{"id":19949,"date":"2018-09-20T04:55:20","date_gmt":"2018-09-20T01:55:20","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=19949"},"modified":"2018-09-19T23:56:33","modified_gmt":"2018-09-19T20:56:33","slug":"beyin-sinyallerimiz-nereye-gittigimizi-haber-verebilir-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2018\/09\/20\/beyin-sinyallerimiz-nereye-gittigimizi-haber-verebilir-2","title":{"rendered":"Beyin sinyallerimiz nereye gitti\u011fimizi haber verebilir!"},"content":{"rendered":"<p>Nereye gidece\u011finizi beyin sinyallerine bakarak anlamak m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? Norve\u00e7 Bilim ve Teknoloji \u00dcniversitesi (NTNU), Sinirbilim Sistemleri Kavli Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nde ara\u015ft\u0131rmac\u0131 olan Hiroshi Ito, yan\u0131t\u0131n \u201cEvet\u201d oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Ito, <em>Nature<\/em>\u2019da bunun nas\u0131l oldu\u011funu anlatan bir makale yay\u0131mlad\u0131.<\/p>\n<p>Ito ile meslekta\u015flar\u0131 ve 2014 Nobel \u00d6d\u00fcll\u00fc dan\u0131\u015fmanlar\u0131 May-Britt ve Edvard Moser, hayvanlar\u0131n bir yerden bir yere gitme plan\u0131 yapmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan mekanizman\u0131n beyinde \u00f6zel bir yere sahip olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in \u00f6zel bir yol tasarlad\u0131lar. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131 bu yolun orta prefrontal korteksten talamik \u00e7ekirdek yoluyla hipokamp\u00fcse gitti\u011fini do\u011frulad\u0131.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bu sinyalin nas\u0131l ilerledi\u011fini daha iyi anlamak i\u00e7in fareleri kulland\u0131lar. Hayvanlar, sonsuz i\u015faretini and\u0131ran bir labirentte s\u00fcrekli ko\u015fturuldular. \u201cBelirli n\u00f6ronlar\u0131n farkl\u0131 g\u00fc\u00e7lerde uyar\u0131lmas\u0131 hayvan\u0131n se\u00e7ece\u011fi yolun tahmin edilmesini sa\u011fl\u0131yor\u201d diyor Ito.<\/p>\n<p>Fareler labirentte ko\u015farlarken, prefrontal korteksten, talamustan ve hipokamp\u00fcsten elektrofizyolojik \u00f6l\u00e7\u00fcmler al\u0131nd\u0131. N\u00f6ronlar\u0131n, fare tam d\u00f6neme\u00e7e geldi\u011finde sa\u011fa ya da sola gitme karar\u0131n\u0131 verme an\u0131ndaki aktiviteleri analiz edildi.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar talamustan ge\u00e7erek prefrotal korteks ile hipokamp\u00fcs\u00fcn CA1 b\u00f6lgesine giden yollar oldu\u011funu biliyor. Fakat CA1 b\u00f6lgesinin, hemen yan\u0131ndaki CA3 b\u00f6lgesiyle herhangi bir ba\u011flant\u0131s\u0131 yok. Bu y\u00fczden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ilk olarak bu iki b\u00f6lge aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar\u0131 incelediler ve CA1\u2019in herhangi bir se\u00e7im i\u00e7in CA3\u2019ten \u00e7ok daha fazla kod bulundurdu\u011funu buldular.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 \u015fark\u0131y\u0131 s\u00f6yleyen, ama farkl\u0131 performanslarda farkl\u0131 seslerin e\u015fzamanl\u0131 olarak daha y\u00fcksek \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 bir koro gibi, bu kodun \u015fiddeti g\u00f6r\u00fclebilir, ama nereden ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lamaz. Bu \u201ckoroyu\u201d tan\u0131yan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, frontal kortekste, \u201ckoro \u015fefini\u201d arad\u0131lar. Se\u00e7im yolunun kodunun CA1 b\u00f6lgesinde bulundu\u011funu biliyorlard\u0131. Benzer bir kodun talamusun bir b\u00f6lgesinde (NR), orta prefrontal kortekste (oPFK) bulunan \u00f6nsing\u00fclat ve prelimbik kortekslerde de oldu\u011funu g\u00f6sterdiler. Sinyalin nerede do\u011fdu\u011funu ve oPFK-NR yolunun katk\u0131s\u0131n\u0131 inceleyen ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, CA1 b\u00f6lgesinin se\u00e7im yolunun kodlar\u0131n\u0131, oPFK-NR yolundan gelen bilgi olmadan kaybetti\u011fini buldular. Bu da oPFKveNR\u2019nin \u201ckoro \u015fefi\u201d oldu\u011funu g\u00f6sterir.<\/p>\n<p>\u201cGitmek istedi\u011fimiz yere do\u011fru yap\u0131lan hareketin plan\u0131, nerede oldu\u011fumuzu belirten bir haritadan daha fazlas\u0131na ihtiya\u00e7 duyuyor\u201d diyor Prof. May-Britt Moser. \u201cHem o anda nerede oldu\u011fumuz, hem de nereye gitmek istedi\u011fimiz bilgisine ayn\u0131 zamanda sahip olmal\u0131y\u0131z. Navigasyonda g\u00f6revli h\u00fccreler kesin konumu belirlemek i\u00e7in i\u00e7eriden ve d\u0131\u015far\u0131dan edindikleri ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 kullan\u0131yorlar ve sinyalin ba\u015flat\u0131lmas\u0131ndaki farkl\u0131 yo\u011funluk, s\u0131radaki hareket hakk\u0131nda bilgi i\u00e7eriyor.\u201d<\/p>\n<p>Moser bu yo\u011funluk d\u00fczenlemesinin beynin karar veren ve y\u00f6netici b\u00f6l\u00fcm\u00fc olan prefrontal korteksin kontrol\u00fc alt\u0131nda oldu\u011funu a\u00e7\u0131kl\u0131yor.<\/p>\n<p>\u201cBu bulgular hayvanlar\u0131n haritada belirlenmi\u015f bir noktaya nas\u0131l gittiklerini ayd\u0131nlatmak i\u00e7in de \u00f6nemli\u201d diyen Moser; \u201c Elde etti\u011fimiz veriler talamusun kortikal b\u00f6lgeler aras\u0131ndaki uzun mesafe ileti\u015fimindeki rol\u00fcne ili\u015fkin de kan\u0131t sa\u011fl\u0131yor.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nereye gidece\u011finizi beyin sinyallerine bakarak anlamak m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? Norve\u00e7 Bilim ve Teknoloji \u00dcniversitesi (NTNU), Sinirbilim Sistemleri Kavli Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nde ara\u015ft\u0131rmac\u0131 olan Hiroshi Ito, yan\u0131t\u0131n \u201cEvet\u201d oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Ito, Nature\u2019da bunun nas\u0131l oldu\u011funu anlatan bir makale yay\u0131mlad\u0131. Ito ile meslekta\u015flar\u0131 ve 2014 Nobel \u00d6d\u00fcll\u00fc dan\u0131\u015fmanlar\u0131 May-Britt ve Edvard Moser, hayvanlar\u0131n bir yerden bir yere gitme plan\u0131 yapmas\u0131n\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":895,"featured_media":19950,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[174,19,35],"tags":[254,2389,347,495],"class_list":["post-19949","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-137-sayi","category-bilim-gundemi","category-noroloji","tag-beyin","tag-beyin-sinyalleri","tag-noroloji","tag-sinirbilim"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19949","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/895"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19949"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19949\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/19950"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19949"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19949"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19949"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}