{"id":11012,"date":"2011-06-01T22:32:29","date_gmt":"2011-06-01T19:32:29","guid":{"rendered":"http:\/\/109.232.216.219\/~bilimvegelecek\/?p=11012"},"modified":"2017-06-01T22:51:16","modified_gmt":"2017-06-01T19:51:16","slug":"iskandinav-inanislarinda-elfler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2011\/06\/01\/iskandinav-inanislarinda-elfler","title":{"rendered":"\u0130skandinav inan\u0131\u015flar\u0131nda elfler"},"content":{"rendered":"

\"\"Elfler \u0130skandinav, Anglo Sakson ve Germen k\u00fclt\u00fcr kollar\u0131na ayr\u0131lan kuzey k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00e7ok pop\u00fcler bir halk inan\u0131\u015f\u0131 fig\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Tolkien\u2019in Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi \u00fc\u00e7lemesinin ve bu metine dayanarak \u00e7ekilen filmin ana karakter gruplar\u0131ndan biri elflerdir. Elfler kimi zaman iyi y\u00fcrekli, \u015fefkatli, hastal\u0131klar\u0131 iyile\u015ftiren, bitkilerin ve ta\u015flar\u0131n gizli s\u0131rlar\u0131n\u0131 \u00f6\u011freten varl\u0131klarken, kimi zaman zararl\u0131, hilek\u00e2r, k\u00f6t\u00fc niyetli ve tehlikeli olabilirler. \u0130nsanlar\u0131 ve hayvanlar\u0131 b\u00fcy\u00fcleyip hastaland\u0131rabilirler. Baz\u0131 elfler \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 g\u00fczelliktedir. Elf kad\u0131nlar\u0131 ve elf e\u015fler uzun sar\u0131 sa\u00e7lar\u0131n\u0131 tararken tasvir edilir. Oyun, dans ve \u015fark\u0131 \u00fczerine kurulu ne\u015feli bir hayatlar\u0131 vard\u0131r. Bazen sadece vah\u015fi sesleri duyulur, g\u00f6r\u00fcnmezdirler.<\/em><\/p>\n

Elfler \u0130skandinav, Anglo Sakson ve Germen k\u00fclt\u00fcr kollar\u0131na ayr\u0131lan kuzey k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00e7ok pop\u00fcler bir halk inan\u0131\u015f\u0131 fig\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Konunun s\u0131n\u0131rlar\u0131 gere\u011fince elf inan\u0131\u015f\u0131n\u0131n \u0130skandinavya\u2019daki izd\u00fc\u015f\u00fcmlerini inceleyecek olsak da giri\u015f bab\u0131nda genel bir tan\u0131mlamaya ihtiya\u00e7 duyuyoruz. Zira \u201celflik\u201d sadece co\u011frafi olarak de\u011fil, zamansal olarak da geni\u015f ilgi g\u00f6rm\u00fc\u015f ve gerek k\u00fclt\u00fcrden k\u00fclt\u00fcre, gerekse g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadarki yaz\u0131nsal s\u00fcre\u00e7te hakk\u0131nda \u00e7e\u015fitlemeler yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Elf kavram\u0131na y\u00f6nelik ilginin Avrupa\u2019n\u0131n halk k\u00fclt\u00fcr\u00fc sahalar\u0131ndan \u00e7\u0131k\u0131p k\u00fcreselle\u015fmesinde, muhakkak ki \u0130ngiliz dili ve k\u00fclt\u00fcr\u00fc bilgini J. R. R. Tolkien\u2019in modern zamanlar\u0131n en ilgi g\u00f6ren romanlar\u0131ndan olan Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi<\/em> \u00fc\u00e7lemesinin ve bu metine dayanarak \u00e7ekilen filmin b\u00fcy\u00fck katk\u0131s\u0131 olmu\u015ftur. Bu roman\u0131n ana karakter gruplar\u0131ndan biri olan elfler, Tolkien\u2019in di\u011fer kurgusal eserlerinde de sahneye \u00e7\u0131karlar.<\/p>\n

Tolkien\u2019in Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi<\/em>\u2019ni yarat\u0131rken kulland\u0131\u011f\u0131 eski halk inan\u0131\u015flar\u0131n\u0131 i\u00e7eren Kuzey metinlerinde, elflik kavram\u0131na ili\u015fkin bolca de\u011finmeye rastlanmaktad\u0131r. Biz bu malzemeye girmeden \u00f6nce kelimenin anlam\u0131 ve k\u00f6keniyle ilgili a\u00e7\u0131klamalar\u0131 bir fikir verecek d\u00fczeyde sunmak istiyoruz.<\/p>\n

 <\/p>\n

Anlam ve k\u00f6ken<\/em><\/strong><\/p>\n

Cleasby-Vigfusson\u2019un klasikle\u015fmi\u015f \u0130zlandaca-\u0130ngilizce s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcnde elfler \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r:<\/p>\n

\u201c\u00c1lfr: 1. Mitolojide elf, peri. Edda, <\/em>Lj\u00f3s\u00e1lfar (Ayd\u0131nl\u0131k Elfler) ve D\u00f6kk\u00e1lfar (<\/em>Karanl\u0131k Elfler) olarak ikiye ay\u0131r\u0131r. Karanl\u0131k Elfler gerek modern peri hik\u00e2yelerinde, gerekse eski yazarlarca an\u0131lmaz. Elfler ve Ass\u2019lar (\u00e7o\u011ful: Aesir) dost tanr\u0131lard\u0131r. Alvism\u00e1l\u2019de elfler ve c\u00fcceler a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde birbirinden ayr\u0131l\u0131r. Edda\u2019da elflerin oturduklar\u0131 b\u00f6lge \u00c1lfheimar\u2019d\u0131r ve krallar\u0131 da Freyr\u2019dir. Peri hik\u00e2yelerinde elfler tepelik yerleri u\u011frak yeri haline getirmi\u015f olan Huldu (gizli) tayfas\u0131 olarak an\u0131l\u0131r.<\/p>\n

\u201c2. Ge\u00e7mi\u015fte Kuzey b\u00f6lgesinin iki b\u00fcy\u00fck nehir aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyordu; Gautelfr ve Raumelfr. Mitolojik zamanlarda bu ara b\u00f6lge \u00c1lfheimar olarak isimlendirilmi\u015fti ve sakinleri \u00c1lfar (elfler) idi.\u201d<\/p>\n

Webster ise \u015fu \u015fekilde a\u00e7\u0131klar: \u201cElf: S\u0131kl\u0131kla narin ve k\u00fc\u00e7\u00fck mitolojik varl\u0131k. Genelde hayalet, cin, ufak su perisi, denizk\u0131z\u0131, denizadam\u0131 (mermen), c\u00fcce, inkubus, sukkubus.\u201d<\/p>\n

\"\" \"\"<\/p>\n

Ayto\u2019ya g\u00f6re elfler: \u201cGermen efsanelerinde sahip olduklar\u0131 ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7ler sayesinde insanlar\u0131n yarar\u0131na ya da zarar\u0131na b\u00fcy\u00fc yapabilen varl\u0131klard\u0131r. Zararl\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck cinler haline d\u00f6n\u00fc\u015fmeleri 16. y\u00fczy\u0131ldan itibarendir. Kelime, \u00d6.A. *albiz (1) k\u00f6kenlidir. Varyantlar\u0131 E.K. \u2018alfr\u2019; A. \u2018alp\u2019t\u0131r (k\u00e2bus).\u201d<\/p>\n

Klein, kelimenin \u00d6.A. *albiz k\u00f6kenini, \u00d6.H.A. *albho\u2019ya (beyaz) indirir.<\/p>\n

Walshe\u2019in tart\u0131\u015fmal\u0131 varsay\u0131m\u0131na g\u00f6re ise k\u00f6k, Sanskrit\u00e7e \u201crbhus\u201d (kurnazl\u0131kta usta bir \u00e7e\u015fit peri) kelimesidir. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k elf, alf ya da alfr kelimelerinin etimolojik olarak Sanskrit\u00e7e ile ba\u011flant\u0131l\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Anlam\u0131 belirsiz \u201crhbus\u201d, \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde a\u00e7\u0131klanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r; \u201celi \u00e7abuk\u201d (dexterous) ya da \u201cparlayan\u201d.<\/p>\n

Eski \u0130sve\u00e7 dilinde \u201c\u00e4lf\u201d, eski Dan dilinde \u201celv\u201d \u015feklinde kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Partridge\u2019e g\u00f6re E.\u0130.\u2019de \u201caelf\u201d \u015feklinde ge\u00e7er ve \u201cylf\u201d t\u00fcrevidir. E.K. \u201caelfr, alfr\u201d; O.Y.A. \u201calp\u201d (karabasan) benzer anlamlardad\u0131r. \u201cAlb\u201d ile de kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131labilir.<\/p>\n

Alb, Bat\u0131 dillerinde genel olarak \u201cbeyaz\u201d anlam\u0131na gelir. \u00d6nerilen evrim \u015fu \u015fekildedir:<\/p>\n

\u00d6.H.A.: *albho > G.L.: \u201calba\u201d (erkek), \u201calbus\u201d (di\u015fi) > E.\u0130.: \u201calbe\u201d; E.Y.A. \/ O.Y.A.: \u201calb, alp\u201d<\/p>\n

Almanca\u2019da \u201calp\u201d ya da \u201calb\u201d kelimelerinin (\u00e7o\u011ful: \u201celbe\u201d, \u201celber\u201d) eski anlamda ruh, d\u00e2hi, peri (fairy), hayalet varl\u0131k kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 ifade etmesi, Kuzey\u2019in \u201calfar\u201d\u0131n\u0131n bu b\u00f6lgelerde de bilindi\u011fine i\u015faret eder. \u00d6rne\u011fin \u201celbisch\u201d kelimesi bu t\u00fcr yarat\u0131klar\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 zihinsel tahribi kar\u015f\u0131layan bir kelimedir. \u201cAlp\u201d kelimesi kendi ba\u015f\u0131na 13. y\u00fczy\u0131ldan \u00f6nce g\u00f6r\u00fcnmez. Ancak \u00f6zel ya da bile\u015fik isimlerde rastlan\u0131r. \u201cAlbruna\u201d \u00f6zel ismi Tacitus\u2019ta bile g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Nitekim Anglo Sakson \u201c\u0153lf\u201d (\u00e7o\u011ful: ylfe) ve Kuzeylilerin \u201c\u00e1lfr\u201d (\u00e7o\u011ful: \u00e1lfar) isimlerinde de bu iz s\u00fcr\u00fclebilir. Muhtemelen dost ruhlara i\u015faret eden \u00e7o\u011ful hali O.Y.A. \u015fiirinde vard\u0131r. Zamanla \u201calp\u201d karabasan anlam\u0131yla kullan\u0131l\u0131r olmu\u015ftur ve (tverc, zwerg > \u201cdwarf\u201d), (wiht, wicht > \u201cwight\u201d) kelimeleri e\u015fanlaml\u0131lar\u0131 olarak yerini alm\u0131\u015ft\u0131r. Modern Almancadaki \u201celfe\u201d, 18. y\u00fczy\u0131l \u0130ngiliz edebi kaynaklar\u0131ndan al\u0131nt\u0131lamad\u0131r.<\/p>\n

\u201cAlb\u201d ayr\u0131ca \u015fu kelimelerle de kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131labilir:<\/p>\n

    \n
  1. \u201calphos\u201d > (beyaz c\u00fczzam)<\/li>\n
  2. \u201calphiton\u201d > (arpa yeme\u011fi)<\/li>\n<\/ol>\n

    E.Y.A. \u201calbig\u201d, E.\u0130. \u201celfet\u201d > (beyaz ku\u015f)<\/p>\n

    E.K.\u0130. -Rus. \u201clebedi\u201d, -Leh. \u201clabedz\u201d > (ku\u011fu)<\/p>\n

    Elf, Avrupa dillerindeki pop\u00fcler baz\u0131 bile\u015fik ki\u015fi isimlerinin de unsurudur:<\/p>\n

    \u00c6lfr\u00e6d (Alfred) \u201cElf Meclisi\u201d<\/p>\n

    \u00c6lfwine (Alvin) \u201cElf Arkada\u015f\u201d<\/p>\n

    \u00c6lfric (Elfric) \u201cElf H\u00fck\u00fcmdar\u201d<\/p>\n

     <\/p>\n

    Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi \u00fc\u00e7lemesinde elfler<\/em><\/strong><\/p>\n

    \"\"<\/p>\n

    Tolkien\u2019in \u00fc\u00e7lemede \u00e7izdi\u011fi elf fig\u00fcr\u00fc resmi ve a\u011fdal\u0131 konu\u015fan, kendi harfleriyle yazan varl\u0131klard\u0131r. Kimisi korkun\u00e7 ve muhte\u015fem krallara benzer, kimisi \u00e7ocuk gibi \u015fendir. Y\u00fczleri zariftir. Da\u011flarda ve ormanlarda ya\u015farlar. \u0130stedikleri zaman sessiz ve \u00e7\u0131t\u0131rt\u0131s\u0131z y\u00fcr\u00fcyebilirler. Kendilerine \u00f6zg\u00fc bir k\u00fclt\u00fcr d\u00fcnyas\u0131 vard\u0131r; b\u0131\u00e7ak, f\u0131skiye, y\u00fcz\u00fck, cam, z\u0131rh, ok (\u201celf yaylar\u0131n\u0131n ince oklar\u0131\u201d), yay (\u201celf sa\u00e7\u0131yla gerilmi\u015f bir yay\u201d), gemi, at bunlar aras\u0131ndad\u0131r. Bilgedirler, iyice d\u00fc\u015f\u00fcnmeden nasihat vermezler. Kendi i\u015fleri, kendi kederleri vard\u0131r ve hobbitlerin yahut d\u00fcnya \u00fczerindeki di\u011fer yarat\u0131klar\u0131n meseleleri elfleri pek alakadar etmez. Sesleri zariftir. M\u00fczikleri ve elf dillerinde \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f kelimelerin g\u00fczelli\u011fi b\u00fcy\u00fcleyici olup ozanlar\u0131 \u00e7ok kabiliyetlidir. G\u00fcne\u015f\u2019ten hep \u201cHan\u0131m\u201d olarak s\u00f6z ederler. Krallar\u0131 vard\u0131r; son krallar\u0131 g\u00f6rkemli bir sava\u015f\u00e7\u0131 olan, da\u011f ve deniz aras\u0131ndaki krall\u0131\u011fa h\u00fckmeden Gil Galad\u2019d\u0131r. \u201cEski G\u00fcnler\u201dde z\u0131rhlara b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f elf taburlar\u0131 vard\u0131r. B\u00fcy\u00fc sanat\u0131yla ilgilenirler. Ku\u015f suretinde yontulmu\u015f bir gemi yapacak derecede el h\u00fcnerleri vard\u0131r. G\u00f6zleri keskindir.<\/p>\n

    \"\"
    Ayd\u0131nl\u0131k elflerin kral\u0131 Freyr.<\/figcaption><\/figure>\n

    Y\u00fcksek elfler, demirci elfler olarak ikiye ayr\u0131l\u0131rlar. Elendil\u2019in k\u0131l\u0131c\u0131, elf demirciler taraf\u0131ndan yeniden d\u00f6v\u00fcld\u00fc ve k\u0131l\u0131c\u0131n \u00fczerine hilal \u015feklindeki ay ile \u0131\u015f\u0131yan g\u00fcne\u015f aras\u0131na yerle\u015ftirilmi\u015f yedi y\u0131ld\u0131z ni\u015fan\u0131 \u00e7izilip etraf\u0131na bir\u00e7ok run<\/strong> yaz\u0131ld\u0131. Eski G\u00fcnler\u2019de iki ana dala ayr\u0131l\u0131yorlard\u0131: Bat\u0131 Efleri (Eldar) ve Do\u011fu Elfleri. Eldarin dilleri ikiye ayr\u0131l\u0131r: Y\u00fcksek Elf\u00e7e (ya da Quenya) ve Gri Elf\u00e7e (ya da Sindarin). Y\u00fcksek Elf\u00e7e, Deniz\u2019in \u00f6tesindeki Eldamar\u2019\u0131n kadim, yaz\u0131ya d\u00f6k\u00fclen ilk lisan\u0131. Art\u0131k daha \u00e7ok Y\u00fcksek Elflerce t\u00f6renlerde ve \u015fark\u0131larda kullan\u0131lan bir t\u00fcr \u201cElf Latincesi\u201d haline gelmi\u015ftir.<\/p>\n

     <\/p>\n

    Otantik metinlerde elfler<\/em><\/strong><\/p>\n

      \n
    1. a) Tasvir ve k\u00f6ken<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n

      Elflerin de\u011fi\u015fik karakterleri ve d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fleri vard\u0131r ve bunlar aras\u0131nda da b\u00fcy\u00fck farklar vard\u0131r. Kimi zaman \u00f6nemsiz g\u00f6r\u00fcn\u00fcrken asl\u0131nda son derece de\u011ferli olan hediyeler da\u011f\u0131tan, iyi y\u00fcrekli, \u015fefkatli, hastal\u0131klar\u0131 iyile\u015ftiren, bitkilerin ve ta\u015flar\u0131n gizli s\u0131rlar\u0131n\u0131 \u00f6\u011freten varl\u0131klarken, kimi zaman zararl\u0131, hilek\u00e2r, k\u00f6t\u00fc niyetli ve tehlikeli olabilirler. \u0130nsanlar\u0131 ve hayvanlar\u0131 b\u00fcy\u00fcleyip hastaland\u0131rabilirler. Baz\u0131 elfler \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 g\u00fczelliktedir. Elf kad\u0131nlar\u0131 ve elf e\u015fler uzun sar\u0131 sa\u00e7lar\u0131n\u0131 tararken tasvir edilir. Oyun, dans ve \u015fark\u0131 \u00fczerine kurulu ne\u015feli bir hayatlar\u0131 vard\u0131r. Bazen sadece vah\u015fi sesleri duyulur, g\u00f6r\u00fcnmezdirler ve ortalar\u0131nda ka\u00e7\u0131rd\u0131klar\u0131 bir kad\u0131n ya da \u00e7ocuk vard\u0131r.<\/p>\n

      Eski Kuzey dini d\u00fcnya merkezlidir. Eski g\u00f6k tanr\u0131lar\u0131 ve elfler (alfir<\/strong> ve disir<\/strong>) a\u015fk\u0131n (transcendental) de\u011fil, do\u011fan\u0131n i\u00e7inde, do\u011faya aittir. S\u00f6zgelimi Odin, do\u011fan\u0131n g\u00fc\u00e7lerini b\u00fcy\u00fcye \u00e7evirmenin ustas\u0131d\u0131r. Odin\u2019in g\u00fcc\u00fc ola\u011fan\u00fcst\u00fc (supernatural) de\u011fil ola\u011fand\u0131\u015f\u0131d\u0131r (preternatural). Elfler, tarla ve ormanlarla, suyla, yerin alt b\u00f6lgeleriyle, evlerle oldu\u011fu gibi, \u0131\u015f\u0131k ve havayla da ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r,<\/p>\n

      Huldu tayfas\u0131 (hylja<\/strong> k\u00f6k\u00fcnden > gizlenmek) olarak an\u0131lanlar\u0131 uzun boyludur, elbiseleri t\u00fcmden gri, sa\u00e7lar\u0131 siyaht\u0131r ve t\u00fcmseklerde ya\u015farlar. Di\u011fer insanlar gibi avlan\u0131rlar, davarlar\u0131 vard\u0131r, bu davarlar\u0131 otlaklarda otlat\u0131rlar. Kendilerini ve mallar\u0131n\u0131 insanlara g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131labilirler. Be\u015fiklerden vaftiz olmam\u0131\u015f \u00e7ocuklar\u0131 ka\u00e7\u0131r\u0131rlar ve yerine kendilerininkini koyarlar ki bu \u00e7ocuklar mankafad\u0131rlar. D\u0131\u015far\u0131da yaln\u0131z dola\u015fan k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar\u0131 ka\u00e7\u0131r\u0131rlar. Bunlar bazen herhangi bir yerle\u015fim yerinden fersah fersah uzakta bulunur. Bu \u00e7ocuklar kendilerine iri bir adam\u0131n yiyecek getirdi\u011fini s\u00f6yler. Elf k\u0131zlar\u0131 H\u0131ristiyan erkeklere a\u015f\u0131k olurlar ve kendilerine \u00e7ekebilmek i\u00e7in k\u0131rl\u0131k alandayken onlara bira ya da s\u00fct sunarlar. Bunu i\u00e7en adam b\u00fcy\u00fcn\u00fcn etkisine girer ve elf k\u0131zla birlikte elf mek\u00e2n\u0131na gider. Di\u015fi olanlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilecek en g\u00fczel kad\u0131nlard\u0131r. Da\u011flarda ya\u015farlar, davarlar\u0131n\u0131 buralarda otlat\u0131rlar. Bu hayvanlar, \u015fi\u015fman, benekli ya da a\u00e7\u0131k renklidir. Erkeklere g\u00f6r\u00fcnd\u00fckleri zaman gri elbiseler giyerler ve y\u00fczlerini beyaz bir pe\u00e7eyle kapat\u0131rlar. Tan\u0131nmalar\u0131n\u0131 sa\u011flayacak tek \u015fey b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131 gizlemeyi ba\u015fard\u0131klar\u0131 kuyruklar\u0131d\u0131r. Da\u011flar\u0131n aras\u0131nda \u015fark\u0131 s\u00f6yleyip dans ederler. Bu onlara \u00f6zg\u00fc bir ezgi olup \u00e7ok b\u00fcy\u00fcleyicidir. Bir tanesinin babas\u0131 ve ailesi \u015f\u00f6yle betimlenmi\u015ftir: baba ya\u015fl\u0131, uzun sakall\u0131; aile fertleri ise gri elbiseler giymi\u015ftir. Hepsi de nefis varl\u0131klard\u0131r. Ya\u015fl\u0131 adam k\u0131zlar\u0131ndan birini \u0131srarla \u00e7ift\u00e7iye vermeye \"\"\u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Zira Germen, Frans\u0131z ve \u0130ngiliz halk inan\u0131\u015flar\u0131nda elfler, ruhlar\u0131n\u0131 \u00f6l\u00fcms\u00fcz k\u0131lmak i\u00e7in bir \u00f6l\u00fcml\u00fcyle evlenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar.<\/p>\n

      G\u00fcm\u00fc\u015f ve \u00e7elikten yap\u0131lm\u0131\u015f b\u0131\u00e7ak, kama, \u00e7ivi vs. e\u015fyalar \u00f6l\u00fcml\u00fcn\u00fcn \u00fczerinde olduk\u00e7a ona g\u00fc\u00e7lerini yetiremezler. K\u00e2bus\u2019un (uyku karabasan\u0131) gelmesini \u00f6nleyecek nesne, keskin bir b\u0131\u00e7akt\u0131r. Bu b\u0131\u00e7a\u011f\u0131n yata\u011f\u0131n yan\u0131nda as\u0131l\u0131 vaziyette olmas\u0131 da i\u015fe yarar.<\/p>\n

      K\u00f6kenlerine ili\u015fkin olarak eski geleneklerle H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131n kar\u0131\u015fmas\u0131 sonucu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f \u00e7ok ilgin\u00e7 tevat\u00fcrler vard\u0131r. Bir tanesine g\u00f6re bir g\u00fcn Tanr\u0131, Adem ve Havva\u2019y\u0131 ziyaret etti. Havva \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi. Tanr\u0131, ba\u015fka \u00e7ocuklar\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sordu. Havva yok dedi, ama vard\u0131. \u00c7ocuklar temiz olmad\u0131\u011f\u0131 (y\u0131kanmad\u0131\u011f\u0131) i\u00e7in g\u00f6stermeye utanm\u0131\u015ft\u0131. Tanr\u0131, \u201cBenden gizlenenler insano\u011flundan da gizlenecektir!\u201d dedi. B\u00f6ylece bu \u00e7ocuklar \u00f6l\u00fcml\u00fclere g\u00f6r\u00fcnmez oldu. Koru, fundal\u0131k, tepecik ve ta\u015flarda ya\u015far oldular. Elfler bunlardan t\u00fcredi. \u0130nsanlar ise Havva\u2019n\u0131n g\u00f6sterdikleri \u00e7ocuklardan gelir. \u00d6l\u00fcml\u00fcler, kendilerini g\u00f6stermedik\u00e7e elfleri g\u00f6remezler. Fakat elfler insanlar\u0131 g\u00f6rebilir.<\/p>\n

      Bir di\u011feri Dan gelene\u011findeki Elle tayfas\u0131n\u0131n k\u00f6kenini a\u00e7\u0131klayan tevat\u00fcrd\u00fcr. (2) Buna g\u00f6re Adem\u2019in ilk kar\u0131s\u0131n\u0131n ad\u0131 Lillis\u2019ti. U\u00e7abiliyor ve y\u00fczebiliyordu. Bundan do\u011fan \u00e7ocuklar Elle tayfas\u0131 oldu. K\u00fc\u00e7\u00fck \u015feylerdi. \u0130simlerini annelerinden ald\u0131lar, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u201cl\u201d harfi ortakt\u0131r. Yosunlarda, g\u00f6l k\u0131y\u0131lar\u0131nda, k\u0131z\u0131la\u011fa\u00e7lar\u0131n aralar\u0131nda ve alt\u0131nda, t\u00fcmseklerde ya\u015farlard\u0131.<\/p>\n

      Adem\u2019den olma bu elf tayfas\u0131 beyaz giyinir ve s\u0131rtlar\u0131n\u0131 daima r\u00fczgara verir. Kad\u0131nlar\u0131n\u0131n arkas\u0131 elek gibi deliklidir. Evlerden bir \u015feyler \u00e7alarlar. Bunu \u00f6nlemek i\u00e7in e\u015fyalar\u0131n ve yemeklerin \u00fczerine ha\u00e7 i\u015fareti koymak laz\u0131md\u0131r. \u00c7ocuklar\u0131 ka\u00e7\u0131r\u0131rlar ya da kendilerini takip etmeleri i\u00e7in b\u00fcy\u00fclerler. Bunlara bir kez kap\u0131lan \u00e7ocuk bir daha iflah olmaz ve hep kand\u0131ran elfe geri d\u00f6nmek ister. Bir anlat\u0131ya g\u00f6re b\u00fcy\u00fcye maruz kalan bir \u00e7ocuk hayat\u0131 boyunca b\u00fcy\u00fcyememi\u015f. Bunlarla konu\u015fmak insan\u0131n bedenen ve zihnen hasta olmas\u0131na yol a\u00e7ar. Bu etkinin ad\u0131 elf \u00e7arpmas\u0131 (elf shot<\/strong>, <\/em>\u0130zlanda dilinde alfabruni<\/strong>) ya da yer \u00e7arpmas\u0131d\u0131r (earth shot<\/strong>). Erkekleri, insan kad\u0131nlar\u0131 etkileyip g\u00f6t\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ormandan \u015fark\u0131 s\u00f6ylerlerken gelen g\u00fczel sesleri atlar\u0131 etkiler. S\u0131kl\u0131kla k\u0131z\u0131la\u011fa\u00e7 korular\u0131nda ya da t\u00fcmseklerin i\u00e7inde dans ederler. Yine bir g\u00fcn \u00f6l\u00fcml\u00fclerden birinin \u00e7ocu\u011funu dans etmeye davet etmi\u015fler, \u00e7ocuk da bunlara kap\u0131lm\u0131\u015f. Ertesi g\u00fcn cesedini bulmu\u015flar, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00e7atlayana kadar dans etmi\u015f. Elfler bir evin \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131na girmeyi tercih etmezler. Bununla ilgili bir \u00f6yk\u00fcye g\u00f6re bir adam, kendisini kovalayan k\u0131zg\u0131n elf s\u00fcr\u00fcs\u00fcnden ka\u00e7may\u0131 ba\u015farm\u0131\u015f ve eve s\u0131\u011f\u0131nm\u0131\u015f, ama o g\u00fcnden sonra gitgide zay\u0131flam\u0131\u015f ve \u00f6lm\u00fc\u015f.<\/p>\n

      Bir ba\u015fka inan\u0131\u015fa g\u00f6re Tanr\u0131, insan\u0131 cennetinden kovdu\u011fu zaman bunlar da yery\u00fcz\u00fcne indiler ve troll tayfas\u0131 diye bilinen varl\u0131klar oldular. \u00c7at\u0131 tepesine d\u00fc\u015fenler nisse, suya d\u00fc\u015fenler su cini, tepelere d\u00fc\u015fenler tepelik tayfas\u0131, k\u0131rlara d\u00fc\u015fenler elf oldu. Kovulanlar\u0131n soyundan olan G\u00f6r\u00fcnmezler Tayfas\u0131 (huldu<\/strong>lar), sadece halk inan\u0131\u015flar\u0131nda de\u011fil orta\u00e7a\u011f ilahiyat\u0131nda da g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. H\u0131ristiyanl\u0131k \u00f6ncesi inan\u0131\u015flar\u0131n, \u0130ncil<\/em>\u2019e dayanan d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc taraf\u0131ndan asimile edilmesi zaten bilinen bir olgudur.<\/p>\n

      Elflerin dans etmesi hakk\u0131nda bilinen en eski betimleme, Olaus Magnus\u2019un 1555 tarihli History of the Nordic People<\/em> kitab\u0131ndad\u0131r. Bu dans \u00e7o\u011funlukla daire \u015feklinde icra edilir. \u0130ngiliz halk geleneklerinde buna perili daire (fairy ring) denir.<\/p>\n

      S\u00f6zel k\u00fclt\u00fcrde g\u00f6r\u00fcnmez varl\u0131klar\u0131n insan kom\u015fular\u0131na yard\u0131m ettiklerine dair \u00e7ok say\u0131da hik\u00e2ye de buluyoruz. Huldular\u0131n gen\u00e7 k\u0131z\u0131 yang\u0131nla ilgili uyar\u0131\u015f\u0131, elflerin bir k\u0131za diki\u015f dikmeyi \u00f6\u011fretmesi ya da gen\u00e7 bir adam e\u015fyas\u0131n\u0131 tamir ederken ona yard\u0131m etmesi vs. Yeralt\u0131 varl\u0131klar\u0131n\u0131n sava\u015f s\u0131ras\u0131nda ordulara yard\u0131m etti\u011fini biliyoruz. G\u00f6r\u00fcnmez varl\u0131klarla insanlar aras\u0131nda bir\u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 evlilik var. K\u0131sa s\u00fcreli erotik kar\u015f\u0131la\u015fmalar da cabas\u0131.<\/p>\n

       <\/p>\n

        \n
      1. b) Metinlerde ve \u0130skandinav k\u00fclt\u00fcrlerinde<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n
        \"\"
        Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi \u00fc\u00e7lemesinin yazar\u0131 \u0130ngiliz dili ve k\u00fclt\u00fcr\u00fc bilgini J. R. R. Tolkien.<\/figcaption><\/figure>\n

        Elfler, Kuzeylilerin tap\u0131n\u0131mda bulundu\u011fu alt s\u0131n\u0131f tanr\u0131lardan biridir. Atmosferin d\u00fcnya y\u00fczeyine yak\u0131n b\u00f6lgesinde ve d\u00fcnyan\u0131n i\u00e7inde ya\u015farlar. Birinciler Ayd\u0131nl\u0131k Elfler (Lj\u00f3s\u00e1lfar), ikinciler Karanl\u0131k Elfler (D\u00f6kk\u00e1lfar) olarak an\u0131l\u0131r. Fakat bu ikisi erken d\u00f6nem inan\u0131\u015flar\u0131nda birbiriyle i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015ftir. \u00c7ok genel bir inan\u0131\u015f olarak d\u00fcnya elfleri \u015feytani karakterli de\u011fildir. Davran\u0131\u015flar\u0131yla, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fleriyle insan gibidirler. Ya\u015fad\u0131klar\u0131 yerler t\u00fcmseklerdir. Kendilerini insanlara zaman zaman g\u00f6sterirler ve onlara yak\u0131nl\u0131k durumlar\u0131na g\u00f6re iyilik ya da k\u00f6t\u00fcl\u00fck yaparlar. Bu y\u00fczden insanlar onlar\u0131n yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmak i\u00e7in kurban sunarlar (\u00e1lfabl\u00f3t) (3) ve ibadet ederler. Bu konuda Kormak Sagas\u0131<\/em>\u2019nda anlat\u0131lan hik\u00e2yelerden birka\u00e7\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n

        \u201c\u0130zlandal\u0131 Thorvald Eysteinsson sava\u015fta \u00e7ok k\u00f6t\u00fc yaraland\u0131\u011f\u0131 zaman Thordis Spakona isimli bir kad\u0131na gitti. Kad\u0131n ona hemen yak\u0131ndaki elflerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 t\u00fcmse\u011fe gidip, bir \u00f6k\u00fcz kurban edip, kan\u0131n\u0131 t\u00fcmse\u011fe serpip, etiyle de \u015f\u00f6len d\u00fczenlemesini \u00f6nerdi. Thorvald s\u00f6ylenenleri yerine getirdi ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na k\u0131sa zamanda kavu\u015ftu.\u201d<\/p>\n

        \u201cAziz Olaf\u2019\u0131n \u015fairi (skald) Sigvat, Gothland\u2019a bir seyahate \u00e7\u0131kt\u0131. Bir evin \u00f6n\u00fcnde orada konaklamak amac\u0131yla durdu, ama kap\u0131daki kad\u0131n onu i\u00e7eri sokmad\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc daha yeni elf sunusu yapm\u0131\u015flard\u0131.\u201d<\/p>\n

        Hrolf Ganger Sagas\u0131<\/em> 14. y\u00fczy\u0131lda yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r ve kurmacad\u0131r; ama sat\u0131r aralar\u0131nda eski geleneklerin ve d\u00fc\u015f\u00fcnce kal\u0131plar\u0131n\u0131n izleri s\u00fcr\u00fclebilir. Bu sagada elf inan\u0131\u015flar\u0131 vard\u0131r:<\/p>\n

        \u201cHrolf bir g\u00fcn bir erkek geyi\u011fi kovalarken bir ormana dald\u0131. Ormanda \u00fcst\u00fc ye\u015fil \u00e7imenle kapl\u0131 bir t\u00fcmsek g\u00f6rd\u00fc. Yan\u0131na vard\u0131\u011f\u0131nda t\u00fcmsek a\u00e7\u0131ld\u0131 ve ya\u015fl\u0131 bir kad\u0131n mavi paltosu i\u00e7inde d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131. Hrolf\u2019a bo\u015fa giden \u00e7abas\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc \u015fefkat duydu ve kendisine ait geyi\u011fi elde etmesi i\u00e7in yard\u0131m etmeye s\u00f6z verdi; ama bir \u015fart\u0131 vard\u0131. K\u0131z\u0131n\u0131n do\u011fumuna on dokuz g\u00fcn kalm\u0131\u015ft\u0131 ve canl\u0131 bir insan dokunmad\u0131k\u00e7a do\u011furam\u0131yordu. Kendisiyle birlikte t\u00fcmse\u011fin i\u00e7ine gelir miydi? \u0130\u00e7eri girdiler, \u00e7ok g\u00fczel bir yerdi. Adam hasta k\u0131za dokununca k\u0131z do\u011furdu ve elf kad\u0131n\u0131 da geri d\u00f6nd\u00fcklerinde s\u00f6z verdi\u011fi gibi geyi\u011fi bir alt\u0131n y\u00fcz\u00fckle birlikte verdi.\u201d<\/p>\n

        \u201cElfen\u201d inan\u0131\u015f\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fcze dek Norve\u00e7 ve \u0130zlanda toplumlar\u0131nda Huldra ya da Huldu tayfas\u0131 inan\u0131\u015f\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bunun gibi Danimarka\u2019da da Elle tayfas\u0131 inan\u0131\u015f\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

        Eddalardaki \u201cAlfar\u201d (tekil: \u201calfr\u201d) bilinen en erken elflerdir. Anglo Sakson d\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u201cylfe\u201dsi (tekil: \u201c\u0153lf\u201d) ile benzerlik arz eder. Yetersiz malzeme dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda dahi bunlar\u0131n (alfar\u0131n) elflerden ya da ileriki d\u00f6nemlerdeki uzant\u0131lar\u0131ndan daha y\u00fcksek tabiatl\u0131 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Tehlikeli ya da zararl\u0131 de\u011fillerdir ve hen\u00fcz H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131n eskil paganizme d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131ndan ne\u015fet eden \u015feytani anlam y\u00fcklemeleri yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. \u00c6sir (tekil: \u201cass\u201d; kuzey pantheonunun \u00fcst tanr\u0131lar\u0131) s\u0131n\u0131f\u0131yla birlikte de\u011ferlendirirler ve \u201c\u00c6sir ve Alfar\u201d ifadesi s\u0131k s\u0131k yinelenir. Bunun yan\u0131nda Sir ve Vanir s\u0131n\u0131f\u0131yla da an\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n

        Poetic Edda<\/em>\u2019n\u0131n farkl\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerindeki baz\u0131 de\u011finmeler \u015fu \u015fekildedir:<\/p>\n

        Lokasenna\u2019n\u0131n giri\u015finde, \u00c6gir ziyafetinde bir\u00e7ok \u201c\u00c6sir ve Alfar\u201d\u0131n haz\u0131r bulundu\u011fu s\u00f6ylenir. Ayn\u0131 yerde Eldir, Loki\u2019ye \u015f\u00f6yle der: \u201cBuradaki hi\u00e7bir Sir ya da Alfar senin i\u00e7in iyi \u015feyler s\u00f6ylemiyor.\u201d<\/p>\n

        Di\u011fer b\u00f6l\u00fcmler olan V\u00f6luspa ve Thrymskvitha\u2019da: \u201c\u00c6sir\u2019in durumu ne, Alfar\u0131n durumu ne?\u201d sorusu, \u201c\u00c6sir k\u00f6t\u00fc, Alfar k\u00f6t\u00fc\u201d \u015feklinde cevaplan\u0131r.<\/p>\n

        Havamal\u2019da Odin der ki: \u201cT\u00fcm \u00c6sir\u2019i biliyorum, t\u00fcm Alfar\u2019\u0131 biliyorum.\u201d<\/p>\n

        Bir sonraki dizede Thjodr\u00f6rir \u015fark\u0131 s\u00f6yler: \u201c\u00c6sir\u2019e g\u00fc\u00e7, Alfar\u2019a refah.\u201d<\/p>\n

        Ayn\u0131 \u015fiir Odin\u2019in \u00c6sir i\u00e7in, Daenn\u2019in de Alfar i\u00e7in run kaz\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler.<\/p>\n

        Grimnismal\u2019de Odin, \u00c6sir ve Alfar\u2019\u0131n yak\u0131n\u0131nda yer alan kutsal bir b\u00f6lgeden bahseder. Fafnismal\u2019da \u00c6sir, Alfar ve Dvalinn tayfas\u0131 (c\u00fcceler), Norn\u2019lar\u0131n atas\u0131 olarak birle\u015ftirilir.<\/p>\n

        Skirnismal\u2019de Gerd, Skirnir\u2019e sorar: \u201cSen \u00c6sirlerden misin, Alfar\u2019dan m\u0131s\u0131n, yoksa bilge Vanirlerden mi?\u201d<\/p>\n

        Tanr\u0131lar kendilerini Fenrir isimli kurttan korumak i\u00e7in onu zincire \"\"vururlar, ama kurt iki kez zincire vurulmas\u0131na ra\u011fmen ikisini de kopar\u0131r. Odin bunun \u00fczerine Karanl\u0131k Elfler\u2019in oturdu\u011fu \u00fclkeye haberci g\u00f6ndererek onlardan k\u0131r\u0131lmaz bir zincir yapmalar\u0131n\u0131 ister. Elfler zinciri yapmak i\u00e7in ondan k\u0131r\u0131lmaz olan alt\u0131 \u015fey isterler: bir kedinin y\u00fcr\u00fcrken aya\u011f\u0131ndan \u00e7\u0131kan ses, bir kad\u0131n\u0131n sakal\u0131, ta\u015flar\u0131n k\u00f6kleri, bir ay\u0131n\u0131n hiddeti, bir bal\u0131\u011f\u0131n nefesi, bir ku\u015fun t\u00fck\u00fcr\u00fc\u011f\u00fc. Ortaya \u00e7\u0131kan zincir, ipek bir ku\u015fak kadar yumu\u015fak ve fakat g\u00f6r\u00fclmemi\u015f sa\u011flaml\u0131ktad\u0131r. Bu zincire Gleipnir ad\u0131 verildi. Tanr\u0131lar Karanl\u0131k Elfler\u2019e te\u015fekk\u00fcr ederler ve Fenrir\u2019i bir adaya kapat\u0131rlar. Fenrir orada sonsuza kadar ba\u011fl\u0131 kal\u0131r.<\/p>\n

        Bunlar Frey taraf\u0131ndan y\u00f6netilen cennette, Alfheim\u2019da (4) ya\u015famaktad\u0131rlar. Tanr\u0131larla birlikte hareket etmekte ve onlar\u0131n \u015fenliklerine kat\u0131lmaktad\u0131rlar. Anglo Saksonlarda bu birliktelik \u201c\u00easa\u201d, \u201cylfa\u201d olarak tezah\u00fcr etmektedir. Alfar, do\u011fa\u00fcst\u00fc ve \u00f6zel yetenekleri haiz bir gruptur.<\/p>\n

        Bu de\u011finmeler g\u00f6stermektedir ki Alfar s\u0131n\u0131f\u0131, tanr\u0131sal varl\u0131klara benzerdir.<\/p>\n

        Snorri Sturluson (5) Prose Edda<\/em>\u2019da \u00fc\u00e7 grup verir; Lj\u00f3s\u00e1lfar (Ayd\u0131nl\u0131k Elfler), D\u00f6kk\u00e1lfar (Karanl\u0131k Elfler) ve Svartalfaheim\u2019\u0131n sakinleri olan Svart\u00e1lfar (Kara Elfler). Sonuncular, metinden anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar\u0131yla c\u00fccelerdir (dwarfs)<\/em>. Snorri, Alfheim\u2019\u0131n, Freyr\u2019un egemenli\u011finde Ayd\u0131nl\u0131k Elfler\u2019in ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yer oldu\u011funu s\u00f6yler. Karanl\u0131k Elfler ise d\u00fcnyan\u0131n alt\u0131nda ya\u015farlar. Edda<\/em>\u2019n\u0131n ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fc Gylfaginning\u2019de Ayd\u0131nl\u0131k Elfler\u2019in g\u00fcne\u015ften daha sar\u0131, Karanl\u0131k Elfler\u2019in ise ziftten daha kara oldu\u011funu yazar. Karanl\u0131k Elfler kimi zaman c\u00fccelerle bir tan\u0131mlan\u0131r; Skaldskaparmal<\/em>\u2019in 3. b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde oldu\u011fu gibi. Fakat kimi zaman da elf \u0131rk\u0131ndan \u00f6zenle ve vurgulu bir \u015fekilde ay\u0131rt edilir; Fafnismal (13.) ve Gylfaginning (14.-15.)\u2019de oldu\u011fu gibi. Bu Karanl\u0131k Elfler\u2019den bir daha s\u00f6z edilmez. Sadece Snorri, Loki\u2019nin Sif\u2019i alt\u0131n sa\u00e7l\u0131 yapmaya yemin ederek Kara Elfler\u2019e ula\u015fmas\u0131n\u0131 anlat\u0131r. Loki, \u0130valdi\u2019nin \u00e7ocuklar\u0131 olarak an\u0131lan bu c\u00fccelere gitmi\u015f ve yeminini ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir. Ayn\u0131 Karanl\u0131k Elfler gibi onlar da yerin i\u00e7inde ya\u015farlar ve tahminen bu \u00f6zellikleriyle tan\u0131mlan\u0131rlar. (6)<\/p>\n

        Snorri, <\/strong>Cennet\u2019in g\u00fcney bitimine iki ayr\u0131 cennet ve en \u00fcst\u00fcne de Gimle isimli bir b\u00f6l\u00fcm ekler. Buras\u0131 d\u00fcr\u00fcst olanlar i\u00e7in ayr\u0131lm\u0131\u015fsa da Ayd\u0131nl\u0131k Elfler yerle\u015ftirilmi\u015ftir (Gylfaginning, 17.). V\u00f6luspa\u2019ya (64.) g\u00f6re bu \u0131slah olunmu\u015f d\u00fcnya, \u201cmutlulu\u011fun sonsuza dek h\u00fck\u00fcm s\u00fcrece\u011fi, adaletin h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc\u201d bir yerdir. Bu tasar\u0131mda cennete ili\u015fkin H\u0131ristiyan ideallerinin yans\u0131mas\u0131n\u0131 g\u00f6rebiliriz. Ayd\u0131nl\u0131k Elfler ise muhtemelen meleklerle \u00f6zde\u015fle\u015ftirilmi\u015ftir. Beyaz giysileri, \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 g\u00fczellikleri ve ne\u015feleriyle g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131 aras\u0131nda dola\u015fan Ayd\u0131nl\u0131k Elfler\u2019in b\u00f6lgesi Alfheim cennetlik yerle\u015fimdir. Ne yaz\u0131k ki Eddalarda Alfar\u2019\u0131n i\u015flevlerine ili\u015fkin bir de\u011finme yoktur. \u201cAyd\u0131nl\u0131k\u201d onlar\u0131n sadece varl\u0131klar\u0131n\u0131 niteleyen bir eklemedir, ahlaki \u00f6zelliklerini nitelemez.<\/p>\n

        \"\"\u0130skandinavya inan\u0131\u015flar\u0131n\u0131n daha sonraki d\u00f6nemlerinin kesin tan\u0131mlar\u0131 yap\u0131labilen \u201celfin\u201d gruplar\u0131 hava ve a\u011fa\u00e7larla ilgilidir ve a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde yeralt\u0131 \u0131rk\u0131 de\u011fildir. Belki en fazla daha eski Ayd\u0131nl\u0131k Elfleri temsil edebilir, fakat -Alman gelene\u011findeki cennette oturanlar da dahil olmak \u00fczere- di\u011ferlerini de\u011fil.<\/p>\n

        \u0130leriki d\u00f6nemlerin elfin<\/strong> varl\u0131klar\u0131na ili\u015fkin halk inan\u0131\u015flar\u0131 \u00e7ok b\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla daha erken d\u00f6nemlerin Alfar\u2019\u0131n\u0131 temsil ediyordu. Bu elfin \u0131rk\u0131 genellikle yerin \u00fcst\u00fcnde ve alt\u0131nda ya\u015far. Elfin \u00f6zellikleri g\u00f6stermelerine ra\u011fmen c\u00fccelerden farkl\u0131d\u0131rlar. Ormanlar\u0131, sular\u0131, da\u011flar\u0131 mesken tutan di\u011fer varl\u0131klar da elflere yak\u0131nd\u0131r.<\/p>\n

        \u0130zlanda\u2019daki Alfar, Eddalardaki Alfar konseptini yans\u0131t\u0131r ve perilerle benze\u015fir. Ger\u00e7i art\u0131k kelime Germen \u201cZwerge\u201d ve Kuzeylilerin \u201cUnnerjordiske\u201dsine e\u015fde\u011fer bir hal alm\u0131\u015ft\u0131r. Ayd\u0131nl\u0131k Elfler gibi bunlar da \u0131\u015f\u0131ktan korkmazlar, g\u00fcn\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u0131karlar. Huldu teriminin Alfar\u2019dan daha yumu\u015fak oldu\u011fu i\u00e7in tercih edildi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcr. Ayn\u0131 zamanda Liuflingar olarak da an\u0131l\u0131rlar. Tepelerde, ta\u015flarda, kayalarda ve hatta denizin i\u00e7inde otururlar. Dvergar\u2019dan at\u0131lm\u0131\u015f olduklar\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Di\u011fer bir varl\u0131k s\u0131n\u0131f\u0131 olan troller, elfinlere g\u00f6re daha canavar\u0131ms\u0131 \u00f6zellikler arz ederler. Sagalar ve Eddalardaki devler, \u015feytanlar, yeralt\u0131ndaki hazineleri koruyan gnom c\u00fcceleri hen\u00fcz h\u00e2l\u00e2 elfin karakteri g\u00f6stermektedirler.<\/p>\n

        \"\"
        Demirci Thor\u2019u g\u00f6steren bir \u00e7izim.<\/figcaption><\/figure>\n

        Elfler Norve\u00e7\u2019te az bilinmesine kar\u015f\u0131n, elfin \u00f6zellikleri g\u00f6steren de\u011fi\u015fik s\u0131n\u0131ftan varl\u0131klar vard\u0131r; Trold tayfas\u0131 ya da tusser, trol tayfas\u0131, gnomlar, <\/strong>cinler gibi. Bunlar bir insan boyutunda olabilirler; evleri, davarlar\u0131, kiliseleri vard\u0131r. Da\u011flar\u0131n i\u00e7indeki evlerinden m\u00fczik sesleri gelir ve buralara gen\u00e7 k\u0131zlar\u0131 ka\u00e7\u0131r\u0131p getirirler. Da\u011f perisi ya da a\u011fa\u00e7 nimfesi olan huldra, mavi ya da gri giyinen, tepeler aras\u0131nda bar\u0131nan, \u00e7ok g\u00fczel ama kuyruklu ve s\u0131rt taraf\u0131nda delikler olan bir di\u015fidir. Melankolik \u015fark\u0131lar\u0131 h\u00fcz\u00fcnlendirir ve b\u00fcy\u00fcleyici olarak nitelendirilir. Dans etmeye bay\u0131l\u0131rlar, e\u011flencelere kat\u0131l\u0131rlar. Bir keresinde birisi kuyru\u011funu g\u00f6rm\u00fc\u015f, fakat fark etmezden gelerek \u201cDe\u011ferli bayan, jartiyeriniz d\u00fc\u015ft\u00fc d\u00fc\u015fecek\u201d demi\u015ftir. Kad\u0131n ortadan derhal kaybolmu\u015f, daha sonra da adam\u0131 davar ve \u00e7e\u015fitli hediyelerle \u00f6d\u00fcllendirmi\u015ftir. Bir adam\u0131n bir huldrayla evlili\u011fi her zaman mutlu sonla bitmez. Huldra, ye\u015fil giysili huldre toplulu\u011funun (ya da perilerin) krali\u00e7esi olabilir. Bu huldre toplulu\u011fu tepelerde ya\u015far, kederli m\u00fczikler yaparlar (huldreslaat) ve erkekleri davet ederler. Bir \u201chuldreman\u201d ise insanlar aras\u0131ndan bir kad\u0131n\u0131 elde etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n

        Yeralt\u0131 halk\u0131 ya da elfler, Norve\u00e7\u2019in baz\u0131 yerlerinde \u00e7\u0131plak k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar olarak tasvir edilir. \u015eapka giyerler, tepelerde ve y\u00fcksek a\u011fa\u00e7lar\u0131n yan\u0131nda ya\u015farlar. M\u00fczi\u011fi ve dans\u0131 severler. Zararl\u0131 olarak tan\u0131mlan\u0131rlar. C\u00fcceler d\u00fcnyan\u0131n alt\u0131nda ya\u015farlar ve becerikli olmalar\u0131yla me\u015fhurdurlar.<\/p>\n

        Dan elfleri asi meleklerle \u00f6zde\u015fle\u015ftirilir; cennetten kovulmu\u015flard\u0131r. Tepelerde ya da mezarl\u0131klarda ya\u015farlar: Trold tayfas\u0131, Bjerg trolds (ya da Bjerg tayfas\u0131), Elver (ya da Elle) tayfas\u0131. (7) Trold tayfas\u0131 \u0130zlanda\u2019n\u0131n trollerinden farkl\u0131d\u0131r. Bunlar\u0131n ya\u015fad\u0131klar\u0131 tepeliklerde hazineleri vard\u0131r. Ayn\u0131 zamanda insan yerle\u015fimlerinin alt\u0131nda da ya\u015farlar. Siyah elbiseler giyerler. Endamca \u00e7ocuk gibilerdir. \u015eekilsiz kafalar\u0131, k\u0131z\u0131l sa\u00e7lar\u0131, k\u0131z\u0131l \u015fapkalar\u0131 olup dans\u0131 \u00e7ok severler. \u0130nsan canl\u0131s\u0131d\u0131rlar. Fakat eski baladlar onlar\u0131n kad\u0131nlar\u0131 \u00e7almas\u0131ndan ve kad\u0131n olanlar\u0131n\u0131n erkekler \u00fczerindeki ayart\u0131c\u0131 g\u00fc\u00e7lerinden bahsediyor.<\/p>\n

        \"\"
        Bir elf grubu c\u00fcceler (dwarfs)<\/figcaption><\/figure>\n

        \"\"<\/p>\n

        \u0130sve\u00e7\u2019te Eddalar\u0131n Alfar\u2019\u0131, t\u00fcmseklerde ya da tepelerde ya\u015fayan \u00c4lvor ya da H\u00f6g tayfas\u0131 olarak varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 devam ettirmi\u015ftir. \u00d6l\u00fcml\u00fclere nazaran daha narin yap\u0131l\u0131 ve ar\u0131n\u0131kt\u0131rlar. Bir kral ve krali\u00e7eleri vard\u0131r. (8) Yasalar\u0131 ve krall\u0131klar\u0131 insanlar\u0131nkine benzer. G\u00fczel kad\u0131nlar\u0131n\u0131n sesleri de g\u00fczeldir. A\u011fa\u00e7lar aras\u0131ndaki ve yama\u00e7lardaki danslar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri otlak alanlar\u0131, di\u011ferlerine nazaran daha verimli olmalar\u0131yla ay\u0131rt edilir. \u00d6l\u00fcml\u00fcler bu dairenin i\u00e7ine \u00e7ekilerek ayart\u0131l\u0131r. Dans edenler \u015fafak \u00e7\u0131kmadan kaybolmak zorundad\u0131r, yoksa yine g\u00f6r\u00fcnmez olurlar ama olduklar\u0131 yerde kal\u0131rlar. Onlara dokunan \u00f6l\u00fcml\u00fc de hastalan\u0131r ve ac\u0131 \u00e7eker. Bir \u00f6l\u00fcml\u00fc kula\u011f\u0131n\u0131 elf t\u00fcmse\u011fine dayarsa m\u00fczi\u011fi duyabilir, fakat yakaland\u0131\u011f\u0131nda bir \u00f6deme yapmay\u0131 kabul ederse iyi olur, aksi durumda ba\u015f\u0131na ac\u0131kl\u0131 \u015feyler gelebilir! Eski bir Alfar, Lagno\u2019daki bir run ta\u015f\u0131nda iki y\u0131lanla resmedilmi\u015ftir. Eski literat\u00fcrde L\u00f6fjerskor, putperestli\u011fe de konu olan \u201ckorular\u0131n sessiz ruhlar\u0131\u201dd\u0131r. Lund tayfas\u0131 (koru ecinnisi) ya da Lund Ungfrur (koru gen\u00e7 k\u0131z\u0131) gibidir. Korular, a\u011fa\u00e7lar, \u00f6zellikle limon a\u011fa\u00e7lar\u0131 Alf\u2019ler ve R\u00e5\u2019larla (at\u00f6lye ve evlerde ya\u015fayan zarars\u0131z bir elf t\u00fcr\u00fc) birlikte an\u0131l\u0131r. Bunlar\u0131 koruyan kimseler \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc al\u0131r, fakat bir dal\u0131 bile k\u0131rsalar ortaya \u00fcz\u00fcc\u00fc durumlar \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n

        Elflere ve perilere ili\u015fkin, Alfar\u2019\u0131 da kapsayan pop\u00fcler inan\u0131\u015flar, onlar\u0131 farkl\u0131 y\u00f6nlerden ele alm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6l\u00fcm\u00fcn ruhlar\u0131d\u0131rlar, do\u011fa ruhlar\u0131d\u0131rlar, ufak \u00e7apl\u0131 tanr\u0131sall\u0131k ta\u015f\u0131rlar, eski \u0131rklar\u0131n hat\u0131ralar\u0131d\u0131rlar, r\u00fcyalar ya da hayaller onlardan sorulur. Muhtemelen t\u00fcm bu bir aradal\u0131klara elfin inan\u0131\u015flar\u0131n\u0131n oldu\u011fu her yerde rastlan\u0131r.<\/p>\n

        Alfar ya da ba\u011fl\u0131 kategorilerinin \u00f6l\u00fcmle ili\u015fkisi t\u00fcmsek ya da t\u00fcm\u00fcl\u00fcslerde ya\u015f\u0131yor olmalar\u0131yla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Olaf Gudrusson \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra ve hen\u00fcz Geirstad\u2019daki defnedildi\u011fi t\u00fcmsekte iken Geirstadharalf<\/strong> (Geirsta\u00f0a\u00e1lfr) olarak biliniyordu. Akrabalar\u0131 ona bereketli bir y\u0131l olmas\u0131 i\u00e7in kurban sunmu\u015flard\u0131r. Yine de bu kan\u0131t t\u00fcm \u00f6l\u00fclerin elf \/ alf olarak an\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yolundaki bir iddia i\u00e7in yeterli de\u011fildir.<\/p>\n

        Eskil Alfar\u2019\u0131n dini ya da mitik y\u00f6nleri \u00e1lfabl\u00f3t\u2019da, elfinlere a\u011fa\u00e7larda ya da ta\u015flarda yap\u0131lan sunularda, ev ruhlar\u0131na ve iyi huylu periler olan Brownie\u2019lere yap\u0131lan sunularda g\u00f6r\u00fclebilir. Fakat i\u015fin b\u00fct\u00fcn\u00fcnde bu y\u00f6nler kaybolmu\u015f ve sadece bat\u0131l bir inan\u00e7 olarak kalakalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

         <\/p>\n

        Atalar k\u00fclt\u00fc ve \u00f6l\u00fcm k\u00fclt\u00fc olarak elfler<\/em><\/strong><\/p>\n

        \u00d6l\u00fcm k\u00fclt\u00fcn\u00fc kuzey inan\u0131\u015flar\u0131ndan ve elflerden ayr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmemek gerekir. \u0130skandinav folklorunda, \u00f6zellikle \u0130sve\u00e7\u2019inkinde, elfler tepeciklerle (mound, h\u00f3ll) ili\u015fkilendirilir. \u00d6rnekleri sagalarda tespit edilebilir. Korm\u00e1ks Sagas\u0131<\/em>\u2019n\u0131n 22. b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ge\u00e7en, Thordis isimli cad\u0131n\u0131n ciddi \u015fekilde yaralanm\u0131\u015f bir adam\u0131 iyile\u015fmesi i\u00e7in tepeci\u011fe y\u00f6nlendirmesine yukar\u0131da de\u011finmi\u015ftik.<\/p>\n

        \u00c7ok ra\u011fbet edilen bir varsay\u0131ma g\u00f6re elfler mezar t\u00fcmseklerinde ya\u015farlar. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k \u201ch\u00f3ll\u201d asl\u0131nda anlam\u0131 \u00e7ok a\u00e7\u0131klanabilmi\u015f bir kelime de\u011fildir ve muhtemelen do\u011fal t\u00fcmsekleri ifade eden bir anlam\u0131 vard\u0131r. Mezar t\u00fcmse\u011fi varsay\u0131m\u0131n\u0131 destekleyen delillere yine yukar\u0131da de\u011finilen Olaf Geirstadharalf\u2019\u0131n hik\u00e2yesinde rastlayabiliyoruz. \u00d6len kral t\u00fcmse\u011fe yat\u0131r\u0131ld\u0131ktan ve kurbanlar kesildikten sonra kendisine \u201c\u00e1lfr\u201d ismi verilmi\u015ftir. Maalesef malzemenin geri kalan\u0131 bize yeterli ipucu sa\u011flam\u0131yor. Heimskringla\u2019da \u00e1lfabl\u00f3t\u2019a (elf sunusu) ili\u015fkin \u00fcst\u00fc kapal\u0131 bir de\u011finme vard\u0131r. Sigvat adl\u0131 \u015fair, \u0130sve\u00e7\u2019teki bir \u00e7iftli\u011fe \u00e7ift\u00e7inin kar\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan sokulmam\u0131\u015ft\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc evdekiler elflere kurban kesmektedirler.<\/p>\n

        \"\"
        Tanr\u0131 Odin\u2019i betimleyen bir \u00e7izim.<\/figcaption><\/figure>\n

        Temel sorun, metinlerde elflerin kesin olarak hangi anlamda kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin Hr\u00f3lfs Saga Kraka<\/em>\u2019da Skuld, Kral Helgi\u2019yi gece ziyaret etti\u011fi k\u0131s\u0131mda (15.) bir elf kad\u0131n\u0131n \u00e7ocu\u011fu olarak zikredilir. Hr\u00f3lfs Saga Kraka<\/em>\u2019da (48.) elfleri ve nornlar\u0131, Skuld\u2019u Kral Hrolfr\u2019a kar\u015f\u0131 desteklerken buluruz.<\/p>\n

        Fornaldar Sagas\u0131<\/em>\u2019nda kelimenin kullan\u0131m\u0131 Edda<\/em>\u2019lardakinden farkl\u0131d\u0131r ve elfler \u00c6sir \u0131rk\u0131na e\u015fit tutulur. \u00d6rne\u011fin Lokasenna\u2019da tanr\u0131lar, \u00c6gir \u015ferefine \u00fc\u00e7 kere kadeh kald\u0131r\u0131rken yine \u00fc\u00e7 kere arka arkaya \u201c\u00c6sir ve elflerin birlikteli\u011fine\u201d derler. Sk\u00edrnism\u00e1l\u2019da Freyr\u2019in habercisine Vanirlerin mi yoksa elflerin mi habercisi oldu\u011fu sorulur. Bu gizemli varl\u0131klar\u0131n sonu\u00e7 olarak devler ya da c\u00fccelerden ziyade \u0130skandinav pantheonunun tepe s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 olu\u015fturan \u201c\u00c1sgar\u00f0r\u201d tanr\u0131lar\u0131na akrabal\u0131klar\u0131 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclebilir.<\/p>\n

        Mezar t\u00fcmsekleri t\u00fcm\u00fcl\u00fcslerin ba\u015f\u0131n\u0131 bekleyen ve buradaki de\u011ferli e\u015fyay\u0131 koruyan ve bir \u00e7e\u015fit zombi gibi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilecek draugr<\/strong>lar\u0131n ise elflerle ayn\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmek i\u00e7in bir neden yoktur. Olaf Geirstadharalf\u2019a gelince; o ya\u015fayan bir ceset de\u011fil, d\u00fcnyaya tekrar ve bu sefer Aziz Olaf olarak gelen bir varl\u0131kt\u0131r. Bu ba\u011flamda elflerin \u201ctepelerle\u201d olan ili\u015fkilerinin, t\u00fcm\u00fcl\u00fcslerin yeniden do\u011fum olay\u0131yla ili\u015fkileri ba\u011flam\u0131nda (Olaf vakas\u0131nda oldu\u011fu gibi) de\u011ferlendirilmesi yerinde olabilir.<\/p>\n

        Elfler hakk\u0131ndaki en de\u011ferli ve kesin kan\u0131tlar, onlar\u0131n Freyr ile ili\u015fkilerinde ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. \u00d3l\u00e1fs Saga Helga<\/em>\u2019da 11. y\u00fczy\u0131l\u0131n erken d\u00f6nemlerinde \u0130sve\u00e7\u2019teki tap\u0131nmaya yukar\u0131da de\u011finilmi\u015fti; \u015fair Sigvat, \u00e1lfabl\u00f3t i\u015finin tam ortas\u0131nda geldi\u011fi \u00e7iftli\u011fe nas\u0131l sokulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatm\u0131\u015ft\u0131. Bu ayin, Aziz Olaf\u2019a ula\u015fmak i\u00e7in yap\u0131lmaktayd\u0131.<\/p>\n

        Sigvat\u2019\u0131n \u015fiirine bakal\u0131m:<\/p>\n

        \u201cDaha ileri gitme sak\u0131n<\/em><\/p>\n

        D\u00fc\u015fk\u00fcn rezil\u201d dedi kad\u0131n,<\/em><\/p>\n

        \u201cKorkar\u0131m Othin\u2019in gazab\u0131ndan<\/em><\/p>\n

        \u00c7\u00fcnk\u00fc tapar\u0131z onlara biz.\u201d<\/em><\/p>\n

        Beni evinden kovalayan<\/em><\/p>\n

        Bu sevimsiz kad\u0131n<\/em><\/p>\n

        Dedi ki bir kurt gibisinden sert\u00e7e<\/em><\/p>\n

        \u201cElf sunusu var i\u00e7eride!\u201d<\/em> (9)<\/p>\n

        Bu \u015fiirdeki \u201cOthin\u201d ve elf ba\u011flant\u0131s\u0131 ciddiye al\u0131nacak olursa, bu bizi Othin tap\u0131nmas\u0131yla elf (ve Freyr) tap\u0131nmas\u0131n\u0131n birbirine kar\u015f\u0131t oldu\u011fu noktas\u0131na ta\u015f\u0131r.<\/p>\n

        \"\"
        Denizadam\u0131 (mermen).<\/figcaption><\/figure>\n

        Freyr\u2019la ba\u011flant\u0131, Gr\u00edmnism\u00e1l\u2019da \u00f6nerildi\u011fi \u00fczere, elflere ve t\u00fcmseklere yap\u0131lan g\u00f6ndermeleri a\u00e7\u0131klayabilir. Freyr k\u00fclt\u00fc, verimlilik ve \u00f6l\u00fcmle ili\u015fkilidir. Kayalardaki \u201ccup marking\u201d fig\u00fcrleri (10) Freyr ve elf ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 kurabilir. \u0130sve\u00e7\u2019te bu kaya i\u015fareti elflerle ba\u011f\u0131nt\u0131l\u0131d\u0131r. Bu i\u015faretlere Ta\u015f \u00c7a\u011f\u0131\u2019ndan Demir \u00c7a\u011f\u0131\u2019na kadar umumiyetle hem kayalarda hem de mezarlarda rastlan\u0131yor. Eski varsay\u0131ma g\u00f6re (Hammerstedt ve daha sonra Almgren taraf\u0131ndan) bu i\u015faretlerin mezarlara kaz\u0131nmas\u0131ndan vazge\u00e7ilmesi, anlamlar\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm k\u00fclt\u00fcnden ziyade d\u00fcnyasal oldu\u011funu g\u00f6sterir. Benzer Filistin ve Hint k\u00fclt sembolleri verimlili\u011fi sembolize eder. Almgren, bu sembollerin g\u00fcne\u015f tap\u0131m\u0131n\u0131 ve do\u011fadaki bereketi temsil etti\u011fini ve mezarlara da yeniden do\u011fu\u015fu temsilen kondu\u011funu iddia ediyor.<\/p>\n

        Almgren\u2019in Bronz \u00c7a\u011f\u0131 ve sonras\u0131na ait \u201ccup marking\u201d<\/strong> fig\u00fcrleriyle ilgili ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011finmeleri Freyr ve elf ba\u011flant\u0131s\u0131 hakk\u0131ndaki edebi kan\u0131tlarla uyu\u015fmaktad\u0131r. Elfler de Freyr da g\u00fcne\u015fle ili\u015fkilidir. Gylfaginning\u2019de (24.) Freyr ya\u011fmuru, g\u00fcn\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve verimlili\u011fi kontrol edebiliyor olarak g\u00f6sterilir ve g\u00fcne\u015f bir\u00e7ok kez \u201c\u00e1lfr\u00f6\u00f0lull\u201d (elflerin zaferi) olarak an\u0131l\u0131r. Alv\u00edssm\u00e1l\u2019da (16.) ise \u201cfagrahv\u00e9l\u201d (adalet kursu) olarak an\u0131l\u0131r ki bu, Almgren\u2019in \u201ccup marking\u201d ve g\u00fcne\u015f kursu aras\u0131nda kurdu\u011fu ba\u011flant\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutuldu\u011funda dikkat \u00e7ekicidir. Almgren hakl\u0131ysa, elflerin bereket k\u00fclt\u00fcyle ve onun \u00fczerinden \u00f6l\u00fcm k\u00fclt\u00fcyle ba\u011flant\u0131lar\u0131 zorunlu g\u00f6r\u00fcnmektedir.<\/p>\n

        Elf konseptinin, literat\u00fcrdeki do\u011fa\u00fcst\u00fc varl\u0131klar s\u0131n\u0131f\u0131na ili\u015fkin d\u00fc\u015flemler taraf\u0131ndan etkilendi\u011fine \u015f\u00fcphe yok gibidir. Bu do\u011fa\u00fcst\u00fc varl\u0131klar genel bir ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda yurt ruhu\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0(land spirit) olarak adland\u0131r\u0131labilir. Bu yurt ruhlar\u0131, eski alimler taraf\u0131ndan \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde atalar k\u00fclt\u00fc olarak tan\u0131mlanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat bu varsay\u0131mlar g\u00f6zden d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr ve literat\u00fcr taraf\u0131ndan desteklenmemektedir. Bu yaln\u0131z ruhlar\u0131n en canl\u0131 \u00f6rneklerinden biri Thorvaldur\u2019un hik\u00e2yesinde resmedilmi\u015ftir. (11) Thorvaldur\u2019un babas\u0131, piskoposun \u00f6\u011fretilerini kabul etmemektedir \u00e7\u00fcnk\u00fc kendisinde zaten spamadhur (sp\u00e1ma\u00f0r: \u00f6nsezi) vard\u0131r. Kodran der ki:<\/p>\n

        \u201cO benim davar\u0131m\u0131 korudu, bana gelecekte olacaklardan haber vererek dikkatli olmam\u0131 sa\u011flad\u0131. Ona b\u00fcy\u00fck inanc\u0131m var ve \u00e7ok uzun zamand\u0131r ona kutsal duygularla ba\u011fl\u0131y\u0131m.\u201d<\/p>\n

        \u201cNerde ya\u015f\u0131yor?\u201d, diye sorar Thorvaldur.<\/p>\n

        \u201cBurada, evimden \u00e7ok uzak olmayan bir yerde. G\u00f6rkemli ve b\u00fcy\u00fck bir ta\u015f\u0131n i\u00e7inde, \u00e7ok uzun zamanlardan beri.\u201d der Kodran.<\/p>\n

        Thorvaldur ve piskopos tabii olarak bundan ho\u015flanmaz ve ta\u015fa kutsal su serperler. Spamadhur, Kodran\u2019a -al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere ve gelenekler uyar\u0131nca- r\u00fcyada g\u00f6r\u00fcn\u00fcr, fakat bu sefer yard\u0131m etmek i\u00e7in de\u011fil kendisine uygulanan ter\u00f6rden rahats\u0131z olmu\u015f olarak. Ac\u0131 ac\u0131 yak\u0131n\u0131r;<\/p>\n

        \u201cBu adamlar\u0131 buraya getirmekle iyi etmedin. Beni oturdu\u011fum yerden atmak i\u00e7in evime kaynar su serpiyorlar, her \u015feye dayanmak kolay da \u00e7ocuklar\u0131n \u00e7at\u0131dan damlayan kaynar suyla ha\u015fland\u0131klar\u0131 i\u00e7in \u00e7ektikleri ac\u0131lar\u0131, inlemelerini ve a\u011flamalar\u0131n\u0131 duymak dayan\u0131l\u0131r gibi de\u011fil.\u201d<\/p>\n

         <\/p>\n

        Bu ayin devam eder. Spamadhur ikinci gece de r\u00fcyada g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Peri\u015fan haldedir. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc gece art\u0131k her \u015feyin mahvoldu\u011funu ve \u00e7ocuklar\u0131yla beraber ya\u015fad\u0131klar\u0131 yeri terk etmek zorunda olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yler ve son kez g\u00f6r\u00fcnm\u00fc\u015f olur.<\/p>\n

        Bu hik\u00e2ye spamadhurun bir ata k\u00fclt\u00fc oldu\u011funu g\u00f6sterecek yeterli delil sunmamakla birlikte elbette uzak ge\u00e7mi\u015fteki bu t\u00fcr bir k\u00f6kten beslenmedi\u011fini de g\u00f6stermez. Bir sonuca ula\u015fmak i\u00e7in daha fazla delile ihtiyac\u0131m\u0131z var. Bu hik\u00e2ye di\u011ferleriyle birlikte ele al\u0131nabilir.<\/p>\n

        \u00d6rne\u011fin Flateyjarb\u00f3k\u2019da, H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131n \u201cyakla\u015fmas\u0131na\u201d yak\u0131n, bir\u00e7ok tepede ya\u015fayan ve e\u015fyalar\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131nmak \u00fczere toplay\u0131p ortadan kaybolmaya ba\u015flayan ruhlar\u0131n benzer bir tasvirini bulabiliyoruz.<\/p>\n

        Heimskringla\u2019da, Danimarka kral\u0131 Harald Gormson, \u0130zlandal\u0131larla giri\u015filen bir \u00e7at\u0131\u015fma sonras\u0131 adamlar\u0131ndan birini casusluk yapmas\u0131 i\u00e7in adaya balina k\u0131l\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6nderir. Adan\u0131n g\u00fcneybat\u0131 k\u00f6\u015fesinden kuzeye kadar turlayan balina k\u0131l\u0131\u011f\u0131ndaki adam t\u00fcm da\u011flar\u0131n ve tepelerin, baz\u0131lar\u0131 b\u00fcy\u00fck, baz\u0131lar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck yurt ruhlar\u0131yla dolu oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr. Bu ruhlar k\u0131y\u0131ya gelirler ve casusun fiyortlar yoluyla karaya ayak bas\u0131p adan\u0131n i\u00e7lerine girmesine engel olurlar. Bunu da bazen y\u0131lan, bazen engerek, bazen de kurba\u011fa k\u0131l\u0131\u011f\u0131nda becerirler. Bir bo\u011fa olurlar, bir ku\u015f. Nihayet korkun\u00e7 bir yal\u0131yar devi kar\u015f\u0131lar kendisini. Casusun sinirleri bozulur ve kral\u0131n\u0131n yan\u0131na d\u00f6ner. Bu hik\u00e2yeden, daha yeni kurulmu\u015f bulunan \u0130zlanda kolonisinin atalar k\u00fcltleriyle donat\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu sonucu \u00e7\u0131kar\u0131labilir.<\/p>\n

        \"\"Literat\u00fcrde yurt ruhlar\u0131na yap\u0131lan g\u00f6ndermelerden hareketle \u00fc\u00e7 nokta belirginle\u015fmektedir. Bir, tabiatla yak\u0131n ili\u015fkileri; iki, ya\u015fam b\u00f6lgeleriyle ve k\u0131smen de bu b\u00f6lgelerdeki insanlarla ili\u015fkileri; \u00fc\u00e7, H\u0131ristiyan vaizlerle aralar\u0131ndaki d\u00fc\u015fmanl\u0131k. Verimlilik tasavvuru h\u00fck\u00fcmran bir d\u00fc\u015f\u00fcncedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu varl\u0131klar d\u00fcnyayla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r, d\u00fcnyan\u0131n verimlili\u011fi onlara atfedilmektedir. Landnamabok\u2019ta yurt ruhlar\u0131n\u0131n kalbini kazanman\u0131n avda ve bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131kta iyi \u015fans getirece\u011fine ili\u015fkin de\u011finmeler dikkat \u00e7ekicidir. D\u00fcnyadaki canl\u0131l\u0131k ve \u00f6l\u00fcm ile bir ili\u015fkileri varsa bu, verimlilik ideas\u0131 \u00fczerinden olacakt\u0131r; bu da onlar\u0131 daha \u00f6nce g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi mezarda \u00f6l\u00fcmle ba\u011flant\u0131l\u0131 k\u0131labilir. B\u00fct\u00fcn bunlar, yurt ruhlar\u0131n\u0131n elflerle olan ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 kan\u0131tlar gibidir. Ynglinga Sagas\u0131<\/em>\u2019nda Othin\u2019in de bu ve benzerleri \u00fczerinde h\u00fck\u00fcmranl\u0131\u011f\u0131 oldu\u011fu s\u00f6ylenir. \u00d6l\u00fcm ruhlar\u0131 ve d\u00fcnyay\u0131 verimli k\u0131lan d\u00fcnya ruhu<\/strong>, b\u00f6ylece k\u00f6kleri itibariyle zamanda \u00e7ok gerilere gider. Bir kal\u0131nt\u0131 olarak bunu, ge\u00e7 putperest d\u00f6nemin saga anlat\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n zihinlerinde farkl\u0131 bir bi\u00e7im alm\u0131\u015f bi\u00e7imde bulabiliriz.<\/p>\n

        Yurt ruhlar\u0131 mitolojik d\u00fcnyadan ziyade pop\u00fcler inan\u00e7 d\u00fcnyas\u0131na aittir. Edda\u2019da de\u011finilmez ya da Snorri taraf\u0131ndan tart\u0131\u015f\u0131lmaz; tanr\u0131lar d\u00fcnyas\u0131na da girmemi\u015flerdir. Folklordaki konumlar\u0131 yurt ruhlar\u0131yla ilgili belirgin kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011fa ba\u011fl\u0131d\u0131r. Kilisenin bunlara d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131, topra\u011f\u0131n verimlili\u011fi ve insanlar\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde etkisi olan bu pop\u00fcler inan\u00e7 fig\u00fcrlerinin k\u00f6k\u00fcn\u00fcn kaz\u0131nmas\u0131n\u0131n mitolojik konseptlere nazaran daha zor olmas\u0131ndan kaynaklan\u0131yor olmal\u0131. Ayn\u0131 hik\u00e2yeyi din de\u011fi\u015ftirme d\u00f6nemindeki Anglo Sakson \u0130ngiltere\u2019sinde de g\u00f6r\u00fcyoruz; ta\u015f ya da herhangi bir a\u011faca hediye getirmeye ve tap\u0131nmaya ili\u015fkin yasaklar\u0131n ta Knut d\u00f6nemine kadar yasa metinlerinde belirtilmesi ihtiyac\u0131 duyulmu\u015ftur.<\/p>\n

        \u00d6l\u00fcm k\u00fclt\u00fcne ili\u015fkin Kuzey literat\u00fcr\u00fcndeki kan\u0131tlar ilk bak\u0131\u015fta \"\"yetersizdir, fakat daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcmlemeden sonra kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7e\u015fitli varsay\u0131mlara kap\u0131 a\u00e7an ve tutars\u0131z olmayan bir malzeme \u00e7\u0131kar. An\u0131lar, yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmalar ve sagalar\u0131n ge\u00e7 d\u00f6nem derlemeleri ile u\u011fra\u015f\u0131yor olmam\u0131za ra\u011fmen elimizdekiler dikkat \u00e7ekici ve cezbedicidir. \u015eu a\u00e7\u0131kt\u0131r ki \u00f6l\u00fcm k\u00fclt\u00fc sadece do\u011fan\u0131n verimlili\u011fi \u00fczerindeki etkilerine ili\u015fkin belli belirsiz tahminlerden ibaret de\u011fildir. Bu k\u00fclt\u00fcn kesin varl\u0131\u011f\u0131na ve \u201cd\u00fcnyada \u00f6l\u00fcm\u201d tap\u0131m\u0131yla ba\u011flant\u0131l\u0131 \u00f6rg\u00fctl\u00fc rit\u00fcellere ili\u015fkin i\u015faretler vard\u0131r.<\/p>\n

         <\/p>\n

        K\u0131saltmalar\u00a0<\/strong><\/p>\n

        A.: Almanca (Ger., Germanic<\/em>)<\/p>\n

        E.\u0130.: Eski \u0130ngilizce (OE, Old English<\/em>)<\/p>\n

        E.K.D.: Eski Kuzey Dili (ON, Old Norse<\/em>)<\/p>\n

        E.K.\u0130.: Eski Kilise \u0130slavcas\u0131 (OCS, Old Church Slavonic<\/em>)<\/p>\n

        G.L.: Ge\u00e7 Latince (LL, Late Latin<\/em>)<\/p>\n

        Leh.: Leh\u00e7e (Pol., Polish<\/em>)<\/p>\n

        O.Y.A.: Orta Y\u00fcksek Almanca (MHG, Middle High German<\/em>)<\/p>\n

        \u00d6.A.: \u00d6n Almanca (P. Gmc., Proto Germanic<\/em>)<\/p>\n

        \u00d6.H.A.: \u00d6n Hint Avrupa (PIE, Proto Indo-European<\/em>)<\/p>\n

        Rus.: Rus\u00e7a (Russ., Russian<\/em>)<\/p>\n

        Y.: Yunanca (Gk, Greek<\/em>)<\/p>\n

         <\/p>\n

         <\/p>\n

        D\u0130PNOTLAR<\/strong><\/p>\n

        1) Dilbilimde bir s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn ba\u015f\u0131na konan y\u0131ld\u0131z i\u015fareti (*), o s\u00f6zc\u00fc\u011fe ili\u015fkin yap\u0131lan k\u00f6ken \u00f6nerisinin tart\u0131\u015fmal\u0131 oldu\u011funa i\u015faret eder.<\/p>\n

        2) Elle tayfas\u0131<\/strong>: Dan inan\u0131\u015flar\u0131ndaki elfler. Di\u015fileri Dan inan\u0131\u015flar\u0131nda m\u00fcrver a\u011fac\u0131 ruhu (elder tree).<\/p>\n

        3) \u00c1lfabl\u00f3t<\/strong>: Alfar\u2019a yap\u0131lan kurban t\u00f6reninin ad\u0131d\u0131r, nas\u0131l ki Disir\u2019e (tekil: \u201cdis\u201d) yap\u0131lan\u0131nki disabl\u00f3t ise. Kormaks Sagas\u0131<\/em>\u2019nda Thordis\u2019in Thorvald\u2019a bo\u011fa kurban ettirip kan\u0131n\u0131 tepeci\u011fe yayd\u0131rmas\u0131, etiyle de Alfar ad\u0131na bir \u015f\u00f6len d\u00fczenletmesi bunun \u00f6rne\u011fidir (ilerleyen k\u0131s\u0131mlarda bu hik\u00e2yeden s\u00f6z edilecektir). Alfar burada \u00f6l\u00fcm\u00fc temsil etmektedir.<\/p>\n

        Bo\u011fan\u0131n kurban edilmesi genel olarak iyi kader ya da sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n d\u00fczelmesi amac\u0131ylad\u0131r. Bu ayin s\u0131ras\u0131nda altarlar da kullan\u0131l\u0131r. Sunular genellikle per\u015fembe g\u00fcnleri ve Yuletide (Aral\u0131k ay\u0131n\u0131n son g\u00fcnleri ve Ocak ay\u0131n\u0131n ilk g\u00fcnleri aras\u0131nda kutlanan k\u0131\u015f festivali) zaman\u0131nda yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

        Elflere verilen hediyeler lapa, kek, ekmek, bira gibi g\u00fcnl\u00fck \u00fcr\u00fcnler olabilece\u011fi gibi sunu, ta\u015fa para koymak ya da suya para atmak \u015feklinde de yap\u0131labilir.<\/p>\n

        Elfleri ve c\u00fcceleri uzak tutmak i\u00e7in \u00e7e\u015fitli y\u00f6ntemler uygulan\u0131r. Elfler ve c\u00fcceler kirlilikten i\u011frenirler. Bu y\u00fczden k\u00f6t\u00fc kokulu bitkileri ya da insan d\u0131\u015fk\u0131s\u0131n\u0131 kullanmak, \u00f6n\u00fcne t\u00fck\u00fcrmek gibi yollara ba\u015fvurulur. Elfler ve \u00e7ocuklar\u0131, yumurta kabu\u011funda kaynat\u0131lm\u0131\u015f suyla da kovulabilirler<\/p>\n

        Aziz Olaf devrinde Norve\u00e7\u2019in i\u00e7 b\u00f6lgelerindeki insanlar hala putperestti ve eski putperest usullere e\u011filimliydi. \u015eair Sigvat\u2019\u0131n Gautland\u2019da bir eve \u00e1lfabl\u00f3t ayini y\u00fcz\u00fcnden girememesi bunun \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n

        4) Alfheim<\/strong>: Viking \u00e7a\u011f\u0131ndaki bir di\u011fer sorun \u00c1lfheimr b\u00f6lgesidir. Norve\u00e7\u2019in g\u00fcneydo\u011fusundaki bu b\u00f6lge, Gota ve Glommen nehirleri aras\u0131nda uzan\u0131r ve Oslo Fiyordu\u2019nun alt\u0131ndad\u0131r. Snorri, Kara H\u00e1lfdan ve Harald H\u00e1rfagur\u2019un, Alfheim b\u00f6lgesinden Kral Gand\u00e1lfur ve \u00e7ocuklar\u0131yla m\u00fccadelelerini anlat\u0131r. Sava\u015f, Harald\u2019\u0131n Gand\u00e1lfur\u2019u sava\u015f meydan\u0131nda \u00f6ld\u00fcrmesine dek s\u00fcrer. Snorri, Gand\u00e1lfur ya da adamlar\u0131n\u0131n herhangi bir do\u011fa\u00fcst\u00fc g\u00fc\u00e7leri oldu\u011funa dair bir sezdirmede bulunmaz. Yine de Fornaldar Sagas\u0131<\/em> zaman\u0131na dek Alfheim mitolojinin s\u0131n\u0131r\u0131nda anlamlan\u0131r durur. Thorsteins Saga Vikingssonar<\/em>\u2019daki de\u011finme \u015fudur:<\/p>\n

        \u201cYa\u015fl\u0131 Alf iki nehir aras\u0131ndaki \u00fclkeye h\u00fckmediyordu. Bu iki nehir ad\u0131n\u0131 ondan alm\u0131\u015ft\u0131 ve her biri \u2018elfur\u2019 olarak isimlendiriliyordu. Bir tanesinin ad\u0131 Gautelfur (Gota) idi ve g\u00fcneye, Gauta kral\u0131n\u0131n \u00fclkesine ak\u0131yor ve \u00fclkeyi Gautland\u2019dan ay\u0131r\u0131yordu. Di\u011feri Raumar\u00edki (Glommen) olarak an\u0131l\u0131yor ve kuzeye ak\u0131yordu ve Kral Raum\u2019dan sonra bu \u015fekilde adland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Kral Alfur\u2019un h\u00fckmetti\u011fi ve \u00c1lfheimur olarak an\u0131lan \u00fclkenin insanlar\u0131 bu kral\u0131n, dolay\u0131s\u0131yla elflerin soyundan geliyordu.\u201d<\/p>\n

        Bu pasajda saga anlat\u0131c\u0131s\u0131 co\u011frafi isimlendirmeyle mitolojiyi ba\u011fda\u015ft\u0131rma \u00e7abas\u0131 i\u00e7inde olup, Gautelfur ve Raumelfur nehirleri aras\u0131nda uzanan Alfheim b\u00f6lgesine elfleri yerle\u015ftirmi\u015ftir. Bu bize, bilinmezliklerle dolu bu varl\u0131klar hakk\u0131nda kesin kan\u0131tlar sunmuyor ve eski inan\u0131\u015flar\u0131n ve geleneklerin yorumlanmas\u0131nda yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmalar\u0131n ve ek sorunlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n \u00f6rne\u011fini sunuyor.<\/p>\n

        Feidthjof Sagas\u0131<\/em>\u2019nda Alfheim, Frey\u2019in kalesidir. Frey, Alfheim\u2019da oturur ve Ayd\u0131nl\u0131k Elfler\u2019in kral\u0131d\u0131r. Alfheim, Grimnismal\u2019de an\u0131lan on iki kutsal mek\u00e2ndan biridir. Capricornus\u2019a ve Kas\u0131m ay\u0131na denk gelir. D\u00fcnyan\u0131n verimli y\u00fczeyi ve atmosferin ona biti\u015fik k\u0131sm\u0131d\u0131r. Svartalfaheimur ise Karanl\u0131k Elflerin (ya da c\u00fccelerin) ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgedir ve yeryuvarla\u011f\u0131n\u0131n i\u00e7 k\u0131sm\u0131d\u0131r.<\/p>\n

        5) Snorri Sturluson<\/strong>: 1179-1241 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ya\u015fad\u0131. Bir\u00e7ok eserin yazar\u0131 ve devrinin etkili politik simalar\u0131ndand\u0131r. Eserleri aras\u0131nda bir\u00e7ok \u015fiirin yan\u0131nda, \u00e7ok bilinen ve modern edebiyat\u0131 da etkilemi\u015f olan Prose Edda<\/em> da vard\u0131r. Kendisi Norve\u00e7\u2019i iki kez ziyaret etmi\u015ftir. Eserlerinin bir\u00e7o\u011fu Norve\u00e7\u2019in erken d\u00f6nem krallar\u0131n\u0131n hayatlar\u0131ndan meydana gelir. Bu eserlerden ilki \u01a0laf<\/em> sagas\u0131d\u0131r. Geni\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcde Styrmir K\u00e1rason\u2019un bitmemi\u015f sagas\u0131na, k\u0131smen de Bilgin \u00c1ri\u2019nin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na, antik kaynaklara ve s\u00f6zl\u00fc gelene\u011fe dayan\u0131r. Sturluson\u2019un daha \u00f6nce ba\u015fkalar\u0131nca da i\u015flenmi\u015f olan Olaf\u2019\u0131 ele al\u0131\u015f\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131k, bu kutsal \u015fahsiyeti menk\u0131bevi bir \u015fekilde ya da bir vakan\u00fcvis gibi de\u011fil ama hatalar\u0131 da olan bir ki\u015fi gibi tasvir etmesindedir. Sturluson bu sagay\u0131 daha sonra Norve\u00e7 krallar tarihi olan Heimskringla<\/em>\u2019yla harmanlam\u0131\u015ft\u0131r. Heimskringla<\/em> sagas\u0131 bir\u00e7ok erken d\u00f6nem kral\u0131n\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak anlatm\u0131\u015ft\u0131r. Metin 1184\u2019te noktalan\u0131r. Sturluson, y\u00f6resel dillerdeki \u201ctarihlerin\u201d sad\u0131k okuyucusudur. Bu eski metinleri -ki bir\u00e7o\u011fu kay\u0131pt\u0131r- ve anlatt\u0131klar\u0131 olaylar\u0131 yap\u0131tlar\u0131na aktarm\u0131\u015ft\u0131r. Sturluson\u2019un anlatt\u0131\u011f\u0131 hayat hik\u00e2yelerini ger\u00e7ek olarak kabul etmemek i\u00e7in bir neden yoktur, ancak yine de bilimsel bir tarih\u00e7ili\u011fi ama\u00e7lad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez ve yap\u0131tlar\u0131 bu g\u00f6zle okunmal\u0131d\u0131r. Tarz\u0131 yarat\u0131c\u0131l\u0131k \u00fczerine kurulmu\u015f olup kahramanlar\u0131 kurgusal \u00f6zellikler ta\u015f\u0131r. Bir\u00e7ok bilim adam\u0131, \u0130zlandal\u0131 kahramanlar\u0131 anlatan sagalar i\u00e7inde en heyecanl\u0131 ve maceral\u0131lar\u0131ndan biri olan Egil<\/em> sagas\u0131n\u0131n da kendisi taraf\u0131ndan yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131na inan\u0131r.<\/p>\n

        6) Snorri\u2019nin, c\u00fccelerle (dwarf) Karanl\u0131k Elfler (d\u00f6kk\u00e1lfar) aras\u0131nda belirgin bir fark koymaz, fakat bir\u00e7ok c\u00fcce ismi elf ismine benzemektedir. V\u00f6luspa 9-16\u2019daki c\u00fcce (dwarf) katalo\u011funda ismi an\u0131lan elliden fazla ismin \u00fc\u00e7 b\u00f6l\u00fcmde d\u00fczenlenmesinde de g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bir di\u011fer benzerlik, iki varl\u0131\u011f\u0131n da demirci olmas\u0131d\u0131r. Bu konuyla ilgilenen Lotte Motz\u2019a g\u00f6re bu ikiliden hangisinin k\u00f6ken olarak demircili\u011fe di\u011ferinden daha yak\u0131n oldu\u011fu net de\u011fildir.<\/p>\n

        Gylfaginning\u2019in 14. b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ise c\u00fcceler yine \u00fc\u00e7e ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r; yerdekiler, kayadakiler, batakl\u0131k vadilerden kumluk arazilere gidenler. Buradan hareketle yazar\u0131n kafas\u0131nda farkl\u0131 c\u00fcce gruplar\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n

        C\u00fcceler elflere \u00e7ok yak\u0131n bir karakterdedir. Ger\u00e7ekten de krallar\u0131ndan birinin ad\u0131 Alberich\u2019tir (elflerin h\u00fck\u00fcmdar\u0131). Da\u011flarda ya da yerin alt\u0131nda ya\u015farlar. Da\u011flar\u0131, devlerle ve ruhlarla payla\u015f\u0131rlar, fakat hazinelerin gizlendi\u011fi yerleri, madencilik yap\u0131lan yerleri tercih ederler. Madencili\u011fi insanlar c\u00fccelerden \u00f6\u011frenmi\u015flerdir. Sesleri da\u011flarda duyulabilir. \u0130zlanda dilinde buna \u201cdwerga m\u00e1l\u201d (c\u00fccelerin konu\u015fmalar\u0131) denir. Bu varl\u0131klar endamca ufakt\u0131rlar. Kimi zaman bir insan\u0131n parma\u011f\u0131ndan daha b\u00fcy\u00fck olamayan \u00e7irkin, ya\u015fl\u0131 sakall\u0131, gri, kirli, bi\u00e7imsiz ve ayaklar\u0131 kaz aya\u011f\u0131 gibi olan varl\u0131klard\u0131r. Tarnkappe isimli kendilerini g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131lan elbise ya da \u015fapkalar\u0131 vard\u0131r. Kendi krall\u0131klar\u0131nda \u015fark\u0131 t\u00fcrk\u00fcyle ge\u00e7irdikleri mutlu bir hayatlar\u0131 vard\u0131r. Orta\u00e7a\u011f \u015fiirleri ve halk hik\u00e2yeleri bir\u00e7ok c\u00fcce kral\u0131n\u0131n ismini zikreder: Goldemar, Laurin, Gibich (Harz b\u00f6lgesi), Hans Heiling (Bohemia). Bunlar s\u0131kl\u0131kla tehlikeli, \u00e7ocuklar\u0131 ve kad\u0131nlar\u0131 ka\u00e7\u0131ran varl\u0131klard\u0131r. C\u00fcceler zengindirler ve bir\u00e7ok beceriye sahiptirler, \u00f6zellikle -yukar\u0131da de\u011finildi\u011fi \u00fczere- demircilik alan\u0131nda. Kuzey sagalar\u0131n\u0131n \u00e7ok me\u015fhur bir\u00e7ok k\u0131l\u0131c\u0131 c\u00fcceler taraf\u0131ndan yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Wieland-V\u00f6lund bir demircidir ve elf kral olarak an\u0131l\u0131r (V\u00f6lundarkvidha, 2.). An\u0131lan sagadaki gen\u00e7 bir k\u0131z\u0131n b\u00fcy\u00fclenmesi olay\u0131 ve sahip olan\u0131n insan\u00fcst\u00fc g\u00fc\u00e7lere sahip olaca\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fcl\u00fc y\u00fcz\u00fck de elf\u00e7e olaylardand\u0131r.<\/p>\n

        C\u00fccelerin b\u00fcy\u00fck yeteneklerine \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rnekler vard\u0131r. Odin i\u00e7in Draupnir isimli y\u00fcz\u00fck yapm\u0131\u015flard\u0131r, \u00f6yle ki her dokuzuncu gecede bu y\u00fcz\u00fckten kendisine denk sekiz y\u00fcz\u00fck do\u011facakt\u0131r; Freyr i\u00e7in attan daha h\u0131zl\u0131, k\u0131llar\u0131 alt\u0131ndan tasarlad\u0131klar\u0131 domuz, havada ve suda gidebilir, karanl\u0131k gecelerde yolu ayd\u0131nlatabilir; Thor i\u00e7inse t\u00fcm hazinelerden daha de\u011ferli olan Mjollnir isimli \u00e7ekici yapt\u0131lar. Ayr\u0131ca Freyr\u2019in Skidhbladhnir isimli gemisi, Odin\u2019in sahibi oldu\u011fu Gungnir isimli m\u0131zrak da onlar\u0131n eseridir.<\/p>\n

        C\u00fccelerle yak\u0131ndan ba\u011flant\u0131l\u0131 bir di\u011fer varl\u0131k ev ruhlar\u0131d\u0131r. Bir tanesi, hak etmeyen kimseye k\u00f6t\u00fc davranmayan Kobold\u2019dur. Ev i\u015flerine, ah\u0131ra, hasada vs. yard\u0131m eder. Kobold\u2019un ev i\u015flerine yard\u0131m etmesi gibi Kalfatermann da gemileri g\u00f6zetir.<\/p>\n

        Elflerin ve c\u00fccelerin k\u00f6keni ve karakteri hakk\u0131nda uzmanlar aras\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015f farkl\u0131l\u0131klar\u0131 vard\u0131r. Eski Hint Avrupa k\u00fclt\u00fcr \u00e7evresinin Veda edebiyat\u0131n\u0131n rbhus\u2019una dayand\u0131ranlar vard\u0131r (metindeki k\u00f6ken k\u0131sm\u0131nda de\u011finilen \u201crbhus\u201d ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131n\u0131z). Yetenekli c\u00fcce fig\u00fcr\u00fc ve benzerleri her k\u00fclt\u00fcr \u00e7evresinde rastlanabilen bir inan\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

        7) Elle Tayfas\u0131<\/strong>: Adem\u2019in o\u011flu Lilith olarak tasvir edilirler. Elle olarak adland\u0131r\u0131lmalar\u0131 an\u0131lan isimdeki \u00e7ift \u201cl\u201d harfinden dolay\u0131d\u0131r. T\u00fcmseklerde ya da k\u0131z\u0131la\u011fa\u00e7lar\u0131n i\u00e7inde ya\u015farlar. Erkekleri ya\u015fl\u0131 adamlara benzer. Lj\u00f3s\u00e1lfar\u2019a benzer \u015fekilde g\u00fcne\u015flenmi\u015f gibidirler. Bu erkek olanlar\u0131 kad\u0131nlar\u0131 ayart\u0131rlar. Kad\u0131nlar\u0131 g\u00fczel ama arkalar\u0131 hamur teknesi gibi deliklidir. Ay \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Elle dans\u0131 yaparlar. B\u00fcy\u00fcleyici m\u00fczikleri, gen\u00e7leri \u00f6l\u00fcmc\u00fcl sonu\u00e7lara yol a\u00e7acak \u015fekilde fena halde etkiler. Davarlar\u0131 \u00e7i\u011flerin \u00fcst\u00fcnde besleniyor ve insanlar\u0131n davarlar\u0131 bunlarla kar\u0131\u015fmaktan \u00e7ok rahats\u0131z oluyor. \u0130nsanlar\u0131n davarlar\u0131 ayr\u0131ca Elle milletinin dans etti\u011fi yerlerde otlanmaktan da rahats\u0131z oluyor. Elle tayfas\u0131 ve troldler hakk\u0131ndaki bir\u00e7ok halk anlat\u0131s\u0131 benzer; ya\u015fad\u0131klar\u0131 yerler, danslar\u0131, insanlara dostluklar\u0131 ya da d\u00fc\u015fmanl\u0131klar\u0131. Dan k\u00f6kenli Vetter de benzer davran\u0131\u015f \u00f6zelliklerine sahiptir, ama daha \u015feytani varl\u0131klard\u0131r. \u00c7ocuklar\u0131n ci\u011ferlerini emerler.<\/p>\n

        8) Frey\u2019in Alfheim\u2019da Ayd\u0131nl\u0131k Elfler \u00fczerinde h\u00fckm\u00fcn\u00fc s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcne ve Thorstein Sagas\u0131<\/em>\u2019nda Alheim b\u00f6lgesinin kral\u0131 olarak zikredilen Kral \u201cYa\u015fl\u0131\u201d Alfur\u2019a 4. notta de\u011finilmi\u015fti.<\/p>\n

        Volsunglar Sagas\u0131<\/em>\u2019nda da bir Kral Elf ge\u00e7iyorsa da bu sadece Elf (ya da Alf) isminin \u00f6zel isimlerdeki yayg\u0131n kullan\u0131m\u0131na bir \u00f6rnek te\u015fkil eder. Sigurd\u2019un (Siegfried) babal\u0131\u011f\u0131 olan bu kral, do\u011fa\u00fcst\u00fc g\u00fc\u00e7lere sahip de\u011fildir.<\/p>\n

        Modern zamanlara (19. y\u00fczy\u0131la) kadar uzanm\u0131\u015f bir \u201celf kral\u201d tevat\u00fcr\u00fc elinizdeki yaz\u0131ya eklenmi\u015f Elf Hik\u00e2yeleri b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ge\u00e7mektedir.<\/p>\n

        Son olarak, c\u00fcce tayfas\u0131ndan Wieland-V\u00f6lund da bir demircidir ve elf kral olarak an\u0131l\u0131r (V\u00f6lundarkvidha, 2.).<\/p>\n

        9) \u201cGo thou in no further,<\/p>\n

        Base wretch\u201d, the lady said;<\/p>\n

        \u201cI fear the wrath of Othin,<\/p>\n

        For we are heathen people.\u201d<\/p>\n

        That unattractive lady,<\/p>\n

        Who drove me from her dwelling,<\/p>\n

        Curtly, like a wolf, declared she<\/p>\n

        Held elf-sacrifice within.<\/p>\n

        10) Cup Marking<\/strong>: D\u00fcnyan\u0131n birbirinden farkl\u0131 bir\u00e7ok k\u00fclt\u00fcr alanlar\u0131nda benzer \u015fekillerde g\u00f6r\u00fclen ve kayalara i\u015flenen bir bezeme fig\u00fcr\u00fc. Ortada yer alan insan eliyle yap\u0131lm\u0131\u015f bir deli\u011fin \u00e7evresine \u00e7izilen halkalardan ibarettir. Bir kayan\u0131n \u00fcst\u00fcndeki birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z bu fig\u00fcrlerin kanallarla birle\u015ftirildi\u011fi de olur.<\/p>\n

        11) \u201c\u00deorvaldr enn V\u00ed\u00f0f\u00f6rli\u201d.<\/p>\n

        12) (Craigie: 1896)\u2019n\u0131n \u201cElves or Huldu Folks<\/em>\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fcnden.<\/p>\n

         <\/p>\n

        KAYNAK\u00c7A<\/strong><\/p>\n

        1) J. Ayto, Dictionary of English Etymology, A & C Black Publishing, London 2005.<\/p>\n

        2) B. Bonnerjea, A Dictionary of Superstititons and Mythology, London 1927.<\/p>\n

        3) R. Cleasby, G. V\u0131gfusson, Icelandic English Dictionary, Oxford University Press, London 1969.<\/p>\n

        4) W. A. Craigie, Scandinavian Folklore, Londra 1896.<\/p>\n

        5) H. R. Ellis, Road to Hel, Greenwood Press&Publishers, New York 1968.<\/p>\n

        6) English Etymological Dictionary – A Compilation \u00a0<http:\/\/www.scribd.com\/doc\/23058081\/English-Etymological-Dictionary><\/p>\n

        7) R. T. Farrell, Beowulf Swedes and Geats, Viking Society For Northern Research, 1972.<\/p>\n

        8) A. S. Hoffman, The Book Of Sagas, London 1913.<\/p>\n

        9) A. Jakobsson, \u201cEnabling Love: Dwarfs in Old Norse-Icelandic Romances\u201d, Islandica LIV.<\/p>\n

        10) R. Keyser, The Religion of the Northmen, New York 1854.<\/p>\n

        11) E. Kv\u0131deland, H. K. Sehmsdorf (ed.); Scandinavian Folk Belief and Legend, University of Minnesota Press, Minneapolis 1988.<\/p>\n

        12) J. A. Macculloch, Eddic Mythology; Vol. II, Boston 1930.<\/p>\n

        13) E. Partr\u0131dge, Origins: A Short Etymological Dictionary of Modern English, Routledge, London 1966.<\/p>\n

        14) J. R. R. Tolkien., Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi, Cilt: I-II-III, Metis Yay., \u0130stanbul 1998.<\/p>\n

        15) Webster\u2019s New Collegiate Dictionary, G.&C. Merriam Co. Publ., Massachusetts 1959.<\/p>\n

        16) M. W. Williams, Social Scandinavia in the Viking Age, The MacMillan C., 1920.<\/p>\n

         <\/p>\n

         <\/p>\n

         <\/p>\n

        Elf hik\u00e2yeleri <\/strong>(12)<\/p>\n

         <\/p>\n

        Elflerin k\u00f6keni: <\/strong>Tanr\u0131, Adem ve Havva\u2019y\u0131 ziyaret etti. Havva \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi. Tanr\u0131, ba\u015fka \u00e7ocuklar\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sordu. Havva yok dedi ama vard\u0131. \u00c7ocuklar temiz olmad\u0131\u011f\u0131 (y\u0131kanmad\u0131\u011f\u0131) i\u00e7in g\u00f6stermeye utanm\u0131\u015ft\u0131. Tanr\u0131, \u201cBenden gizlenenler insano\u011flundan da gizlenecektir!\u201d dedi. B\u00f6ylece bu \u00e7ocuklar \u00f6l\u00fcml\u00fclere g\u00f6r\u00fcnmez oldu. Koru, fundal\u0131k, tepecik ve ta\u015flarda ya\u015far oldular. Elfler bunlardan t\u00fcredi. \u0130nsanlar ise Havva\u2019n\u0131n g\u00f6sterdikleri \u00e7ocuklardan gelir. \u00d6l\u00fcml\u00fcler elfleri -kendilerini g\u00f6stermedik\u00e7e- g\u00f6remezler. Fakat elfler insanlar\u0131 g\u00f6rebilir.<\/p>\n

        Elflerin evi<\/strong>: Koyununu ararken kal\u0131n bir sis tabakas\u0131n\u0131n i\u00e7inde yolunu kaybeden Olaf Sigurdsson bir eve geldi. Kap\u0131y\u0131 a\u00e7an kad\u0131ndan su istedi. Kad\u0131n i\u00e7eri gitti\u011finde eve g\u00f6z att\u0131. Normalde demirden yap\u0131lan e\u015fyalar bu evde kilden yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Buras\u0131n\u0131n bir elf evi oldu\u011funu anlar anlamaz ka\u00e7t\u0131 uzakla\u015ft\u0131. Kad\u0131n arkas\u0131ndan ba\u011f\u0131rd\u0131 ve dedi ki: \u201cSuyu beklemedi\u011fin i\u00e7in sana k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapabilece\u011fimi d\u00fc\u015f\u00fcnmeliydin. Fakat senin kaderin iyi \u00e7izilmi\u015f, bu y\u00fczden korkakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n cezas\u0131n\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n \u00e7ekecek ve \u00f6dlek olacaklar.\u201d \u0130leriki y\u0131llarda Olaf b\u00fcy\u00fck bir adam oldu ancak \u00e7ocuklar\u0131 aynen kad\u0131n\u0131n dedi\u011fi gibi zay\u0131f tabiatl\u0131 oldular.<\/p>\n

        Elf do\u011fumu<\/strong>: Bir adam bir evde mutfakta \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131n\u0131 do\u011furmak \u00fczere olan kar\u0131s\u0131na yard\u0131m etmesi i\u00e7in ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Kad\u0131n \u0131srar \u00fczerine gizemli adam\u0131n pe\u015fine tak\u0131ld\u0131. B\u00fcy\u00fccek bir tepeye geldiler. Tepe onlar yakla\u015f\u0131rken a\u00e7\u0131l\u0131verdi. \u0130\u00e7eri girdiler. Kad\u0131n \u00e7ocu\u011fu do\u011furttu. Bir sonraki yaz kocas\u0131yla birlikte ba\u015fka bir b\u00f6lgeye giden kad\u0131n, d\u00f6n\u00fc\u015f yolundaki mola s\u0131ras\u0131nda girdikleri \u00e7ad\u0131rdan d\u0131\u015far\u0131 bakarken bir adam g\u00f6rd\u00fc. Adam yiyecek \u00e7al\u0131yordu. Kad\u0131n adama kim oldu\u011funu sordu. Adam, kad\u0131n\u0131n kendisini g\u00f6rebilmesine \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rd\u0131 ve onun \u00fczerine do\u011fru u\u00e7tu. Kad\u0131n bu olaydan sonra bir daha hi\u00e7 elf g\u00f6rmedi.<\/p>\n

        Elf \u00e7ocu\u011funu vaftiz<\/strong>: K\u0131z\u0131n biri sisin i\u00e7inde kayboldu ve b\u00fct\u00fcn yaz g\u00f6r\u00fcnmedi. Bilge bir adam (\u201c\u015faman\u201d), sahip oldu\u011fu g\u00fc\u00e7ler sayesinde k\u0131z\u0131 buldu. Papaz k\u0131z\u0131n bir daha kendi ba\u015f\u0131na ortadan kaybolmas\u0131na ve uzakla\u015fmas\u0131na izin vermedi. Papaz bir g\u00fcn kilisede eski giysiler i\u00e7indeki bir adam\u0131n k\u0131z\u0131 at\u0131n\u0131n terkisine at\u0131p g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6rd\u00fc. Aradan zaman ge\u00e7ti. Papaz\u0131n kar\u0131s\u0131 r\u00fcyas\u0131nda k\u0131z\u0131 ka\u00e7\u0131ran adam\u0131 g\u00f6rd\u00fc. Adam kad\u0131na, kar\u0131s\u0131ndan (ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131 k\u0131zdan) selam getirmi\u015fti ve uyand\u0131\u011f\u0131nda kap\u0131n\u0131n e\u015fi\u011finde bulaca\u011f\u0131 \u00e7ocu\u011fu vaftiz etmelerini istedi. Hakikaten, kap\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde bir \u00e7ocuk vard\u0131 uyand\u0131klar\u0131nda. \u00c7ocu\u011fu vaftiz ettiler.<\/p>\n

        D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm<\/strong>: Bir adam\u0131n bir o\u011flu vard\u0131. \u0130\u015f g\u00fc\u00e7 tutmam\u0131\u015f miskinin tekiydi. Yata\u011f\u0131nda b\u00fct\u00fcn g\u00fcn yatar dururdu. Bir g\u00fcn herkes \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra odada sadece \u00e7ocu\u011fuyla yata\u011f\u0131nda yatan bir kad\u0131n ve miskin o\u011flan kalm\u0131\u015ft\u0131. Adam seslice esnemeye ba\u015flad\u0131. Sonra yatakta kendi kendine tepi\u015fmeye ba\u015flad\u0131 ve oldu\u011fu yerde aya\u011fa kalkt\u0131. Tavan\u0131n tepesine s\u0131\u00e7ray\u0131p durmaya ba\u015flad\u0131. Kiri\u015fteki k\u00fc\u00e7\u00fck direkler, onlara y\u00fcz\u00fcn\u00fc yakla\u015ft\u0131rd\u0131k\u00e7a, esnedi\u011fi zaman a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 a\u011fz\u0131ndan i\u00e7eri giriyordu. Bu s\u0131rada \u00e7ok korkun\u00e7 ve \u00e7irkin oluyordu. Kad\u0131n korkuyla a\u011flamaya ba\u015flad\u0131. Gen\u00e7 adam ise insanlar tekrar odaya dolu\u015funca yata\u011fa geri d\u00f6n\u00fcverdi ve eski haline b\u00fcr\u00fcnd\u00fc. B\u00f6ylece gen\u00e7 adam\u0131n k\u0131l\u0131k de\u011fi\u015ftirenlerden oldu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n

        18 \u00e7ocu\u011fun babas\u0131<\/strong>: Kad\u0131n evde yaln\u0131zd\u0131. Kaplar\u0131 y\u0131kamak i\u00e7in \u00e7ocu\u011funu b\u0131rak\u0131p evden bir s\u00fcreli\u011fine ayr\u0131ld\u0131. D\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde \u00e7ocuk ba\u015fkala\u015fm\u0131\u015ft\u0131. \u00c7ocukla konu\u015ftu ama o a\u011flad\u0131 ve uludu. Art\u0131k eskisi gibi uslu de\u011fildi, huysuz olmu\u015ftu ve tek kelime konu\u015fmuyordu. Daha fazla b\u00fcy\u00fcmedi de. Annesi \u00e7ocu\u011fu \u201cbilge\u201d bir kad\u0131na g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. Kad\u0131n bu bebe\u011fin asl\u0131nda bir k\u0131l\u0131k de\u011fi\u015ftirmeci oldu\u011funu s\u00f6yledi. \u201c\u00c7ocuk\u201d annesine dedi ki en sonunda: \u201cBen -sakallar\u0131mdan da anlayaca\u011f\u0131n gibi- \u00e7ok ya\u015fl\u0131y\u0131m, elf d\u00fcnyas\u0131ndaki on sekiz \u00e7ocu\u011fun babas\u0131y\u0131m.\u201d Kad\u0131n bu elfi e\u015fek sudan gelinceye kadar d\u00f6vd\u00fc. \u00c7ocuk k\u0131l\u0131kl\u0131 elf a\u011flamaya ve ulumaya ba\u015flad\u0131. Bu s\u0131rada ya\u015fl\u0131 elfin kar\u0131s\u0131 geldi. Kuca\u011f\u0131ndaki \u00e7ocu\u011fu verdi, kocas\u0131n\u0131 geri ald\u0131. \u201cBen senin \u00e7ocu\u011funu p\u0131\u015fp\u0131\u015flarken sen benimkini d\u00f6v\u00fcyorsun, ne de ayr\u0131 karakterlerdeyiz\u201d dedi.<\/p>\n

        \u00c7ocuk ve elf<\/strong>: \u00c7ocuk annesinin yan\u0131na ah\u0131ra gitmek i\u00e7in evden \u00e7\u0131kt\u0131. Ah\u0131r\u0131n kap\u0131s\u0131nda annesi k\u0131l\u0131\u011f\u0131ndaki elfi g\u00f6rd\u00fc. Elf kad\u0131n kendisini annesi sanan \u00e7ocu\u011fa sessizce i\u015faret etti ve onu civardaki u\u00e7urumlardaki oyuklardan birine g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. \u00c7ocu\u011fu ortadan kaybolan kad\u0131n, bir bilgeye dan\u0131\u015ft\u0131. Adam kad\u0131n\u0131 yat\u0131ya ald\u0131. Her \u015feyi \u00f6\u011frendikten sonra evinin zemininden \u00fc\u00e7 tane \u00fc\u00e7gen par\u00e7a \u00e7\u0131kard\u0131. Son par\u00e7ay\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131rken bir g\u00fcr\u00fclt\u00fcd\u00fcr koptu. Adam kad\u0131na, \u00e7ocu\u011funun eve d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi. \u00c7ocuk hakikaten geri d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fc, fakat bir yana\u011f\u0131 maviydi. Bilge adam zeminden par\u00e7alar\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131rken peri \u00e7ok \u00f6fkelenmi\u015f ve \u00e7ocu\u011fu \u00e7iftli\u011fe geri g\u00f6t\u00fcr\u00fcp evine d\u00f6nmeden \u00f6nce onu tokatlam\u0131\u015ft\u0131. Yana\u011f\u0131 i\u015fte bu y\u00fczden maviye d\u00f6nm\u00fc\u015f idi.<\/p>\n

        Elfler taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lma<\/strong>: \u00c7ift\u00e7inin k\u0131z\u0131 kaybolunca adam herkesten daha bilge olan papaza gitti. Papaz onu at\u0131n\u0131n terkisine at\u0131p denize do\u011fru s\u00fcrd\u00fc. Kar\u015f\u0131lar\u0131na b\u00fcy\u00fccek baz\u0131 tepeler \u00e7\u0131k\u0131ncaya kadar at\u0131 s\u00fcrd\u00fcler. Bu tepelerden birinin yan\u0131na geldiklerinde bir kap\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131. \u0130\u00e7erde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u0131\u015f\u0131k ve kad\u0131nl\u0131 erkekli bir topluluk vard\u0131. \u00c7ift\u00e7i bunlar\u0131n aras\u0131nda y\u00fcz\u00fc mavi bir k\u0131z g\u00f6rd\u00fc. Y\u00fcz\u00fcn\u00fcn orta yerinde bir ha\u00e7 vard\u0131. K\u0131z\u0131yd\u0131 bu. Papaz \u00e7ift\u00e7iye k\u0131z\u0131n\u0131n bu insanlar\u0131n aras\u0131nda ya\u015faya ya\u015faya art\u0131k troll<\/strong> oldu\u011funu s\u00f6yledi. D\u00f6nd\u00fcler ve adam d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc kederden dolay\u0131 bir daha hi\u00e7 konu\u015fmad\u0131.<\/p>\n

        Elf k\u0131z\u0131 \u0130ma<\/strong>: \u0130ma bir elf k\u0131z\u0131yd\u0131. Oralardaki bir tepenin i\u00e7inde ya\u015f\u0131yorlard\u0131. Jon\u2019la arkada\u015f oldu. Ailesi hakk\u0131nda bir\u00e7ok \u015fey anlatt\u0131. Babas\u0131n\u0131n bir kitab\u0131 oldu\u011funu, bu kitaptaki dizeleri okuyup ezberleyenin ola\u011fan\u00fcst\u00fc g\u00fc\u00e7lerin sahibi bir \u015fair olaca\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u0131tlatt\u0131. Jon bu kitab\u0131 \u00f6d\u00fcn\u00e7 istedi. Elf k\u0131z\u0131 ba\u015fta direndiyse de vermeye raz\u0131 oldu, ama babas\u0131n\u0131n bunu \u00f6\u011frenirse kendisini (k\u0131z\u0131) \u00f6ld\u00fcrece\u011fini s\u00f6yleyerek zaman\u0131nda geri vermesi konusunda uyard\u0131. Jon, sonradan k\u0131z\u0131n t\u00fcm yalvarmalar\u0131na ra\u011fmen kitab\u0131 vermedi.<\/p>\n

        Elf bal\u0131k\u00e7\u0131<\/strong>: \u00c7ift\u00e7i yolda at\u0131ndan fena d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f birisine yard\u0131m etti. Adam ona bal\u0131k sezonu i\u00e7in yard\u0131m vaat etti. \u201cBeni bekle ve ben g\u00f6r\u00fcn\u00fcnceye kadar denize a\u00e7\u0131lma\u201d, dedi. Adam denize a\u00e7\u0131lmad\u0131. O g\u00fcn giden tekneler r\u00fczg\u00e2rdan dolay\u0131 felakete u\u011frad\u0131. Fakat \u00e7ift\u00e7i, vaat\u00e7i adam\u0131 beklemeden geri d\u00f6nd\u00fc. Adam r\u00fcyada g\u00f6r\u00fcnd\u00fc ve kendisini bekledi\u011fi i\u00e7in memnun oldu\u011funu ama g\u00f6rmeden geri d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in bir daha g\u00f6r\u00fc\u015fmeyeceklerini s\u00f6yledi.<\/p>\n

        Muli\u2019deki elf kad\u0131n\u0131<\/strong>: Elf kad\u0131n\u0131, \u00f6l\u00fcml\u00fc kad\u0131n\u0131n r\u00fcyas\u0131na girdi. K\u0131zg\u0131nd\u0131. \u00d6l\u00fcml\u00fcn\u00fcn kolunu i\u015flemez hale getirerek cezaland\u0131rd\u0131.<\/p>\n

        Elflerin intikam\u0131<\/strong>: K\u0131zg\u0131n elf, \u00f6l\u00fcml\u00fc \u00e7ocuklar\u0131 bulamay\u0131nca inekleri \u00f6ld\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n

        \u0130ki k\u0131zkarde\u015f ve elfler<\/strong>: Bir k\u0131z\u0131n ailesi, o k\u0131z\u0131 evde b\u0131rakarak di\u011fer k\u0131zkarde\u015fini al\u0131p bir s\u00fcreli\u011fine ba\u015fka bir yere gitti. Evde yaln\u0131z kalan ve s\u00fcrekli \u0130ncil<\/em> okuyan k\u0131za, alt\u0131n tak\u0131lar tak\u0131nm\u0131\u015f g\u00fczel elbiseli elfler g\u00f6r\u00fcnd\u00fc. K\u0131z huldu tayfas\u0131n\u0131 dikkate almad\u0131. Sabaha kar\u015f\u0131 k\u0131z \u201cTanr\u0131ya \u015f\u00fck\u00fcr, sabah oluyor\u201d deyince Tanr\u0131\u2019n\u0131n ad\u0131n\u0131 duyan Huldular ka\u00e7\u0131\u015ft\u0131 ve hazinelerini orada b\u0131rakt\u0131. Eve gelen di\u011fer k\u0131zkarde\u015f hazineleri k\u0131skand\u0131 ve bir sonraki sene evde kendisi kald\u0131, fakat dindar k\u0131zkarde\u015finin aksine gelen elflerin dans teklifini geri \u00e7evirmeyip aya\u011f\u0131n\u0131 k\u0131rd\u0131. Akli dengesini yitirdi. Elfler bu sefer hazineyi de alarak gittiler.<\/p>\n

        Elf\u2019in kocas\u0131<\/strong>: Vaftiz olmu\u015f huldu tayfas\u0131ndan bir varl\u0131k, bir adamla evlendi. \u00c7ocuklar\u0131 oldu. Fakat bir g\u00fcn kad\u0131n\u0131n vah\u015fi tabiat\u0131 patlak verdi. Bundan dolay\u0131 kocas\u0131ndan \u00f6z\u00fcr diledi. Kocas\u0131 bunu unutmad\u0131; kad\u0131nla alay etmeye, onunla evlenmekle yapt\u0131\u011f\u0131 budalal\u0131\u011f\u0131 tekrar etmeye ba\u015flad\u0131 s\u00fcrekli. D\u00f6vd\u00fc de. Nihayet kad\u0131n t\u00fcm i\u00e7tenli\u011fiyle kocas\u0131n\u0131n demirci d\u00fckk\u00e2n\u0131na gitti\u011fi bir g\u00fcn yine tart\u0131\u015ft\u0131lar. Kad\u0131n da bir demiri ald\u0131 ve kocas\u0131n\u0131n \u00e7evresine ip gibi sard\u0131. Adam bunun \u00fczerine bir daha tats\u0131zl\u0131k \u00e7\u0131karmad\u0131.<\/p>\n

        Orman elfi<\/strong>: Uzun sar\u0131 sa\u00e7l\u0131, k\u0131rm\u0131z\u0131 \u00f6rg\u00fc ceketli, ye\u015fil korseli, mavi elbiseli, \u00f6nden \u00e7ok g\u00fczel ama arkas\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda elek gibi delik de\u015fik di\u015fi orman perisi. Zaman zaman kuca\u011f\u0131nda bir \u00e7ocukla g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bir tanesinin annesi lamba \u015fekline b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

        Orman adam\u0131<\/strong>: \u00c7ok uzun bacakl\u0131. Hep soban\u0131n ba\u015f\u0131nda oturmak ister. E\u011fer bu olanak kendisine arkada\u015f\u00e7a sa\u011flan\u0131rsa herkesi m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca \u00e7evresine oturtmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve a\u011fa\u00e7lar\u0131 b\u00fct\u00fcn olarak s\u00fcr\u00fckleyip ate\u015fe atmaya te\u015febb\u00fcs eder.<\/p>\n

        Elf kral<\/strong>: Stevns Herred\u2019de bir elf kral ya\u015fard\u0131. Yabanc\u0131lar\u0131n ve d\u00fc\u015fmanlar\u0131n \u00fclkesine girmesine ve burada h\u00fck\u00fcm y\u00fcr\u00fctmesine izin vermezdi. 1807\u2019de \u0130ngilizler d\u00fc\u015fman kuvvetler olarak geldiklerinde Pram K\u00f6pr\u00fcs\u00fc\u2019nden \u00f6teye ge\u00e7emediler. G\u00f6r\u00fcnmez kuvvetler onlar\u0131 engelledi. Elf Kral g\u00f6r\u00fcnmezdir, ama ge\u00e7ti\u011fi yerlerde bir m\u00fczik duyulur. Kral VI. Frederick\u2019in Dragsholm\u2019u ziyareti s\u0131ras\u0131nda \u00e7ok g\u00fczel bir k\u00f6pe\u011fi \u00f6ld\u00fc. Bunu Elf kral\u0131n intikam\u0131na yordular, \u00e7\u00fcnk\u00fc birileri kalenin yan\u0131ndaki k\u0131z\u0131la\u011fa\u00e7 orman\u0131na girmi\u015f ve onu krall\u0131\u011f\u0131nda rahats\u0131z etmi\u015fti.<\/p>\n

        Kur\u015fun d\u00f6kerek iyile\u015ftirilen elf b\u00fcy\u00fcs\u00fc<\/strong>: Bir kad\u0131n, cin hastal\u0131\u011f\u0131na tutulmu\u015f ki\u015finin ba\u015f\u0131n\u0131n \u00fczerinde tutulan su dolu kaba erimi\u015f kur\u015fun att\u0131. \u00c7\u0131kan \u015fekillerden troll etkisi oldu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131. Ki\u015fi bu uygulama sonunda iyile\u015fti.<\/p>\n

        Elf dans\u0131<\/strong>: Elf k\u0131zlar\u0131, yak\u0131\u015f\u0131kl\u0131 bir \u00e7ocu\u011fu elde edip kendileriyle birlikte \u00f6l\u00fcm\u00fcne dans ettirdi. \u00c7ocuk a\u011fz\u0131ndan ve burnundan kan gelmi\u015f halde \u00f6l\u00fc bulundu.<\/p>\n

        Elfler taraf\u0131ndan ka\u00e7\u0131r\u0131lmak<\/strong>: Elfler, \u00fcst\u00fcnde ha\u00e7 olan \u00e7ocuklar\u0131 ka\u00e7\u0131ramazlar.<\/p>\n

        Odunk\u00f6m\u00fcr\u00fc ustas\u0131 ve elf k\u0131z\u0131<\/strong>: Elfler bir evin \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131na girmeyi tercih etmezler. Bir g\u00fcn bir adam kendisini kovalayan k\u0131zg\u0131n elf s\u00fcr\u00fcs\u00fcnden ka\u00e7may\u0131 ba\u015fard\u0131 ve bir eve s\u0131\u011f\u0131narak kurtuldu; ama o g\u00fcnden sonra gitgide zay\u0131flayarak \u00f6ld\u00fc. Bunu elflerin yapt\u0131\u011f\u0131na inan\u0131ld\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        Elfler \u0130skandinav, Anglo Sakson ve Germen k\u00fclt\u00fcr kollar\u0131na ayr\u0131lan kuzey k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00e7ok pop\u00fcler bir halk inan\u0131\u015f\u0131 fig\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Tolkien\u2019in Y\u00fcz\u00fcklerin Efendisi \u00fc\u00e7lemesinin ve bu metine dayanarak \u00e7ekilen filmin ana karakter gruplar\u0131ndan biri elflerdir. Elfler kimi zaman iyi y\u00fcrekli, \u015fefkatli, hastal\u0131klar\u0131 iyile\u015ftiren, bitkilerin ve ta\u015flar\u0131n gizli s\u0131rlar\u0131n\u0131 \u00f6\u011freten varl\u0131klarken, kimi zaman zararl\u0131, hilek\u00e2r, k\u00f6t\u00fc niyetli ve tehlikeli […]<\/p>\n","protected":false},"author":420,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[125,29],"tags":[732,339,430],"class_list":["post-11012","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-88-sayi","category-toplum","tag-efsane","tag-mitoloji","tag-toplum"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t