{"id":24704,"date":"2018-05-07T15:37:12","date_gmt":"2018-05-07T12:37:12","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=24704"},"modified":"2018-05-07T15:49:36","modified_gmt":"2018-05-07T12:49:36","slug":"nasa-gelecekteki-uzay-yolculuklarinda-kullanilmak-uzere-yeni-uzay-fizyon-reaktorunu-test-etti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2018\/05\/07\/nasa-gelecekteki-uzay-yolculuklarinda-kullanilmak-uzere-yeni-uzay-fizyon-reaktorunu-test-etti","title":{"rendered":"NASA, gelecekteki uzay yolculuklar\u0131nda kullan\u0131lmak \u00fczere yeni uzay fizyon reakt\u00f6r\u00fcn\u00fc test etti"},"content":{"rendered":"

M\u00fcrettebatl\u0131 uzay ke\u015fiflerinin gelece\u011fi ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, NASA ve di\u011fer uzay ajanslar\u0131n\u0131n gerekli teknolojik gereksinimleri bir araya toplamas\u0131 gerekti\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Bu noktada, sadece yeni nesil f\u0131rlatma ara\u00e7lar\u0131 ve uzay kaps\u00fclleri de\u011fil (SLS ve Orion uzay meki\u011fi gibi), ayr\u0131ca Ay\u2019a, Mars\u2019a ve G\u00fcne\u015f sisteminde bulunan di\u011fer b\u00f6lgelere uzun s\u00fcreli yolculuklar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilebilmesi i\u00e7in enerji \u00fcretiminin yeni formlar\u0131na ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<\/p>\n

Kilopower, bu endi\u015feleri ortadan kald\u0131rabilme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131na sahip. \u00c7ok \u00e7ok hafif olan fizyon g\u00fc\u00e7 sistemi, robotik g\u00f6revler, \u00fcsler ve ke\u015fif g\u00f6revlerine g\u00fc\u00e7 sa\u011flayabilir. NASA, Amerikan Enerji Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n Ulusal N\u00fckleer Ara\u015ft\u0131rmalar Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 (NNSA) i\u015fbirli\u011finde yak\u0131n zamanda, uzun s\u00fcreli, m\u00fcrettebatl\u0131 Ay, Mars ve \u00f6tesine yap\u0131lmas\u0131 planlanan yolculuklara yard\u0131mc\u0131 olacak yeni bir n\u00fckleer reakt\u00f6r g\u00fc\u00e7 sistemini ba\u015far\u0131l\u0131 bir bi\u00e7imde kan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n

Kilopower deneyi<\/strong><\/p>\n

Kilopower Reactor Using Stirling Technology (KRUSTY) olarak da bilinen deney, NASA\u2019n\u0131n Gleen Ara\u015ft\u0131rma Merkezi\u2019nde 2 May\u0131s\u2019ta ger\u00e7ekle\u015ftirilen bir bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda tan\u0131t\u0131ld\u0131. NASA\u2019ya g\u00f6re g\u00fc\u00e7 sistemi, 10 kilowatt\u2019a kadar elektrik \u00fcretme kapasitesine, yani bir\u00e7ok aileyi on y\u0131l boyunca Ay ve Mars \u00fczerinde bulunan en uzak noktalara g\u00f6t\u00fcrebilmeye yetecek g\u00fcce sahip.<\/p>\n

\"\"
NASA ve NNSA m\u00fchendisleri, Kilowatt Reaktor Using Stirling Technology (KRUSTY sistemi)\u2019nin etraf\u0131ndaki vakum \u00e7emberinin duvar\u0131n\u0131 indirmekte. \u00a9 Los Alamos Ulusal Laboratuarlar\u0131.<\/figcaption><\/figure>\n

NASA\u2019n\u0131n Uzay Teknolojileri G\u00f6rev Direkt\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc (STMD)\u2019nde ge\u00e7ici ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 yapan Jim Reuter, \u201cKilopower projesinin Ay ve Mars\u2019\u0131n g\u00fc\u00e7 mimarilerinin geli\u015fmesi ile \u00f6nemli bir par\u00e7a haline gelece\u011fine inan\u0131yorum. G\u00fcvenli, verimli ve bol enerji. Gelecekteki robotik ve insanl\u0131 ke\u015fiflerin anahtar\u0131 olacakt\u0131r.\u201d dedi.<\/p>\n

Prototip g\u00fc\u00e7 sistemi, \u0131s\u0131y\u0131 elektri\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren, y\u00fcksek verime sahip Stirling motorlar\u0131na reakt\u00f6rlerden \u0131s\u0131 aktarmak i\u00e7in, k\u00fc\u00e7\u00fck kat\u0131 bir Uranyum 235 reakt\u00f6r \u00e7ekirde\u011fi ve pasif, Sodyum \u0131s\u0131 borular\u0131 kullanmakta. Bu g\u00fc\u00e7 sistemi, Ay gibi, G\u00fcne\u015f panelleri kullanarak enerji \u00fcretiminin \u00e7ok zor oldu\u011fu yerlerde (bir Ay gecesi on d\u00f6rt D\u00fcnya g\u00fcn\u00fcne e\u015fde\u011ferdir) kusursuz bir bi\u00e7imde uyum sa\u011flayabilir.<\/p>\n

Bunun yan\u0131 s\u0131ra, Ay\u2019\u0131n ke\u015ffi i\u00e7in, s\u00fcrekli olarak karanl\u0131k olan kutup b\u00f6lgelerinin uzak noktalar\u0131na veya stabil, yer alt\u0131 lav t\u00fcnellerinin i\u00e7erisine in\u015fa edilmesi gibi bir\u00e7ok plan da mevcut. Mars daha fazla g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 almakta ancak, gezegenin g\u00fcnl\u00fck d\u00f6ng\u00fcs\u00fc ve k\u00f6t\u00fc hava ko\u015fullar\u0131ndan dolay\u0131 (toz f\u0131rt\u0131nalar\u0131 gibi), g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131 enerji \u00fcretimi i\u00e7in kullanmak pek verimli bir yol gibi g\u00f6r\u00fcnmemekte.<\/p>\n

\"\"
D\u00f6rt adet KRUSTY jenerat\u00f6r\u00fcn\u00fcn Mars y\u00fczeyindeki uzak noktalara g\u00fc\u00e7 sa\u011flamas\u0131n\u0131n sanat\u00e7\u0131 g\u00f6z\u00fcnden tasavvuru. \u00a9\u00a0NASA\/STMD.<\/figcaption><\/figure>\n

Bu noktada, bu yeni enerji kayna\u011f\u0131, g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 gibi d\u00fczenli kaynaklara ba\u011fl\u0131 olmayan, stabil bir enerji kayna\u011f\u0131 olabilir. Glenn\u2019de projenin y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fc m\u00fchendisi olarak g\u00f6rev yapan Marc Gibson; \u201cKilopower bize daha g\u00fc\u00e7l\u00fc g\u00f6revler yapabilme ve Ay\u2019\u0131n karanl\u0131k kalm\u0131\u015f kraterlerini ke\u015ffedebilme imk\u00e2n\u0131 tan\u0131yor. Ay\u2019a ve di\u011fer gezegenlere uzun s\u00fcreli g\u00f6revleri olan astronotlar yollamaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, daha \u00f6nce hi\u00e7 ihtiyac\u0131m\u0131z olmad\u0131\u011f\u0131 kadar yeni nesil bir enerji kayna\u011f\u0131na ihtiyac\u0131m\u0131z olacak.\u201d diyor.<\/p>\n

Kilopower deneyi, Mart ve Kas\u0131m 2017 tarihleri aras\u0131nda, NNSA\u2019in Nevada Ulusal G\u00fcvenlik B\u00f6lgesi (NNSS)\u2019nde ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Sistemin fizyon yolu ile enerji \u00fcretebilece\u011fini g\u00f6stermesi yan\u0131 s\u0131ra, deneyin as\u0131l amac\u0131 bu \u00fcretimin her ortamda stabil ve g\u00fcvenli bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015febilece\u011fini g\u00f6stermekti. Bundan dolay\u0131 Kilopower ekibi, deneyi d\u00f6rt fark\u0131 a\u015famada y\u00fcr\u00fct\u00fcyor.<\/p>\n

Sistem i\u015fliyor<\/strong><\/p>\n

G\u00fcce ihtiya\u00e7 duymadan y\u00fcr\u00fct\u00fclen ilk iki a\u015fama, sistemdeki her bir bile\u015fenin d\u00fczg\u00fcn olarak \u00e7al\u0131\u015fmakta oldu\u011funu do\u011frulad\u0131. Ekip \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc a\u015fama i\u00e7in, 28 saat s\u00fcrecek olan tam g\u00fc\u00e7 testini i\u00e7eren d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc a\u015famaya ge\u00e7meden evvel \u00e7ekirde\u011fi yava\u015f\u00e7a \u0131s\u0131tmaya ba\u015flad\u0131. Bu a\u015famada reakt\u00f6r\u00fcn devreye girmesinden, tam g\u00fcce ula\u015fmas\u0131; istikrarl\u0131 bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndan kapat\u0131lmas\u0131na kadar uzanan ad\u0131mlar sim\u00fcle edildi.<\/p>\n

Deneyler s\u00fcresince sistem, sorunsuz \u00e7al\u0131\u015fmaya devam etti\u011fini ispatlamak i\u00e7in g\u00fc\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc, \u0131s\u0131 borular\u0131 ve motorda \u00e7e\u015fitli ar\u0131zalardan olu\u015fan problem testlerinden ge\u00e7irildi. KRUSTY jenerat\u00f6r\u00fc elektrik sa\u011flamaya ve hangi uzay ke\u015ffi olursa olsun \u00e7al\u0131\u015fmaya devam etti\u011fini kan\u0131tlad\u0131. Gibson \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/p>\n

\u201cSistemi ray\u0131na oturttuk. Reakt\u00f6r\u00fc gayet iyi anl\u0131yoruz ve testler sistemin bizim \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 tasarlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tlad\u0131. \u00c7evresel etkenler ne olursa olsun, reakt\u00f6r \u00e7ok iyi \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131r.\u201d<\/p>\n

\"\"
Kilopower reakt\u00f6r\u00fc, Ay ve Mars\u2019 ta kal\u0131c\u0131 \u00fcslere, yerel yak\u0131t ve di\u011fer malzemelerin \u00fcretimine olanak sa\u011flayabilir. G\u00f6rsel: ESA\/Foster + ortaklar\u0131.<\/figcaption><\/figure>\n

Gelecekte Kilopower projesi NASA\u2019n\u0131n Oyun De\u011fi\u015ftiren Geli\u015fmeler (Game Chancing Development – GCD) program\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak kalacak. NASA\u2019n\u0131n Uzay Teknolojisi G\u00f6revi Direkt\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn bir g\u00f6revi olan bu program\u0131n amac\u0131, ajans\u0131n gelecek uzay g\u00f6revlerine tamamen yeni bir yakla\u015f\u0131m getirecek ileri uzay teknolojileri \u00fcretmektir. Ekip 2020 de Teknoloji Sunum g\u00f6revi program\u0131na (Technology Demonstration Mission) ge\u00e7i\u015f yapmay\u0131 ummaktad\u0131r.<\/p>\n

E\u011fer her \u015fey yolunda giderse, KRUSTY reakt\u00f6rleri Ay ve Mars y\u00fczeyinde daha uzak noktalara kal\u0131c\u0131 olarak gitmemize olanak sa\u011flayabilir. Ayr\u0131ca regolitten \u00fcretilen materyaller gibi yerel kaynak kullan\u0131m\u0131 ile buzdan hidrazin yak\u0131t\u0131 \u00fcretimine yard\u0131m edebilir.<\/p>\n

Basit\u00e7e, Ay\u2019da regolitten 3 boyutlu yaz\u0131c\u0131larla \u00fcretim yapacak robotlar olu\u015fturuldu\u011funda astronotlar ara\u015ft\u0131rma ve deneyleri y\u00fcr\u00fctmek \u00fczere Ay y\u00fczeyine -Uluslararas\u0131 Uzay \u0130stasyon\u2019unda oldu\u011fu gibi- d\u00fczenli olarak yolculuk edecekler. Bu g\u00f6rev i\u00e7in gerekli g\u00fcc\u00fc KRUSTY reakt\u00f6rleri sa\u011flayabilir. Yukar\u0131daki senaryo birka\u00e7 on y\u0131l i\u00e7inde Mars ve hatta G\u00fcne\u015f sistemi d\u0131\u015f\u0131 i\u00e7in de ge\u00e7erli olabilir.<\/p>\n

Bu reakt\u00f6r sistemi n\u00fckleer -termal ya da n\u00fckleer- elektrik motorlar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7arak, uzay yolculuklar\u0131n\u0131n daha h\u0131zl\u0131 ve uygun maliyetli olmas\u0131na imk\u00e2n verecektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

M\u00fcrettebatl\u0131 uzay ke\u015fiflerinin gelece\u011fi ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, NASA ve di\u011fer uzay ajanslar\u0131n\u0131n gerekli teknolojik gereksinimleri bir araya toplamas\u0131 gerekti\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Bu noktada, sadece yeni nesil f\u0131rlatma ara\u00e7lar\u0131 ve uzay kaps\u00fclleri de\u011fil (SLS ve Orion uzay meki\u011fi gibi), ayr\u0131ca Ay\u2019a, Mars\u2019a ve G\u00fcne\u015f sisteminde bulunan di\u011fer b\u00f6lgelere uzun s\u00fcreli yolculuklar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilebilmesi i\u00e7in enerji \u00fcretiminin yeni formlar\u0131na ihtiya\u00e7 […]<\/p>\n","protected":false},"author":812,"featured_media":24715,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[30,19,31],"tags":[248,787,1057,628],"class_list":["post-24704","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-astronomi","category-bilim-gundemi","category-teknoloji","tag-astronomi","tag-ay","tag-mars","tag-nasa"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t