{"id":14262,"date":"2016-12-01T12:24:12","date_gmt":"2016-12-01T09:24:12","guid":{"rendered":"http:\/\/109.232.216.219\/~bilimvegelecek\/?p=14262"},"modified":"2017-12-13T12:41:27","modified_gmt":"2017-12-13T09:41:27","slug":"tehlike-geliyorum-demisti-italyada-uclu-deprem-atagi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/12\/01\/tehlike-geliyorum-demisti-italyada-uclu-deprem-atagi","title":{"rendered":"Tehlike geliyorum demi\u015fti:\u00a0\u0130talya\u2019da \u00fc\u00e7l\u00fc deprem ata\u011f\u0131"},"content":{"rendered":"

2016\u2019n\u0131n A\u011fustos ve Ekim aylar\u0131nda merkezi \u0130talya\u2019da art arda gelen y\u0131k\u0131c\u0131 depremler<\/em> ger\u00e7ekle\u015fti. \u0130talya\u2019da Apenin Da\u011flar\u0131na paralel uzanan ve k\u0131ta i\u00e7i b\u00fcy\u00fck bir normal faylanma kimli\u011fi ta\u015f\u0131yan Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131 \u00fczerindeki b\u00fcy\u00fck deprem tetiklenmeleri \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda daha fazla incelenmeyi gerektiriyor. <\/em><\/p>\n

Bu y\u0131l\u0131n A\u011fustos ve Ekim aylar\u0131 aras\u0131nda merkezi \u0130talya\u2019da Apeninler da\u011fl\u0131k b\u00f6lgesinde b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc M=6\u2019dan fazla ve \u00f6nemli kay\u0131plara neden olan \u00fc\u00e7 tane deprem oldu. Bu makalede merkezi \u0130talya\u2019daki bu son depremleri yaratan jeolojik ko\u015fullar ve deprembilim (sismoloji) a\u00e7\u0131s\u0131ndan ilgin\u00e7 \u00f6zellikler sergileyen deprem kimlikleri de\u011ferlendirilecektir.<\/p>\n

T\u00fcrkiye gibi \u0130talya da Alp-Himalaya deprem ku\u015fa\u011f\u0131 \u00fczerindedir. Ad\u0131ndan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi bu ku\u015fak Portekiz\u2019den ba\u015flamakta, Himalayalar\u2019a kadar uzanmaktad\u0131r. Milyonlarca y\u0131ld\u0131r s\u00fcren k\u0131ta hareketleri s\u0131ras\u0131nda Afrika, Arap ve Hindistan k\u0131ta par\u00e7alar\u0131n\u0131n hareketleri ile olu\u015fan Alp-Himalaya da\u011f silsilesi \u00e7ok karma\u015f\u0131k bir jeolojik ve co\u011frafik yap\u0131ya sahiptir. D\u00fcnyan\u0131n say\u0131l\u0131 b\u00fcy\u00fck deprem ku\u015fa\u011f\u0131 olan Alp-Himalaya co\u011frafyas\u0131nda baz\u0131 yerler s\u0131k\u0131\u015f\u0131p ve y\u00fckselip da\u011flar\u0131 olu\u015ftururken (Alpler, Toroslar, Himalayalar), baz\u0131 yerler de yanal k\u0131r\u0131lmalarla (Kuzey Anadolu Fay\u0131) veya a\u00e7\u0131larak \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fc alanlar\u0131n\u0131, ovalar\u0131 ve vadileri (Ege, Bat\u0131 Anadolu) bi\u00e7imlendirmektedir. Tabi b\u00fct\u00fcn bu jeolojik de\u011fi\u015fimler s\u0131ras\u0131nda yamulan ve k\u0131r\u0131lan yerkabu\u011fu bug\u00fcnk\u00fc gibi depremler \u00fcretmeyi de s\u00fcrd\u00fcrmektedir. 2016\u2019n\u0131n A\u011fustos ve Ekim aylar\u0131nda merkezi \u0130talya\u2019da art arda gelen y\u0131k\u0131c\u0131 depremler, i\u015fte bu hareketlerin bir sonucudur.<\/p>\n

\"\"
\u015eekil 1. Milyonlarca y\u0131ld\u0131r kuzeye do\u011fru hareket eden Afrika k\u0131tas\u0131 ve Nubiya Levhas\u0131 ile Adriyatik Denizi plakas\u0131 (AD) aras\u0131nda s\u0131k\u0131\u015farak y\u00fckselen Apenin Da\u011flar\u0131 son 2 milyon y\u0131ld\u0131r (Kuvaterner D\u00f6nemi) \u0130talya\u2019n\u0131n yerkabu\u011fu alt\u0131ndaki dalma-batma par\u00e7as\u0131ndaki de\u011fi\u015fim nedeniyle g\u00fcn\u00fcm\u00fczde (0 Ma) geni\u015fleme ve a\u00e7\u0131lma hareketleri sergilemektedir. \u015eekil son 17 milyon y\u0131ldan (Ma) bu yana olan hareketlerin jeolojik senaryosudur.(1)<\/figcaption><\/figure>\n

Merkezi \u0130talya boylu boyunca k\u0131r\u0131l\u0131yor ve a\u00e7\u0131l\u0131yor<\/strong><\/p>\n

Afrika k\u0131tas\u0131 \u0130talya\u2019n\u0131n g\u00fcneyindeki Tiren Denizi g\u00fcneyinden yerin derinliklerine dalmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrken Avrupa k\u0131tas\u0131n\u0131 kuzeye do\u011fru y\u0131lda 7-8 mm\u2019lik bir itme h\u0131z\u0131yla s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131r. Milyonlarca y\u0131ld\u0131r bu s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rman\u0131n etkisi alt\u0131nda y\u00fckselen Apenin Da\u011flar\u0131 \u0130talyan Yar\u0131madas\u0131n\u0131n ortas\u0131 boyunca kuzeybat\u0131-g\u00fcneydo\u011fu do\u011frultusunda uzanan bir \u201cjeolojik omurga\u201d olu\u015fturmu\u015ftur. Ancak jeolojik kuvvetlerin son iki milyon y\u0131ld\u0131r y\u00f6n de\u011fi\u015ftirmesi sonucu Tiren Denizi ve Apenin Da\u011flar\u0131 ekseni boyunca g\u00fcneybat\u0131ya ve kuzeydo\u011fuya do\u011fru geni\u015fleyerek a\u00e7\u0131lmaktad\u0131r (\u015eekil 1). Bu jeolojik de\u011fi\u015fim bug\u00fcn 500 km\u2019lik bir uzunlu\u011fa sahip Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131\u2019n\u0131 olu\u015fturmu\u015f olup geni\u015fli\u011fi ortalama 30 km kadard\u0131r. Fay ku\u015fa\u011f\u0131 Toskana\u2019n\u0131n kuzeyindeki Lunigiana\u2019dan Abruzza\u2019n\u0131n g\u00fcneyindeki Val di Sangro\u2019ya kadar uzan\u0131r (\u015eekil 2). Fay ku\u015fa\u011f\u0131 dik ve d\u00fc\u015f\u00fck a\u00e7\u0131l\u0131 normal fay k\u00fcmelerinden olu\u015fmaktad\u0131r. 1900 \u00f6ncesi tarihsel d\u00f6nem kay\u0131tlar\u0131na ve 1900 sonras\u0131 aletsel d\u00f6nem kay\u0131tlar\u0131na g\u00f6re Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131 \u00fczerinde 7\u2019den daha k\u00fc\u00e7\u00fck olmakla birlikte \u00f6zellikle eski ve tarihi yap\u0131larda yayg\u0131n hasar ve y\u0131k\u0131m yapan depremler olmu\u015ftur (\u015eekil 3). 1703 y\u0131l\u0131nda Norcia\u2019dan L\u2019Aquila\u2019ya kadar uzanan fay hatt\u0131 \u00fczerinde 19 g\u00fcn s\u00fcren ve 10.000 ki\u015finin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc deprem serisi \u00e7ok \u00f6nemli bir sismolojik olayd\u0131r. Bu deprem serisinde ilk deprem 14 Ocak 1703\u2019de M=6.7 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde, ikinci deprem biraz g\u00fcneydo\u011fusunda 16 Ocak 1703\u2019de M=6.2 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc deprem ise yine biraz daha g\u00fcneydo\u011fuda 2 \u015eubat 1703\u2019de M=6.7 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde olmu\u015ftur. Bu depremlerin \u00f6nemli bir \u00e7o\u011funlu\u011funun d\u00fc\u015f\u00fck ve dik a\u00e7\u0131l\u0131 normal fay hareketleriyle geli\u015fti\u011fi saptanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\"\"
\u015eekil 2. Merkezi \u0130talya da Apenin Da\u011flar\u0131 b\u00f6lgesinde kuzeybat\u0131-g\u00fcneydo\u011fu do\u011frultuda uzanan Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131. Fay ku\u015fa\u011f\u0131 normal fay k\u00fcmelenmelerinden olu\u015fmakta olup, uzunlu\u011fu 500 km civar\u0131ndad\u0131r.<\/figcaption><\/figure>\n

Deprem tarihi tekerr\u00fcrden ibarettir: 2016\u2019n\u0131n ilgin\u00e7 deprem \u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fc<\/strong><\/p>\n

Merkezi \u0130talya\u2019n\u0131n ortas\u0131nda uzanan Apenin Da\u011flar\u0131n\u0131, onun \u00fczerinde geli\u015fen Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131n\u0131 ve depremsellik kimli\u011fini tan\u0131tan yukar\u0131daki bu bilgilerden sonra, \u015fimdi bu makaleyi yazmaya karar vermeme neden olan ve bu b\u00f6lgede 2016 A\u011fustos ve Ekim aylar\u0131 aras\u0131nda arka arkaya olan \u00fc\u00e7 tane 6\u2019dan b\u00fcy\u00fck deprem serisinin ilgin\u00e7 bilimsel \u00f6zelliklerine bakal\u0131m ve bize ne \u00f6\u011fretti\u011fini anlamaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m.<\/p>\n

24 A\u011fustos 2016 depremi (M=6.2): 24 A\u011fustos 2016 tarihinde Umbria-Maeche b\u00f6lgesindeki Amatrice \u015fehri yak\u0131n\u0131nda yerel saatle 03:36\u2019da 6.2 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde bir deprem oldu. Olduk\u00e7a s\u0131\u011f (4 km) olan bu kuvvetli deprem 298 ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne, 390 ki\u015finin yaralanmas\u0131na ve 4500 ki\u015finin evsiz kalmas\u0131na neden oldu. \u00d6lenlerin \u00e7o\u011funlu\u011fu (234 ki\u015fi) tarihi Amatrice \u015fehrindeydi. Deprem 2500 civar\u0131nda art\u00e7\u0131 deprem yaratt\u0131. Bunlar\u0131n 2 tanesi 5.5 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeydi. B\u00f6lgede eski ve tarihi yap\u0131lar \u00e7o\u011funlukta oldu\u011fu i\u00e7in hasar yayg\u0131n ve \u00e7ok fazlayd\u0131.<\/p>\n

26 Ekim 2016 depremi (M=6.1): Deprem b\u00f6lgesi halk\u0131 deprem yaralar\u0131n\u0131 sararken ve o arada depremin art\u00e7\u0131 sars\u0131nt\u0131lar\u0131 azalarak s\u00fcrerken, iki ay sonra 26 Ekim 2016 tarihinde yerel saatle 20:18\u2019de 24 A\u011fustos 2016\u2019daki deprem merkezinin 20 km kuzeydo\u011fusunda Visso yerle\u015fkesinin kuzeyinde, 6.1 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde ve yerin 10 km alt\u0131nda ikinci bir deprem daha oldu. Umbria-Marche b\u00f6lgesini ikinci kez vuran bu deprem baz\u0131 deprembilimciler taraf\u0131ndan 24 A\u011fustos 2016 depreminin art\u00e7\u0131 depremi olarak de\u011ferlendirilmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen konu tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Depremden 2 saat \u00f6nce 5.5 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde bir \u00f6nc\u00fc deprem olunca b\u00f6lgede oturanlar evlerini terk ettiklerinden bu depremde olu\u015fan y\u0131k\u0131m ve hasarlardan dolay\u0131 can kayb\u0131 ve a\u011f\u0131r yaralanma olmad\u0131. Depremden sonra biri 4.9 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde art\u00e7\u0131 deprem olmak \u00fczere bir\u00e7ok ufak deprem olu\u015ftu.<\/p>\n

30 Ekim 2016 depremi (M=6.6): 26 Ekim 2016 tarihindeki hasar yap\u0131c\u0131 depremden d\u00f6rt g\u00fcn sonra 30 Ekim 2016 tarihinde Norci\u2019da yerel saatle 07:40\u2019da bir \u00f6nceki depremin 8 km g\u00fcneyinde (Visso ile Amatrice aras\u0131nda) bu kez 6.6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde ve 10 km derinli\u011finde bir y\u0131k\u0131c\u0131 deprem daha oldu. D\u00f6rt g\u00fcn \u00f6nceki y\u0131k\u0131c\u0131 deprem ve onun \u00e7ok say\u0131da art\u00e7\u0131 sars\u0131nt\u0131lar\u0131 nedeniyle halk uyar\u0131larak tahliye edildi\u011finden can kayb\u0131 olmad\u0131 ancak deprem daha \u00f6nce hasar verdi\u011fi yerlerde hasarlar\u0131 daha da art\u0131rd\u0131. Bu deprem 1980\u2019den bu yana g\u00fcney \u0130talya\u2019da \u0130rpinia\u2019da olan 6.9 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki depremden sonra en b\u00fcy\u00fck deprem olarak kayda ge\u00e7ti.<\/p>\n

Bu \u00fc\u00e7l\u00fc deprem etkinli\u011fi yukar\u0131da de\u011findi\u011fimiz benzer deprem etkinliklerini yaratan Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00fcr\u00fcnleridir (\u015eekil 2). Eyl\u00fcl 1997\u2019de ayn\u0131 b\u00f6lgede, Umbria-Marche\u2019da 6.0 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde bir depremle ba\u015flayan ve iki ay i\u00e7erisinde sekiz tane 5.0 den b\u00fcy\u00fck art\u00e7\u0131 deprem i\u00e7eren bir deprem k\u00fcmelenmesi olmu\u015ftur. Keza, 6 Nisan 2009\u2019da 30 Ekim 2016 depreminin 60 km g\u00fcneyinde L\u2019Aquila ve \u00e7evresindeki yerle\u015fmelerde 295 ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne, 1000 ki\u015finin yaralanmas\u0131na ve 55.000\u2019den fazla ki\u015finin evsiz kalmas\u0131na yol a\u00e7an deprem de ayn\u0131 fay ku\u015fa\u011f\u0131 \u00fczerindedir.<\/p>\n

\"\"
\u0130talya ve \u00e7evresinin deprem etkinli\u011fi haritas\u0131. Haritada aletsel kay\u0131t d\u00f6neminde olmu\u015f ve b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc 3.5 ve daha b\u00fcy\u00fck depremlerin yerleri g\u00f6sterilmi\u015ftir. Y\u0131ld\u0131zla i\u015faretlenen yer 30 Ekim 2016 da M=6.6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde olan depremin d\u0131\u015f merkezidir. \u0130talyan yar\u0131madas\u0131n\u0131n ortas\u0131nda KB-GD do\u011frultusunda uzanan ve \u0130talya – Adriyatik Denizi aras\u0131ndaki testere di\u015fli \u00e7izgi Adriyatik tektonik plakas\u0131n\u0131n \u0130talyan yar\u0131madas\u0131n\u0131n alt\u0131na dald\u0131\u011f\u0131 yerin yery\u00fcz\u00fc s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.(2)<\/figcaption><\/figure>\n

Deprembilimciler b\u00f6lgede y\u0131k\u0131c\u0131 depremlerin tetiklenebilece\u011fi tahmini yapm\u0131\u015flard\u0131<\/strong><\/p>\n

24 A\u011fustos 2016 tarihindeki 6.2 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde deprem sonras\u0131 USGS\u2019den deprembilimciler Ross Stein ve Volkan Sevilgen 29 A\u011fustos 2016\u2019da h\u0131zl\u0131 bir de\u011ferlendirme yap\u0131p yay\u0131nlad\u0131lar (3). 1703\u2019de olu\u015fan ve 19 g\u00fcn s\u00fcren \u00fc\u00e7l\u00fc deprem etkinli\u011fini hat\u0131rlatarak b\u00f6lgede iki deprem bo\u015flu\u011fu (gap) oldu\u011funu, buna dikkat edilmesi gerekti\u011fini vurgulayarak \u201cbenzer bir durum yeniden olur mu?\u201d diye sordular (\u015eekil 4). Bu ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar \u015f\u00fcphelerini Ocak-\u015eubat 1703 deprem serisinde, Eyl\u00fcl 1997\u2019de ve 24 A\u011fustos 2016\u2019da olan depremlerin yerleri, uzakl\u0131klar\u0131 ve olu\u015fturdu\u011fu depremsellik da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 yan\u0131 s\u0131ra her depremden sonra olu\u015fan ve fay \u00e7evresi \u201cgerilme-yamulma\u201d \u00f6r\u00fcnt\u00fclerini haritalayarak a\u00e7\u0131klad\u0131lar (\u015eekil 5). Stein ve Sevilgen bu bulgulardan hareketle, 24 A\u011fustos 2016 depreminin olu\u015fmas\u0131na 2009 y\u0131l\u0131ndaki L\u2019Aquila depreminin kuzeyindeki gerilme art\u0131\u015f\u0131 ile katk\u0131s\u0131 oldu\u011funu \u00f6ne s\u00fcrd\u00fcler. Bu bir depremi \u00f6nceden kestirme de\u011fil \u00f6nceki depremlerin davran\u0131\u015flar\u0131 ve di\u011fer deprembilim tekniklerine dayal\u0131 yaln\u0131zca yer konusunda bilimsel bir uyar\u0131yd\u0131. Avrupa Birli\u011fi\u2019nin ilgili komisyonunun etik kurallar\u0131na g\u00f6re deprem kestirimi duyurusu i\u00e7in izlenecek yol olas\u0131 depremin yeri, zaman\u0131 ve b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ile ilgili kesine yak\u0131n bir kestirim yapmak ve bunu ilgili bilim komisyonu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnden ge\u00e7irerek ilan edilmesini sa\u011flamakt\u0131r.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Stein ve Sevilgen\u2019in tehlike uyar\u0131s\u0131nda bulunduklar\u0131 deprem 26 Ekim 2016\u2019da olunca ayn\u0131 tarihte bir rapor daha yay\u0131nlad\u0131lar (4). Deprembilimciler bu depremin \u00f6nceki raporlar\u0131nda \u00f6nerdikleri kuzey sismik bo\u015flu\u011funun (seismic gap) tam \u00fczerinde olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ama biraz kuzeybat\u0131s\u0131nda oldu\u011funu, bunun da yan\u0131lma pay\u0131 i\u00e7erisinde olabilece\u011fini belirttiler. Bir \u00f6nceki depremin fay\u0131n u\u00e7 b\u00f6lgelerinde yaratt\u0131\u011f\u0131 gerilme art\u0131\u015f\u0131n\u0131n karma\u015f\u0131k fay yap\u0131s\u0131 nedeniyle yak\u0131nlar\u0131nda \u201cbekleyen\u201d ba\u015fka bir diri fay\u0131 harekete ge\u00e7irerek 26 Ekim 2016 depremini yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylediler. (3, 4)<\/p>\n

\"\"
\u015eekil 5. 6 Nisan 2009 L\u2019Aquila depremi i\u00e7in hesaplanan gerilme-yamulma (stress-strain)
alan\u0131 da\u011f\u0131l\u0131m\u0131. Bir sonraki depremi tetikleyebilecek gerilme art\u0131\u015f\u0131n\u0131n oldu\u011fu alan (+),
gerilme azalmas\u0131n\u0131n oldu\u011fu alan ise (-) olarak i\u015faretlenmi\u015ftir.(3) Bu teknik son 10 y\u0131ld\u0131r
bir\u00e7ok depremden sonra kullan\u0131lmakta ve gelecek deprem konusunda de\u011ferlendirmelerde
bulunulmaktad\u0131r.<\/figcaption><\/figure>\n

Aradan d\u00f6rt g\u00fcn ge\u00e7mi\u015fti ki bu sefer 30 Ekim 2016 tarihinde hepsinden daha b\u00fcy\u00fck olan 6.6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde yeni bir deprem oldu. USGS\u2019den Stein, Sevilgen ve Jacobson ayn\u0131 g\u00fcn yeni bir rapor yay\u0131nlayarak 6 Nisan 2009\u2019da 6.3 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki L\u2019Aquila depremiyle ba\u015flayan ve Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131 \u00fczerinde domino etkisi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc veren bir tetikleme d\u00fczeniyle b\u00f6lgede y\u0131k\u0131c\u0131 depremlerin daha \u00f6nceki yay\u0131nlar\u0131nda da i\u015faret ettikleri gibi (3,4 kuzeybat\u0131ya do\u011fru g\u00f6\u00e7 etti\u011fini s\u00f6ylediler (\u015eekil 6). Bu ard\u0131\u015f\u0131k deprem g\u00f6\u00e7\u00fc \u0130talyan B\u00fcy\u00fck Riskler Komisyonu\u2019nu dikkatini \u00e7ekti\u011finden 28 Ekim 2016 tarihinde b\u00f6lgedeki halka 6-7 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde olabilecek deprem tehlikesinin y\u00fckseldi\u011fi ve yap\u0131lar\u0131n bo\u015falt\u0131lmas\u0131 uyar\u0131s\u0131 nedeniyle can kayb\u0131 ya\u015fanmad\u0131.<\/p>\n

D\u00fcnyada baz\u0131 deprem b\u00f6lgelerinde depremlerin yak\u0131n \u00e7evresindeki di\u011fer depremleri tetikledi\u011fi ile ilgili \u00f6rnekler vard\u0131r. Okyanus k\u0131y\u0131lar\u0131ndaki dalma-batma ku\u015faklar\u0131ndaki b\u00fcy\u00fck faylar ve k\u0131ta i\u00e7lerinde geli\u015fen b\u00fcy\u00fck yanal at\u0131ml\u0131 faylar \u00fczerinde zaman zaman bu tetiklenme olaylar\u0131 g\u00f6zlenmi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin T\u00fcrkiye\u2019de Varto\u2019dan Saros K\u00f6rfezi a\u00e7\u0131klar\u0131na kadar uzanan 1500 km uzunluktaki Kuzey Anadolu Fay\u0131 (KAF) \u00fczerinde 1939 B\u00fcy\u00fck Erzincan Depremi (M=8) sonras\u0131 bat\u0131ya do\u011fru g\u00f6\u00e7 eden bir\u00e7ok b\u00fcy\u00fck ve y\u0131k\u0131c\u0131 deprem ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Nitekim bu g\u00f6\u00e7 s\u00fcrecinin en son \u00f6rne\u011fini 17 A\u011fustos 1999 G\u00f6lc\u00fck ve 12 Kas\u0131m 1999 D\u00fczce depremlerinin ac\u0131 sonu\u00e7lar\u0131yla ya\u015fad\u0131k. KAF\u2019\u0131n bu kimli\u011fi nedeniyle b\u00fcy\u00fck bir depremin Marmara Denizi i\u00e7erisinde olma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki 20 y\u0131l i\u00e7erisinde % 70\u2019e y\u00fckselmi\u015f ve giderek artmaktad\u0131r.<\/p>\n

\"\"
\u015eekil 6. 2009 y\u0131l\u0131ndan 2016 y\u0131l\u0131na kadar Umbria-Marche b\u00f6lgesinde g\u00f6\u00e7 eden b\u00fcy\u00fck deprem etkinli\u011fi.(5)<\/figcaption><\/figure>\n

Sonu\u00e7 olarak Merkezi \u0130talya\u2019da Apenin Da\u011flar\u0131na paralel uzanan ve k\u0131ta i\u00e7i b\u00fcy\u00fck bir normal faylanma kimli\u011fi ta\u015f\u0131yan Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131 \u00fczerindeki bu b\u00fcy\u00fck deprem tetiklenmeleri \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda daha fazla incelenmeyi gerektiren bir durum sergilemektedir. USGS\u2019den Stein ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n 30 Ekim 2016 depreminden sonra yazd\u0131klar\u0131 raporda dikkat \u00e7ektikleri \u201cbundan sonra ne?\u201d c\u00fcmlesi umar\u0131m ba\u015fta \u0130talya\u2019daki deprembilimciler i\u00e7in olduk\u00e7a \u00f6nemli bir ara\u015ft\u0131rma alan\u0131 a\u00e7arken, deprem ku\u015faklar\u0131 \u00fcst\u00fcnde ya\u015fayanlar i\u00e7in de baz\u0131 umut verici bulu\u015flar yarat\u0131r.<\/p>\n

Kaynaklar<\/strong><\/p>\n

1) Seth Stein and Giovanni F. Sella, 2006. Pleistocene change from convergence to extension in the Apennines as a consequence of Adria microplate motion, The Adria Microplate: GPS Geodesy, Tectonics and Hazards, Volume 61 of the series Nato Science Series: IV: Earth and Environmental Sciences pp 21-34.<\/p>\n

2) https:\/\/earthquake.usgs.gov\/earthquakes\/eqarchives\/poster\/2016\/20161030.php<\/p>\n

3) http:\/\/temblor.net\/earthquake-insights\/gaps-persist-beyond-ends-m6-2-rieti-italy-earthquake-progressive-sequence-large-shocks-struck-1703-1216\/<\/p>\n

4) http:\/\/temblor.net\/earthquake-insights\/italy-earthquakes-second-damaging-shock-rips-north-from-amatrice-1661\/<\/p>\n

5) http:\/\/temblor.net\/earthquake-insights\/italy-earthquakes-after-todays-m6-6-whats-next-1678\/<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

2016\u2019n\u0131n A\u011fustos ve Ekim aylar\u0131nda merkezi \u0130talya\u2019da art arda gelen y\u0131k\u0131c\u0131 depremler ger\u00e7ekle\u015fti. \u0130talya\u2019da Apenin Da\u011flar\u0131na paralel uzanan ve k\u0131ta i\u00e7i b\u00fcy\u00fck bir normal faylanma kimli\u011fi ta\u015f\u0131yan Etruriyan Fay Ku\u015fa\u011f\u0131 \u00fczerindeki b\u00fcy\u00fck deprem tetiklenmeleri \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda daha fazla incelenmeyi gerektiriyor. Bu y\u0131l\u0131n A\u011fustos ve Ekim aylar\u0131 aras\u0131nda merkezi \u0130talya\u2019da Apeninler da\u011fl\u0131k b\u00f6lgesinde b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc M=6\u2019dan fazla […]<\/p>\n","protected":false},"author":233,"featured_media":14263,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[191,232],"tags":[691,1540,870],"class_list":["post-14262","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-154-sayi","category-yerbilimleri","tag-deprem","tag-fay-hatti","tag-italya"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t