{"id":12810,"date":"2017-11-16T17:26:58","date_gmt":"2017-11-16T14:26:58","guid":{"rendered":"http:\/\/109.232.216.219\/~bilimvegelecek\/?p=12810"},"modified":"2018-02-07T19:02:09","modified_gmt":"2018-02-07T16:02:09","slug":"cin-ilk-uzay-tabanli-x-isini-teleskobunu-uzaya-firlatti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2017\/11\/16\/cin-ilk-uzay-tabanli-x-isini-teleskobunu-uzaya-firlatti","title":{"rendered":"\u00c7in ilk uzay tabanl\u0131 X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 teleskobunu uzaya f\u0131rlatt\u0131"},"content":{"rendered":"<p>G\u00f6revi Samanyolu\u2019nu taray\u0131p X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131 g\u00f6zlemlemek olacak CZ-4B roketi ile b\u00fct\u00fcnle\u015fik olan ilk \u00c7in yap\u0131m\u0131 X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 teleskobu, Mod\u00fclasyon Sert X-I\u015f\u0131n\u0131 Teleskobu (HXMT) Haziran ay\u0131nda \u00c7in yerel saati ile 11:00\u2019de \u00c7in\u2019in kuzeybat\u0131s\u0131nda yer alan Jiuquan Uydu F\u0131rlatma Merkezinden f\u0131rlat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Biliminsanlar\u0131, teleskobu, karadeliklerin evrimi ve n\u00f6tron y\u0131ld\u0131zlar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc manyetik alanlar\u0131 gibi h\u00e2l\u00e2 gizemini koruyan astrofiziksel olaylar\u0131 \u00e7\u00f6zmekte ve \u00c7in\u2019in bu alanlardaki yeterlili\u011fini artt\u0131rmak i\u00e7in kullanmay\u0131 umut ediyorlar.<\/p>\n<p>\u00c7in Bilimler Akademisi (CAS) Y\u00fcksek Enerji Fizi\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc Key Par\u00e7ac\u0131k Astrofizi\u011fi Laboratuvar\u0131 (IP) Y\u00f6neticisi ve HXMT Projesinin ba\u015f y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fcs\u00fc olan Prof. Zhang Shuangnan, \u201cTeleskop, g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fcn en hassas sert X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 haritas\u0131n\u0131 olu\u015fturmay\u0131 ve\u00a0 Samanyolu\u2019nda bulunan yeni t\u00fcr kaynaklar da dahil olmak \u00fczere yeni sert X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131 ke\u015ffetmeyi ama\u00e7l\u0131yor\u201d diyor.<\/p>\n<p>Zhang ayr\u0131ca, HXMT\u2019nin, X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n fizi\u011fini , o anda ger\u00e7ekle\u015fen \u0131\u015f\u0131ma kaynakl\u0131 salma mekanizmalar\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131 ve temel fizi\u011fin ba\u015fka konular\u0131n\u0131 anlamak a\u00e7\u0131s\u0131ndan kilit bir rol \u00fcstlenece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p>HXMT\u2019nin enstr\u00fcmanlar\u0131ndan sorumlu Prof. Lu Fangjun\u00a0 \u201cHXMT, \u00fc\u00e7 adet enstr\u00fcmandan olu\u015fuyor ve bu \u00fc\u00e7 enstr\u00fcman ile beraber uzaya g\u00f6nderilecek. Bunlar, y\u00fcksek enerji X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 teleskobu (20-250 keV enerji aral\u0131\u011f\u0131na duyarl\u0131 ve g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fcn 5100 cm<sup>2<\/sup>\u2019lik alan\u0131n\u0131 g\u00f6zlemleyebilecek), orta enerji X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 teleskobu (5-30keV, 952 cm<sup>2<\/sup>) ve d\u00fc\u015f\u00fck enerji X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 teleskobu (1-15 keV, 384 cm<sup>2<\/sup>) olacak\u201d \u015feklinde a\u00e7\u0131kl\u0131yor.<\/p>\n<figure id=\"attachment_12812\" aria-describedby=\"caption-attachment-12812\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-12812\" src=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/cin-uzay-teleskobu-300x226.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"226\" srcset=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/cin-uzay-teleskobu-300x226.jpg 300w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/cin-uzay-teleskobu-80x60.jpg 80w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/cin-uzay-teleskobu-100x75.jpg 100w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/cin-uzay-teleskobu-180x135.jpg 180w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/cin-uzay-teleskobu-238x178.jpg 238w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/cin-uzay-teleskobu.jpg 400w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-12812\" class=\"wp-caption-text\">Mod\u00fclasyon Sert X-I\u015f\u0131n\u0131 Teleskobu\u2019nun (HXMT) bir betimi. \u00a9IHEP<\/figcaption><\/figure>\n<p>Lu, \u201cDi\u011fer \u00fc\u00e7 teleskop birbirlerine paralel enstr\u00fcmanlar.\u00a0 HXMT, yeni do\u011frudan \u00e7\u00f6zme tekni\u011fi ve tarama g\u00f6zlemleri yaparak g\u00f6zlemlenen alanlar\u0131n y\u00fcksek kalitede X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini elde etmesinin yan\u0131 s\u0131ra, geni\u015f g\u00f6zlem alan\u0131yla teleskoplar\u0131n do\u011frudan alandaki herhangi bir kayna\u011f\u0131\u00a0 bilimsel olarak en kaliteli bi\u00e7imde g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemesine izin veriyor\u201d diyor.<\/p>\n<p>IHEP, \u00c7in\u2019in ilk X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 Teleskobu olan HXMT\u2019nin geli\u015ftirilmesine liderlik ediyor.\u00a0 IHEP\u2019te \u00e7al\u0131\u015fan Li Tibei ve Wu Mei taraf\u0131ndan \u00f6nerilen bu proje, ayn\u0131 biliminsanlar\u0131n\u0131n yenilik\u00e7i, yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcnt\u00fc \u00e7\u00f6zme metoduna dayan\u0131yor.<\/p>\n<p>Haziran 2016\u2019da HXMT teleskobu ekibi, kabul edilen \u00e7ekirdek bilimsel prolerin duyurular\u0131n\u0131 yay\u0131mlad\u0131. Yakla\u015f\u0131k olarak 7 y\u0131ll\u0131k toplam g\u00f6zlem s\u00fcresi istenen, 6\u2019\u0131 CAS enstit\u00fclerinden, 10\u2019u da lise ve \u00fcniversitelerden olmak \u00fczere toplamda 60 \u00e7ekirdek g\u00f6zlem projesi topland\u0131. Bilimsel de\u011ferlendirmeler ve se\u00e7imler sonucunda, HXMT\u2019nin ilk y\u0131l\u0131nda yapaca\u011f\u0131 g\u00f6zlemler tarihlendirildi.<\/p>\n<p>F\u0131rlatmadan sonraki 5. g\u00fcnde teleskobun enstr\u00fcmanlar\u0131 takip eden be\u015f g\u00fcn i\u00e7erisinde tam kapsaml\u0131 bir test i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Performans testi, y\u00f6r\u00fcngedeki kalibrasyon g\u00f6zlemleri ve test g\u00f6zlemleri ilerleyen 140 g\u00fcn i\u00e7erisindeki ana g\u00f6revleri olacak.<\/p>\n<p>Teleskobun ilk d\u00fczenli bilimsel g\u00f6zlem turunun Kas\u0131m 2017\u2019de; ikinci tur bilimsel g\u00f6zlemler i\u00e7in ise projelerin 2018 y\u0131l\u0131n\u0131n ortas\u0131 gibi toplanmas\u0131 planlan\u0131yor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6revi Samanyolu\u2019nu taray\u0131p X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131 g\u00f6zlemlemek olacak CZ-4B roketi ile b\u00fct\u00fcnle\u015fik olan ilk \u00c7in yap\u0131m\u0131 X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 teleskobu, Mod\u00fclasyon Sert X-I\u015f\u0131n\u0131 Teleskobu (HXMT) Haziran ay\u0131nda \u00c7in yerel saati ile 11:00\u2019de \u00c7in\u2019in kuzeybat\u0131s\u0131nda yer alan Jiuquan Uydu F\u0131rlatma Merkezinden f\u0131rlat\u0131ld\u0131. Biliminsanlar\u0131, teleskobu, karadeliklerin evrimi ve n\u00f6tron y\u0131ld\u0131zlar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc manyetik alanlar\u0131 gibi h\u00e2l\u00e2 gizemini koruyan astrofiziksel olaylar\u0131 \u00e7\u00f6zmekte [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":812,"featured_media":12811,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[30,19,26],"tags":[247,609,657,766],"class_list":["post-12810","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-astronomi","category-bilim-gundemi","category-fizik","tag-astrofizik","tag-cin","tag-evren","tag-kara-delik"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12810","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/812"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12810"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12810\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12811"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12810"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12810"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12810"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}