{"id":21249,"date":"2015-06-01T13:41:54","date_gmt":"2015-06-01T10:41:54","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=21249"},"modified":"2018-03-08T14:29:07","modified_gmt":"2018-03-08T11:29:07","slug":"bilkent-universitesinde-yurutulen-calisma-beyindeki-goruntuleri-bilgisayar-ortamina-aktarmak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2015\/06\/01\/bilkent-universitesinde-yurutulen-calisma-beyindeki-goruntuleri-bilgisayar-ortamina-aktarmak","title":{"rendered":"Bilkent \u00dcniversitesi\u2019nde y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fma: Beyindeki g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri bilgisayar ortam\u0131na aktarmak\u2026"},"content":{"rendered":"<p><em>Ulusal Manyetik Rezonans Ara\u015ft\u0131rma Merkezi\u2019nde, Tolga \u00c7ukur \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde bir ekip taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen projede, Manyetik Rezonans ile kaydedilen beyin verileri kullan\u0131larak, g\u00f6r\u00fclen nesneleri bilgisayar ortam\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyebilen bir bilgisayar yaz\u0131l\u0131m\u0131 \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bize a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yak\u0131n-uzak ufuklarda, beyin-makine aray\u00fczlerinin geli\u015ftirilmesinden k\u00f6rl\u00fc\u011fe \u00e7are bulunmas\u0131na, beyin okumadan r\u00fcyalar\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesine pek \u00e7ok olas\u0131l\u0131k bekliyor.<\/em><\/p>\n<blockquote class=\"td_quote_box td_box_center\"><p><strong>Sunu\u015f<\/strong><\/p>\n<p>UMRAM\u2019da (Ulusal Manyetik Rezonans Ara\u015ft\u0131rma Merkezi-Bilkent \u00dcnv.) Tolga \u00c7ukur \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde bir ekip \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131yla y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00f6nemli bir projede, Manyetik Rezonans ile kaydedilen beyin verileri kullan\u0131larak, g\u00f6r\u00fclen nesneleri bilgisayar ortam\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyebilen bir bilgisayar yaz\u0131l\u0131m\u0131 \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bize a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yak\u0131n-uzak ufuklarda, beyin-makine aray\u00fczlerinin geli\u015ftirilmesinden k\u00f6rl\u00fc\u011fe \u00e7are bulunmas\u0131na, beyin okumadan r\u00fcyalar\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesine kadar pek \u00e7ok olas\u0131l\u0131k bekliyor. Tolga \u00c7ukur ara\u015ft\u0131rmaya dair sorular\u0131m\u0131z\u0131 yan\u0131tlad\u0131, sunuyoruz.<\/p><\/blockquote>\n<p><strong>G\u00f6r\u00fclen nesnelerin beyindeki temsilini anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz<\/strong><\/p>\n<p><em><strong>&#8211; Say\u0131n Tolga \u00c7ukur, \u201cbeyin verilerini kullanarak g\u00f6r\u00fclen nesneleri bilgisayar ortam\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyebilen bir bilgisayar yaz\u0131l\u0131m\u0131\u201d geli\u015ftirdiniz. \u00c7al\u0131\u015fman\u0131zdan genel olarak bahsedebilir misiniz?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; Genel kapsam\u0131yla ara\u015ft\u0131rma konular\u0131m bili\u015fsel sinirbilim ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme ve hesapsal modelleme teknikleri ile g\u00f6rsel ve di\u011fer alg\u0131sal s\u00fcre\u00e7lerin incelenmesi \u00fczerine. Burada bahsetti\u011fimiz \u00e7al\u0131\u015fma da, insanlarda do\u011fal g\u00f6rsel alg\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fledi\u011fini, ortamda yer alan nesneler ve onlar\u0131n g\u00f6rsel \u00f6zelliklerinin beyinde ne \u015fekilde temsil edildi\u011fini anlamay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ilk a\u015famas\u0131, g\u00f6zlemledi\u011fimiz bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcdeki farkl\u0131 \u00f6zelliklerin insan beyni i\u00e7erisinde hangi b\u00f6lgelerde temsil edildi\u011fini \u00e7\u00f6z\u00fcmlemeye y\u00f6nelik. Her nesnenin onu tan\u0131mlayan \u00e7e\u015fit, renk, boyut, konum gibi bir dizi g\u00f6rsel \u00f6zelli\u011fi var. \u00d6ncelikle bu farkl\u0131 \u00f6zellikleri beyinde i\u015fleyen ve onlara hassas olan b\u00f6lgeleri haritalamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n<p>Kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z y\u00f6ntemin ilk k\u0131sm\u0131nda, denekler birtak\u0131m do\u011fal videolar izlerken beyin tepkilerini fonksiyonel MR ile kaydediyoruz. Ard\u0131ndan uyaranlardaki birtak\u0131m \u00f6zelliklerle -bunlar renk, b\u00fcy\u00fckl\u00fck gibi temel \u00f6zellikler olabilir, veya insan, bina gibi nesne \u00e7e\u015fitleri olabilir- beyin verileri aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131y\u0131 kurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n<p>Bu hesapsal modellemeleri yapt\u0131ktan sonra, bir anlamda beyinde g\u00f6rsel i\u015flevin haritas\u0131n\u0131 \u00e7\u0131karm\u0131\u015f oluyoruz. Ard\u0131ndan bu haritay\u0131 kullanarak ba\u015fka bir deney s\u0131ras\u0131nda toplad\u0131\u011f\u0131m\u0131z verileri yorumlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Basit bir \u00f6rnek vermek gerekirse, \u201cA\u201d beyin b\u00f6lgesindeki tepkiler haritalama a\u015famas\u0131nda k\u0131rm\u0131z\u0131 renkle ili\u015fkilendirilmi\u015fse, ba\u011f\u0131ms\u0131z bir deney esnas\u0131nda bu b\u00f6lgede tepki art\u0131\u015f\u0131 kaydedildi\u011finde, uyaranda k\u0131rm\u0131z\u0131 rengin yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 tahmin edebiliriz, yorumlayabiliriz. Ya da \u201cB\u201d beyin b\u00f6lgesi insan y\u00fczleri ile ili\u015fkilendirilmi\u015fse, bu b\u00f6lgedeki tepkilerden g\u00f6r\u00fcnt\u00fcde insan y\u00fcz\u00fcn\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131na dair \u00e7\u0131kar\u0131m yapabiliriz.<\/p>\n<p><em><strong>&#8211; Manyetik Rezonans (MR), hangi esaslara dayal\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme yapan bir teknik? MR ile beyinde \u00f6l\u00e7\u00fclen veri, tam olarak nedir?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; \u0130nsan beyninde bili\u015fsel s\u00fcre\u00e7ler s\u0131ras\u0131nda sinir h\u00fccreleri aras\u0131nda bilgi aktar\u0131m\u0131 elektriksel tepkiler ile ger\u00e7ekle\u015fiyor. Dolay\u0131s\u0131yla n\u00f6robilim ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 temel olarak bu elektriksel tepkileri \u00f6l\u00e7meyi hedefliyor. Manyetik Rezonans tekni\u011finin \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc tek sinir h\u00fccrelerinden kay\u0131t alacak seviyede de\u011fil. Ayr\u0131ca do\u011frudan elektriksel tepkileri \u00f6l\u00e7mek yerine, aktivasyon b\u00f6lgesinde artan kan ak\u0131\u015f\u0131, kan hacmi ve oksijen yo\u011funlu\u011funun bir birle\u015fimi g\u00f6zlemleniyor. \u00d6zetle, fonksiyonel MR\u2019da kaydedilen veriler sinirsel aktivite sonucu artan metabolizmaya dayal\u0131 dolayl\u0131 de\u011fi\u015fimleri yans\u0131t\u0131yor.<\/p>\n<p><em><strong>&#8211; Beyinde olu\u015fan nesne g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fcn hangi nesneye, renge, kontrasta ait oldu\u011funu nas\u0131l ay\u0131rt edebiliyoruz? Beynimiz farkl\u0131 nesnelere, renklere ve kontrastlara farkl\u0131 tepkiler mi veriyor? \u00d6rne\u011fin u\u00e7ak ya da ku\u015f ya da u\u00e7mak eylemlerini, sizin \u00e7al\u0131\u015fman\u0131zda birbirinden ay\u0131rt etmek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; G\u00f6rme i\u015flevi bir\u00e7ok beyin b\u00f6lgesinin g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri a\u015famal\u0131 olarak i\u015flemesi sonucu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor ve bu s\u00fcre\u00e7te her b\u00f6lgenin \u00f6zelle\u015fti\u011fi farkl\u0131 g\u00f6rsel \u00f6zellikler var. Baz\u0131 b\u00f6lgeler bir uyaran\u0131n konumuna hassasken, baz\u0131 b\u00f6lgeler rengine, baz\u0131lar\u0131 ise nesne \u00e7e\u015fidine hassas. Yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmalarda hangi beyin b\u00f6lgesinin, hangi \u00f6zelli\u011fe duyarl\u0131 oldu\u011funu saptamay\u0131 ama\u00e7l\u0131yoruz. Bu g\u00f6rev da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 beyin \u00fczerinde haritaland\u0131ktan sonra geriye do\u011fru \u00e7\u00f6z\u00fcmleme yapmak; \u00f6rne\u011fin u\u00e7ak, ku\u015f ya da u\u00e7mak eylemlerini birbirinden ay\u0131rt etmek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p><strong>\u201cG\u00f6rme sistemine dair bilmediklerimizi yan\u0131tlayabiliriz\u201d<\/strong><\/p>\n<p><em><strong>&#8211; G\u00f6rme sistemimizi ne kadar biliyoruz? Sizin \u00e7al\u0131\u015fman\u0131z g\u00f6rme i\u015flevi s\u0131ras\u0131nda beyinde neler olup bitti\u011fine dair eksik bilgilerimizi tamamlamaya katk\u0131 yapabilir mi?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; \u0130nsanlarda g\u00f6rme sisteminin i\u015fleyi\u015fine ili\u015fkin bilgimiz ne yaz\u0131k ki s\u0131n\u0131rl\u0131. \u00d6rne\u011fin maymunlarda g\u00f6rme sisteminin olduk\u00e7a \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 detayl\u0131 olarak haritalanm\u0131\u015f durumda. Tabii hayvan modelleri \u00fczerine yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarda, giri\u015fimsel tekniklerle tek sinir h\u00fccrelerinden elektrot kay\u0131tlar\u0131 yap\u0131labiliyor. Y\u00fcksek veri kalitesi olan bu tekniklerin insanlara uygulanmas\u0131 pek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. \u0130nsanlarda yo\u011funlukla yap\u0131lan fonksiyonel MR \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda ise, laboratuvar ortam\u0131 i\u00e7in tasarlanan yapay g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler kullan\u0131l\u0131yor. Bu uyaranlar ile elde edilen sonu\u00e7lar ise, ger\u00e7ek ya\u015famdaki g\u00f6rsel alg\u0131 s\u00fcre\u00e7lerini tan\u0131mlamakta yetersiz. Bizim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z do\u011fal uyaranlar ile g\u00f6rsel alg\u0131 s\u00fcrecini ger\u00e7e\u011fe \u00e7ok daha yak\u0131n bir ortamda inceliyor. Dolay\u0131s\u0131yla projelerimizin ilerleyen a\u015famalar\u0131nda g\u00f6rme sisteminin nas\u0131l i\u015fledi\u011fi hakk\u0131nda daha fazla bilgi sahibi olaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n<p><em><strong>&#8211; Peki sizin \u00e7al\u0131\u015fman\u0131z\u0131 farkl\u0131 k\u0131lan \u015fey nedir? Bas\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fman\u0131z, r\u00fcyalar\u0131n kaydedilebilece\u011fi, daha sonra istendi\u011finde izlenebilece\u011fi vs. gibi sansasyonel \u015fekillerde duyuruldu. Bu konuda ne s\u00f6yleyebilirsiniz?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; \u015eu anda r\u00fcyalar\u0131 bire bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyebilen bir teknik yok d\u00fcnya \u00fczerinde. Uyan\u0131k izleme durumunda bile, insanlar\u0131n alg\u0131s\u0131n\u0131 bire bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemek hen\u00fcz m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Ancak beyin okuman\u0131n olduk\u00e7a yeni bir alan oldu\u011funu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131rsak, bir\u00e7ok ilerleme olmas\u0131 beklenebilir \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda. \u0130lk nesil beyin okuma ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle \u00f6zetleyebiliriz: Denekler birka\u00e7 farkl\u0131 s\u0131n\u0131fa ait resme bakarken beyin verilerini kaydetmek ve ard\u0131ndan yaln\u0131zca beyin tepkilerinden izlenen resmin ait oldu\u011fu s\u0131n\u0131f\u0131 tahmin etmek. \u00d6rne\u011fin yaln\u0131zca bir insan\u0131n, bir binan\u0131n ya da bir a\u011fac\u0131n g\u00f6zlemlendi\u011fi resimlerin her biri birer s\u0131n\u0131f oluyor ve \u00e7al\u0131\u015fma bu s\u0131n\u0131flar \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyor. Bizim \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131 farkl\u0131 k\u0131lan, deneylerimizde kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z uyaranlar\u0131n herhangi bir s\u0131n\u0131fa ait olmamas\u0131. \u0130nternette a\u00e7\u0131p izleyebilece\u011finiz herhangi bir video gibi her karesinde y\u00fczlerce farkl\u0131 nesne yer alabilir. Dolay\u0131s\u0131yla basit bir s\u0131n\u0131fa atanamayan, do\u011fal g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda da \u00e7al\u0131\u015facak bir beyin okuma tekni\u011fi geli\u015ftiriyoruz. Laboratuvar ortam\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p ger\u00e7ek ya\u015fama uygulanabilecek bir teknik.<\/p>\n<p><strong>\u00c7al\u0131\u015fman\u0131n ufkunda neler var?<\/strong><\/p>\n<p><em><strong>&#8211; Peki nas\u0131l bir sonuca ula\u015fmay\u0131 umuyorsunuz? Bu \u00e7al\u0131\u015fma nerelere do\u011fru ilerleyebilir? \u0130lerleyen a\u015famalarda bu \u00e7al\u0131\u015fmayla elde etti\u011finiz bilgiler g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131m\u0131zda neleri de\u011fi\u015ftirebilir?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; Birka\u00e7 \u00f6nemli uygulamas\u0131 olabilir. \u00d6ncelikle bir\u00e7ok n\u00f6rolojik hastal\u0131\u011f\u0131n tan\u0131 ve tedavisine y\u00f6nelik bulgular \u00fcretilebilir. G\u00f6rsel alg\u0131 s\u0131ras\u0131nda beyinde farkl\u0131 b\u00f6lgeler aras\u0131nda yo\u011fun bilgi ak\u0131\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015fiyor. Bir\u00e7ok bili\u015fsel bozukluk s\u0131ras\u0131nda, bu bilgi ak\u0131\u015f\u0131 bir noktada aks\u0131yor. Alzheimer, demans gibi n\u00f6rodejeneratif hastal\u0131klar, ya da otizm, dikkat eksikli\u011fi hiperaktivite bozuklu\u011fu gibi geli\u015fimsel hastal\u0131klar da buna \u00f6rnek verilebilir. Bu sorunlar\u0131n uzun vadede \u00f6\u011frenme bozuklu\u011fu, haf\u0131za kay\u0131plar\u0131 ve i\u015fg\u00fcc\u00fc kayb\u0131 olarak a\u011f\u0131r bir y\u00fck\u00fc var topluma. Hesapsal modellere dayal\u0131 nesnel \u00f6l\u00e7\u00fctlerle, bilgi ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve hasta bireyler aras\u0131nda hangi b\u00f6lgelerde farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterdi\u011fini saptayabilirsek o zaman bu hastal\u0131klar\u0131n tan\u0131s\u0131 ve tedavi takibine y\u00f6nelik \u00f6nemli bir a\u015fama kaydetmi\u015f oluruz.<\/p>\n<p>Bunun yan\u0131nda, beyin okuma tekniklerinin bir di\u011fer \u00f6nemli uygulamas\u0131 da ger\u00e7ek ya\u015famda y\u00fcksek ba\u015far\u0131m\u0131 olan beyin makine aray\u00fczlerinin geli\u015ftirilmesi. \u00d6rne\u011fin motor hareket kabiliyetini yitirmi\u015f bir hastan\u0131n, bilincinin a\u00e7\u0131k olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 test eden bir aray\u00fcz. Ya da inme veya travma sonucu paralize olmu\u015f, ama bilinci a\u00e7\u0131k bir hasta ile ileti\u015fim kurmaya y\u00f6nelik bir aray\u00fcz. Bu durumdaki hastalara bir bina hayal et ya da bir insan hayal et derseniz ve binay\u0131 evet, insan\u0131 ise hay\u0131r cevab\u0131yla ili\u015fkilendirdi\u011finizi s\u00f6ylerseniz \u00e7ok basit d\u00fczeyde bir ileti\u015fim kurman\u0131z m\u00fcmk\u00fcn olabiliyor.<\/p>\n<p><em><strong>-Bu konuya de\u011finmi\u015fken benzer bir sorumuz var. G\u00f6r\u00fcnt\u00fcler, g\u00f6z duyusu kullan\u0131lmadan beyinde do\u011frudan olu\u015fturulabilir mi? Belki biraz u\u00e7uk bir fikir ama, ekran arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131r\u0131labilir mi? Ekranlar kanal\u0131yla ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00f6rsel veriler, foto\u011fraflar, videolar, filmler, do\u011frudan beynimizin i\u00e7inden bize izletilebilir mi?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; Ekran arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131r\u0131labilir mi? Bu \u00e7e\u015fit bir teknolojinin ortaya konmas\u0131 olduk\u00e7a zor ama, teorik olarak m\u00fcmk\u00fcn. E\u011fer beyinde hangi noktalarda ne \u015fekilde bir elektriksel aktivite \u00fcretmeniz gerekti\u011fini biliyorsan\u0131z, o zaman o noktalarda do\u011frudan elektriksel uyar\u0131mlar yaratarak g\u00f6r\u00fcnt\u00fc izleme durumundaki alg\u0131y\u0131 olu\u015fturabilirsiniz. Ama b\u00fct\u00fcn\u00fcyle bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc olu\u015fturmak i\u00e7in milyonlarca sinir h\u00fccresinin hangi elektriksel sinyalleri bekledi\u011fini bilmeniz gerekiyor.<\/p>\n<p><em><strong>&#8211; Peki bu a\u015famaya ne zaman ula\u015f\u0131labilecek? Yani s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011finiz k\u00f6rl\u00fc\u011fe \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmak gibi bir \u015feye kar\u015f\u0131l\u0131k gelecekse, bu sorunu \u00e7\u00f6zmenin neresindeyiz?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; \u015eu anda \u00e7ok ileride oldu\u011fumuzu s\u00f6yleyemeyece\u011fim. Yani sizin g\u00f6rebildi\u011finiz detayda bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcy\u00fc k\u00f6r bir insana \u015fu anda g\u00f6sterebilmemiz pek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Yap\u0131lan mevcut \u00e7al\u0131\u015fmalar \u00e7ok daha ilkel d\u00fczeyde ve d\u00fc\u015f\u00fck \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fckte.<\/p>\n<p><em><strong>&#8211; Peki d\u00fcnyada ya da T\u00fcrkiye\u2019de sizin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z alanda \u00e7al\u0131\u015fan ba\u015fka ekipler var m\u0131? Onlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ne y\u00f6ne do\u011fru ilerliyor? Biraz bilgi verebilir misiniz?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; Beyin okuma tekniklerinin temel bilim alan\u0131ndaki uygulamalar\u0131na yo\u011funla\u015fan, Amerika, Avrupa ve Japonya\u2019da \u00e7al\u0131\u015fan bir\u00e7ok etkin grup var. Beyin okuma tekniklerinin klinik uygulamalar\u0131 \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fan \u00f6nemli gruplardan bir tanesi ise Kanada\u2019da. Bu ekip hastalar\u0131n bilin\u00e7leri a\u00e7\u0131k m\u0131 yoksa tamam\u0131yla bitkisel hayat durumundalar m\u0131 sorusunu, geli\u015ftirdikleri MR teknikleri ile yan\u0131tlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p><em><strong>&#8211; \u00c7al\u0131\u015fman\u0131z\u0131 tek ba\u015f\u0131n\u0131za m\u0131, bir ekip olarak m\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcyorsunuz? N\u00f6rolog yard\u0131m\u0131 ya da dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 al\u0131yor musunuz? Hangi alanlarda \u00e7al\u0131\u015fan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lardan olu\u015fuyor ekibiniz? Sizin uzmanl\u0131k alan\u0131n\u0131z nedir?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>&#8211; Lisans e\u011fitimim elektrik m\u00fchendisli\u011fi alan\u0131nda. Ancak doktora ve doktora sonras\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131mda biyomedikal g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme ve n\u00f6robilim alanlar\u0131nda ara\u015ft\u0131rmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fcm. \u015eu an yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n disiplinleraras\u0131 niteli\u011finden \u00f6t\u00fcr\u00fc, \u00e7al\u0131\u015fma ekibimde m\u00fchendislik, temel bilimler, psikoloji gibi farkl\u0131 alanlardan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar yer al\u0131yor.<\/p>\n<blockquote class=\"td_quote_box td_box_center\"><p><strong>Yrd. Do\u00e7. Dr. Tolga \u00c7ukur kimdir?<\/strong><\/p>\n<p>2003\u2019de Bilkent \u00dcniversitesi Elektrik ve Elektronik M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden mezun olan Tolga \u00c7ukur, Stanford \u00dcniversitesi Manyetik Rezonans Sistemleri Ara\u015ft\u0131rma Laboratuvar\u0131\u2019nda Prof. Dwight G. Nishimura\u2019n\u0131n \u00f6\u011frencisi olarak y\u00fcksek lisans \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na devam etti. Doktora \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda periferik arter hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n tan\u0131s\u0131nda ve kanser tedavilerinin g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesinde kullan\u0131lan \u00f6zg\u00fcn bir MRI metodu geli\u015ftirdi. Stanford \u00dcniversitesi Elektrik M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden, 2005 y\u0131l\u0131nda y\u00fcksek lisans ve 2009 y\u0131l\u0131nda da doktora derecesini ald\u0131. Ard\u0131ndan 2010 ile 2013 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda Kaliforniya Berkeley \u00dcniversitesi Helen Wills N\u00f6robilim Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nde doktora sonras\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 y\u00fcr\u00fctt\u00fc. 2013 y\u0131l\u0131ndan bu yana Bilkent \u00dcniversitesi Elektrik Elektronik M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nde \u00f6\u011fretim \u00fcyesi olarak \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Tolga \u00c7ukur ayr\u0131ca Bilkent \u00dcniversitesi Ulusal Manyetik Rezonans Ara\u015ft\u0131rma Merkezi\u2019nde (UMRAM) ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na devam etmektedir.<\/p><\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ulusal Manyetik Rezonans Ara\u015ft\u0131rma Merkezi\u2019nde, Tolga \u00c7ukur \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde bir ekip taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen projede, Manyetik Rezonans ile kaydedilen beyin verileri kullan\u0131larak, g\u00f6r\u00fclen nesneleri bilgisayar ortam\u0131nda g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyebilen bir bilgisayar yaz\u0131l\u0131m\u0131 \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bize a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yak\u0131n-uzak ufuklarda, beyin-makine aray\u00fczlerinin geli\u015ftirilmesinden k\u00f6rl\u00fc\u011fe \u00e7are bulunmas\u0131na, beyin okumadan r\u00fcyalar\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesine pek \u00e7ok olas\u0131l\u0131k bekliyor. Sunu\u015f UMRAM\u2019da (Ulusal Manyetik Rezonans [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":453,"featured_media":21250,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[173,35,31],"tags":[254,2551,347],"class_list":["post-21249","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-136-sayi","category-noroloji","category-teknoloji","tag-beyin","tag-mr","tag-noroloji"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21249","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/453"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21249"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21249\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21250"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21249"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21249"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21249"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}