Yeni bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, \u00f6p\u00fcc\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131na (enfeksiyoz monon\u00fckleoz) yol a\u00e7an Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fc (EBV), ayn\u0131 zamanda baz\u0131 insanlarda 7 ba\u015fka b\u00fcy\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131n da olu\u015fma risklerini art\u0131r\u0131r. Bu hastal\u0131klar \u015funlard\u0131r: Sistemik lupus eritematozus (SLE) , multipl skleroz (MS) , romatoid artrit (RA), juvenil idiopatik artrit (JIA) , inflamatuar ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131\u011f\u0131 (IBD) , \u00e7\u00f6lyak ve tip 1 diyabet.<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015fma sonu\u00e7lar\u0131 Nature Genetics<\/em> dergisinde 12 Nisan\u2019da yay\u0131mland\u0131. Proje \u00fc\u00e7 biliminsan\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6netildi: Cincinnati \u00c7ocuklar\u0131 Otoimm\u00fcn Genomik ve Etiyoloji Merkezi (CAGE) Direkt\u00f6r\u00fc ve Cincinnati VA T\u0131p Merkezi\u2019nde \u00f6\u011fretim \u00fcyesi Dr. John Harley, CAGE\u2019de imm\u00fcnobiyoloji uzman\u0131 Dr. Leah Kottyan ve hesaplamal\u0131 biyolog Dr. Matthew Weirauch. Her ikisi de CAGE\u2019de \u00e7al\u0131\u015fan Xiaoting Chen ve Mario Pujato taraf\u0131ndan da \u00f6nemli katk\u0131lar yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n \u00c7al\u0131\u015fma, EBNA2 ad\u0131 verilen Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fc taraf\u0131ndan \u00fcretilen bir proteinin, insan genomu boyunca bu yedi hastal\u0131kla ili\u015fkili bir\u00e7ok yere ba\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi.<\/p>\n Genel olarak \u00e7al\u0131\u015fma, viral veya bakteriyel enfeksiyonlar, k\u00f6t\u00fc beslenme, kirlilik veya di\u011fer tehlikeli riskler gibi \u00e7evresel fakt\u00f6rlerin insan genetik plan\u0131 ile nas\u0131l etkile\u015fime girebilece\u011fine ve hastal\u0131\u011fa etki eden sonu\u00e7lara nas\u0131l sahip olabilece\u011fine yeni bir \u0131\u015f\u0131k tutmaktad\u0131r.<\/p>\n Harley, \u201c\u015eimdi, 10 y\u0131l \u00f6nce mevcut olmayan genomik y\u00f6ntemler kullan\u0131larak, vir\u00fcs taraf\u0131ndan \u00fcretilen bile\u015fenlerin, DNA\u2019da genetik hastal\u0131k riskinin artt\u0131\u011f\u0131 k\u0131s\u0131mlarla etkile\u015fime girdi\u011fi anla\u015f\u0131l\u0131yor ve bu sadece lupus i\u00e7in de\u011fil, t\u00fcm bu di\u011fer hastal\u0131klar i\u00e7in de b\u00f6yle\u201d diyor.<\/p>\n Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n t\u00fcm etkilerinin ke\u015ffedilmesi y\u0131llar alabilir. \u0130\u015fte ilk \u00e7\u0131kar\u0131mlardan baz\u0131lar\u0131:<\/p>\n \u00a0\u2018\u00d6p\u00fcc\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131\u2019 ile ilgili yeni endi\u015feler<\/strong><\/p>\n EBV, \u00e7arp\u0131c\u0131 bir vir\u00fcst\u00fcr. ABD ve di\u011fer geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde, n\u00fcfusun y\u00fczde 90\u2019\u0131ndan fazlas\u0131 20 ya\u015f\u0131na kadar enfekte olur. Azgeli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde, insanlar\u0131n y\u00fczde 90\u2019\u0131 2 ya\u015f\u0131na kadar enfekte olur. Bula\u015ft\u0131ktan sonra vir\u00fcs, t\u00fcm ya\u015famlar\u0131 boyunca insanlarda kal\u0131r.<\/p>\n Haftalarca a\u015f\u0131r\u0131 yorgunlu\u011fa neden olan monon\u00fckleoz, EBV\u2019nin neden oldu\u011fu en yayg\u0131n hastal\u0131kt\u0131r. Mono, y\u0131llar \u00f6nce \u201c\u00f6p\u00fcc\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131\u201d ad\u0131n\u0131 ald\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc vir\u00fcs esas olarak t\u00fck\u00fcr\u00fckle temasla yay\u0131l\u0131yor.<\/p>\n Y\u0131llar ge\u00e7tik\u00e7e biliminsanlar\u0131, EBV\u2019yi lenfatik sistemin belirli kanserlerini de i\u00e7eren birka\u00e7 nadir duruma ba\u011flam\u0131\u015flard\u0131r. Kariyerinin \u00e7o\u011funu lupusu \u00e7al\u0131\u015fmaya adam\u0131\u015f Harley, y\u0131llar \u00f6nce lupus ve EBV aras\u0131nda olas\u0131 ba\u011flant\u0131lar buldu. \u00c7al\u0131\u015fmas\u0131, ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminin lupusa yol a\u00e7an vir\u00fcse cevap olarak kulland\u0131\u011f\u0131 mekanizmalar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 ve lupuslu \u00e7ocuklar\u0131n neredeyse her zaman EBV ile enfekte oldu\u011funu g\u00f6stermeyi i\u00e7eriyor. Bug\u00fcnk\u00fc \u00e7al\u0131\u015fma lupus bulgular\u0131na a\u011f\u0131rl\u0131k veriyor \u00a0ve listeye alt\u0131 tane daha iyi bilinen hastal\u0131k ekliyor.<\/p>\n Harley, \u201cBu ke\u015fif muhtemelen d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki di\u011fer biliminsanlar\u0131n\u0131 bu vir\u00fcse kar\u015f\u0131 tekrar d\u00fc\u015f\u00fcnmeye te\u015fvik edecek kadar temel niteliktedir. Sonu\u00e7 olarak, di\u011ferlerinin bulgular\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7o\u011faltabildi\u011fini varsayarak, bu da tedavilere ve \u015fu anda olmayan hastal\u0131klar\u0131n \u00f6nlenmesi y\u00f6ntemlerine yol a\u00e7abilir\u201d diyor. \u015eimdiye kadar, EBV enfeksiyonunu \u00f6nleyecek hi\u00e7bir a\u015f\u0131 bulunmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Kottyan, \u201c\u0130nsanlar\u0131 daha fazla \u00e7aba g\u00f6stermeye te\u015fvik etmek i\u00e7in ger\u00e7ekten g\u00fc\u00e7l\u00fc bir gerek\u00e7eyle ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Baz\u0131 EBV a\u015f\u0131lar\u0131 geli\u015ftiriliyor. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n onlar\u0131 daha h\u0131zl\u0131 ve daha fazla \u00e7aba sarf etmeleri y\u00f6n\u00fcnde te\u015fvik edece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum\u201d diyor.<\/p>\n EBV ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemimizi nas\u0131l ele ge\u00e7irir?<\/strong><\/p>\n Viral ve bakteriyel enfeksiyonlar sald\u0131rd\u0131\u011f\u0131nda, v\u00fccudumuz istilac\u0131larla sava\u015fmak i\u00e7in antikorlar\u0131 d\u0131\u015far\u0131da tutarak ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemimizdeki B h\u00fccrelerine komuta ederek yan\u0131t verir. Bununla birlikte EBV enfeksiyonlar\u0131 meydana geldi\u011finde, ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 bir \u015fey olur.<\/p>\n EBV vir\u00fcs\u00fc B h\u00fccrelerini kendisi i\u015fgal eder, onlar\u0131 yeniden programlar ve i\u015flevlerini kontrol alt\u0131na al\u0131r. Cincinnati \u00c7ocuklar\u0131 ara\u015ft\u0131rma ekibi, vir\u00fcs\u00fcn bunu nas\u0131l yapt\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda, transkripsiyon fakt\u00f6rleri olarak adland\u0131r\u0131lan k\u00fc\u00e7\u00fck proteinleri i\u00e7eren bir s\u00fcre\u00e7 hakk\u0131nda yeni bir ipucu ke\u015ffetti.<\/p>\n Genomumuzda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 bilinen 1600 transkripsiyon fakt\u00f6r\u00fc vard\u0131r. Her bir h\u00fccre, olduklar\u0131 \u015fey haline gelmek ve \u00e7evrelerine cevap vermek i\u00e7in bunlar\u0131n bir altk\u00fcmesini kullan\u0131r. Bu proteinler s\u00fcrekli olarak DNA\u2019m\u0131z\u0131n iplik\u00e7ikleri boyunca hareket ederek h\u00fccrelerin beklendi\u011fi gibi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan emin olmak i\u00e7in spesifik genleri a\u00e7ar ve kapat\u0131r.<\/p>\n Bununla birlikte, transkripsiyon fakt\u00f6rleri yapt\u0131klar\u0131 \u015feyi de\u011fi\u015ftirdi\u011finde, h\u00fccrenin normal fonksiyonlar\u0131 da de\u011fi\u015febilir ve bu da hastal\u0131\u011fa neden olabilir. Cincinnati \u00c7ocuklar\u0131 ekibi, EBV\u2019den gelen EBNA2 transkripsiyon fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn, enfekte B h\u00fccrelerinin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 ve v\u00fccudun bu enfekte h\u00fccrelere verdi\u011fi tepkiyi de\u011fi\u015ftirmeye yard\u0131mc\u0131 oldu\u011fundan \u015f\u00fcpheleniyor.<\/p>\n Yeni \u00e7al\u0131\u015fma, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte birbiriyle ba\u011flant\u0131s\u0131 olmayan yedi hastal\u0131k durumunun, her biri Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fcn\u00fcn \u00fcretti\u011fi EBNA2 proteini taraf\u0131ndan etkilenen, yayg\u0131n bir dizi anormal transkripsiyon fakt\u00f6r\u00fcn\u00fc payla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Bu EBNA2 ile ili\u015fkili transkripsiyon fakt\u00f6rleri kendilerini genetik kodun bir k\u0131sm\u0131na ba\u011flad\u0131klar\u0131nda, lupus riski art\u0131yor. Ayn\u0131 transkripsiyon fakt\u00f6rleri, kodun ba\u015fka bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne indi\u011finde, multipl skleroz riski art\u0131yor.<\/p>\n Kottyan, \u201cNormalde insan gen ifadesini d\u00fczenleyen transkripsiyon fakt\u00f6rlerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz\u201d diyor, \u201cAma bu durumda, bu vir\u00fcs h\u00fccreleri enfekte etti\u011fi zaman, vir\u00fcs kendi transkripsiyon fakt\u00f6rlerini yapar ve bunlar insan genomundaki lupus risk varyantlar\u0131na (ve di\u011fer hastal\u0131klar\u0131n varyantlar\u0131na) otururlar. Bunun hastal\u0131\u011f\u0131n riskini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131na dair \u015f\u00fcphelerimiz var.\u201d<\/p>\n Tedaviyi geli\u015ftirmek i\u00e7in yeni potansiyeller ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor<\/strong><\/p>\n \u00c7al\u0131\u015fmada listelenen yedi hastal\u0131ktan ka\u00e7\u0131n\u0131n \u00f6nceki EBV enfeksiyonun izinden gidebildi\u011fi belirsizli\u011fini koruyor. Bu hastal\u0131klar\u0131 ta\u015f\u0131yan daha fazla say\u0131da hastay\u0131 i\u00e7eren daha fazla genomik analiz, g\u00fcvenilir tahminler yapmak i\u00e7in gerekli olacakt\u0131r.<\/p>\n Harley, \u201cVir\u00fcs\u00fcn etkisinin hastal\u0131klara g\u00f6re de\u011fi\u015fme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 y\u00fcksektir. \u00d6rne\u011fin lupus ve MS\u2019de vir\u00fcs bu vakalar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir y\u00fczdesinde hesaba kat\u0131labilir. Vir\u00fcs\u00fcn di\u011fer EBNA2 ile ili\u015fkili hastal\u0131klarda ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funun tahminini yapam\u0131yoruz\u201d diyor.<\/p>\n Bununla birlikte, EBV enfeksiyonlar\u0131na ba\u011fl\u0131 spesifik transkripsiyon fakt\u00f6rlerinin tan\u0131mlanmas\u0131, tedavileri bulma \u00e7abalar\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rabilecek yeni \u00e7al\u0131\u015fma hatlar\u0131n\u0131 a\u00e7ar.<\/p>\n Weirauch, \u201cAyn\u0131 karakter kadrosu, bir\u00e7ok ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131kla ilgili hastal\u0131kta k\u00f6t\u00fc adam rol\u00fc oynuyor. Bu rol\u00fc farkl\u0131 \u015fekillerde oynuyorlar ve bunu genomunuzdaki farkl\u0131 yerlerde yap\u0131yorlar. E\u011fer bunlar\u0131 yapmalar\u0131n\u0131 engellemek i\u00e7in terapiler geli\u015ftirebilirsek, o zaman birden fazla hastal\u0131\u011fa yard\u0131mc\u0131 olabiliriz\u201d diyor.<\/p>\n Weirauch, baz\u0131lar\u0131 deneysel, baz\u0131lar\u0131 di\u011fer durumlar i\u00e7in ila\u00e7 olarak onaylanan baz\u0131 bile\u015fiklerin, k\u00e2\u011f\u0131tta listelenen y\u00fcksek riskli transkripsiyon fakt\u00f6rlerinin baz\u0131lar\u0131n\u0131 bloke edebildi\u011finin bilinmekte oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Cincinnati \u00c7ocuklar\u0131 ekibi, bu bile\u015fiklerin baz\u0131lar\u0131na y\u00f6nelik daha derin \u00e7al\u0131\u015fmalara ba\u015flad\u0131.<\/p>\n Bulgular EBV\u2019nin \u00e7ok \u00f6tesine ge\u00e7iyor<\/strong><\/p>\n EBV ile ilgili bulgular, yedi hastal\u0131\u011fa ba\u011fl\u0131 60\u2019dan fazla insan proteinini i\u00e7eriyor olsa da, Cincinnati \u00c7ocuklar\u0131 ara\u015ft\u0131rma ekibi, zaten \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir ad\u0131m att\u0131. Bilinen t\u00fcm 1600 transkripsiyon fakt\u00f6r\u00fc ve 200\u2019den fazla hastal\u0131kla ili\u015fkili bilinen gen varyantlar\u0131 aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131lar\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in ayn\u0131 analitik teknikleri uygulad\u0131lar. Bu geni\u015f \u00e7apl\u0131 \u00e7apraz analizin sonu\u00e7lar\u0131 da g\u00fcncel \u00e7al\u0131\u015fmada ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. \u0130lgi \u00e7ekici ba\u011flant\u0131lar 94 durum i\u00e7eri\u011fi ile belgelenmi\u015ftir.<\/p>\n Harley, \u201c\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131z meme kanseri de dahil olmak \u00fczere di\u011fer bir\u00e7ok hastal\u0131k i\u00e7in potansiyelleri ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Bunlar\u0131n hepsini biz takip edemeyiz, ancak di\u011fer biliminsanlar\u0131n\u0131n da \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131n\u0131 umuyoruz\u201d diyor.<\/p>\n Lupusun nedenlerini ara\u015ft\u0131rmak i\u00e7in onlarca y\u0131l ara\u015ft\u0131rma yapt\u0131ktan sonra Harley, bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n kariyerinin en \u00f6nemli ke\u015ffini temsil etti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. \u201cNeredeyse 500 makalede e\u015fyazar oldum. Bu, bir araya getirilen di\u011fer her \u015feyden daha \u00f6nemli. T\u0131p ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda bir kariyerin mihenkta\u015f\u0131\u201d diyor.<\/p>\n Ke\u015fiflerin arkas\u0131ndaki yaz\u0131l\u0131m kamuoyuna a\u00e7\u0131lacak<\/strong><\/p>\n Bu transkripsiyon fakt\u00f6rlerinin aktivitelerinin tespiti ve takibi, onlarca laboratuvar ve bili\u015fim uzman\u0131n\u0131n kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 uzun y\u0131llar s\u00fcren \u00e7al\u0131\u015fmalarla y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc. Proje, genetik veri y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131 toplamak ve ard\u0131ndan vir\u00fcs\u00fcn aktivitesini etkileyen her genetik de\u011fi\u015fikli\u011fi analiz etmeyi gerektirdi. Bunu yapmak i\u00e7in Cincinnati \u00c7ocuklar\u0131\u2019ndan Weirauch ve meslekta\u015flar\u0131n\u0131n RELI ve MARIO olarak adland\u0131r\u0131lan iki yeni algoritma yaratt\u0131. Her iki yaz\u0131l\u0131m arac\u0131 ve ilgili bir web sitesinin kamuya a\u00e7\u0131k hale getirilmesi planlan\u0131yor.<\/p>\n Weirauch, \u201cSadece bilgisayar kodunu kullan\u0131labilir yapmak i\u00e7in de\u011fil, t\u00fcm verileri ve sonu\u00e7lar\u0131 elde etmek i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00e7aba sarf edece\u011fiz. Bir\u00e7ok hastal\u0131k i\u00e7in etki yaratabilecek ilgin\u00e7 bir yakla\u015f\u0131m oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz, bu y\u00fczden \u00e7e\u015fitli hastal\u0131klarla ilgili uzmanlarla ileti\u015fime ge\u00e7iyor ve sonu\u00e7lar\u0131 payla\u015f\u0131yor ve takip etmek i\u00e7in i\u015fbirli\u011fi yapmak isteyip istemedi\u011fimizi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyoruz\u201d diyor.<\/p>\n Terimler s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc<\/strong><\/p>\n Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fc nedir?<\/strong><\/p>\n Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fc (EBV), genellikle t\u00fck\u00fcr\u00fck taraf\u0131ndan yay\u0131lan olduk\u00e7a yayg\u0131n bir vir\u00fcst\u00fcr. EBV, monon\u00fckleoza neden olur ve giderek artan say\u0131da bir\u00e7ok hastal\u0131kla ili\u015fkilendirilmi\u015ftir. Bu haberde s\u00f6z edilen, Nature Genetics<\/em>\u2019de yay\u0131mlanan Cincinnati \u00c7ocuklar\u0131 taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir \u00e7al\u0131\u015fma, bu listeye yedi hastal\u0131k ekliyor.<\/p>\n Monon\u00fckleoz nedir?<\/strong><\/p>\n \u201cMono\u201d olarak bilinen ve \u201c\u00f6p\u00fcc\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131\u201d olarak adland\u0131r\u0131lan bu durumun semptomlar\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 yorgunluk, ate\u015f, bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, ba\u015f ve v\u00fccut a\u011fr\u0131lar\u0131, boyun ve koltuk alt\u0131 \u015fi\u015fmi\u015f lenf d\u00fc\u011f\u00fcmleri, ya birisi ya her ikisi de \u015fi\u015fmi\u015f karaci\u011fer veya dalak ve d\u00f6k\u00fcnt\u00fc (Hastal\u0131k Kontrol ve \u00d6nleme Merkezlerine g\u00f6re). \u00c7o\u011fu insan iki ila d\u00f6rt hafta i\u00e7inde iyile\u015fir. Ancak, baz\u0131 insanlar birka\u00e7 hafta daha yorgun hissedebilir.<\/p>\n B h\u00fccresi nedir?<\/strong><\/p>\n B h\u00fccreleri ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminde bulunan bir t\u00fcr beyaz kan h\u00fccresidir. Bu h\u00fccreler, bakteriler, vir\u00fcsler ve di\u011fer istilac\u0131lar taraf\u0131ndan yol a\u00e7\u0131lan enfeksiyonlara tepki olarak antikorlar \u00fcretirler. Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fc bu h\u00fccrelerin k\u00fc\u00e7\u00fck bir oran\u0131n\u0131 enfekte eder.<\/p>\n Transkripsiyon fakt\u00f6r\u00fc nedir?<\/strong><\/p>\n Transkripsiyon fakt\u00f6rleri genleri \u201ca\u00e7\u0131p kapatan\u201d proteinlerdir. Bu proteinler, do\u011frudan h\u00fccre b\u00fcy\u00fcmesine, b\u00f6l\u00fcnmesine ve \u00f6l\u00fcm\u00fcne yard\u0131mc\u0131 olur. Ayr\u0131ca h\u00fccre g\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fc ve organizasyonunu kontrol ederler. \u0130nsan genomu boyunca \u00e7al\u0131\u015fan yakla\u015f\u0131k 1600 bilinen insan transkripsiyon fakt\u00f6r\u00fc vard\u0131r. Bu proteinler RNA yapmak i\u00e7in gen ifadesini de\u011fi\u015ftirirler; bu da \u00e7o\u011fu durumda h\u00fccrelerin olu\u015fumunu ve i\u015flevini de\u011fi\u015ftiren di\u011fer proteinlerin olu\u015fumuyla sonu\u00e7lan\u0131r.<\/p>\n DNA varyant\u0131 nedir?<\/strong><\/p>\n Her bireyin genomu 3 milyardan fazla DNA baz\u0131 i\u00e7erir. Bazlar\u0131n \u00e7o\u011fu, her insan i\u00e7in ayn\u0131d\u0131r. Bununla birlikte, bazlar\u0131n yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 1\u2019i farkl\u0131 olabilir ve bunlar insanlar aras\u0131nda \u00e7e\u015fitlilik yarat\u0131r. Varyantlar proteinlerin \u00fcretim \u015feklini de\u011fi\u015ftirebilir veya protein \u00fcretimine yol a\u00e7an d\u00fczenleyici s\u00fcre\u00e7leri de\u011fi\u015ftirebilir.<\/p>\n Genetik risk varyant\u0131 nedir?<\/strong><\/p>\n Bir DNA varyant\u0131 bir hastal\u0131k riskini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 zaman, buna genetik risk varyant\u0131 denir. Baz\u0131 varyantlar \u00e7oklu hastal\u0131k riskini art\u0131r\u0131r ve baz\u0131 varyantlar tek bir hastal\u0131\u011fa \u00f6zg\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yeni bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, \u00f6p\u00fcc\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131na (enfeksiyoz monon\u00fckleoz) yol a\u00e7an Epstein-Barr vir\u00fcs\u00fc (EBV), ayn\u0131 zamanda baz\u0131 insanlarda 7 ba\u015fka b\u00fcy\u00fck hastal\u0131\u011f\u0131n da olu\u015fma risklerini art\u0131r\u0131r. Bu hastal\u0131klar \u015funlard\u0131r: Sistemik lupus eritematozus (SLE) , multipl skleroz (MS) , romatoid artrit (RA), juvenil idiopatik artrit (JIA) , inflamatuar ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131\u011f\u0131 (IBD) , \u00e7\u00f6lyak ve tip 1 diyabet. […]<\/p>\n","protected":false},"author":871,"featured_media":24230,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,21,33],"tags":[2413,3015,2784,3017,3013,3011,3012,3016,2967,3014],"class_list":["post-24225","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-biyoloji","category-saglik-bilimleri","tag-bagisiklik-sistemi","tag-epstein-barr-virusu","tag-gen-ifadesi","tag-lupus","tag-mononukleoz","tag-ms","tag-opucuk-hastaligi","tag-romatoit-artrit","tag-transkripsiyon-faktoru","tag-viruslerin-yol-actigi-hastaliklar"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24225","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/871"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24225"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24225\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24225"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24225"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24225"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}