\u0130nsan kendisi ne kadar sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015famaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rsa \u00e7al\u0131\u015fs\u0131n, etraf\u0131ndakileri sa\u011fl\u0131kl\u0131 besin se\u00e7imlerinin \u00f6nemine inand\u0131rmaya ne kadar \u00e7al\u0131\u015f\u0131rsa \u00e7al\u0131\u015fs\u0131n, belli bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmesi \u00e7ok zor. Hem kendimizin, hem de sevdiklerimizin bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftiremedi\u011fimiz s\u00fcrece de, sa\u011fl\u0131kl\u0131 hayat standartlar\u0131n\u0131 tutturmam\u0131z m\u00fcmk\u00fcn olmuyor.<\/p>\n
Ge\u00e7en ak\u015fam bir arkada\u015f\u0131m\u0131n 30\u2019uncu ya\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7in New York\u2019un \u201cen iyi\u201d Hint lokantalar\u0131ndan biri oldu\u011fu s\u00f6ylenen Devi\u2019de yeme\u011fe gittik. E, ne de olsa \u00f6nemli bir ya\u015f d\u00f6n\u00fcm\u00fc. Laf d\u00f6n\u00fcp dola\u015f\u0131p yemeklere ve yedi\u011fimiz de Hint yeme\u011fi olunca, baharatlara dayand\u0131.<\/p>\n
Ben konferanslarda s\u0131k s\u0131k, Bat\u0131l\u0131lar\u0131n \u201ccurcumin<\/em>\u201d dedikleri, bizdeki ad\u0131 zerde\u00e7al ya da Hint safran\u0131 olan baharat\u0131n kanseri \u00f6nlemekteki etkinli\u011fini duyuyorum. Arkada\u015flar\u0131m bana inanm\u0131yorlard\u0131. \u0130ddiala\u015ft\u0131k. Birisi cebinden telefonunu \u00e7\u0131kar\u0131p internette curcumin<\/em>\u2019i aramaya koyulurken, ans\u0131z\u0131n yan masadan biri at\u0131ld\u0131; lokantan\u0131n a\u015f\u00e7\u0131ba\u015f\u0131 me\u011fer bizi dinliyormu\u015f!<\/p>\n Bir taraftan o, bir taraftan ben, bu tad\u0131 tuzu olmayan, yemeklere de tattan ziyade sar\u0131 renk versin diye kat\u0131lan baharat\u0131n \u00f6zelliklerinden dem vurmaya ba\u015flad\u0131k, eninde sonunda masadakileri ikna ettik. Zannediyorum o ak\u015famdan sonra hepsi yemek pi\u015firirken ya da al\u0131\u015fveri\u015f yaparken Hint safran\u0131na \u00f6zel bir \u00f6nem verecek.<\/p>\n Asl\u0131nda Hint safran\u0131 binlerce y\u0131ld\u0131r geleneksel Hint ve \u00c7in tedavilerinde kullan\u0131l\u0131yor. Tevekkeli bizim Hintli a\u015f\u00e7\u0131ba\u015f\u0131 bu i\u015fi biliyor!\u00a0 Latince ad\u0131 Curcima longa<\/em> olan bir k\u00f6k bitkisinden \u00fcretilen bu baharat\u0131n aktif maddesinin, curcumin<\/em> oldu\u011fu 200 y\u0131l kadar \u00f6nce saptanm\u0131\u015f. Kanser, romatizma, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131, Crohn hastal\u0131\u011f\u0131, kalp rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131, kemik erimesi ve di\u011fer hastal\u0131klar\u0131 \u00f6nleyici \u00f6zellikleri bilimsel literat\u00fcrde yay\u0131mlan\u0131yor.<\/p>\n Hint safran\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 h\u00fccreleri rahat b\u0131rak\u0131p, kanserli h\u00fccrelerin kendi kendilerini imha etmelerine yard\u0131mc\u0131 oluyor. Pek \u00e7ok bilimsel ara\u015ft\u0131rma kanserin olu\u015fumunu, ilerlemesini ve b\u00fcy\u00fcmesini \u00f6nledi\u011fini ve tedavisinde de etkin oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Curcumin<\/em>\u2019in zihin a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren baz\u0131 ara\u015ft\u0131rmalar da var. Ama a\u015f\u0131r\u0131ya da ka\u00e7mamak laz\u0131m. Bilimsel deneyler g\u00fcnde 8 gr\u2019dan fazlas\u0131n\u0131 kald\u0131rman\u0131n zor oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Geleneksel olarak da, zaten g\u00fcnde ancak 100 miligram kullan\u0131l\u0131yor yemeklerde.<\/p>\n Yemek sonunda muhbbet koyula\u015f\u0131nca a\u015f\u00e7\u0131ba\u015f\u0131, ABD\u2019lilerin tercih ettikleri deyimle \u201c\u015fef\u201d yan\u0131m\u0131za geldi ve de bana imzal\u0131 bir yemek kitab\u0131n\u0131 hediye etti. Kitap da ne kitap ama, b\u00fcy\u00fck, kal\u0131n kapl\u0131, resimli, pek haval\u0131. O zaman anlad\u0131k ki a\u015f\u00e7\u0131ba\u015f\u0131m\u0131z Suvir Saran<\/strong> televizyona \u00e7\u0131kan, dersler veren, kitap yazan me\u015fhur bir geleneksel Hint mutfa\u011f\u0131 uzman\u0131ym\u0131\u015f.<\/p>\n Tevekkeli yemekler de \u00e7ok lezzetliydi. Benim bilimsel kongrelerden \u00f6\u011frendiklerim, onun geleneksel Hint yemek ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden bildiklerini do\u011fruluyordu! Hint safran\u0131 sayesinde me\u015fhur bir \u015fefle tan\u0131\u015fm\u0131\u015f olduk. E, ne de olsa Hint safran\u0131, yararlar\u0131 bitip t\u00fckenmiyor\u2026 Siz de yiyin, dostlar\u0131n\u0131za, akrabalar\u0131n\u0131za \u00f6nemini anlat\u0131n, size de kimbilir ne faydalar sa\u011flayacakt\u0131r. Sa\u011fl\u0131kla kal\u0131n.<\/p>\n Suvir Saran\u2019\u0131n kitab\u0131:<\/strong><\/p>\n Saran, S ve Lyness, S.; Indian Home Cooking: A Fresh Introduction to Indian Food, with More than 150 Recipes<\/em>, Clarkson Potter Yay\u0131nevi, 2004.<\/p>\n