Ana sayfa Bilim Gündemi Rengarenk bir ağ: Meyve sineğinin beyin hücrelerinin en kapsamlı görüntüsü elde edildi

Rengarenk bir ağ: Meyve sineğinin beyin hücrelerinin en kapsamlı görüntüsü elde edildi

732
PAYLAŞ

Çeviren: Ece Gülfem Dağdeviren

Eğer mükemmel fotoğraf çekmenin sırrı çok fazla kare çekmek ise, bu durumda şanslı bir meyve sineği bu başyapıtın öznesi olabilir.

Yüksek hızlı elektron mikroskobu kullanarak, biliminsanları 100.000 sinir hücresinin bulunduğu Drosophila melanogaster beyninin her bir hücresinin 21 milyon nano ölçek çözünürlüklü fotoğraflarını çekti. Araştırmacıların 19 Temmuz’da Cell dergisinde yayınladıkları makaleye göre, meyve sineğinin beyni ilk kez bu denli detaylı bir şekilde görüntülendi.

Çalışmanın yazarlarından Howard Hughes Tıp Enstitüsü’nden nörobiyolog Davi Bock’a göre, deneysel nörobiyologlar, nöronların sineklerin beyninde birbirleriyle nasıl iletişim kurduğunu anlayabilmek için bu zengin veri arşivini bir yol haritası olarak kullanabilirler.

Üstteki gökkuşağını andıran resim ve aşağıdaki video, haritalandırmada şu ana kadar ne kadar yol alındığını gösteriyor. Bock, sinirsel bağlantıların görselde gayet karmaşık görünüyor olmasının haritalandırmanın henüz tam olarak tamamlanmamasından kaynaklandığını belirtiyor. Birbirine yakın olan hücre gövdeli nöronlar, haşhaş tohumu büyüklüğündeki beynin aynı yerinde oluşan nöronların örümceksi iplikçiklerini de aynı yöne gönderme eğiliminde olduklarını göstermek için aynı tonda renklendirilirler.

Uçmayı öğrenmek

Meyve sineği beynini yüksek çözünürlüklü bir şekilde incelemek, biliminsanlarının ayrı ayrı her bir sinir hücresinin izini sürmelerine yardımcı oluyor. Çalışma sayesinde, öğrenme ve bellekle ilişkili sinek beyninin bir bölümünde bulunan Kenyon hücreleri (mavi) olarak adlandırılan diğer nöronlarla iletişim kuran yeni bir nöron (turuncu) türü keşfedildi. © Steven A. Calle-Schuller/ Janelia.

Veri seti, hali hazırda meyve sineği beyinleri hakkında yeni keşifler yapmamızı sağladı. Örneğin, Bock ve arkadaşları sineklerin anılarını oluşturan nöronlar üzerine çalışmakta. Ekip, sineğin beynindeki mantar gövdesi adı verilen, öğrenmede ve hafıza ediniminde önemli bir rol role sahip olan yapıya mesaj gönderen nöronları takip etti. Süreçte, araştırmacılar mantar gövdesindeki hücrelerle iletişim kuran yeni bir tür nöron keşfetti. Bock, beyinin her iki tarafında bir tane olmak üzere bu nöronlardan iki tane olduğunu kaydetti. Her birinin, beyinin farklı yerlerindeki nöronlardan gelen sinyalleri alabilmesi için geniş dendrit uçları bulunur. Bock ayrıca, geniş kapsamlı etkilerinden dolayı, hücrelerin farklı türde duyusal bilgileri birleştirmeye dahil olabileceğini öne sürmekte.

 

Meyve sineği beynini yüksek çözünürlüklü bir şekilde incelemek, biliminsanlarının ayrı ayrı her bir sinir hücresinin izini sürmelerine yardımcı oluyor. Çalışma sayesinde, öğrenme ve bellekle ilişkili sinek beyninin bir bölümünde bulunan Kenyon hücreleri (mavi) olarak adlandırılan diğer nöronlarla iletişim kuran yeni bir nöron (turuncu) türü keşfedildi. © Steven A. Calle-Schuller/ Janelia.