{"id":20562,"date":"2018-03-01T10:32:44","date_gmt":"2018-03-01T07:32:44","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=20562"},"modified":"2018-03-01T12:55:07","modified_gmt":"2018-03-01T09:55:07","slug":"tekinsiz-dolan-ajandalar-ve-sayfalarin-pusu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2018\/03\/01\/tekinsiz-dolan-ajandalar-ve-sayfalarin-pusu","title":{"rendered":"Tekinsiz dolan ajandalar ve sayfalar\u0131n pusu"},"content":{"rendered":"

Takvim sayfalar\u0131 kusarsa ge\u00e7mi\u015fini \/ kesilen a\u011fa\u00e7 da hat\u0131rlan\u0131r, dal\u0131ndaki g\u00fcvercin de. <\/em><\/p>\n

Her y\u0131l de\u011fi\u015fen temalar\u0131yla, renkleriyle onlarca ajanda mevcut; kapa\u011f\u0131nda K\u00fc\u00e7\u00fck Prens olan\u0131ndan Ece Ajandalar\u0131\u2019n\u0131n \u00e7izgisini bozmayan k\u0131vamdaki sadeli\u011fine kadar say\u0131s\u0131z ajanda. Peki yay\u0131nevleri neden birbirleri aras\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck farkl\u0131l\u0131klar yaratabilseler dahi, \u00e7e\u015fitli renklerde ajandalar basmaya devam ediyor, hatta devam etmesinin \u00f6tesinde artt\u0131r\u0131yor? X ajandas\u0131n\u0131 Y ajandas\u0131ndan ay\u0131ran da boyutu, temas\u0131, rengi ve g\u00fcnlere ayr\u0131lan bo\u015f alan\u0131n boyutu oluveriyor. Bu kriterler hassas davranmadan s\u0131ralansa da, ajandalardaki c\u0131v\u0131lt\u0131 farkl\u0131 tema ihtiyac\u0131n\u0131n belirgin oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n

Ajanda ne i\u00e7in tutulur? Ajanday\u0131 dolduran ki\u015fi neleri yazar i\u00e7ine? Bu sorulara, el \u00e7abuklu\u011fuyla, g\u00fcnl\u00fck i\u015flerin planlanmas\u0131 gibi bir cevap vermek uygun g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Mesela ajandama bu metin \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 sonland\u0131raca\u011f\u0131m tarihi yazabilirim, de\u011fil mi? \u00d6rnekleri \u00e7o\u011falt\u0131rsak \u015fu sonuca varabiliriz: Ajanda gelecek zaman i\u00e7in tutulur. En az\u0131ndan g\u00fcncel bir ajanda \u00e7o\u011funlukla gelecek zamanla ili\u015fki kurar. Yani ajandalar\u0131n \u201cyap\u0131lacak i\u015fler defteri\u201d olmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki i\u015flevine kolayca ula\u015f\u0131labilir. \u00d6rne\u011fin 2018 ajandalar\u0131 2019\u2019un ilk sabah\u0131 art\u0131k eski i\u015flevini yitirmi\u015f olur. Yeni ad\u0131yla \u201ceski ajanda\u201d senenin sonuna geldi\u011fimiz an, an\u0131 defteri olur, g\u00fcnl\u00fck olur, \u201cbo\u015f k\u00e2\u011f\u0131t\u201d olur. Sonu\u00e7 olarak eski ajandalar\u0131n kullan\u0131m\u0131 \u00e7e\u015fitlenebilir. Yeni y\u0131l geldi\u011fi vakit i\u015f tan\u0131m\u0131 de\u011fi\u015fir o ajandan\u0131n. Ancak amac\u0131 kaybolmaz, d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc bazen h\u00e2l\u00e2, doldurulmak istenir.<\/p>\n

Gelece\u011fe dair b\u0131rak\u0131lan notlar k\u0131smen ilgin\u00e7tir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ileri tarihe verilen her s\u00f6z bir t\u00fcr hik\u00e2yeye kanar. Yani iki ay sonras\u0131na kurulan her plan\u0131n ya\u015fayacak olma temelinde in\u015fa edildi\u011fini s\u00f6ylemek de gereklidir. Plan yapt\u0131\u011f\u0131m tarihe kadar h\u00e2l\u00e2 ya\u015fam\u0131m\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor olaca\u011f\u0131m, hatta bilincim de a\u00e7\u0131k olacak\u2026 Bu ilgin\u00e7 de\u011fil mi? Ajanda \u201ctutarak\u201d t\u00fcm bunlar\u0131 da sabitliyor muyuz? Belki de sadece \u201csanki ya\u015f\u0131yor olaca\u011f\u0131m\u201d diyerek plan yap\u0131yoruz. \u201cSan ki\u2026\u201d \u00fczerinde ya\u015famak ajanda kullanman\u0131n da bir gere\u011fi olarak kabul edilebilir.<\/p>\n

Sayfalar\u0131n pusu<\/strong><\/p>\n

Baz\u0131 ajandalar \u00f6nceden doldurulmu\u015ftur. O aylarda hastal\u0131k n\u00fckseder, belki de o mevsime girerken bir travma tekrarlan\u0131r. Her hal\u00fck\u00e2rda, doludur sayfalar. \u00c7\u00fcnk\u00fc ajanda haf\u0131zad\u0131r da. Ajandalar\u0131n haf\u0131za olabilme niteli\u011fi yaz\u0131n\u0131n mahareti olabilir, ancak k\u00e2\u011f\u0131t da o g\u00fcn olacaklar\u0131 ta\u015f\u0131r. Elbette bu, hakk\u0131nda daha fazla bilgi edinebilece\u011fimiz bir kay\u0131t sistemidir (bkz. Mistic Pad). Genel bir ifadeyle i\u00e7inde oldu\u011fumuz durumlar\u0131n, sene \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde, ayn\u0131 vakitlerde tekrarlanmas\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131r\u0131z. Bu durumun \u201ckendili\u011finden\u201d olmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rtabilir, biraz da \u00fcrk\u00fctebilir. Ama bu tekrar kimi zaman isteyerek se\u00e7ilir. \u00c7e\u015fitli tarihlerin y\u0131ld\u00f6n\u00fcmleri buna \u00f6rnek say\u0131labilir. Kar\u0131\u015f\u0131k ve cevaps\u0131z gelen ifadelerin ard\u0131nda, metni olu\u015fturmaya ba\u015flarken akl\u0131mda olmayan bir soru var: Takvime yaz\u0131lanlar o g\u00fcn ne olaca\u011f\u0131na dair birer not ise, o g\u00fcn ne olaca\u011f\u0131na dair karar\u0131 sadece bilin\u00e7 mi verir? Bu sorunun i\u015faret etti\u011fi yerin, ajandalar\u0131n gelecekle ve karar vermekle ili\u015fkisinden daha anla\u015f\u0131lmaz oldu\u011fu a\u00e7\u0131k. Ancak, cevap vermek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? \u00d6rne\u011fin \u0130smail Gezgin\u2019in d\u00fczenledi\u011fi 2016 Mitoloji Ajandas\u0131 \u201cbo\u015f alan\u201d\u0131n yan\u0131nda o g\u00fcn\u00fcn mitolojisini, hik\u00e2yesini de vermi\u015fti. Gene pek \u00e7ok ajanda da \u201cge\u00e7mi\u015fte bug\u00fcn\u201d temas\u0131yla kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar. Bir g\u00fcn\u00fc di\u011ferinden ay\u0131ran\u0131n planlar\u0131m\u0131z ve i\u015flerimizin d\u0131\u015f\u0131nda b\u00f6yle bir iklimi\/temas\u0131 olabilir mi? Ayn\u0131 do\u011frultuda, plan yapmak i\u00e7in bo\u015f sayfa aramak yolda y\u00fcr\u00fcmeye benziyor. O asfalt\u0131n alt\u0131na ka\u00e7 kat daha at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r? Hangi imparatorluklar, insanlar ge\u00e7mi\u015ftir \u00fczerinden? Gene de \u015fu temel soruyu sormak i\u00e7in \u00e7ok uza\u011fa gitmek gerekmeyebilir, kimi g\u00fcnlerin dokusu ayn\u0131 kuma\u015ftan m\u0131 dikilmi\u015ftir? Sorularla dolu bu paragraf\u0131 sert bir al\u0131nt\u0131yla sonland\u0131ral\u0131m: \u201cHepimizin bast\u0131\u011f\u0131 yerde bir ceset var. Hepimizin alt\u0131nda \u00f6l\u00fc var. \u0130nsanl\u0131k g\u00f6md\u00fc\u011f\u00fc yak\u0131nlar\u0131n\u0131n \u00fczerinde y\u00fcr\u00fcyor. \u0130nsanl\u0131k \u00f6l\u00fcm\u00fcn \u00fczerinde y\u00fcr\u00fcyor. Ve art\u0131k insanl\u0131k bir karar vermeli. Ya cenazelerde a\u011flamayacak \u00f6l\u00fclerine, ya da \u00fczerine basmayacak, sevdiklerinin cesetlerinin beslendi\u011fi topra\u011f\u0131n!\u201d<\/p>\n

Hakan G\u00fcnday\u2019\u0131n Kinyas ve Kayra<\/em>\u2019s\u0131ndan al\u0131nan bu ifade, ayr\u0131 bir konuda benzer bir d\u00fc\u015f\u00fcnceyle ilerliyor. Sorular\u0131 birle\u015ftirirsek: Yar\u0131n oldu\u011funda, hangi tan\u0131d\u0131klar\u0131m \u00fczerinde bilmeden y\u00fcr\u00fcyece\u011fim? Bu sorunun cevab\u0131 bizi Freud\u2019un tekinsiz<\/strong> kavram\u0131na kadar g\u00f6t\u00fcrebilir. Sayfalardaki pusu daha iyi anlayabilmek i\u00e7in tekinsiz kavram\u0131na ihtiyac\u0131m\u0131z var m\u0131, emin olmak zor. Ancak Freud\u2019un uncanny <\/strong>yani tekinsiz<\/strong> kavram\u0131n\u0131 Timu\u00e7in Oral\u2019\u0131n ve \u015eenol Ayla\u2019n\u0131n A\u00e7\u0131k Radyo\u2019da \u201cEv i\u00e7ine kapat\u0131lm\u0131\u015f, d\u0131\u015far\u0131ya saklanm\u0131\u015f, gizemli de\u011fil ama gizli bir \u015fey\u201d, \u201cen i\u00e7eriye at\u0131lm\u0131\u015f ve g\u00f6zden uzak tutulmu\u015f\u201d gibi ifadelerle anmas\u0131, \u201cajandalardaki pus\u201d i\u00e7in yeterli bir a\u00e7\u0131klama.<\/p>\n

Sonu\u00e7 olarak, \u2018ajanday\u0131 dolduran kimdir\u2019 sorusuna cevap vermek g\u00fc\u00e7 bir i\u015f. G\u00fc\u00e7l\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn sebebi ise tekinsiz olan, \u00f6nceden tan\u0131nan ama \u015fimdi bilinmeyen ya\u015fant\u0131lar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 olabilir. Dolay\u0131s\u0131yla \u201csan ki\u2026\u201d diyor olmak, t\u00fcm bunlar\u0131n \u00fczerine bir \u00f6rt\u00fc sermek gibi anla\u015f\u0131labilir. Yani bu \u00f6rt\u00fc bilin\u00e7 d\u00fczeyinde s\u00fcrekli hareketli olan bir durumla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olmasa da, ajanda sayfalar\u0131n\u0131n dolmas\u0131 i\u00e7in, ileri tarihe bir not b\u0131rakmak i\u00e7in \u201csan ki\u2026\u201d demek gereklidir.<\/p>\n

Kaynaklar<\/strong><\/p>\n

1) Gezgin, \u0130. (2016); Mitoloji Ajandas\u0131, <\/em>\u0130stanbul: Metis Yay\u0131nlar\u0131.<\/p>\n

2) Timu\u00e7in Oral, \u015e. A. (2018, Ocak 11), \u201cTekinsiz\u201d, Retrieved from A\u00e7\u0131k Radyo: http:\/\/acikradyo.com.tr\/sanat-uzun-ilham-sonsuz\/tekinsiz-1-bolum<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Takvim sayfalar\u0131 kusarsa ge\u00e7mi\u015fini \/ kesilen a\u011fa\u00e7 da hat\u0131rlan\u0131r, dal\u0131ndaki g\u00fcvercin de. Her y\u0131l de\u011fi\u015fen temalar\u0131yla, renkleriyle onlarca ajanda mevcut; kapa\u011f\u0131nda K\u00fc\u00e7\u00fck Prens olan\u0131ndan Ece Ajandalar\u0131\u2019n\u0131n \u00e7izgisini bozmayan k\u0131vamdaki sadeli\u011fine kadar say\u0131s\u0131z ajanda. Peki yay\u0131nevleri neden birbirleri aras\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck farkl\u0131l\u0131klar yaratabilseler dahi, \u00e7e\u015fitli renklerde ajandalar basmaya devam ediyor, hatta devam etmesinin \u00f6tesinde artt\u0131r\u0131yor? X ajandas\u0131n\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":685,"featured_media":20563,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[2434,545,513],"tags":[2481,275,2482],"class_list":["post-20562","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-169-sayi","category-edebiyat","category-kitapcil","tag-ajanda","tag-edebiyat","tag-yillik"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t