Ana sayfa Bilim Gündemi Sabun baloncukları polenleri ağaçlara taşıyabiliyor

Sabun baloncukları polenleri ağaçlara taşıyabiliyor

355
PAYLAŞ

Çeviren: Temmuz Güner

Japon araştırmacılar armut ağaçlarını, bir sabun baloncuğunun ince çeperinde taşınan polenle döllemeyi başardı.

Dünya çapında arı nüfusunda yaşanan düşüşten dolayı Japon araştırmacılar tozlaşma için bir alternatif arıyorlardı. Bir balon tabancasından çıkan narin sabun küreleriyle % 95 oranında başarı elde edildi. Araştırmacılar şimdi de tozlaşma için balon üfleyen drone’lar üzerinde çalışıyor.

Testlerde sabun baloncuklarının, diğer tozlaşma yöntemleri kadar efektif olduğu görüldü.

Son 10 yılda arı nüfusunda yaşanan düşüş sonucunda araştırmacılar, birçok meyve ve sebzenin üretimi için elzem olan tozlaşma için alternatifler üzerinde çalışıyordu. Japonya İleri Bilim ve Teknoloji Enstütüsü’nden Dr. Ejiro Miyako, bundan önce bir drone’un tozlaşma yeteneğini test etmişti. Ancak drone sadece iki santimetre uzunluğunda olmasına rağmen, bunu gerçekleştirmeye çalışırken bitkinin çiçeklerine zarar veriyordu. Bir gün evinin yakınındaki bir parkta küçük oğlunun oyun oynayışını izlerken Dr. Miyako’nun aklına bir fikir geldi: “Evimin yakınlarındaki bir parkta oğlumla baloncuklarla oynuyorduk ki sabun baloncuklarından biri yanlışlıkla oğlumun yüzüne geldi. Sabun baloncuklarının yumuşak, hafif ve esnek olmalarından dolayı hiçbir hasar yaşanmadı. Bu durumdan ilham aldım çünkü baloncukların çiçeklere zarar vermeyeceğini ve polenleme için ideal olacaklarını düşündüm.”

Dr. Miyako laboratuvarda, optik mikroskopi aracılığıyla sabun baloncuklarının polen taşıyabileceklerini kanıtlamayı başardı. Normal sabunun çiçekler için fazla toksik olacağını fark eden Dr. Miyako, kendi deyişiyle “kimyasal olarak işlevselleştirilmiş” ve her biri 2000 polen taneciği taşıyabilen sabun baloncukları geliştirdi. Baloncuk tabancalarını dolduran Dr. Miyako ve meslektaşları, tekniklerini bir armut ağaçlığında test etti. Arıların yokluğunda tozlaşma işleminin bir kısmı tüy bir fırça kullanılarak elle yapılıyor.

Baloncukların ağaçlara gönderilmesinden 16 gün sonra, elle tozlaşmaya eşdeğer miktarda küçük meyveler oluşmaya başladı. Dr. Miyako, “Elle yapılan tozlaşmanın da, sabun baloncukları yardımıyla yapılan tozlaşmanın da başarı oranları % 95 ve aralarında ciddi bir fark gözlenmedi” dedi ve ekledi: “Baloncuk yardımıyla tozlaşmanın ardından yeni çıkan armut meyvelerinin şekli ve büyüklüğü elle tozlaşmayla aynı gibi görünüyor. Ancak bizim metodumuz gelecekte otomasyon ve polen tanelerinin miktarının düşürülmesi bakımından daha avantajlıdır.”

Ancak sabun baloncuklarının hiçbir problemi yok da değil. Bu yöntemle tozlaşma yüksek miktarda atık üretiyor bununla birlikte bir başka problem de şu ki, rüzgar ve yağmur, polenleme çabalarının boşa gitmesine sebep olabilir. Dr. Miyako bu kısıtlamaların yer belirleme ve haritalandırma, yol belirleme ve hareket kontrolü gibi teknolojilerle üstesinden gelinebileceğine inanıyor.

Baloncuk tabancası taşıyan otonom bir drone ile testler yapıldı bile. Drone % 90’lık bir başarı oranı ile iki metre uzaklıktaki hedefleri vurabiliyor. Dr. Miyako tozlaşmayı ilerletebilecek teknolojiler konusunda son derece umutlu. Miyako “Bazıları bunu hayal gücünün bir ürünü olarak görebilir, ancak sabun baloncuğu tozlaşmada efektif” dedi: “Bu ‘oyuna benzeyen’ çalışmayı başlattığımda dünyada buna inanan tek kişi bendim. Belki de hâlâ öyleyim.”

Kaynak: https://www.bbc.com/news/science-environment-53081194