Ana sayfa Bilim Gündemi Tavşancılotu, limon ve misket limonlar nasıl yanıklara sebep olabiliyor?

Tavşancılotu, limon ve misket limonlar nasıl yanıklara sebep olabiliyor?

600
PAYLAŞ
Sahilde ailesine içecek birşeyler hazırlamak için limon sıkan 13 yaşındaki kız çocuğunun fotoğrafı. Elini bacağının üzerine koyması, elinin şeklinde bir yanığa neden olmuş. © J.F. Moreau, J.C. English III and R.P. Gehris/Journal of Pediatric And Adolescent Gynecology 2014

Çeviren: Ece Gülfem Dağdeviren

Yaz listenize başka bir uyarı eklemeye hazırlanın: kene kontrolü, şimşek sırasında içeri girmek… ve devasa tavşancıl otundan uzak durmak. Cildin bitkinin özüne maruz bırakılması, güneşe maruz kalınmış gibi ciddi yanıklara neden olabiliyor.

Virginia’da son zamanlarda görünen, Queen Anne’nin steroid almış gibi görünmesine neden olan bitki, yanmaya neden olan kimyasal bileşikleri içeren tek bitki örtüsü değil. Furocoumarins çoğu buzdolabının meyve ve sebze bölmelerinde karşımıza çıkabiliyor . Misket limonları, limonlar, yabani havuç, rezene, dereotu ve dut ailesinin üyeleri furocoumarine sahip bitkilerin sadece birkaçıdır.

Kimyasallar ayrıca cildin güneş yanıklarına daha yatkın olmasını sağlar. Cildin, furocoumarinleri bitkilerin meyve suyundan veya özünden emmesi 30 – 120 dakika sürer. Güneş ışığına maruz kaldığında ultraviyole A radyasyonu DNA’ya bağlanan ve zarar veren kimyasal bileşikleri harekete geçirir. Hasarlı DNA’ya sahip hücreler, cilt yüzeyinde yanık bırakarak ölür. Bu olay, fitofotodermatit olarak adlandırılır. (Meksika biraların yaz aylarında tükelimlesi durumu ise başka bir yanık sorununa yol açmıştır. Bu sorun Meksika birası dermatiti olarak adlandırılır).

Pittsburgh Çocuk Hastanesi’nden Robin Gehris, yaz aylarında en çok misket limonu ve limondan yapılan uygulamada sırasında “en az haftada bir kez” fitophotodermatiti görüyor. Reaksiyon sadece meyve suyunun veya özsuyun cilde temas ettiği yerde olmakta. Meyve suyu, bir damla olarak bir çizgi olarak uygulandığında uygulamanın yapıldığı el, elden ziyade bir bacağa benzeyebilir. Gehris, “Çoğu zaman, desem bizim olayları anlamamızı sağlayan şeylerden biri” diyor. Yanığın meyvenin suyuna veya özsuyuna ve ne kadar süre Güneş’e maruz kalması ve her yeri kabarcıklar içerisinde bırakması oldukça can sıkıcı. En iyisi, siz siz olun sulu meyvelerle temas eder etmez ellerinizi bol su ile yıkayın.