![\"\"](\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/06\/insan_beyni-001-300x224.jpg\")
Colorado Boulder \u00dcniversitesi arkeologlar\u0131ndan birine g\u00f6re insan zihninin k\u00f6kenini anlamak isteyen bilim insanlar\u0131 maymunlar yerine balar\u0131lar\u0131 \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rma yapabilirler.<\/p>\nColorado Boulder \u00dcniversitesi arkeologlar\u0131ndan birine g\u00f6re insan zihninin k\u00f6kenini anlamak isteyen bilim insanlar\u0131 maymunlar yerine balar\u0131lar\u0131 \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rma yapabilirler.<\/p>\n
CU-Boulder ara\u015ft\u0131rmac\u0131s\u0131 John Hoffecker; c\u00fcmle kurabilen, sanat ve teknoloji \u00fcretecek kadar geli\u015fen insan zihninin evrimine dair \u00e7ok say\u0131da fosil ve arkeolojik kan\u0131t bulundu\u011funu belirtiyor. Hoffecker, zihin g\u00fcc\u00fcn\u00fcn evrimini, s\u00fcper-beynin ya da kolektif zihnin olu\u015fumuna dayand\u0131r\u0131yor ve bu geli\u015fim de 75.000 y\u0131l \u00f6ncesinde Afrika\u2019da ger\u00e7ekle\u015fen bir olay.<\/p>\n
\u00dcnl\u00fc arkeolog Hoffecker \u201cS\u00fcper-beyin olu\u015fumu, farkl\u0131 bireylerin aras\u0131nda karma\u015f\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcncelerin payla\u015f\u0131lma yetene\u011fi sonucu olu\u015fur. D\u00fcnyadaki di\u011fer yarat\u0131klar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak, balar\u0131lar\u0131n\u0131n waggle dans\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ileti\u015fim kurmalar\u0131n\u0131 (besin yeri veya yuva hakk\u0131nda birbirlerine bilgi aktarmalar\u0131), karma\u015f\u0131k bilgi ileti\u015fimi konusunda en iyi \u00f6rnek olarak verebiliriz.\u201d dedi.<\/p>\n
Hoffecker, \u201cA\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki insanlar d\u00fc\u015f\u00fcncelerini ifade etmek i\u00e7in \u00e7e\u015fitli ara\u00e7lar geli\u015ftirmi\u015flerdir ve bunlardan en \u00f6nemlisi dildir. Sosyal gruplardaki bireysel insan beyinleri; bir \u00e7e\u015fit n\u00f6rolojik a\u011f i\u00e7inde birle\u015ferek zihni do\u011furan s\u00fcreci ba\u015flat\u0131rlar.\u201d diye ekledi.<\/p>\n
Fosil kan\u0131tlar\u0131 anatomik olarak konu\u015fma yetene\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan tart\u0131\u015fmal\u0131yken, arkeolojik ke\u015fifler insan yap\u0131m\u0131 \u00e7e\u015fitli eserlerle uyumlu. Mineral pigmentleri \u00fczerindeki soyut tasar\u0131mlar 75.000 y\u0131l \u00f6ncesinde Afrika\u2019da g\u00f6r\u00fclmekte. Bu tasar\u0131mlar arkeologlar taraf\u0131ndan dilin ve sembolizmin kan\u0131t\u0131 olarak kabul edilmi\u015ftir. \u201cBu noktadan sonra geli\u015fen yeni t\u00fcr insan yap\u0131m\u0131 eserler b\u00fct\u00fcn\u00fcyle modern bir kapasitede yenilik ve bulu\u015f \u00f6zelli\u011fi g\u00f6sterir.\u201d<\/p>\n
Zihnin ve s\u00fcper-beynin k\u00f6keni bizim derin ge\u00e7mi\u015fimizde yatar ve bu k\u00f6ken bizim evrimimizin temel y\u00f6nlerine ba\u011fl\u0131d\u0131r (iki ayak \u00fczerinde y\u00fcr\u00fcme ve ta\u015ftan ara\u00e7-gere\u00e7 yap\u0131m\u0131 gibi). \u0130nsanlar\u0131n yeteneklerinin ilk ke\u015ffi olan ara\u00e7-gere\u00e7 yap\u0131m\u0131ndan bu yana, karma\u015f\u0131k d\u00fc\u015f\u00fcnceleri tasarlamak ya da beynin d\u0131\u015far\u0131da ruhsal temsili; balar\u0131lar\u0131n\u0131n waggle dans\u0131n\u0131n bizim t\u00fcr\u00fcm\u00fcz i\u00e7in uyarlanm\u0131\u015f halidir.<\/p>\n
2,5 milyon y\u0131l \u00f6nce insanlar\u0131n atalar\u0131n\u0131n basit ara\u00e7-gere\u00e7 yap\u0131m\u0131na ba\u015flamalar\u0131 iki ayak \u00fczerinde y\u00fcr\u00fcmenin dolayl\u0131 olarak olas\u0131 bir sonucudur. Hoffecker; s\u00fcper-beynin geli\u015fimine dair ilk i\u015faretin yakla\u015f\u0131k 1.6 milyon y\u0131l \u00f6nce, insanlar\u0131n ta\u015ftan el baltas\u0131 yapmaya ba\u015flad\u0131klar\u0131 zaman oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtti.<\/p>\n
Antika el baltalar\u0131, zihinsel temsilini \u201cb\u00fcy\u00fck stat\u00fc\u201d olarak edinmi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu el baltalar\u0131, genellikle k\u00f6m\u00fcr topraklar\u0131 veya kaya par\u00e7alar\u0131ndan olu\u015fan do\u011fal objelerle benzerlik g\u00f6sterir. Hoffecker \u201cBunlar bir tasar\u0131m\u0131 ya da beynin sinir h\u00fccrelerinde saklanm\u0131\u015f zihinsel bir \u00f6rne\u011fi yans\u0131t\u0131r ve eller, g\u00f6zler, beyinler ve di\u011fer ara\u00e7lar aras\u0131nda geri beslemeli bir ili\u015fki oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.\u201d dedi.<\/p>\n
Modern zihinler, modern insanlar\u0131n atas\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclen Lucy gibi Afrika\u2019daki \u00fc\u00e7 milyon y\u0131ll\u0131k insan atalar\u0131n\u0131n beyin hacimlerinin \u00fc\u00e7 kat artmas\u0131 ile g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u0130nsanlar 75.000 y\u0131l \u00f6nce y\u00fczeyi g\u00f6zenekli s\u00fcs e\u015fyalar\u0131, g\u00f6steri\u015fli kemik t\u0131\u011flar ve k\u0131rm\u0131z\u0131 boyal\u0131 yumrular\u0131n i\u00e7inde basit geometrik tasar\u0131mlar \u00fcretiyorlard\u0131. Hoffecker \u201cBu semboller ve dil ile (beyinlerin s\u00fcper bir beyin olarak birle\u015fmesi sonucu) insan zihninin sahip oldu\u011fu s\u0131n\u0131rs\u0131z yaratma g\u00fcc\u00fc potansiyelinin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor\u201d dedi.<\/p>\n
Hoffecker\u2019\u0131n tahminlerine g\u00f6re 50-60.000 y\u0131l \u00f6ncesinde modern insanlar\u0131n Afrika\u2019dan Avrupa\u2019ya da\u011f\u0131lmalar\u0131 dilin geli\u015fmesine dair k\u00fc\u00e7\u00fck de olsa bir bilgi sa\u011flayabilir. \u201cB\u00fct\u00fcn dillerin birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak farkl\u0131 zaman ve farkl\u0131 yerlerde geli\u015fmesi benim i\u00e7in inan\u0131lmaz \u00e7\u00fcnk\u00fc b\u00fct\u00fcn diller basit\u00e7e ayn\u0131 yap\u0131ya sahip.\u201d<\/p>\n
Hoffecker ve Rus Bilim Akademisi\u2019ndeki meslekta\u015flar\u0131yla birlikte 2007\u2019de yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada Avrupa\u2019daki ilk modern insan kan\u0131tlar\u0131n\u0131n 45.000 y\u0131l \u00f6ncesinde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kesin olarak belirtmi\u015ftir. Kostenki b\u00f6lgesinde eski kemikler ve fildi\u015fi i\u011fnelerin bulunmas\u0131 ve o b\u00f6lgede ya\u015fayanlar\u0131n \u00f6zel k\u00fcrklerinin olmas\u0131, sert k\u0131\u015f \u015fartlar\u0131nda hayatta kalmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n
Ayr\u0131ca bu ekip 40.000 y\u0131l \u00f6ncesine ait olan k\u00fc\u00e7\u00fck bir heykelin ba\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcnde olan devasa bir fildi\u015finin par\u00e7as\u0131n\u0131 ke\u015ffetti. Hoffecker, \u201cE\u011fer bu durum netlik kazan\u0131rsa; bu par\u00e7a betili sanat\u0131n, \u015fu ana kadar ke\u015ffedilen en eski par\u00e7as\u0131 olacak.\u201d\u00a0 dedi.<\/p>\n
Bu bulu\u015flar modern insan\u0131n yarat\u0131c\u0131 zekas\u0131n\u0131n etkilerinin Afrika\u2019dan yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. \u201cTropikal ku\u015faktan yeni gelenler, teknolojinin yarat\u0131c\u0131 yenilikleri sayesinde Rusya\u2019n\u0131n merkez ovas\u0131ndaki buzul \u00e7a\u011f\u0131nda \u00e7evreye adapte oldular.\u201d<\/p>\n
Fransa ve Almanya\u2019daki ma\u011faralarda 30.000 y\u0131l \u00f6ncesine ait eski m\u00fczik aletleri ve sembolik sanat eserleri ke\u015ffedildi. Hoffecker \u201c\u0130nsanlar var olmayan \u015feyleri beyinde hayal edebilme ve sonras\u0131nda olu\u015fturabilme yetene\u011fine sahip. Bir el baltas\u0131, fl\u00fct ya da bir Chevrolet olsun, insanlar durmadan bilgiyi yeni formlara sokarlar ve bunda sonsuz olas\u0131l\u0131kta \u00e7e\u015fitlilik vard\u0131r.\u201d\u00a0 diye ekledi.<\/p>\n
Hoffecker; s\u00fcper insan beyni kavram\u0131n\u0131n, ar\u0131 ve kar\u0131nca gibi bilgi toplayan, i\u015fleyen ve \u00e7evreleriyle payla\u015fan sosyal b\u00f6ceklerle benzerlik g\u00f6sterdi\u011fini fakat \u00f6nemli bir fark\u0131n oldu\u011funu belirtti: \u201c\u0130nsan toplumlar\u0131 s\u00fcper organizmalar de\u011filler \u00e7\u00fcnk\u00fc bu toplumlar, di\u011fer insanlar\u0131n \u00e7o\u011fuyla alakas\u0131z olanlardan olu\u015fuyor ve toplum birbiriyle rekabet eden bireyler ve ailelerle doluyor.\u201d<\/p>\n
Yakla\u015f\u0131k 500 y\u0131l \u00f6nce modern end\u00fcstriyel d\u00fcnyan\u0131n ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 ba\u015flad\u0131\u011f\u0131ndan beri yarat\u0131c\u0131l\u0131k, mekanik saatlerin icad\u0131ndan uzay mekiklerinin geli\u015ftirilmesine, s\u00fcper insan beyninin s\u0131\u00e7ramalar\u0131yla s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Hoffecker; \u201cgelecek y\u00fczy\u0131lda, g\u00fc\u00e7l\u00fc yapay zeka, insan beyni ve bilgisayar aras\u0131ndaki fark\u0131 g\u00f6r\u00fcnmez hale getirecek\u201d diye de ekliyor.<\/p>\n