Dağdeviren

Yaklaşık 99 milyon yıl önce, tropik bir ormanda minik sevimli kurbağacıklar ormandaki daha nemli yerlere doğru zıplarken bazı talihsiz arkadaşları ağaçların reçinesine hapsoldu. Kehribar içerisinde korunmuş şekilde keşfedilen dört yeni kurbağa fosili, eski çağlarda yaşamış olan kurbağaların tıpkı modern amfibik akrabaları gibi nemli ve tropik iklimlerde yaşamayı tercih ettiğini gösteriyor.

Kurbağa fosillerinin hiç biri tam değil, bu yüzden bu kurbağaları soy ağacında bir yere oturtmak gerçekten çok zor. Birinin kafatasının sadece bir kısmının olması, diğerinin de kurbağamsı bir iskelete sahip olması sayesinde farkedilmesi yüzünden bilgisayarlı tomografi kullanılarak bile türe dair tam bir yargıya varılamadı. Bu denenle, biliminsanları üzerinde çalıştıkları bu dört fosili Electrorana limoae (electrum “amber”, rana ise “kurbağa” anlamına gelmekte) adı ile 14 Haziran’da Scientific Reports‘ta yayınladı. Anatomik açıdan ele alındığında, bu tarih öncesi kurbağalar, günümüzde kırmızılı kurbağalar olarak anılan grup ile benzerlikler göstermekte.

Sadece fosil kayıtları ele alındığında, daha az sayıda kurbağa olmasına rağmen amfibiler, neredeyse 200 milyondan daha uzun zamandır dünya üzerinde varlıklarını sürdürmekte. Ekibin üyelerinden David Blackburn’e göre, keşfedilen kurbağa fosilleri, milyonlarca yıl önce yaşamış olan kurbağaların bildiğimiz kurbağalardan daha farklı göründüğünü -daha doğrusu, kurbağamsı göründüğünü- işaret ettiğini düşünüyor ve ekliyor: “Bu kurbağaları farklı kılan şey iskeletleri değil; yaşadıkları çevre, doğadaki geçmişleri ve üreme biçimleri farklı kılıyor.”

Kehribar örneklerini bu kadar ilginç kılan şey de bu aslında. Örnekler ayrıca, korunmuş örümcekler, kadife solucanlar ve bambu parçaları içermekte. Bu da, tropikal bir iklimin varlığına işaret ediyor. Bu tür paleoekolojik kanıtlar bilim insanlarına, eski zamanlarda yaşamış olan tropikal kurbağaların günlerini ormanda nasıl geçirdiklerine ve o zaman diliminde neler ile etkileşimde olduklarına dair eşsiz bir bakış açısı sunmakta.