{"id":16130,"date":"2016-03-01T12:47:38","date_gmt":"2016-03-01T10:47:38","guid":{"rendered":"http:\/\/109.232.216.219\/~bilimvegelecek\/?p=16130"},"modified":"2018-01-08T12:53:11","modified_gmt":"2018-01-08T09:53:11","slug":"ucgenine-gore-degisir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir","title":{"rendered":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026"},"content":{"rendered":"<p><em>Sunucu mikrofonu uzatm\u0131\u015f sokakta gelen ge\u00e7ene soruyor, \u201c\u00fc\u00e7genin i\u00e7 a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131 ka\u00e7 derecedir?\u201d Kimi \u00fc\u00e7 diyor kimi bir. 85 diyen de var. Sunucuya verilen bir yan\u0131t dikkatimi \u00e7ekti: \u201c\u00fc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir!\u201d Bu yan\u0131t\u0131n bendeki \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar\u0131: Eukleides, Loba\u00e7evski, Riemann, Kont de Bonneval (Humbarac\u0131 Ahmet Pa\u015fa), Baron de Tott\u2026<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>G\u00fcndeme bomba gibi d\u00fc\u015fen habere g\u00f6re, Einstein\u2019in y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce i\u015faret etti\u011fi uzay\u0131 ve zaman\u0131 b\u00fcken \u2018k\u00fctle\u00e7ekimsel dalgalar\u2019\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 nihayet kan\u0131tland\u0131. ABD\u2019deki California Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc, Massachusetts Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc ve LIGO Bilimsel \u0130\u015fbirli\u011fi Kurumu\u2019na ba\u011fl\u0131 biliminsanlar\u0131, 11 Ocak 2016\u2019da d\u00fczenledikleri bir bas\u0131n toplant\u0131s\u0131yla teorinin kan\u0131tland\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyurdular. LIGO s\u00f6zc\u00fcs\u00fc Gabriela Gonz\u00e1lez b\u00fcy\u00fck ke\u015ffi \u015fu s\u00f6zlerle a\u00e7\u0131klad\u0131: \u201c\u00c7ok uzun bir yoldu ama ba\u015fard\u0131k. Bu daha ba\u015flang\u0131\u00e7, art\u0131k ikili kara deliklerin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz, evreni dinlemeye ba\u015flayaca\u011f\u0131z.\u201d<\/p>\n<p>Onlar evreni dinleye dursun, ge\u00e7enlerde bizim sosyal medyada bir video kayd\u0131 da kendi \u00e7ap\u0131nda patlad\u0131. Sunucu mikrofonu uzatm\u0131\u015f sokakta gelen ge\u00e7ene soruyor, \u201c\u00fc\u00e7genin i\u00e7 a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131 ka\u00e7 derecedir?\u201d Kimi \u00fc\u00e7 diyor kimi bir. 85 diyen de var. Nas\u0131l buldun deyince k\u00f6\u015felerini \u00e7arpt\u0131m diyor, nas\u0131l yani deyince i\u015fte on yedi bu\u00e7uk on yedi bu\u00e7uk\u2026 diye a\u00e7\u0131kl\u0131yor. G\u00fclsem mi a\u011flasam m\u0131 bilemedim. \u0130\u00e7lerinde ortaokul lise \u00f6\u011frencileri var, hatta \u00fcniversiteye haz\u0131rlanan var, durum i\u00e7ler ac\u0131s\u0131.<\/p>\n<p>[2012 YGS s\u0131nav sonu\u00e7lar\u0131na bak\u0131yorum; S\u0131nava giren aday say\u0131s\u0131 1.800.000. Bir milyon 260 bin ki\u015fi fenden, 870 bin ki\u015fi matematikten s\u0131f\u0131r alm\u0131\u015f. Sonraki y\u0131llarda bu istatistikler a\u00e7\u0131klanmaz oldu!.. Halla\u00e7 pamu\u011fu gibi at\u0131lan e\u011fitim sistemi hurafeye, \u00f6l\u00fc y\u0131kamaya odaklan\u0131nca, gelinen noktaya \u015fa\u015fmamak gerek.]<\/p>\n<p>Sunucuya verilen bir yan\u0131t dikkatimi \u00e7ekti; \u201c\u00fc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir!\u201d<\/p>\n<p>Bu yan\u0131t\u0131n bendeki \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 payla\u015fmak istedim. Eukleides, Loba\u00e7evski, Riemann, Kont de Bonneval (Humbarac\u0131 Ahmet Pa\u015fa), Baron de Tott\u2026<\/p>\n<p>Gelin isterseniz, kendimizi k\u00fctle\u00e7ekimsel dalgalara kapt\u0131rmadan, bu \u00fc\u00e7genin etraf\u0131nda biraz dola\u015fal\u0131m.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131\u2019da, 18. y\u00fczy\u0131lda kelle koltukta matematik okutuldu\u011funu biliyor muydunuz?<\/p>\n<p>Bir Osmanl\u0131 hayranl\u0131\u011f\u0131 ald\u0131 ba\u015f\u0131n\u0131 gidiyor. \u015eu s\u0131rada say\u0131lar\u0131 bir hayli \u00e7o\u011fald\u0131, \u201cah Osmanl\u0131, vah Osmanl\u0131, k\u00f6k\u00fcm\u00fcz\u00fc kuruttular\u2026\u201d diye dola\u015f\u0131p duruyorlar.<\/p>\n<p>Kaba hatlar\u0131 ile, 150 y\u0131ll\u0131k kurulu\u015f d\u00f6nemi, 1453\u2019ten 1579\u2019da Sokullu Mehmet Pa\u015fa\u2019n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcne kadar s\u00fcren 120 y\u0131ll\u0131k bir y\u00fckselme\/fetih d\u00f6nemi, 1699 Karlof\u00e7a Antla\u015fmas\u0131na kadar devam eden yine 120 y\u0131ll\u0131k bir duraklama d\u00f6nemi ve sonra y\u0131k\u0131l\u0131\u015fa kadar 220 y\u0131l s\u00fcren, uzun gerileme d\u00f6nemi. Elbette Osmanl\u0131\u2019dan kalan kurumlar, deneyim, devlet y\u00f6netme gelene\u011fi, olumlu\/olumsuz al\u0131\u015fkanl\u0131klar var.<\/p>\n<p>Osmanl\u0131\u2019n\u0131n, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda, oldubitti ile itildi\u011fi son b\u00fcy\u00fck kavgada yenilerek \u00e7\u00f6kerken, terekesinde ne kalm\u0131\u015ft\u0131? 220 y\u0131l\u0131n art arda gelen yenilgi ve kay\u0131plar\u0131n\u0131 yinelemeyelim. \u0130ngiliz i\u015fgali alt\u0131ndaki \u0130stanbul, \u0130talyan ve Frans\u0131z i\u015fgalindeki G\u00fcney Anadolu, zaten terekenin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Ordu silahlar\u0131n\u0131 i\u015fgal kuvvetlerine teslim etmi\u015f, asker terhis edilmi\u015f, i\u015fbirlik\u00e7i bir saray\u2026 kapit\u00fclasyonlar.. sava\u015f tazminatlar\u0131 vs, bunlar\u0131 da \u00e7\u0131kar\u0131n, ne kald\u0131 geriye? En kaba \u00e7izgileri ile tamtak\u0131r bor\u00e7 i\u00e7inde bir hazine, yenik, moralsiz, yoksul, okuma yazmas\u0131 bile olmayan bir halk, Orta Anadolu\u2019da birka\u00e7 vilayet ve Ankara kap\u0131lar\u0131na dayanm\u0131\u015f Yunan ordusu\u2026 \u00dc\u00e7 a\u015fa\u011f\u0131 be\u015f yukar\u0131 Osmanl\u0131 terekesi budur.<\/p>\n<p>Pekiyi, ya Osmanl\u0131\u2019dan, Cumhuriyet\u2019e intikal eden hukuk, sanayi, teknoloji, edebiyat, sanat, k\u00fclt\u00fcr, resim, heykel, mimari? Osmanl\u0131\u2019n\u0131n en parlak (Kanuni Sultan S\u00fcleyman) d\u00f6neminin \u201c\u00e7ok y\u00f6nl\u00fc\u201d \u015eeyh\u00fclislam\u0131 Ebussuud efendiden \u2018hukuk\u2019 ad\u0131na bir ka\u00e7 \u2018bilimsel\u2019 i\u00e7tihat payla\u015fmak isterdim ama konu da\u011f\u0131lmaya m\u00fcsait, \u00fc\u00e7genin kenarlar\u0131ndan ayr\u0131lmak istemiyorum.<\/p>\n<p><strong>\u201cYar\u0131 gizlilik ko\u015fullar\u0131nda matematik\u201d!<\/strong><\/p>\n<p>1699 Karlof\u00e7a Antla\u015fmas\u0131 ile gerileme d\u00f6nemine giren ve s\u00fcrekli kan kaybeden Osmanl\u0131 devlet adamlar\u0131, bat\u0131 bilim e\u011fitim ve tekni\u011fine sahip olman\u0131n yollar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flad\u0131. Birinci Mahmut (1830-1754) ile ba\u015flay\u0131p 3. Mustafa (1757-1774), 1. Abd\u00fclhamit (1774-1789) ve 3. Selim (1789-1807) ile devam eden s\u00fcre\u00e7te orduya bat\u0131l\u0131 uzmanlar davet edildi.<\/p>\n<p>Birinci Mahmut zaman\u0131nda Osmanl\u0131\u2019ya iltica eden ve M\u00fcsl\u00fcman olarak Ahmet ad\u0131n\u0131 alan Kont de Bonneval\u2019e \u201cHumbarac\u0131\u201d (top\u00e7u) okulunu kurma g\u00f6revi verildi. Pa\u015fa unvan\u0131 da alan Kont de Bonneval, Humbarac\u0131 Ahmet Pa\u015fa ad\u0131yla bilinir. O d\u00f6nemde \u00dcsk\u00fcdar\u2019da bir humbarac\u0131 k\u0131\u015flas\u0131 kurulur ve gerekli matematik bilgilerinin (riyaziyat) verilmesi i\u00e7in \u201cHumbarahane-i M\u00fchendishane\u201d ad\u0131yla bir dershane a\u00e7\u0131l\u0131r, Haseki, Bo\u011fazi\u00e7i, Bostanc\u0131 ocaklar\u0131ndan \u00f6\u011frenciler se\u00e7ilir.<\/p>\n<p>Ne var ki, yeni\u00e7eriler homurdanmaya ba\u015flar, kazan kald\u0131rmaya haz\u0131rlan\u0131r. 1. Mahmut yeni\u00e7erilerin isyan edece\u011fini, okulu bas\u0131p \u00f6\u011frencileri katledece\u011fini \u00f6\u011frenir, erken davran\u0131r ve \u00f6\u011frencileri de\u011fi\u015fik yerlere da\u011f\u0131tarak canlar\u0131n\u0131 kurtarmay\u0131 ba\u015far\u0131r. Aradan y\u0131llar ge\u00e7er. 3. Mustafa zaman\u0131nda Sadrazam Rag\u0131p Pa\u015fa, Macar as\u0131ll\u0131 bir Frans\u0131z subay\u0131 olan Baron de Tott\u2019un yard\u0131m\u0131 ile okulu yeniden a\u00e7maya karar verir. Da\u011f\u0131t\u0131lan \u00f6\u011frencilerin hayatta kalanlar\u0131n\u0131, \u00f6lm\u00fc\u015f olanlar\u0131n \u00e7ocuk ve torunlar\u0131n\u0131 matematik alan\u0131nda yeti\u015ftirmek \u00fczere toplar, K\u00e2\u011f\u0131thane civar\u0131nda Karaa\u011fa\u00e7 mevkiinde b\u00fcy\u00fck bir kona\u011fa yerle\u015ftirir, orada yar\u0131 gizlilik ko\u015fullar\u0131nda, yeni\u00e7erilerden saklanarak, matematik bilimleri okutulmaya ba\u015flan\u0131r. Evet, korku filmi gibi\u2026<\/p>\n<p>[Merakl\u0131s\u0131 i\u00e7in not: Hasan Ali Ko\u00e7er, <em>T\u00fcrkiye\u2019de Modern E\u011fitimin Do\u011fu\u015fu ve Geli\u015fimi (1773-1923)<\/em>, Milli E\u011fitim Bakanl\u0131\u011f\u0131 Yay\u0131nlar\u0131: 2168, Bilim ve K\u00fclt\u00fcr Eserleri Dizisi: 479, Ara\u015ft\u0131rma \u0130nceleme; 16, Bas\u0131m y\u0131l\u0131: 1991, Bask\u0131 Adedi: 20.000.]<\/p>\n<p>Ne var ki (ve ne yaz\u0131k ki) 1768-1775 Osmanl\u0131 Rus sava\u015f\u0131ndan sonra bu \u2018m\u00fchendishane\u2019 de faydas\u0131z ve masrafl\u0131 oldu\u011fu gerek\u00e7esi ile kapat\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Osmanl\u0131 y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce biliyormu\u015f\u2026<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fchendishanenin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f haz\u0131rl\u0131klar\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcrken Osmanl\u0131 ulemas\u0131 ile yap\u0131lan bir toplant\u0131da, Baron de Tott, \u201c\u00fc\u00e7genin i\u00e7 a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131n\u0131n ka\u00e7 derece oldu\u011funu\u201d sorar, ulemadan biri de \u201c\u00fc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u201d diye yan\u0131t verir. Elbette bu Osmanl\u0131\u2019da hi\u00e7 kimse bunu bilmiyordu anlam\u0131na gelmez. Tekil bir \u00f6rnek genelle\u015ftirilmemeli. Ama 30 y\u0131l \u00f6nce (1. Mahmut d\u00f6nemi) ya\u015fanan ba\u015far\u0131s\u0131z matematik e\u011fitimi maceras\u0131n\u0131 da dikkate al\u0131rsak, bu yan\u0131t\u0131 yok sayamay\u0131z.<\/p>\n<p>Baron de Tott\u2019un, daha sonra \u00fc\u00e7 cilt halinde yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 an\u0131lar\u0131nda aktard\u0131\u011f\u0131 bu olay, bug\u00fcne kadar tart\u0131\u015f\u0131lagelmi\u015ftir. Kimi ink\u00e2r etmi\u015f, kimi tevil etmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f, \u201culema de\u011fil molla\u201d demi\u015f. En son \u2018Cemaat\u2019in \u201cK\u00fcreselle\u015fme, 5. Abant Platformu\u201d toplant\u0131s\u0131nda (12-14 Temmuz 2002) tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Bir muhterem o toplant\u0131da, Loba\u00e7evski ve Riemann adl\u0131 matematik\u00e7ilere at\u0131fta bulunarak, onlar\u0131n geli\u015ftirdi\u011fi geometrilerin bu yan\u0131t\u0131 do\u011frulad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Yani Riemann\u2019dan y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce Osmanl\u0131 biliyor ama kimsenin haberi yok!<\/p>\n<p><strong>\u2018\u00dc\u00e7\u00fc de do\u011fru\u2026\u2019<\/strong><\/p>\n<p>\u0130skenderiyeli Eukleides, M\u00d6 3. y\u00fczy\u0131lda geometrinin temellerini atan, b\u00fct\u00fcn zamanlar\u0131n en b\u00fcy\u00fck dehas\u0131. \u00d6klid, geometrisini 5 temel aksiyom \u00fczerine kurdu. Be\u015finci aksiyom do\u011frular\u0131n paralelli\u011fi ile ilgilidir; bir do\u011fruya d\u0131\u015f\u0131ndaki bir noktadan bir (yaln\u0131z bir) paralel \u00e7izilebilir. \u00dc\u00e7genin i\u00e7 a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131 ise 180 derecedir.<\/p>\n<p>[Derler ki g\u00fcnlerden bir g\u00fcn, yani a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 23 y\u00fczy\u0131l \u00f6nce, \u00d6klid, M\u0131s\u0131r piramitlerinin \u00e7evresinde s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnceli dola\u015fan zaman\u0131n ulemas\u0131na (firavunun adamlar\u0131) rastlam\u0131\u015f. Nedir problem diye sormu\u015f. Bu piramitler yap\u0131lal\u0131 neredeyse 3000 y\u0131l oldu ama y\u00fcksekliklerini bir t\u00fcrl\u00fc \u00f6l\u00e7emiyoruz, demi\u015fler. \u00d6klid, \u201cg\u00fcne\u015fe \u00e7\u0131k\u0131n, g\u00f6lgenize bak\u0131n, g\u00f6lgenizin uzunlu\u011fu kendi boyunuza e\u015fit oldu\u011funda, piramidin g\u00f6lgesini \u00f6l\u00e7\u00fcn\u201d demi\u015f, y\u00fcr\u00fcy\u00fcp gitmi\u015f. Her g\u00fcn yukar\u0131dan gelen ilahi emirleri ya\u011fd\u0131ran ulema \u015fa\u015fk\u0131n bakakalm\u0131\u015f.]<\/p>\n<p>Gelelim Loba\u00e7evski ve Riemann\u2019a\u2026 19. y\u00fczy\u0131lda \u201c\u00d6klid D\u0131\u015f\u0131 Geometri\u201d kavramlar\u0131 geli\u015fmeye ba\u015flad\u0131. \u00dcnl\u00fc Rus Matematik\u00e7i N. \u0130. Loba\u00e7evski (1792-1856), \u00d6klid geometrisinin 5. Aksiyomunu de\u011fi\u015ftirerek kurdu\u011fu ve 1826\u2019da (ayn\u0131 y\u0131l Osmanl\u0131, yeni\u00e7eri oca\u011f\u0131n\u0131 kapatt\u0131), a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 yeni yap\u0131da, d\u00fczlem, do\u011fru ve do\u011fru par\u00e7as\u0131 yerine k\u00fcresel y\u00fczey, yay, yay par\u00e7as\u0131 kavramlar\u0131n\u0131 kulland\u0131. Loba\u00e7evski\u2019nin kurdu\u011fu geometride evren k\u00fcresel oldu\u011fu i\u00e7in d\u00fczlem yerine k\u00fcresel y\u00fczey vard\u0131, d\u00fczlem \u00fczerindeki do\u011fru par\u00e7as\u0131n\u0131n yerine de k\u00fcre y\u00fczeyi \u00fczerindeki yay par\u00e7as\u0131 gelmi\u015fti. Kurdu\u011fu \u2018hiperbolik\u2019 geometride bir do\u011fruya d\u0131\u015f\u0131ndaki bir noktadan pek \u00e7ok paralel \u00e7izilebilir. Loba\u00e7evski \u00fc\u00e7geninin kenarlar\u0131 i\u00e7b\u00fckeydir ve bu nedenle de i\u00e7 a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131 180 dereceden k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fcr. Loba\u00e7evski, \u00d6klid geometrisini, daha genel bir geometrinin \u00f6zel hali olarak tan\u0131mlad\u0131.<\/p>\n<p>Daha sonra Alman matematik\u00e7i Bernhard Riemann (1826-1866), \u2018eliptik\u2019 geometrinin temellerini att\u0131. Eliptik geometride bir do\u011fruya d\u0131\u015f\u0131ndaki bir noktadan herhangi bir paralel \u00e7izilemez. \u00dc\u00e7genin i\u00e7 a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131 da (kenarlar\u0131 d\u0131\u015fb\u00fckey oldu\u011fundan) 180 dereceden b\u00fcy\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n<p>[Albert Einstein, izafiyet teorisi \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken Riemann geometrisini kullanm\u0131\u015f ve onun analiz ve diferansiyel geometri konusundaki katk\u0131lar\u0131ndan yararlanm\u0131\u015ft\u0131r.]<\/p>\n<p>\u00d6zetle, Loba\u00e7evski geometrisi negatif e\u011frilikli k\u00fcre i\u00e7i y\u00fczeyi, Riemann geometrisi pozitif e\u011frilikli k\u00fcre d\u0131\u015f\u0131 y\u00fczeyi esas alan aksiyomlar \u00fczerine kurulmu\u015ftur. \u00d6klid geometrisi ise s\u0131f\u0131r e\u011frilikli bir y\u00fczeyde tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r, di\u011fer ikisinin limit durumudur.<\/p>\n<p>G\u00fczel de, birden \u00e7ok geometri oldu\u011funa g\u00f6re hangisi do\u011fru? Tam Nasreddin hocal\u0131k durum; \u201c\u00fc\u00e7\u00fc de do\u011fru..\u201d. Bu geometrilerin her biri dayand\u0131\u011f\u0131 aksiyomlar ile tutarl\u0131 ve do\u011frudur. \u0130nceleyece\u011finiz konuya g\u00f6re \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131n\u0131z geometriyi se\u00e7ersiniz. D\u00fcnya \u00f6l\u00e7e\u011finde \u00d6klid geometrisi do\u011frudur. Ama Einstein izafiyet teorisini geli\u015ftirirken Riemann geometrisinden yararlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Kimi d\u00fcnyal\u0131lar derler ki sermaye birikiminin yasas\u0131 \u00fc\u00e7genin a\u00e7\u0131lar\u0131nda gizlidir. Toplam\u0131 180 dereceyi a\u015famayaca\u011f\u0131 i\u00e7in, i\u00e7 a\u00e7\u0131n\u0131n biri ne kadar b\u00fcy\u00fcrse, di\u011ferleri o kadar k\u00fc\u00e7\u00fcl\u00fcr, yani sermaye sahibi geni\u015f a\u00e7\u0131da yay\u0131ld\u0131k\u00e7a, garibim dar a\u00e7\u0131da s\u0131k\u0131\u015f\u0131r gider; buna s\u0131n\u0131f bilinci deniyor. Bu bilin\u00e7le ben e\u015fkenar \u00fc\u00e7genden yanay\u0131m!..<\/p>\n<p>\u201c\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u201d diyen karde\u015fimizin bunun ay\u0131rd\u0131nda olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc?<\/p>\n<p>Hakk\u0131n\u0131 yememek i\u00e7in Osmanl\u0131\u2019dan kalma bir s\u00f6z ile bitirelim. \u201cEt tekraru ahsen, velev kane y\u00fcz seksen.\u201d Y\u00fczlerce y\u0131l\u0131n ard\u0131ndan s\u0131radan bilgilerin tekrar\u0131n\u0131 bu kapsamda de\u011ferlendirmeniz dile\u011fi ile&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sunucu mikrofonu uzatm\u0131\u015f sokakta gelen ge\u00e7ene soruyor, \u201c\u00fc\u00e7genin i\u00e7 a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131 ka\u00e7 derecedir?\u201d Kimi \u00fc\u00e7 diyor kimi bir. 85 diyen de var. Sunucuya verilen bir yan\u0131t dikkatimi \u00e7ekti: \u201c\u00fc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir!\u201d Bu yan\u0131t\u0131n bendeki \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar\u0131: Eukleides, Loba\u00e7evski, Riemann, Kont de Bonneval (Humbarac\u0131 Ahmet Pa\u015fa), Baron de Tott\u2026 &nbsp; G\u00fcndeme bomba gibi d\u00fc\u015fen habere g\u00f6re, Einstein\u2019in [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":679,"featured_media":16131,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[182,25],"tags":[675,208,238,1895],"class_list":["post-16130","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-145-sayi","category-matematik","tag-geometri","tag-matematik","tag-tarih","tag-ucgen"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t<!-- All in One SEO 4.9.10 - aioseo.com -->\n\t<meta name=\"robots\" content=\"max-image-preview:large\" \/>\n\t<meta name=\"author\" content=\"\u00c7etin Turan\"\/>\n\t<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir\" \/>\n\t<meta name=\"generator\" content=\"All in One SEO (AIOSEO) 4.9.10\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:site_name\" content=\"Bilim ve Gelecek\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:title\" content=\"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026 | Bilim ve Gelecek\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir\" \/>\n\t\t<meta property=\"fb:app_id\" content=\"2104805563100892\" \/>\n\t\t<meta property=\"fb:admins\" content=\"1250955469\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image:secure_url\" content=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"450\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:published_time\" content=\"2016-03-01T10:47:38+00:00\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2018-01-08T09:53:11+00:00\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bilimvegelecekdergisi\/\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:site\" content=\"@bilimvegelecek\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:title\" content=\"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026 | Bilim ve Gelecek\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg\" \/>\n\t\t<script type=\"application\/ld+json\" class=\"aioseo-schema\">\n\t\t\t{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#article\",\"name\":\"\\u00dc\\u00e7genine g\\u00f6re de\\u011fi\\u015fir\\u2026 | Bilim ve Gelecek\",\"headline\":\"\\u00dc\\u00e7genine g\\u00f6re de\\u011fi\\u015fir\\u2026\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/author\\\/cturan#author\"},\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/#organization\"},\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/01\\\/ucgenler.jpg\",\"width\":800,\"height\":450},\"datePublished\":\"2016-03-01T12:47:38+02:00\",\"dateModified\":\"2018-01-08T12:53:11+03:00\",\"inLanguage\":\"tr-TR\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#webpage\"},\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#webpage\"},\"articleSection\":\"145. Say\\u0131, Matematik, geometri, matematik, tarih, \\u00fc\\u00e7gen\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#breadcrumblist\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr#listItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\",\"nextItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari#listItem\",\"name\":\"Dergi Say\\u0131lar\\u0131\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari#listItem\",\"position\":2,\"name\":\"Dergi Say\\u0131lar\\u0131\",\"item\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari\",\"nextItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari\\\/145-sayi#listItem\",\"name\":\"145. Say\\u0131\"},\"previousItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr#listItem\",\"name\":\"Home\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari\\\/145-sayi#listItem\",\"position\":3,\"name\":\"145. Say\\u0131\",\"item\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari\\\/145-sayi\",\"nextItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#listItem\",\"name\":\"\\u00dc\\u00e7genine g\\u00f6re de\\u011fi\\u015fir\\u2026\"},\"previousItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari#listItem\",\"name\":\"Dergi Say\\u0131lar\\u0131\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#listItem\",\"position\":4,\"name\":\"\\u00dc\\u00e7genine g\\u00f6re de\\u011fi\\u015fir\\u2026\",\"previousItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/category\\\/dergi-sayilari\\\/145-sayi#listItem\",\"name\":\"145. Say\\u0131\"}}]},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/#organization\",\"name\":\"Bilim ve Gelecek\",\"description\":\"Ayl\\u0131k bilim, k\\u00fclt\\u00fcr ve politika dergisi\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/02\\\/bilim-ve-gelecek-logo-1.png\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir\\\/#organizationLogo\",\"width\":272,\"height\":90,\"caption\":\"Bilim ve Gelecek Dergisi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir\\\/#organizationLogo\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/author\\\/cturan#author\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/author\\\/cturan\",\"name\":\"\\u00c7etin Turan\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#authorImage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/e21dc17a6e891491ec1d23e7bf3fcfe6e7ce8f3484877950d7c1a51506d9e345?s=96&d=mm&r=g\",\"width\":96,\"height\":96,\"caption\":\"\\u00c7etin Turan\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#webpage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir\",\"name\":\"\\u00dc\\u00e7genine g\\u00f6re de\\u011fi\\u015fir\\u2026 | Bilim ve Gelecek\",\"inLanguage\":\"tr-TR\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/#website\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#breadcrumblist\"},\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/author\\\/cturan#author\"},\"creator\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/author\\\/cturan#author\"},\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/01\\\/ucgenler.jpg\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir\\\/#mainImage\",\"width\":800,\"height\":450},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/index.php\\\/2016\\\/03\\\/01\\\/ucgenine-gore-degisir#mainImage\"},\"datePublished\":\"2016-03-01T12:47:38+02:00\",\"dateModified\":\"2018-01-08T12:53:11+03:00\"},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/\",\"name\":\"Bilim ve Gelecek\",\"description\":\"Ayl\\u0131k bilim, k\\u00fclt\\u00fcr ve politika dergisi\",\"inLanguage\":\"tr-TR\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/bilimvegelecek.com.tr\\\/#organization\"}}]}\n\t\t<\/script>\n\t\t<!-- All in One SEO -->\n\n","aioseo_head_json":{"title":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026 | Bilim ve Gelecek","description":"","canonical_url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir","robots":"max-image-preview:large","keywords":"","webmasterTools":{"miscellaneous":""},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#article","name":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026 | Bilim ve Gelecek","headline":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026","author":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/author\/cturan#author"},"publisher":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/#organization"},"image":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg","width":800,"height":450},"datePublished":"2016-03-01T12:47:38+02:00","dateModified":"2018-01-08T12:53:11+03:00","inLanguage":"tr-TR","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#webpage"},"isPartOf":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#webpage"},"articleSection":"145. Say\u0131, Matematik, geometri, matematik, tarih, \u00fc\u00e7gen"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#breadcrumblist","itemListElement":[{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr#listItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr","nextItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari#listItem","name":"Dergi Say\u0131lar\u0131"}},{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari#listItem","position":2,"name":"Dergi Say\u0131lar\u0131","item":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari","nextItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari\/145-sayi#listItem","name":"145. Say\u0131"},"previousItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr#listItem","name":"Home"}},{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari\/145-sayi#listItem","position":3,"name":"145. Say\u0131","item":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari\/145-sayi","nextItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#listItem","name":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026"},"previousItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari#listItem","name":"Dergi Say\u0131lar\u0131"}},{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#listItem","position":4,"name":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026","previousItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari\/145-sayi#listItem","name":"145. Say\u0131"}}]},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/#organization","name":"Bilim ve Gelecek","description":"Ayl\u0131k bilim, k\u00fclt\u00fcr ve politika dergisi","url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/","logo":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/bilim-ve-gelecek-logo-1.png","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir\/#organizationLogo","width":272,"height":90,"caption":"Bilim ve Gelecek Dergisi"},"image":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir\/#organizationLogo"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/author\/cturan#author","url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/author\/cturan","name":"\u00c7etin Turan","image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#authorImage","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e21dc17a6e891491ec1d23e7bf3fcfe6e7ce8f3484877950d7c1a51506d9e345?s=96&d=mm&r=g","width":96,"height":96,"caption":"\u00c7etin Turan"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#webpage","url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir","name":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026 | Bilim ve Gelecek","inLanguage":"tr-TR","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/#website"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#breadcrumblist"},"author":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/author\/cturan#author"},"creator":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/author\/cturan#author"},"image":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir\/#mainImage","width":800,"height":450},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir#mainImage"},"datePublished":"2016-03-01T12:47:38+02:00","dateModified":"2018-01-08T12:53:11+03:00"},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/#website","url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/","name":"Bilim ve Gelecek","description":"Ayl\u0131k bilim, k\u00fclt\u00fcr ve politika dergisi","inLanguage":"tr-TR","publisher":{"@id":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/#organization"}}]},"og:locale":"tr_TR","og:site_name":"Bilim ve Gelecek","og:type":"article","og:title":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026 | Bilim ve Gelecek","og:url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir","fb:app_id":"2104805563100892","fb:admins":"1250955469","og:image":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg","og:image:secure_url":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg","og:image:width":800,"og:image:height":450,"article:published_time":"2016-03-01T10:47:38+00:00","article:modified_time":"2018-01-08T09:53:11+00:00","article:publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bilimvegelecekdergisi\/","twitter:card":"summary_large_image","twitter:site":"@bilimvegelecek","twitter:title":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026 | Bilim ve Gelecek","twitter:image":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/ucgenler.jpg"},"aioseo_meta_data":{"post_id":"16130","title":null,"description":null,"keywords":null,"keyphrases":null,"primary_term":null,"canonical_url":null,"og_title":null,"og_description":null,"og_object_type":"default","og_image_type":"default","og_image_url":null,"og_image_width":null,"og_image_height":null,"og_image_custom_url":null,"og_image_custom_fields":null,"og_video":null,"og_custom_url":null,"og_article_section":null,"og_article_tags":null,"twitter_use_og":false,"twitter_card":"default","twitter_image_type":"default","twitter_image_url":null,"twitter_image_custom_url":null,"twitter_image_custom_fields":null,"twitter_title":null,"twitter_description":null,"schema":{"blockGraphs":[],"customGraphs":[],"default":{"data":{"Article":[],"Course":[],"Dataset":[],"FAQPage":[],"Movie":[],"Person":[],"Product":[],"ProductReview":[],"Car":[],"Recipe":[],"Service":[],"SoftwareApplication":[],"WebPage":[]},"graphName":"","isEnabled":true},"graphs":[]},"schema_type":null,"schema_type_options":null,"pillar_content":false,"robots_default":true,"robots_noindex":false,"robots_noarchive":false,"robots_nosnippet":false,"robots_nofollow":false,"robots_noimageindex":false,"robots_noodp":false,"robots_notranslate":false,"robots_max_snippet":null,"robots_max_videopreview":null,"robots_max_imagepreview":"large","priority":null,"frequency":null,"local_seo":null,"breadcrumb_settings":null,"limit_modified_date":false,"ai":null,"created":"2021-05-29 22:01:34","updated":"2025-06-05 18:50:35","seo_analyzer_scan_date":null},"aioseo_breadcrumb":"<div class=\"aioseo-breadcrumbs\"><span class=\"aioseo-breadcrumb\">\n\t\t\t<a href=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\" title=\"Home\">Home<\/a>\n\t\t<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb-separator\">&raquo;<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb\">\n\t\t\t<a href=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari\" title=\"Dergi Say\u0131lar\u0131\">Dergi Say\u0131lar\u0131<\/a>\n\t\t<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb-separator\">&raquo;<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb\">\n\t\t\t<a href=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari\/145-sayi\" title=\"145. Say\u0131\">145. Say\u0131<\/a>\n\t\t<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb-separator\">&raquo;<\/span><span class=\"aioseo-breadcrumb\">\n\t\t\t\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026\n\t\t<\/span><\/div>","aioseo_breadcrumb_json":[{"label":"Home","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr"},{"label":"Dergi Say\u0131lar\u0131","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari"},{"label":"145. Say\u0131","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/category\/dergi-sayilari\/145-sayi"},{"label":"\u00dc\u00e7genine g\u00f6re de\u011fi\u015fir\u2026","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/03\/01\/ucgenine-gore-degisir"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16130","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/679"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16130"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16130\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16130"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16130"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16130"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}