{"id":18472,"date":"2017-11-01T12:18:03","date_gmt":"2017-11-01T09:18:03","guid":{"rendered":"http:\/\/109.232.216.219\/~bilimvegelecek\/?p=18472"},"modified":"2018-02-07T19:04:36","modified_gmt":"2018-02-07T16:04:36","slug":"18-yuzyil-yazi-ve-illustrasyonlari-kullanilarak-eski-bir-manyetik-firtina-modellendi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2017\/11\/01\/18-yuzyil-yazi-ve-illustrasyonlari-kullanilarak-eski-bir-manyetik-firtina-modellendi","title":{"rendered":"18. y\u00fczy\u0131l yaz\u0131 ve ill\u00fcstrasyonlar\u0131 kullan\u0131larak eski bir manyetik f\u0131rt\u0131na modellendi"},"content":{"rendered":"<p>\u201cK\u0131rm\u0131z\u0131 bulutlar g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fcn kuzey yar\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6rterek Samanyolu\u2019na yay\u0131l\u0131yordu.\u201d<\/p>\n<p>18. y\u00fczy\u0131ldan kalma bir g\u00fcnl\u00fckte, Japonya-Kyoto\u2019da g\u00fcn\u00fcm\u00fczden 250 y\u0131l \u00f6nce gece g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fc ayd\u0131nlatm\u0131\u015f, \u00e7arp\u0131c\u0131 bir kozmik olay\u0131 okuyoruz.<\/p>\n<p><em>The Maininchi<\/em>\u2019de \u00e7\u0131kan haberlerde okuyabildi\u011fimiz kadar\u0131yla, Japon biliminsanlar\u0131na g\u00f6re, 17 Eyl\u00fcl 1770\u2019de meydana gelmi\u015f olan manyetik f\u0131rt\u0131nan\u0131n modellenebilmesi i\u00e7in bu g\u00fcnl\u00fck ve i\u00e7inde bulunan detayl\u0131 \u00e7izimler b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. Ulusal Japon Edebiyat Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nden Kiyomi Iwahashi\u2019ye g\u00f6re, amat\u00f6r g\u00f6kbilimcilerin tutkular\u0131 ve \u00f6zverileri, Enstit\u00fc\u2019ye heyecan verici bir f\u0131rsat sa\u011flam\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Biliminsanlar\u0131 ve akademisyenler, 250 y\u0131l \u00f6nceki Samanyolu\u2019nu ve y\u0131ld\u0131zlar\u0131n konumunu bir referans noktas\u0131 olarak hesaplayarak tarihi bulgular \u00fczerinden o gece Japonya\u2019n\u0131n g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fc ayd\u0131nlatm\u0131\u015f olan kuzey \u0131\u015f\u0131klar\u0131n\u0131n ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir\u00a0 modelini olu\u015fturabilmek i\u00e7in \u00f6nemli ipu\u00e7lar\u0131 elde ettiler. UPI\u2019dan Brooks Hays, bu konunun ge\u00e7ti\u011fimiz ay yay\u0131mlanan <em>Space Weather <\/em>say\u0131s\u0131ndaki bir makalede i\u015flendi\u011fini aktar\u0131yor.<\/p>\n<p>Kutuplar\u0131n d\u0131\u015f k\u0131sm\u0131nda olu\u015fan auroralar, genellikle D\u00fcnya\u2019n\u0131n manyetik alan\u0131n\u0131 etkileyen b\u00fcy\u00fck G\u00fcne\u015f f\u0131rt\u0131nalar\u0131n\u0131n bir sonucudur. G\u00fcne\u015f\u2019ten gelen bu radyasyon, y\u00fckl\u00fc par\u00e7ac\u0131klar\u0131 D\u00fcnya\u2019n\u0131n manyetosferine sa\u00e7ar ve onlar\u0131 atmosfere sokarak sahip olduklar\u0131 enerjiyi renkli patlamalar halinde yaymalar\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<p>Bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler ba\u015f d\u00f6nd\u00fcr\u00fcc\u00fc derecede g\u00fczel olabilir, ancak elektronik \u00e7a\u011f\u0131nda tehlike de yaratabilirler. B\u00fcy\u00fck g\u00fcne\u015f f\u0131rt\u0131nalar\u0131n\u0131n, gezegenimizin enerji santralleri ve GPS, ileti\u015fim ve g\u00f6zlem i\u00e7in kullan\u0131lan uydular \u00fczerinde ciddi hasarlar meydana getirebilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<\/p>\n<p><em>Atlas Obscura<\/em>\u2019dan Natasha Frost, 1770 auroras\u0131n\u0131 yaratacak kadar b\u00fcy\u00fck bir f\u0131rt\u0131nan\u0131n bug\u00fcn ya\u015fanmas\u0131n\u0131n bizi harap edebilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. 1770 auroras\u0131, bug\u00fcne kadar g\u00f6zlemlenmi\u015f en b\u00fcy\u00fck ve \u015fiddetli G\u00fcne\u015f f\u0131rt\u0131nas\u0131 olan 1859 Olay\u0131\u2019ndan yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 7 oran\u0131nda daha \u015fiddetli bir f\u0131rt\u0131nayd\u0131. 1859 Olay\u0131\u2019nda Avrupa ve Kuzey Amerika\u2019n\u0131n ye\u015fermekte olan telgraf ileti\u015fimi ciddi \u015fekilde hasar g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p>Ulusal Kutup Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nde ara\u015ft\u0131rmac\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015fan Ryuho Kataoka\u2019n\u0131n model hakk\u0131ndaki a\u00e7\u0131klamas\u0131 \u015fu y\u00f6nde: \u201c1770 y\u0131l\u0131nda meydana gelen f\u0131rt\u0131nan\u0131n elektri\u011fe olan ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan \u00f6nce ger\u00e7ekle\u015fmesi bizim i\u00e7in bir \u015fanst\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cK\u0131rm\u0131z\u0131 bulutlar g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fcn kuzey yar\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6rterek Samanyolu\u2019na yay\u0131l\u0131yordu.\u201d 18. y\u00fczy\u0131ldan kalma bir g\u00fcnl\u00fckte, Japonya-Kyoto\u2019da g\u00fcn\u00fcm\u00fczden 250 y\u0131l \u00f6nce gece g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fc ayd\u0131nlatm\u0131\u015f, \u00e7arp\u0131c\u0131 bir kozmik olay\u0131 okuyoruz. The Maininchi\u2019de \u00e7\u0131kan haberlerde okuyabildi\u011fimiz kadar\u0131yla, Japon biliminsanlar\u0131na g\u00f6re, 17 Eyl\u00fcl 1770\u2019de meydana gelmi\u015f olan manyetik f\u0131rt\u0131nan\u0131n modellenebilmesi i\u00e7in bu g\u00fcnl\u00fck ve i\u00e7inde bulunan detayl\u0131 \u00e7izimler b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":874,"featured_media":18473,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1131,30,19,217],"tags":[2241,2240,1748],"class_list":["post-18472","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-165-sayi","category-astronomi","category-bilim-gundemi","category-cevre-bilimleri","tag-aurora","tag-manyetik-firtina","tag-samanyolu"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18472","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/874"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18472"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18472\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18473"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18472"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18472"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18472"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}