<\/p>\n
Kimya denildi\u011finde akl\u0131m\u0131za laboratuvarda \u00fczerinde beyaz \u00f6nl\u00fckler, ellerinde deney t\u00fcpleriyle \u00e7al\u0131\u015fan biliminsanlar\u0131 gelir. Fakat ge\u00e7ti\u011fimiz ay Nobel \u00d6d\u00fcllerini teslim alan Martin Karplus (Strasbourg \u00dcniversitesi-Harvard \u00dcniversitesi), Micheal Levitt (Stanford \u00dcniversitesi) ve Arieh Warshel (G\u00fcney California \u00dcniversitesi), molek\u00fcller d\u00fcnyas\u0131na yapt\u0131klar\u0131 ke\u015ffi bir deney t\u00fcp\u00fc bile kullanmadan, sanal olarak yapt\u0131lar.<\/p>\n
Karplus, Levitt ve Warshel\u2019in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yanma ve fotosentez gibi karma\u015f\u0131k reaksiyonlar\u0131n\u0131 daha yak\u0131ndan \u00e7al\u0131\u015fma \u015fans\u0131 veren say\u0131sal simulasyon programlar\u0131n\u0131 kimya alan\u0131na soktu. Geli\u015ftirdikleri program Newton\u2019un hareket yasalar\u0131n\u0131 kullanarak \u00e7oklu atomlar\u0131n devinimlerinin izini s\u00fcr\u00fcyor. Ayr\u0131ca kimyasal ba\u011flar\u0131n k\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ya da \u015fekillenmesini a\u00e7\u0131klayan kuantum fizi\u011fine daha derin bir bak\u0131\u015f\u0131 olanakl\u0131 k\u0131l\u0131yor. Ba\u015fka bir deyi\u015fle kimya alan\u0131nda kuantum fizi\u011fi ile Newton fizi\u011fini bir araya getiriyor.<\/p>\n
\u0130sve\u00e7 Bilimler Akademisi verdi\u011fi \u00f6d\u00fcle ili\u015fkin a\u00e7\u0131klamas\u0131nda, eskiden top ve \u00e7ubuklarla yap\u0131lan molek\u00fcl modellemelerinin bilgisayar d\u00fcnyas\u0131na ta\u015f\u0131nmas\u0131nda bu \u00fc\u00e7 biliminsan\u0131n\u0131n 1970\u2019lerde yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rman\u0131n b\u00fcy\u00fck rol\u00fc oldu\u011funa de\u011findi. Kimya alan\u0131nda ara\u015ft\u0131rman\u0131n b\u00fcy\u00fck bir ad\u0131m oldu\u011fu \u015f\u00fcphesiz. Deneysel kimyac\u0131lar laboratuvarda tepkimeye sokulan i\u00e7eri\u011fi ya da sonu\u00e7 \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fc kolayl\u0131kla s\u00f6yleyebilirler. Fakat tepkimenin kendisi genelde \u00e7ok \u00e7abuk biter. Programlama bu soruna iyi bir \u00e7\u00f6z\u00fcm sunuyor.<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rman\u0131n 1960\u2019larda bilgisayarlar\u0131n bir oday\u0131 doldurdu\u011fu d\u00f6nemde yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 ise \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131. O d\u00f6nemde bilgisayar programlar\u0131 minik haf\u0131za dilimlerine s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmak zorundayd\u0131; bu y\u00fczden yap\u0131labilecekler s\u0131n\u0131rl\u0131yd\u0131. Fakat Dr. Warshel, yeterince basitle\u015ftirdikten sonra bilgisayarda istenilen her \u015feyin yap\u0131labilece\u011fini fark etti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Bu nedenle, geli\u015ftirdikleri program i\u00e7in \u00e7ok fazla haf\u0131zaya gerek duymad\u0131klar\u0131n\u0131 ekliyor. O zamanlar hen\u00fcz bir doktora bir doktora \u00f6\u011frencisi olan Dr. Warshel ve birlikte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 bilgisayar programc\u0131s\u0131 Dr. Levitt \u00e7ok b\u00fcy\u00fck biyolojik molek\u00fcllerin dahi davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 hesaplad\u0131. Temel ald\u0131klar\u0131 ise Newton fizi\u011fiydi.<\/p>\n
Bu esnada, Harvard \u00dcniversitesi\u2019nde Dr. Karplus\u2019\u0131n ara\u015ft\u0131rma grubu ise kimyasal tepkimeleri canland\u0131ran bilgisayar programlar\u0131 geli\u015ftirmi\u015flerdi. Fakat onlar, kimyasal tepkimeleri mikroskobik \u00f6l\u00e7ekte inceleyen kuantum fizi\u011fini temel alm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n
Doktoras\u0131n\u0131 tamamlayan Warshel, Karplus\u2019un laboratuar ekibine kat\u0131ld\u0131 ve 1972\u2019de kuantum fizi\u011fi ile klasik fizi\u011fi belli molek\u00fcllerin kimyasal davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 tan\u0131mlamak \u00fczere birle\u015ftiren bir makale yay\u0131mlad\u0131lar. Sonras\u0131nda yeniden bir araya gelen Dr. Warshel ve Dr. Levitt geli\u015ftirdikleri y\u00f6ntemden faydalanabilecekleri yeni bir ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flad\u0131lar. Ama\u00e7lar\u0131 enzimatik tepkimeleri bilgisayarda modelleyebilmekti. Enzimler canl\u0131lardaki kimyasal tepkimeleri d\u00fczenleyen proteinlerdir ve onlar\u0131 modellemek canl\u0131lar\u0131n biyolojik i\u015fleyi\u015flerini kavramak i\u00e7in \u00f6nemliydi. \u0130lk makaleden d\u00f6rt y\u0131l sonra, bu \u00e7al\u0131\u015fma da ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7 verdi ve ikinci makale yay\u0131mland\u0131.<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fczde kimya alan\u0131nda bilgisayar teknolojisi ve \u00f6zellikle simulasyon programlar\u0131 deneyler kadar \u00f6nemli bir rol oynuyor. Fakat deneyleri tarihin sayfalar\u0131na g\u00f6mecek kadar de\u011fil. Biliminsanlar\u0131 simulasyon programlar\u0131n\u0131n kendilerini deneylerin y\u00fczde 90\u2019\u0131n\u0131 yapmaktan kurtard\u0131\u011f\u0131n\u0131, b\u00f6ylece en \u00f6nemli sonucun yatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri y\u00fczde 10\u2019una yo\u011funla\u015fabildiklerini belirtiyor ve deneyin zorunlulu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyorlar.<\/p>\n
Kaynak: http:\/\/www.csmonitor.com\/Science\/2013\/1009\/2013-Nobel-Prize-in-chemistry-for-mixing-quantum-and-Newtonian-physics-video<\/a><\/p>\n