Y\u0131ld\u0131zlar\u0131n s\u00fcpernova olarak patlamas\u0131, uzaya yay\u0131lan gaz ve toz bulutlar\u0131 yeni y\u0131ld\u0131zlar\u0131n do\u011fumunu destekler. \u015eimdi, bizden 1500 \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 uzakta bulunan Orion bulutsusuna bir g\u00f6z ataca\u011f\u0131z. Bu bulutsu Samanyolu\u2019nun Orion kolunun g\u00fcneyinde bulunuyor ve 15 \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 \u00e7ap\u0131 ile D\u00fcnya\u2019ya en yak\u0131n y\u0131ld\u0131z olu\u015fum b\u00f6lgesi. Ayn\u0131 zamanda Orion bulutu karanl\u0131k bir b\u00f6lgede, \u00e7\u0131plak g\u00f6zle g\u00f6zlenebilecek g\u00f6kk\u00fcre \u00fczerindeki en parlak bulutsudur. Bu parlakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n nedeni, i\u00e7erisindeki yeni do\u011fmakta olan \u0131\u015f\u0131mas\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc y\u0131ld\u0131zlard\u0131r.<\/p>\n
G\u00f6kadam\u0131z\u0131n en aktif y\u0131ld\u0131z olu\u015fum b\u00f6lgesi olan Orion\u2019da 1 \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 \u00e7apa sahip bir alanda 4000\u2019den fazla y\u0131ld\u0131z bulunuyor. Bu y\u0131ld\u0131zlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu gezegen sistemlerine sahiptir. Y\u0131lllar \u00f6nce yap\u0131lan g\u00f6zlemlere g\u00f6re, g\u00f6zlemlenen en net \u00f6n-gezegen diskinin geni\u015fli\u011fi 8, 5 trilyon km\u2019dir. Ve G\u00fcne\u015f Sistemi\u2019mizden 7, 5 kat daha fazlad\u0131r.<\/p>\n
Kanada ve ABD k\u00f6kenli bir grup ara\u015ft\u0131rma ekibi, Atacama B\u00fcy\u00fck Milimetre\/Milimetre-alt\u0131 Dizisi\u2019ni (ALMA) kullanarak O-tipi parlak y\u0131ld\u0131zlar\u0131 ve bulutsu i\u00e7erisindeki yak\u0131n nesnelerin aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi inceledi. Ve ortaya \u00e7\u0131kan sonucu g\u00f6re O Tipi y\u0131ld\u0131zlar\u0131n yayd\u0131\u011f\u0131 \u015fiddetli mor\u00f6tesi \u0131\u015f\u0131n\u0131mlar\u0131n, yak\u0131nlardaki y\u0131ld\u0131zlarda gezegen olu\u015fumuna izin vermedi\u011fi ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n
Kanada Victoria Ulusal Ara\u015ft\u0131rma Konseyi\u2019nden Astronom Rita Mann, \u201cG\u00fcne\u015f\u2019e g\u00f6re \u00e7ok b\u00fcy\u00fck olan O-tipi ad\u0131 verilen bu canavarlar muazzam miktarda mor\u00f6tesi \u0131\u015f\u0131ma yayarlar ve bu nedenle gen\u00e7 gezegen sistemlerinin olu\u015fumunu engellerler. Biz ALMA\u2019y\u0131 kullanarak onlarca gezegen olu\u015fturma potansiyeli olan bebek y\u0131ld\u0131za bakt\u0131k ve ilk kez \u00f6n-gezegenimsi disklerin b\u00fcy\u00fck bir y\u0131ld\u0131za yak\u0131n olanlar\u0131n\u0131n adeta k\u0131zard\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren verilere ula\u015ft\u0131k\u201d diyor.<\/p>\n
Astronomlar ALMA ile yapt\u0131klar\u0131 g\u00f6zlemi ve Hawaii\u2019de bulunan Milimetre-alt\u0131 Dizisi (SMA) ile yap\u0131lan g\u00f6zlemleri birle\u015ftirerek, y\u0131ld\u0131z olu\u015fum b\u00f6lgesi i\u00e7erisinde b\u00fcy\u00fck y\u0131ld\u0131zlardan gelen devasa mor\u00f6tesi \u0131\u015f\u0131n\u0131m\u0131n, bebek y\u0131ld\u0131zlara ve onun \u00e7evresinde bulunan malzemeye zarar verdi\u011fini belirlediler. Yak\u0131n b\u00f6lgelerde bulunan gezegen disklerinin J\u00fcpiter benzeri bir gezegen olu\u015fturmas\u0131 i\u00e7in J\u00fcpiter\u2019den 1, 5 kat\u0131 daha fazla bir k\u00fctleye sahip olmas\u0131 gerekir. B\u00fcy\u00fck y\u0131ld\u0131zlar\u0131n 0, 1 \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 \u00e7ap\u0131ndaki b\u00f6lgelerde ise J\u00fcpiter\u2019in k\u00fctlesinden 80 kat daha fazla k\u00fctleye sahip diskler oldu\u011fu g\u00f6zlenmektedir.<\/p>\n
\u201cALMA ile ula\u015f\u0131lan bu sonu\u00e7 asl\u0131nda buzda\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcnen k\u0131sm\u0131 olsa da, bizimki gibi g\u00fcne\u015f sistemlerinin ne s\u0131kl\u0131kta oldu\u011funu da ortaya koyacak \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7in \u00f6nemli bilgiler sunuyor\u201d diyor Rita Mann.<\/p>\n
Y\u0131ld\u0131z olu\u015fum b\u00f6lgelerini ve bu b\u00f6lgelerde bulunan \u00f6n-gezegen disklerini inceleyen g\u00f6kbilimciler, gerek g\u00fcne\u015f sistemimizin evrimi gerekse g\u00f6kadam\u0131z i\u00e7erisinde bulunan y\u0131ld\u0131zlar\u0131n olu\u015fumu hakk\u0131nda detayl\u0131 bilgiye sahip oluyorlar. Siz de Orion\u2019u g\u00f6zlemlemek isterseniz, tek yapman\u0131z gereken g\u00fcney ufkuna bakmak. K\u00fc\u00e7\u00fck bir teleskop ya da d\u00fcrb\u00fcn ile bulutsuyu g\u00f6zlemleyebilirsiniz\u2026<\/p>\n
Uzay \u00c7obanlar\u0131 Astronomi Toplulu\u011fu<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Y\u0131ld\u0131zlar\u0131n s\u00fcpernova olarak patlamas\u0131, uzaya yay\u0131lan gaz ve toz bulutlar\u0131 yeni y\u0131ld\u0131zlar\u0131n do\u011fumunu destekler. \u015eimdi, bizden 1500 \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 uzakta bulunan Orion bulutsusuna bir g\u00f6z ataca\u011f\u0131z. Bu bulutsu Samanyolu\u2019nun Orion kolunun g\u00fcneyinde bulunuyor ve 15 \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 \u00e7ap\u0131 ile D\u00fcnya\u2019ya en yak\u0131n y\u0131ld\u0131z olu\u015fum b\u00f6lgesi. Ayn\u0131 zamanda Orion bulutu karanl\u0131k bir b\u00f6lgede, \u00e7\u0131plak g\u00f6zle g\u00f6zlenebilecek […]<\/p>\n","protected":false},"author":754,"featured_media":26373,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[159,30,19],"tags":[248,293,2300,392,404],"class_list":["post-26372","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-122-sayi","category-astronomi","category-bilim-gundemi","tag-astronomi","tag-gezegenler","tag-supernova","tag-uzay","tag-yildizlar"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t