{"id":25134,"date":"2014-06-01T17:27:22","date_gmt":"2014-06-01T14:27:22","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=25134"},"modified":"2018-05-10T17:39:19","modified_gmt":"2018-05-10T14:39:19","slug":"misirlilar-piramit-yapiminda-kullandiklari-buyuk-taslari-nasil-tasidilar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2014\/06\/01\/misirlilar-piramit-yapiminda-kullandiklari-buyuk-taslari-nasil-tasidilar","title":{"rendered":"M\u0131s\u0131rl\u0131lar piramit yap\u0131m\u0131nda kulland\u0131klar\u0131 b\u00fcy\u00fck ta\u015flar\u0131 nas\u0131l ta\u015f\u0131d\u0131lar?"},"content":{"rendered":"<p>M\u0131s\u0131r piramitlerini gidip g\u00f6ren insanlardan \u00e7ok az\u0131, modern teknoloji olmadan eski bir uygarl\u0131\u011f\u0131n uzaydan bile g\u00f6r\u00fclebilen b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki bu yap\u0131lar\u0131 nas\u0131l in\u015fa etmi\u015f oldu\u011funa \u015fa\u015f\u0131rmam\u0131\u015ft\u0131r. Baz\u0131lar\u0131 piramitlerin i\u00e7ten d\u0131\u015fa do\u011fru in\u015fa edildi\u011fini savunuyor. Bilimd\u0131\u015f\u0131 kimi yorumlar ise, bu yap\u0131lar\u0131 uzayl\u0131lar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 \u015feklinde.<\/p>\n<p>En kafa kar\u0131\u015ft\u0131ran, \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 gizem, kullan\u0131lan b\u00fcy\u00fck ta\u015flar\u0131n hi\u00e7bir mekanik destek olmadan \u00e7\u00f6l\u00fcn ortas\u0131na nas\u0131l ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Hi\u00e7bir deve, M\u0131s\u0131r\u2019dakiler bile, bu g\u00fc\u00e7te de\u011fildir.<\/p>\n<p>Amsterdam \u00dcniversitesi\u2019nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, <em>Physical Review Letters<\/em> dergisinde bas\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, ger\u00e7e\u011fin olduk\u00e7a basit oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorlar. \u00c7ok uzun bir s\u00fcre, M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n ta\u015flar\u0131 \u00e7ekmek i\u00e7in ah\u015fap k\u0131zaklar kulland\u0131klar\u0131na inan\u0131ld\u0131, fakat \u015fimdiye kadar s\u00fcrt\u00fcnme probleminin \u00fcstesinden nas\u0131l geldikleri anla\u015f\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131. Biliminsanlar\u0131 bunun zeki bir numaradan ba\u015fka bir \u015fey olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck bir ihtimalle M\u0131s\u0131rl\u0131lar kumu \u0131slatt\u0131lar. \u00dcniversite, piramitlerin in\u015fas\u0131 i\u00e7in M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n a\u011f\u0131r ta\u015f bloklar\u0131 ve b\u00fcy\u00fck heykelleri \u00e7\u00f6lde ta\u015f\u0131mak zorunda oldu\u011funu, bu y\u00fczden \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n a\u011f\u0131r objeleri k\u0131zaklara koyup kumun \u00fczerinde \u00e7ektiklerini s\u00f6yledi ve ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131n M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n bu i\u015flemi muhtemelen k\u0131zaklar\u0131n \u00f6n\u00fcndeki \u00e7\u00f6l kumunu \u0131slatarak yapt\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi\u011fini belirtti.<\/p>\n<figure id=\"attachment_25146\" aria-describedby=\"caption-attachment-25146\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-25146\" src=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/12b-M\u0131s\u0131r-duvar-resmi-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/12b-M\u0131s\u0131r-duvar-resmi.jpg 300w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/12b-M\u0131s\u0131r-duvar-resmi-80x60.jpg 80w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/12b-M\u0131s\u0131r-duvar-resmi-100x75.jpg 100w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/12b-M\u0131s\u0131r-duvar-resmi-180x135.jpg 180w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/12b-M\u0131s\u0131r-duvar-resmi-238x178.jpg 238w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-25146\" class=\"wp-caption-text\">Djehutihotep\u2019in mezar\u0131nda bulunan duvar resmi. B\u00fcy\u00fck bir heykel k\u0131zakla \u00e7ekiliyor ve k\u0131za\u011f\u0131n \u00f6n\u00fcnde duran bir ki\u015fi \u00f6ndeki kumu \u0131slat\u0131yor.<\/figcaption><\/figure>\n<p>M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n iki tonluk ta\u015flar\u0131 ta\u015f\u0131mak i\u00e7in kulland\u0131klar\u0131, k\u00f6\u015feleri k\u0131vr\u0131lm\u0131\u015f ah\u015fap plakalardan yap\u0131lan k\u0131zaklar olduk\u00e7a ilkeldi. S\u0131cak kum \u00fczerinde a\u011f\u0131r bir cismi \u00e7ekmek kum sekileri olu\u015fturarak topra\u011f\u0131n kaz\u0131lmas\u0131na sebep olur; ki bu da ta\u015f\u0131ma i\u015flemini neredeyse imk\u00e2ns\u0131z hale getirir. Daniel Bonn ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131ndaki sekiz ki\u015filik ara\u015ft\u0131rmac\u0131 ekibinin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda, kuru kumda \u00e7ekilen k\u0131zaklar\u0131n \u00f6n\u00fcnde kum \u00f6beklerinin olu\u015ftu\u011funu M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n da fark etmi\u015f oldu\u011fu belirtiliyor. Bu sorunun tek \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc, biriken kumu s\u00fcrekli olarak yoldan temizlemek olabilirdi ki, bu da zaten me\u015fakkatli olan s\u00fcreci daha da uzatacakt\u0131.<\/p>\n<p>Bununla beraber, nemli kum daha farkl\u0131 davran\u0131r. Ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, kumdaki s\u00fcrt\u00fcnme kuvveti su ekleyerek b\u00fcy\u00fck bir oranda d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclebilir. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n kulland\u0131klar\u0131 k\u0131zaklar\u0131n bir versiyonunu ocakta kurutulmu\u015f kum \u00fczerine yerle\u015ftirdiler. Sonra kuma su ekleyip, kum taneciklerinin sertli\u011fini \u00f6l\u00e7t\u00fcler. Suyla optimum nemlilik elde edildi\u011finde, k\u00fc\u00e7\u00fck su damlac\u0131klar\u0131n\u0131n kum tanelerini birle\u015ftirdi\u011fi, k\u0131lcal k\u00f6pr\u00fcler denen durumun olu\u015ftu\u011fu g\u00f6zlendi. Bu k\u00f6pr\u00fcler, k\u0131zaklar\u0131n kum sekileri olu\u015fturmas\u0131n\u0131 engellemekle kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda k\u0131zaklar\u0131 \u00e7ekmek i\u00e7in gerekli olan g\u00fcc\u00fc de yar\u0131 yar\u0131ya azalt\u0131r. Bununla birlikte, fazla su farkl\u0131 problemler do\u011furur. Ara\u015ft\u0131rma, statik s\u00fcrt\u00fcnmenin sisteme gere\u011finden fazla su ekledik\u00e7e azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi.<\/p>\n<p>Bonn, <em>The Washington Post<\/em>\u2019a verdi\u011fi deme\u00e7te, M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n kuru kuma oranla nemli kumda k\u0131zaklar\u0131 \u00e7ekme durumunda, \u00e7ekme kuvvetini y\u00fczde elli oran\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcrm\u00fc\u015f olmalar\u0131n\u0131n, yani bu i\u015f i\u00e7in gereken insan say\u0131s\u0131n\u0131 yar\u0131ya indirmi\u015f olmalar\u0131n\u0131 \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 buldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>M\u0131s\u0131rl\u0131lar\u0131n su kulland\u0131\u011f\u0131 sonucunu do\u011frulayan bir di\u011fer kan\u0131t, Djehutihotep\u2019in mezar\u0131ndaki duvar resmidir. Resim, masif bir k\u0131za\u011f\u0131n \u00f6n\u00fcnde duran ve kayan k\u0131za\u011f\u0131n \u00f6n\u00fcne su d\u00f6ken bir ki\u015fiyi g\u00f6sterir. Bu ki\u015finin ne yapt\u0131\u011f\u0131 \u015fimdiye kadar b\u00fcy\u00fck tart\u0131\u015fma konusuydu.<\/p>\n<p>Bonn, M\u0131s\u0131rbilimcilerinin resimde d\u00f6k\u00fclen suyu ar\u0131nd\u0131rma rit\u00fcelinin bir par\u00e7as\u0131 olarak yorumlad\u0131klar\u0131n\u0131 ve hi\u00e7bir zaman bilimsel bir a\u00e7\u0131klama aramad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Dahas\u0131, s\u00fcrt\u00fcnmenin karma\u015f\u0131k bir problem oldu\u011funu ve \u0131slak kumun daha sert oldu\u011funu fark etseniz bile, s\u00fcrt\u00fcnme a\u00e7\u0131s\u0131ndan sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 tahmin etmenin zor oldu\u011funu ekliyor. Bonn deneyin sadece M\u0131s\u0131r gizemini \u00e7\u00f6zmedi\u011fini, kumun sertli\u011finin do\u011frudan s\u00fcrt\u00fcnme kuvvetiyle alakal\u0131 oldu\u011funu da g\u00f6sterdi\u011fini belirtiyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u0131s\u0131r piramitlerini gidip g\u00f6ren insanlardan \u00e7ok az\u0131, modern teknoloji olmadan eski bir uygarl\u0131\u011f\u0131n uzaydan bile g\u00f6r\u00fclebilen b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki bu yap\u0131lar\u0131 nas\u0131l in\u015fa etmi\u015f oldu\u011funa \u015fa\u015f\u0131rmam\u0131\u015ft\u0131r. Baz\u0131lar\u0131 piramitlerin i\u00e7ten d\u0131\u015fa do\u011fru in\u015fa edildi\u011fini savunuyor. Bilimd\u0131\u015f\u0131 kimi yorumlar ise, bu yap\u0131lar\u0131 uzayl\u0131lar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 \u015feklinde. En kafa kar\u0131\u015ft\u0131ran, \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 gizem, kullan\u0131lan b\u00fcy\u00fck ta\u015flar\u0131n hi\u00e7bir mekanik destek olmadan \u00e7\u00f6l\u00fcn ortas\u0131na [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":749,"featured_media":25143,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[161,19],"tags":[3209,2251,1566,3208],"class_list":["post-25134","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-124-sayi","category-bilim-gundemi","tag-djehutihotep","tag-heykel","tag-misir","tag-piramit"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25134","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/749"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25134"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25134\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25143"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25134"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25134"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25134"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}