Ana sayfa Evrim 2018’de bilimde ders kitaplarını değiştirecek neler oldu?

2018’de bilimde ders kitaplarını değiştirecek neler oldu?

100
PAYLAŞ

Nıvart Taşçı

6) Deni̇sova+Neandertal=Denny:
13 yaşındaki melez kızla tanışın!

Almanya’daki Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstitüsü’nden Svante Pääbo liderliğindeki bir ekip, 2018’in Ağustos ayında, Nature dergisinde yayımlanan bir makaleyle Denny’nin doğumunu müjdeledi. Kendisi, bilinen ilk annesi Neandertal & babası Denisova birey. Sırasıyla Avrasya’nın batısınde ve doğusunda yerleşik bu iki insansı grubu öyle görünüyor ki Rusya’da, Altay Dağları’nın Sibirya’ya bakan yüzü dolaylarında çiftleşmiş. Nitekim Denny’nin bulunduğu mevkii de tam bu bölgede, Denisova Mağarası adı verilen, içinde hem Neandertallara hem Denisovalara ait kalıntılara rastlanan bir yerde. Her iki grubun modern insanlarla da çiftleştiği DNA bulgularıyla ve çeşitli kemik kalıntılarıyla ortaya kondu. Fakat bir Denisova-Neandertal yavrusuna daha önce hiç rastlanmamıştı. Üstelik de birinci nesil bir yavru, kemik kalınlığına bakılırsa en az 13’ünde bir kız çocuğu!

Denny’ye ait kemik parçasının farklı açılardan görünümü

Aslında Denny’nin varlığı çoktandır biliniyor. Kendisiyle ilgili araştırmaların sonuçları ilk kez 2016’da, Scientific Reports dergisinde sunulmuş, ölçüm tekniklerinin o zamanki sınırları çerçevesinde yaşının 50.000’den fazla olduğu söylenmişti. Aradan geçen iki yılda ekip analizlerini derinleştirdi; aynı mağaradan Neandertal ve Denisova örnekleriyle karşılaştırmalar yaptı ve nihayet kesin sonuca ulaştı: Denny’ye ait 50.000 yaşındaki uzun kemik parçasından elde edilen DNA %40 kadar Neandertal ve %40 kadar Denisova özellikleri sergiliyordu. Dahası Denny’nin anne ve babasının bir Neandertal-Denisova karması popülasyona ait olmadığı, basbayağı kendi ayrı genetik özelliklerini koruyan iki ayrı insansının çiftleşmesinin söz konusu olduğu saptandı. Ha, bu birleşme Denny’nin Neandertal annesinin rızasıyla mı gerçekleşti yoksa karşılıklı mutabakat yok muydu, bu ayrı bir merak konusu. Ancak şayet Denny varsa, onun gibi başkaları da vardır diye düşünülebilir… Yalnız iki grubun karması bir popülasyona henüz rastlanmamış, yani Neandertalların hep Neandertal, Denisovaların da hep Denisova kalmış olması, melezlerin topluluk içinde öne çıkmasını engelleyecek dezavantajlara sahip olarak doğduklarını düşündürüyor. Muhtemelen bu sorular zamanla yanıt bulacak, hatta belki kimi yanıtlar değişecek ve yeniden şekillenecek. Ama Denny’nin insansılar tarihinin en ilginç genomuna sahip olduğu gerçeği herhalde hiç değişmeyecek!

7) Patisiran pahalıya patladı!
RNAi tabanlı ilk ilaç onay aldı…