{"id":21798,"date":"2015-04-01T13:22:47","date_gmt":"2015-04-01T10:22:47","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=21798"},"modified":"2018-03-15T13:34:21","modified_gmt":"2018-03-15T10:34:21","slug":"bir-yokluk-hali-akademi-ahlaki-ve-bilimsel-uretim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2015\/04\/01\/bir-yokluk-hali-akademi-ahlaki-ve-bilimsel-uretim","title":{"rendered":"Bir yokluk hali: Akademi ahlak\u0131 ve bilimsel \u00fcretim"},"content":{"rendered":"

Bilimsel ara\u015ft\u0131rmalar bug\u00fcn, hem kaynak sorunu hem de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ilgi gibi gerek\u00e7elerle y\u00fcz\u00fcn\u00fc ne yaz\u0131k ki piyasaya \u00e7evirmi\u015f durumda. Bir\u00e7ok akademisyen bilime sunacaklar\u0131 katk\u0131dan ziyade kazanacaklar\u0131 paray\u0131 hesaba katarak \u00f6zel \u015firketlerin y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc projelerin, (\u00e7o\u011funlukla) sonu belli raporlar\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olmak pahas\u0131na, pe\u015fine d\u00fc\u015ferek -tabiri caizse- paylar\u0131n\u0131 kap\u0131yorlar. <\/em><\/p>\n

\u201c\u0130nsano\u011flunun Ser\u00fcveni \/ G\u00fcne\u015fin kudretiyle de\u011fi\u015firken \/ hayvanlar aleminin ta\u00e7s\u0131z kral\u0131 \/ vah\u015fi ate\u015fe gem vurmay\u0131 \u00f6\u011frenen, \/ usta bir avc\u0131 olmay\u0131, \/ dertlere deva bulmay\u0131, \/ topra\u011f\u0131 ekip bi\u00e7meyi ve \/ hayvanlar\u0131 evcille\u015ftirmeyi ba\u015faran; \/ tekerle\u011fi, madencili\u011fi, yaz\u0131y\u0131 ke\u015ffedip \/ uygarl\u0131klar kuran, imparatorluklar y\u0131kan, \/ topu-t\u00fcfe\u011fiyle d\u00fcnyay\u0131 ele ge\u00e7irip, \/ atomuyla fezay\u0131 ku\u015fatmaya haz\u0131rlanan; \/ fakat sonunda, \/ kendisiyle yar\u0131\u015f\u0131p sava\u015fmak, \/ ya\u015famak ve ya\u015fatmak i\u00e7in. \/ en zorunu, \/ kendisini, \/ yenmek zorunda kalan<\/em>\u201d – \u0130nsano\u011flu (1)<\/p>\n

\u0130nsana ve onun en b\u00fcy\u00fck yarat\u0131s\u0131 olan k\u00fclt\u00fcre dair -neredeyse- her konuda fikir edinmemizi sa\u011flayan \u0130nsan ve K\u00fclt\u00fcr<\/em> kitab\u0131n\u0131 kaleme alan Bozkurt G\u00fcven\u00e7, bu \u015fiirle ba\u015flam\u0131\u015f kitab\u0131na. \u0130nsan\u0131n tarih boyunca kat etti\u011fi yolu ve vard\u0131\u011f\u0131 sonu en sade haliyle anlatt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bu \u015fiiri se\u00e7ti belki de.<\/p>\n

K\u00fclt\u00fcr tarih\u00e7ileri, insan\u0131n do\u011faya kar\u015f\u0131 giri\u015fti\u011fi m\u00fccadelede hayatta kalabilmesinin tek nedenini k\u00fclt\u00fcrel bir varl\u0131k<\/strong> olmas\u0131na ba\u011flar. Kendi g\u00fcndelik pratiklerinden \u00e7\u0131kartt\u0131klar\u0131 sonu\u00e7lar sayesinde somut ya da somut olmayan alanda yaratt\u0131klar\u0131 k\u00fclt\u00fcrel edinimleri alt soylara aktarabilmeleri (ileti\u015fim arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla) insan\u0131 bug\u00fcn \u201cinsan\u201d yapabilmi\u015ftir. (2) Yani insan yaln\u0131zca \u00fcrettik\u00e7e var olabilir. \u00dcretimin ger\u00e7ekle\u015fmesinin en \u00f6nemli basama\u011f\u0131 ise elbette bilgi \u00fcretim s\u00fcrecidir. S\u0131radan bir deneyimle yaratt\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fcndelik bilgi, zamanla ve tabii ki devrederek \u00e7ok daha anlaml\u0131 birer bilgi b\u00fct\u00fcn\u00fc haline gelir. Bu bilgi b\u00fct\u00fcnlerinin insan\u0131n do\u011fayla m\u00fccadelede en i\u015flevsel arac\u0131 haline gelmesinin yan\u0131 s\u0131ra toplumsal ya\u015fam\u0131n i\u00e7erisinde \u201cbilginin sahibi\u201d olmak, insan\u0131n tarihsel s\u00fcrecinin her a\u015famas\u0131nda, farkl\u0131 bir stat\u00fc kazanmas\u0131n\u0131n da arac\u0131 olagelmi\u015ftir.<\/p>\n

En eski toplumlardan bu yana bilgiye yak\u0131n olan, iktidar\u0131 ve g\u00fcc\u00fc elde etmeye de o kadar yak\u0131n olmu\u015ftur. Tersten bir okumayla, iktidar\u0131 ve g\u00fcc\u00fc elinde tutmak istiyorsan, ya bilgiye sahip olmal\u0131 ya da bilgiye sahip olan\u0131 yak\u0131n\u0131nda tutmal\u0131s\u0131n. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc \u00f6rneklemek gerekirse bilginin aktar\u0131lmas\u0131n\u0131n biricik yollar\u0131ndan olan yaz\u0131n\u0131n icad\u0131 ve S\u00fcmerlerde ger\u00e7ekle\u015fen toplumsal de\u011fi\u015fim ile ilgili bir anlat\u0131n\u0131n i\u00e7inde rastlanabilecek \u015fu sat\u0131rlar aktar\u0131labilir; \u201cOkuryazarl\u0131k, bilginin kap\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7an bir anahtar olarak de\u011fil, vars\u0131ll\u0131k ve \u00fcst d\u00fczeyde konum edinme yolu olarak de\u011fer kazanm\u0131\u015ft\u0131.\u201d (3) Bu yaz\u0131 verili bilgiler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u201cbilgi sahipleri\u201d hakk\u0131nda benzer s\u00fcre\u00e7lerin varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edip edemeyece\u011fimizi tart\u0131\u015f(t\u0131r)may\u0131 hedefliyor.<\/p>\n

\u00dcniversite ve bilimsel \u00fcretim<\/strong><\/p>\n

G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bilimin ve bilginin \u00fcretim merkezleri olan \u00fcniversitelerin, temelde iki ana i\u015flevi oldu\u011funu s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn. \u0130lki ve \u00f6ncelikli olan\u0131 \u201cara\u015ft\u0131rma\u201d iken ikincisi \u201ce\u011fitim\u201ddir. Ara\u015ft\u0131rma, \u00e7a\u011fda\u015f \u00fcniversitenin temeli olarak kabul g\u00f6r\u00fcr ve bu ba\u011flamda bilim alan\u0131n\u0131 kendine u\u011fra\u015f edinmi\u015f akademiye bir \u201cara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 topluluk\u201d g\u00f6z\u00fcyle bak\u0131l\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de bu \u201cara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 toplulu\u011fun\u201d, \u00fcretkenli\u011fi sorunu ne yaz\u0131k ki yeni bir tart\u0131\u015fma konusu de\u011fil. Dar\u00fclf\u00fcn\u00fbn\u2019dan ba\u015flayarak 1933\u2019te ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u00dcniversite Reformu\u2019na kadar giden s\u00fcre\u00e7te, ana tart\u0131\u015fma -t\u0131pk\u0131 bug\u00fcn oldu\u011fu gibi- bilim \u00fcretme sorununun ta kendisi ve devam\u0131nda bunun gen\u00e7 ku\u015faklara aktar\u0131lmas\u0131 sorunudur. (4) Tart\u0131\u015fman\u0131n de\u011fi\u015fen boyutu ise gelinen s\u00fcre\u00e7te akademisyenlerin \u201cetik kod\u201dlar\u0131n\u0131 bir kenara b\u0131rak\u0131p alenen piyasa odakl\u0131 ara\u015ft\u0131rma g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc \u00e7izmesidir.<\/p>\n

Bilimsel alanda yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar bug\u00fcn, hem kaynak sorunu hem de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ilgi gibi gerek\u00e7elerle y\u00fcz\u00fcn\u00fc ne yaz\u0131k ki piyasaya \u00e7evirmi\u015f durumda. Bir\u00e7ok akademisyen kendi alanlar\u0131nda bilime sunacaklar\u0131 katk\u0131dan ziyade kazanacaklar\u0131 paray\u0131 hesaba katarak \u00f6zel \u015firketlerin y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc projelerin, (\u00e7o\u011funlukla) sonu belli raporlar\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olmak pahas\u0131na, pe\u015fine d\u00fc\u015ferek -tabiri caizse- paylar\u0131n\u0131 kap\u0131yorlar. Akademisyenlerin \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 tercih ettikleri konular dahi asl\u0131nda piyasan\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda belirleniyor. \u00d6rne\u011fin sosyal bilimlerde, son y\u0131llarda patlayan k\u00fclt\u00fcr, kimlik ve toplumsal cinsiyet \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 \u00fclkenin siyasas\u0131ndan ayr\u0131 ele al\u0131namayacak kadar rastlant\u0131dan uzak. Sanki \u00fclkede hi\u00e7 s\u0131n\u0131f \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 ya da emek-de\u011fer sorunu kalmam\u0131\u015f gibi. Eski toplumsal hareketler (s\u0131n\u0131f hareketleri) miad\u0131n\u0131 doldurmu\u015f ve yerini ekolojik m\u00fccadelelere, LGBTT gibi kimlik temelli hareketlere b\u0131rakm\u0131\u015f durumda. Burada m\u00fccadelenin farkl\u0131 kanallar\u0131n\u0131 de\u011fersizle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yorum. Ancak bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n odaklar\u0131n\u0131 hangi y\u00f6ne \u00e7evirdi\u011finin bir anlam\u0131 oldu\u011funu vurgulamak istiyorum. Bilimin, ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 topluluk taraf\u0131ndan kurulmas\u0131 gereken bir g\u00f6n\u00fclda\u015fl\u0131k gerektirdi\u011fini s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn. Nalbanto\u011flu, benzer bir g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc; \u201c\u015eimdiki \u00fcniversiteler bir yanda oynak genel ve akademik-k\u00fclt\u00fcrel piyasa ko\u015fullar\u0131na uyum g\u00f6sterece\u011fiz diye yeniden-yap\u0131lanmak yar\u0131\u015f\u0131nda birbirleriyle a\u015f\u0131k atarken, \u00f6te yanda da \u2018kitle \u00fcniversitesi\u2019 \u00e7a\u011f\u0131nda iyice a\u015f\u0131nmaya u\u011frat\u0131lm\u0131\u015f \u2018akademisyen ahlak\u0131\u2019 efsanesinin bu gidi\u015fi sanki \u00f6rtmek istermi\u015f\u00e7esine inatla kullan\u0131\u015f\u0131; aradaki \u00e7eli\u015fkinin getirdi\u011fi huzursuzluk ve vicdan rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131.\u201d (5) \u015feklinde ifade ediyor.<\/p>\n

\"\"Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n konular\u0131 bir yana dursun bug\u00fcn daha da \u00f6nemli bir sorunumuz oldu\u011funu tespit etmek gerekir. O da \u00fcniversitelerin art\u0131k \u201clise\u00fcst\u00fc bir e\u011fitim kurumu\u201d haline d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc ger\u00e7e\u011fi. Bir\u00e7o\u011fumuz ilanlarda \u201citinayla tez yaz\u0131l\u0131r\u201d ifadesine rastlam\u0131\u015ft\u0131r. Mizah de\u011fil, T\u00fcrkiye\u2019de birileri i\u00e7in \u201citinayla tez yazmay\u0131\u201d bir i\u015f haline getirmi\u015f insanlar var. Herkesin bildi\u011fi ama yoluna devam etti\u011fi bu ko\u015fullarda \u00fczerinde mesleki unvanlar bulunan diplomalar sahiplerini buluyor. Ancak burada en az pay \u00f6\u011frenciye y\u0131k\u0131lmal\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00fcniversiteye gelen \u00f6\u011frenci kendinden \u00f6nce gelen sistemin yaln\u0131zca s\u00fcrd\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc, yeniden-\u00fcreticisi. Art\u0131k pas tutmu\u015f bilgilerin yaz\u0131l\u0131 oldu\u011fu y\u0131pranm\u0131\u015f saman k\u00e2\u011f\u0131tlardan okunan \u201cbilim\u201de de\u011fer g\u00f6steremiyorlar belki de.<\/p>\n

\u00dcniversitelerimizdeki \u00fcretimsizli\u011fin ve dahi niteliksizli\u011fin bir \u00f6rne\u011fi olarak \u015fu geli\u015fmeyi verebiliriz: Hen\u00fcz ge\u00e7ti\u011fimiz haftalarda uluslararas\u0131 y\u00fcksek\u00f6\u011fretim derecelendirme kurulu\u015fu olan Times Higher Education (THE) taraf\u0131ndan 2015 y\u0131l\u0131na ait \u201cd\u00fcnya \u00fcniversiteleri itibar listesi\u201d a\u00e7\u0131kland\u0131. (6) Ge\u00e7en y\u0131l ilk 100 \u201citibarl\u0131\u201d \u00fcniversite listesinde 71-80 s\u0131ralamas\u0131nda olan Orta Do\u011fu Teknik \u00dcniversitesi (ODT\u00dc) de bu y\u0131l ilk 100\u2019e giremeyince T\u00fcrkiye\u2019nin \u201cson kalesi\u201d de d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f oldu. Hem e\u011fitim kalitesi hem de bilimsel \u00fcretim anlam\u0131nda d\u00fcnyada ziyadesiyle gerilerde seyrediyoruz.<\/p>\n

Akademide yabanc\u0131la\u015fma<\/strong><\/p>\n

Mevcut \u00fcretimsizlik i\u00e7inde birbiriyle ki\u015fisel husumetlere d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, derslerde \u00f6\u011frencilerine birbirlerinin dedikodusunu yapan, bin bir \u00e7e\u015fit ki\u015filik krizi aras\u0131nda hem kendini, hem kendinden sonra gelen akademisyenleri umutsuzlu\u011fa ve t\u00fckenmi\u015fli\u011fe s\u00fcr\u00fckleyen bir akademi ortam\u0131m\u0131z var. Bu durumu \u00fcretimsizli\u011fin insani ili\u015fkiler t\u00fcketimine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u015feklinde yorumlayabiliriz. Nalbanto\u011flu (2003), akademideki bu yozla\u015fm\u0131\u015f durumu hem \u201ckulu\u00e7kalanm\u0131\u015f bir kurumsal etik sorunu\u201d olarak hem de \u201cbireyler d\u00fczeyinde ahlaki bir sorun\u201d olarak ele almam\u0131z\u0131 \u00f6neriyor. Bu ko\u015fullar alt\u0131nda yozla\u015fan akademi, kendine gelen ve de\u011fi\u015ftirme enerjisine sahip taze kan\u0131 da hi\u00e7 vakit kaybetmeden so\u011furuyor. Geriye s\u0131k\u0131lgan bir \u015fekilde \u00fczerine d\u00fc\u015fen vazifeyi yapan mutsuz insanlar toplulu\u011fu kal\u0131yor. Derslerine girip \u00e7\u0131kan \u00f6\u011frenciler, k\u00e2\u011f\u0131t okuyup her t\u00fcrl\u00fc angaryaya ko\u015fulan ara\u015ft\u0131rma g\u00f6revlileri ve elbette hem mutsuz hem de m\u00fcdahalesiz \u00f6\u011fretim \u00fcyeleri\u2026 Daha da k\u00f6t\u00fcs\u00fc bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn nesilden nesle devretmesi ger\u00e7e\u011fi…<\/p>\n

\"\"Akademisyenlik, bug\u00fcnk\u00fc geleceksizlik ko\u015fullar\u0131nda, yaln\u0131zca bilgi gibi \u00f6zg\u00fcl bir u\u011fra\u015f alan\u0131n\u0131 g\u00f6n\u00fclden arzulayan gen\u00e7 insanlar\u0131n tutkusu de\u011fildir. \u00d6zellikle temel bilimler (fizik, kimya, biyoloji, matematik gibi) ve sosyal bilimlerde (sosyoloji, psikoloji, antropoloji gibi) okuyan gen\u00e7ler i\u00e7in akademi; bir \u201cekmek kap\u0131s\u0131\u201d, hatta \u201ckapak at\u0131lacak sa\u011flam bir \u00e7at\u0131\u201dd\u0131r. Edindikleri \u201cmeslek\u201dleri ger\u00e7ek hayatta uygulama alan\u0131 olduk\u00e7a s\u0131n\u0131rl\u0131. Ziyadesiyle emek verdikleri bir s\u00fcrecin sonunda en az\u0131ndan kendi i\u015flerini yapma iste\u011fi en asgari talebi olu\u015fturuyor. Buna en uygun alan ise akademi haline gelmi\u015f durumda. \u00dcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck bir de \u201cakademisyen olma\u201dn\u0131n reddedilemeyecek bir cazibesi oldu\u011funu da belirtmeliyim. En ba\u015fta vurgulanan \u201cbilgi sahibi\u201d olman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 toplumsal stat\u00fc farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 hi\u00e7 de az\u0131msanamayacak, \u00e7ekici bir etmen. Dahas\u0131 akademisyen olman\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fctleri, kendi alan\u0131nda ne kadar yetkin oldu\u011fun, ne \u00fcretti\u011fin, ne kadar aktif oldu\u011fun de\u011filken; ALES\u2019te (Akademik Personel ve Lisans\u00fcst\u00fc E\u011fitimi Giri\u015f S\u0131nav\u0131) ka\u00e7 matematik sorusu cevaplad\u0131\u011f\u0131n ya da YDS\u2019de (Yabanc\u0131 Dil S\u0131nav\u0131) \u0130ngilizce bir metni ne kadar anlad\u0131\u011f\u0131n, ka\u00e7 soruyu do\u011fru cevaplad\u0131\u011f\u0131nken neden tercih edilmesin? Elbette yabanc\u0131 dil bilgisi ya da temel bilimlerdeki geli\u015fmi\u015flik d\u00fczeyi bir akademisyenin bilime sunaca\u011f\u0131 katk\u0131larda belirleyici olacakt\u0131r, tart\u0131\u015fmaya a\u00e7mak istedi\u011fim konu bu de\u011fil. Burada tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 gereken akademinin kendi i\u015fleyi\u015fini \u00f6zg\u00fcl bir \u015fekilde yaratmas\u0131 gereklili\u011fidir.<\/p>\n

Akademisyenlik, di\u011fer meslek gruplar\u0131 gibi belli y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri yerine getirip, derse girip \u00e7\u0131kmak gibi, maa\u015f al\u0131nacak s\u0131radan bir meslek grubu de\u011fil, olmamas\u0131 gerekir. Akademisyenlik \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir y\u00fck\u00fcn, vicdani bir sorumlulu\u011fun alt\u0131na girmek demek. Sadece bug\u00fcne kadar \u00f6\u011frendiklerini gen\u00e7 akademisyenlere aktarmak i\u00e7in de\u011fil, yeni \u015feyler ke\u015ffetme arzusuyla yat\u0131p kalkmal\u0131d\u0131r bir akademisyen. \u015eayet bu arzuyu ve de iddiay\u0131 kaybetmi\u015fsek ne kendimize ne de sorumlu oldu\u011fumuz halka bir \u015fey katamay\u0131z demektir. \u00d6zbek\u2019e (2007) g\u00f6re; insan, merak etti\u011fi i\u00e7in \u00f6\u011frenen ve \u00f6\u011frendiklerini payla\u015f\u0131p aktarmaktan mutluluk duyan bir canl\u0131d\u0131r. Bilgi onun g\u00fcvenlik ve doyum kayna\u011f\u0131d\u0131r. (7) Merak\u0131m\u0131z\u0131 yitirdi\u011fimiz ve \u00fcretimsizli\u011fin \u00e7amuruna bula\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z anda \u201cmutsuz y\u00fczler\u201d olmaktan \u00f6teye gidemeyiz.<\/p>\n

Dipnotlar<\/strong><\/p>\n

1) Coon, C. (1962); Caravan: The Story of the Middle East<\/em>, New York: Holt.<\/p>\n

2) G\u00fcven\u00e7, B. (2013); K\u00fclt\u00fcr\u00fcn ABC\u2019si<\/em>, \u0130stanbul: Yap\u0131 Kredi Yay\u0131nlar\u0131.<\/p>\n

3) Childe, G. (2010); Kendini Yaratan \u0130nsan (\u0130nsan\u0131n \u00c7a\u011flar Boyu Geli\u015fimi)<\/em>, \u0130stanbul: Varl\u0131k Yay\u0131nlar\u0131, s.135.<\/p>\n

4) \u00dcniversite Reformu ve T\u00fcrkiye\u2019de \u00fcniversitelerin tarihsel geli\u015fimi ile ilgili kapsaml\u0131 bir de\u011ferlendirme i\u00e7in bak\u0131n\u0131z; Kalayc\u0131o\u011fullar\u0131, \u0130. (2009) Dar\u00fclf\u00fcn\u00fbn\u2019dan \u00dcniversiteye \u201cGelenek\u201dten \u201cAra\u015ft\u0131rma\u201dya<\/em>. Ankara \u00dcniversitesi Dil ve Tarih-Co\u011frafya Fak\u00fcltesi Dergisi, Cumhuriyet ve Bilim, cilt 48, say\u0131 1, s.43-59.<\/p>\n

5) Nalbanto\u011flu, H. \u00dc. (2003); \u00dcniversite A.\u015e.de Bir \u2018Homo Academicus\u2019: \u201cErsatz\u201d Yuppie Akademisyen. <\/em>Toplum ve Bilim, say\u0131: 97, s.7-42.<\/p>\n

6) Bu haber i\u00e7in http:\/\/t24.com.tr\/haber\/dunyanin-en-iyi-100-universitesi-arasinda-turkiyeden-hic-okul-yok,290266 adresine ba\u015fvurunuz.<\/p>\n

7) \u00d6zbek, M. (2007); D\u00fcnden Bug\u00fcne \u0130nsan<\/em>, Ankara: \u0130mge Kitabevi Yay\u0131nlar\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Bilimsel ara\u015ft\u0131rmalar bug\u00fcn, hem kaynak sorunu hem de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ilgi gibi gerek\u00e7elerle y\u00fcz\u00fcn\u00fc ne yaz\u0131k ki piyasaya \u00e7evirmi\u015f durumda. Bir\u00e7ok akademisyen bilime sunacaklar\u0131 katk\u0131dan ziyade kazanacaklar\u0131 paray\u0131 hesaba katarak \u00f6zel \u015firketlerin y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc projelerin, (\u00e7o\u011funlukla) sonu belli raporlar\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olmak pahas\u0131na, pe\u015fine d\u00fc\u015ferek -tabiri caizse- paylar\u0131n\u0131 kap\u0131yorlar. \u201c\u0130nsano\u011flunun Ser\u00fcveni \/ G\u00fcne\u015fin kudretiyle de\u011fi\u015firken \/ hayvanlar […]<\/p>\n","protected":false},"author":623,"featured_media":21806,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[171,1464,215],"tags":[979,610,2640,2185],"class_list":["post-21798","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-134-sayi","category-dosya","category-egitim-bilimleri","tag-ahlak","tag-akademi","tag-bilimsel-uretim","tag-universiteler"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t