Kabul edelim ki, na\u00e7iz hamamb\u00f6ce\u011fi tatl\u0131 ki\u015fili\u011finden \u00e7ok bir hastal\u0131k ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 ya da ha\u015farat olarak bilinir. Fakat yeni ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda bu k\u00f6t\u00fc \u00fcnl\u00fc b\u00f6ceklerden birini ezerken ya da zehirlerken biraz daha fazla su\u00e7lu hissedebilirsiniz. \u00c7\u00fcnk\u00fc biliminsanlar\u0131 art\u0131k bu b\u00f6cek t\u00fcr\u00fcn\u00fcn fertlerinin bireysel karakter \u00f6zelliklerine sahip olduklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.
\nUniversit\u00e9 libre de Bruxelles\u2019den bir grup ara\u015ft\u0131rmac\u0131ya g\u00f6re, hamamb\u00f6cekleri birer musibet olmad\u0131klar\u0131 gibi; bize gruplar\u0131n kolektif karar verme s\u00fcrecine nas\u0131l yakla\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 \u00f6\u011fretebilecek \u201ctopluca hareket etmeyi seven b\u00f6cekler\u201ddir. Isaac Planas-Sitj\u00e0 ve ekibi, hamamb\u00f6ceklerinin topluluk davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmak \u00fczere yola \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131nda, Amerikan hamamb\u00f6ce\u011finin bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 potansiyel, ilgilerini olduk\u00e7a cezbetmi\u015f. Hamamb\u00f6ce\u011fi topluluklar\u0131nda lider bir b\u00f6cek yoktur. Bunun mant\u0131ksal sonucuna g\u00f6re bu topluluklarda \u201ctakip\u00e7i\u201dler de olmaz. Yani topluluktaki bir b\u00f6cek bireyinin ki\u015fili\u011fi topluluk ortam\u0131 i\u00e7inde \u0131\u015f\u0131ldayabilir.
\nAra\u015ft\u0131rmac\u0131 ekip 304 hamamb\u00f6ce\u011finin s\u0131rt\u0131na radyo frekans\u0131 ile tan\u0131mlama \u00e7ipleri tak\u0131p onlar\u0131 gruplara ay\u0131r\u0131yor. Arena benzeri, parlak \u0131\u015f\u0131kl\u0131 ve az say\u0131da karanl\u0131k nokta i\u00e7eren ortamlara koyduklar\u0131 hamamb\u00f6ce\u011fi gruplar\u0131n\u0131 g\u00f6zlemliyorlar. I\u015f\u0131ktan nefret eden hamamb\u00f6cekleri, tahmin edilece\u011fi \u00fczere karanl\u0131k bir nokta bulmak i\u00e7in ka\u00e7\u0131\u015f\u0131yor. Fakat baz\u0131 hamamb\u00f6ceklerinin di\u011ferleri kadar aceleci olmad\u0131klar\u0131 fark ediliyor. Ekip, saklanacak karanl\u0131k bir nokta bulmak i\u00e7in daha fazla zaman harcayan c\u00fcretk\u00e2r hamamb\u00f6cekleri ve ortama konulduklar\u0131 an h\u0131zla karanl\u0131\u011fa t\u00fcymeye \u00e7al\u0131\u015fan daha \u00e7ekingen hamamb\u00f6cekleri oldu\u011funu g\u00f6zlemliyor.
\nScience dergisine konu\u015fan Planas-Sitj\u00e0\u2019ya g\u00f6re: \u201cBireysel karakter \u00f6zelliklerini silikle\u015ftiren kolektif bir dinamik, bir sosyal etki olu\u015fuyor. Bu nedenle grup i\u00e7indeki b\u00fct\u00fcn hamamb\u00f6cekleri benzer bir davran\u0131\u015f tarz\u0131na sahip oluyor.\u201d Fakat bu durum, bireysel farklar\u0131n etkisini d\u0131\u015flam\u0131yor. Tam tersine, ki\u015filik ve karakter \u00e7e\u015fitlili\u011fi bir t\u00fcr\u00fcn hayatta kalabilmesi i\u00e7in \u00f6nemli bir l\u00fctuf olabiliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc karakter \u00e7e\u015fitlili\u011fi davran\u0131\u015f \u00e7e\u015fitlili\u011fine yol a\u00e7\u0131yor, bu da uyum sa\u011flama ve hayatta kalma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131yor.
\nCesur ve \u00e7ekingen hamamb\u00f6ceklerinin varolu\u015fu, bu b\u00f6ceklerin daha derin ki\u015filik \u00f6zelliklerine sahip oldu\u011fu anlam\u0131na m\u0131 geliyor? Bilim hen\u00fcz buna yan\u0131t bulamad\u0131; fakat yak\u0131n zamanda yabanar\u0131lar\u0131n\u0131n birbirlerini y\u00fczlerinden tan\u0131yabildiklerinin kan\u0131tlanm\u0131\u015f olmas\u0131, bize b\u00f6ceklerin asl\u0131nda onlara bi\u00e7ti\u011fimizden \u00e7ok daha zengin hayatlar\u0131 oldu\u011funu g\u00f6steriyor. E\u011fer karakter sahibi, birbirlerini y\u00fczlerinden tan\u0131yabilen b\u00f6ceklerin oldu\u011fu durum sizi \u00fcrk\u00fct\u00fcyorsa, derin bir nefes al\u0131n ve hat\u0131rlay\u0131n: B\u00fct\u00fcn bu yi\u011fit hamamb\u00f6cekleri, yaln\u0131zca karde\u015flerinin bir g\u00fcn daha ya\u015famas\u0131na yard\u0131m etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n
\u00c7eviren: Alp Atamanalp Kaynak:<\/strong> Erin Blakemore, \u201cCockroaches Have Personalities, Too\u201d, http:\/\/www.smithsonianmag.com\/smart-news\/cockroaches-have-personalities-too-180954140\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kabul edelim ki, na\u00e7iz hamamb\u00f6ce\u011fi tatl\u0131 ki\u015fili\u011finden \u00e7ok bir hastal\u0131k ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 ya da ha\u015farat olarak bilinir. Fakat yeni ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda bu k\u00f6t\u00fc \u00fcnl\u00fc b\u00f6ceklerden birini ezerken ya da zehirlerken biraz daha fazla su\u00e7lu hissedebilirsiniz. \u00c7\u00fcnk\u00fc biliminsanlar\u0131 art\u0131k bu b\u00f6cek t\u00fcr\u00fcn\u00fcn fertlerinin bireysel karakter \u00f6zelliklerine sahip olduklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. Universit\u00e9 libre de Bruxelles\u2019den bir grup ara\u015ft\u0131rmac\u0131ya g\u00f6re, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1961,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,21],"tags":[],"class_list":["post-1960","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-biyoloji"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1960","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1960"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1960\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1960"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1960"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1960"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nODT\u00dc Kentsel Politika Planlamas\u0131 Blm YL<\/strong><\/em><\/p>\n