{"id":12250,"date":"2018-05-11T05:50:32","date_gmt":"2018-05-11T02:50:32","guid":{"rendered":"http:\/\/109.232.216.219\/~bilimvegelecek\/?p=12250"},"modified":"2018-05-11T11:21:37","modified_gmt":"2018-05-11T08:21:37","slug":"gunes-sisteminin-disindan-ziyaretcilerimiz-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2018\/05\/11\/gunes-sisteminin-disindan-ziyaretcilerimiz-var","title":{"rendered":"G\u00fcne\u015f Sistemi\u2019nin d\u0131\u015f\u0131ndan ziyaret\u00e7ilerimiz var"},"content":{"rendered":"<p>Stardust uzay arac\u0131n\u0131n 2006\u2019daki ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda yakalanan par\u00e7ac\u0131klar y\u0131ld\u0131zlaras\u0131 uzaydan k\u00f6ken alm\u0131\u015f olabilir. Yakla\u015f\u0131k on y\u0131l \u00f6nce bir uzay arac\u0131 taraf\u0131ndan D\u00fcnya\u2019ya getirilen tozdaki yedi par\u00e7ac\u0131k, G\u00fcne\u015f Sistemi\u2019mizin d\u0131\u015f\u0131ndan gelmi\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor; belki de gezegenimizdeki en egzotik materyaller. Zerrecikler, y\u0131ld\u0131zlaras\u0131 ortamda yarat\u0131lm\u0131\u015f olman\u0131n b\u00fct\u00fcn izlerini ta\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n<p>Biliminsanlar\u0131, NASA\u2019n\u0131n 1999\u2019da f\u0131rlat\u0131lan Stardust uzay arac\u0131ndaki dedekt\u00f6rler taraf\u0131ndan yakalanan ve y\u0131ld\u0131zlararas\u0131 uzaydan ve kuyrukluy\u0131ld\u0131z Wild-2\u2019nin kuyru\u011fundan gelen, kabar\u0131k kar tanelerine benzeyen k\u00fc\u00e7\u00fck toz zerrecikleri buldu. Dedekt\u00f6rler, Stardust u\u00e7maya devam ederken, 2006\u2019da para\u015f\u00fct ile D\u00fcnya\u2019ya b\u0131rak\u0131ld\u0131. Her bir dedekt\u00f6r u\u00e7an kozmik k\u00e2\u011f\u0131t gibi \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f ve uzay arac\u0131 h\u0131zla hareket ederken par\u00e7ac\u0131k toplam\u0131\u015ft\u0131. Bu tozlar, milyonlarca y\u0131l \u00f6nce meydana gelen bir s\u00fcpernova patlamas\u0131nda olu\u015fmu\u015f ve uzay\u0131n a\u015f\u0131r\u0131 sert ko\u015fullar\u0131na maruz kalarak \u015fekillenmi\u015f olabilir. Berkeley Kaliforniya \u00dcniversitesi\u2019den, tozlar \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan fizik\u00e7i Westphal, \u201cBunlar \u00e7ok \u00f6nemli par\u00e7ac\u0131klar\u201d diyor. En geni\u015f ve kabar\u0131k iki par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n, olivin olarak adland\u0131r\u0131lan, y\u0131ld\u0131zlar\u0131n etraf\u0131ndaki diskten geldi\u011fi ve y\u0131ld\u0131zlararas\u0131 ortamda \u015fekillendi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen magnezyum-demir-silikat minerallerinin kristallerini i\u00e7erdi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor Westphal.<\/p>\n<p>Yer ya da uzay temelli teleskoplar sayesinde, g\u00f6zlemlerden gelen bilgilerle y\u0131ld\u0131zlararas\u0131 toz hakk\u0131nda neredeyse her \u015feyi biliyoruz. Westphal, \u201cBu materyallerden yaln\u0131zca astronomik g\u00f6zlemlerle ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 imk\u00e2ns\u0131z olan y\u0131ld\u0131zlaras\u0131 tozlar\u0131n \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 \u00e7e\u015fitlili\u011fi hakk\u0131nda ilk belirtileri al\u0131yoruz\u201d diye ekliyor Westphal.<\/p>\n<p>En b\u00fcy\u00fck par\u00e7ac\u0131klar yaln\u0131zca bir milimetrenin birka\u00e7 binde biri boyunca s\u0131ralan\u0131yor, noktadan bir hayli k\u00fc\u00e7\u00fck. Zerreciklerin \u00e7o\u011fu bir gram\u0131n birka\u00e7 milyonda milyonda biri k\u00fctlesinde. Ke\u015ffedenler taraf\u0131ndan <em>Orion<\/em> ve <em>Hylabrook<\/em> olarak adland\u0131r\u0131lan iki par\u00e7ac\u0131k, ultra \u0131\u015f\u0131kl\u0131 ve g\u00f6zenekli materyal olan aerojelden yap\u0131lma dedekt\u00f6rde b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 izlerden bulundu. Biliminsanlar\u0131, ayn\u0131 y\u00f6nde hareket eden \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir par\u00e7ac\u0131k daha ke\u015ffetti, fakat belliki epey h\u0131zl\u0131 hareket ediyormu\u015f, buharla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 etkisi olan saniyece 15 km\u2019den y\u00fcksek bir h\u0131zla. Detekt\u00f6rdeki ince al\u00fcminyum folyoda olu\u015fan \u00e7ukurlar\u0131n alt\u0131nda, y\u0131ld\u0131zlararas\u0131 tozla birlikte 4 par\u00e7ac\u0131k daha ke\u015ffedildi. \u201cBiraz s\u0131\u00e7ram\u0131\u015flar, ancak par\u00e7ac\u0131klar\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 h\u00e2l\u00e2 a\u00e7\u0131lan kraterin alt\u0131nda\u201d diyor Washington DC\u2019deki Naval Ara\u015ft\u0131rma Laboratuvar\u0131\u2019ndan Rhonda Stroud. Y\u0131ld\u0131zlararas\u0131 uzaydan geldi\u011fini kabul ya da red etmek i\u00e7in par\u00e7ac\u0131klar \u00fczerinde daha pek \u00e7ok test yap\u0131lmas\u0131 planland\u0131.<\/p>\n<p>Londra\u2019daki Do\u011fa Tarihi M\u00fczesi\u2019nde mikroanalist olarak \u00e7al\u0131\u015fan Anton Kearsley y\u0131ld\u0131zlaras\u0131 tozlar\u0131 tan\u0131mlayabilmenin \u00f6nemli bir te\u015fvik edici oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. \u201cEn sonunda d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki 30.000 insan, toplay\u0131c\u0131n\u0131n ana par\u00e7as\u0131n\u0131n, aerojelin ve nihayetinde y\u0131ld\u0131zlararas\u0131 tozlar\u0131 i\u00e7eren zerreciklerin bulundu\u011fu binlerce dijital mikroskopik foto\u011fraf\u0131n \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u201d diyor Kearsley. \u201cSonu\u00e7 g\u00f6steriyor ki, tozlardaki par\u00e7ac\u0131klar\u0131n say\u0131s\u0131 ve b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc umdu\u011fumuz gibi de\u011fil; pek \u00e7o\u011funun ilgin\u00e7 y\u00f6nlerden gelmi\u015f oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor\u201d diye ekliyor Kearsley. \u201cAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n etki y\u00f6nleri \u00fczerinde yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok dikkatli i\u015faretlemelerde, G\u00fcne\u015f Sistemi d\u0131\u015f\u0131ndan gelen yaln\u0131zca 7 par\u00e7ac\u0131k tan\u0131mland\u0131.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stardust uzay arac\u0131n\u0131n 2006\u2019daki ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda yakalanan par\u00e7ac\u0131klar y\u0131ld\u0131zlaras\u0131 uzaydan k\u00f6ken alm\u0131\u015f olabilir. Yakla\u015f\u0131k on y\u0131l \u00f6nce bir uzay arac\u0131 taraf\u0131ndan D\u00fcnya\u2019ya getirilen tozdaki yedi par\u00e7ac\u0131k, G\u00fcne\u015f Sistemi\u2019mizin d\u0131\u015f\u0131ndan gelmi\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor; belki de gezegenimizdeki en egzotik materyaller. Zerrecikler, y\u0131ld\u0131zlaras\u0131 ortamda yarat\u0131lm\u0131\u015f olman\u0131n b\u00fct\u00fcn izlerini ta\u015f\u0131yorlar. Biliminsanlar\u0131, NASA\u2019n\u0131n 1999\u2019da f\u0131rlat\u0131lan Stardust uzay arac\u0131ndaki dedekt\u00f6rler taraf\u0131ndan yakalanan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":784,"featured_media":25023,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[164,30,19],"tags":[248,297,1845,3172],"class_list":["post-12250","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-127-sayi","category-astronomi","category-bilim-gundemi","tag-astronomi","tag-gunes-sistemi","tag-teleskop","tag-yildizlararasi-uzay"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12250","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/784"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12250"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12250\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25023"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12250"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12250"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12250"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}