Ana sayfa Bilim Gündemi Hücre bölünmesinde etkin olan protein kanser tedavisi için yeni metotlar sunabilir

Hücre bölünmesinde etkin olan protein kanser tedavisi için yeni metotlar sunabilir

360
PAYLAŞ

Çeviren: Gülseli Kırgıl

Hücrelerin bölünerek yeni hücreleri oluşturduğu süreçte, hücrenin sahip olduğu genomun yeni hücrelere eşit bir biçimde dağılması oldukça büyük bir öneme sahiptir. eLife isimli dergide yayımlanan çalışma, Astrin adı verilen proteinin hücre bölünmesi sırasında kromozomların birbirlerinden ayrılarak hücre içerisindeki kutuplara çekilmesinde oldukça büyük bir göreve sahip olduğunu ortaya çıkardı.

Hücre bölünmesi sırasında hücrenin sahip olduğu genomun bir kopyası çıkarılır. Ardından bu kopya ile ana genetik materyal, hücre bölünmesi ile oluşacak olan yeni hücrelere eşit bir biçimde dağıtılır. Bu eşit ayrımın sağlanması için kromozomlar, mikroskobik yapıda olan ağlarla hücre içindeki kutuplara çekilir. Bu durumun sorunsuz bir biçimde gerçekleşmesi için kromozomların bu ağlara doğru bir şekilde bağlanması gerekmektedir.

Bununla birlikte, birbirlerinden ayrılan kromozomlar ile bu ağ arasındaki bağlantının nasıl korunduğu biliminsanları tarafından araştırılmaktaydı. Yeni araştırmada ise biliminsanları, Astrin adı verilen proteinin bu bağın doğru bir biçimde kurulmasını sağladığını ortaya çıkardı. Çalışmanın yürütücülerinden Profesör Viji Draviam, “Astin ile birlikte çalışan enzimler, kromozomların ağlara bağlandığı bölgelerin durumunu denetler ve DNA’nın diğer kuvvetlere karşı koyarak ağ tarafından hücre içindeki kutup bölgelerine çekilmesini sağlar. Bu protein sadece hücre bölünmesinin ilgili safhasına kadar herhangi bir sorun yaşanmadıysa etkili olur. Böylelikle hücrelerin doğru sayıda kromozoma sahip olarak bölünmeleri sağlanır” açıklamalarında bulundu.

Kromozomların ayrılması sırasında çalışan Astrin proteini.

Evrimsel biyologların da katılımcıları arasında olduğu çalışmada Astrin ve ilgili enzimlerin birbirleriyle olan etkileşimine de odaklanıldı. Astrin proteinin etkili olduğu mekanizmanın anlaşılması, kanserleşmede etkili olan kontrolsüz hücre bölünmelerinin ve kromozom sayılarında doğru dağılımların olmadığı hücrelerin nasıl oluştuğunun anlaşılması açısından oldukça önemli bir noktada. Biliminsanları, bu konuya dair mevcut bilgilerimizin gelişmesiyle birlikte yeni tedavi metotlarının oluşturulabileceğini ifade ediyorlar. Çalışmada yer alan biliminsanlarından Profesör Richard Pickersgill, “Hücrelerimiz, yaşlandığında veya hasar aldığından bölünme durumuna geçerler. Böylelikle yeni hücrelerin üretimi gerçekleşir. Hücre bölünmesi sırasında kromozomların birbirlerinden ayrılması için işlev gören 100’den fazla protein bulunmaktadır. Bu çalışma Astin proteininin hücre bölünmesi açısından önemini ortaya koyuyor ancak kromozom ayrılmalarının ayrıntılı mekanizması açısından keşfetmemiz gereken çok şey var” dedi.

Dr. Emily Armstrong ise kromozomların birbirlerinden ayrılması sırasında meydana gelen süreci anlamanın hayati önem taşıdığını belirterek, “Bu olaylar zincirindeki hatalar, kanser ve benzeri hastalıkların oluşumuna neden olabilir. Bu ve benzeri çalışmalar, özellikle de kanserleşmede etkili olan sürecin anlaşılmasına neden olacak” açıklamalarında bulundu.

Kaynak: https://phys.org/news/2019-12-insight-cells-dna.html