{"id":33333,"date":"2019-03-23T03:15:33","date_gmt":"2019-03-23T00:15:33","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=33333"},"modified":"2019-03-23T00:10:39","modified_gmt":"2019-03-22T21:10:39","slug":"insan-beyni-yeryuzunun-manyetik-alanindan-etkileniyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/03\/23\/insan-beyni-yeryuzunun-manyetik-alanindan-etkileniyor","title":{"rendered":"\u0130nsan beyni yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn manyetik alan\u0131ndan etkileniyor!"},"content":{"rendered":"

Farkl\u0131 manyetik alanlarla \u00e7evrili oldu\u011fu durumlarda insan beyin k\u0131vr\u0131mlar\u0131nda g\u00f6zlenen de\u011fi\u015fimler \u00fczerine yap\u0131lan yeni ara\u015ft\u0131rma; insanlar\u0131n, manyetik alan\u0131 fark edebildiklerini ortaya \u00e7\u0131kard\u0131.<\/p>\n

Ku\u015flar, bal\u0131klar ve di\u011fer baz\u0131 canl\u0131lar\u0131n manyetik alan\u0131 alg\u0131layabildikleri daha \u00f6nceki \u00e7al\u0131\u015fmalardan bilinmekteydi. \u00d6yle ki bu canl\u0131lar, manyetik alan\u0131 yol tarifi i\u00e7in de kullanabilmekteydi. Biliminsanlar\u0131, uzun s\u00fcredir insanlar\u0131n da manyetizmaya y\u00f6nelik benzer bir alg\u0131lama yetisine sahip olup olmad\u0131klar\u0131n\u0131 merak ediyorlard\u0131.<\/p>\n

ABD ve Japonya\u2019da \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten biliminsanlar\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan ortak ara\u015ft\u0131rma ile bu konuda \u00e7arp\u0131c\u0131 bir sonuca ula\u015f\u0131ld\u0131. Yap\u0131lan laboratuvar \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda farkl\u0131 y\u00f6nlerden ve D\u00fcnya ile ayn\u0131 g\u00fc\u00e7teki manyetik alana maruz b\u0131rak\u0131lan insanlar\u0131n beyin k\u0131vr\u0131mlar\u0131nda belirgin desenle\u015fmeler g\u00f6zlendi. Bu desenle\u015fme modelleri, maruz kal\u0131nan manyetik alana cevap olarak belirli bir y\u00f6nde rotala\u015fma ile olu\u015fuyordu; yani beyin k\u0131vr\u0131mlar\u0131nda manyetik alan\u0131n y\u00f6n\u00fcne g\u00f6re bir rota de\u011fi\u015fimi g\u00f6zleniyordu. B\u00f6ylece, bu \u00e7al\u0131\u015fma ile insanlar\u0131n manyetik alan\u0131 fark edebildikleri ve alan\u0131n etkisine tepki olarak belirli bir rota edindikleri ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n

\"\"
Farkl\u0131 y\u00f6nlerden ve D\u00fcnya ile ayn\u0131 g\u00fc\u00e7teki manyetik alana maruz b\u0131rak\u0131lan insanlar\u0131n beyin k\u0131vr\u0131mlar\u0131nda belirgin desenle\u015fmeler g\u00f6zlendi.<\/figcaption><\/figure>\n

\u0130nsan beyninin manyetizmaya ili\u015fkin bilgileri nas\u0131l ve neden kulland\u0131\u011f\u0131 hen\u00fcz ayd\u0131nlat\u0131lamam\u0131\u015f olsa da; ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde eNeuro<\/em>\u2019da yay\u0131mlanan yeni ara\u015ft\u0131rma, insanlar\u0131n D\u00fcnya\u2019daki manyetik alana bilin\u00e7siz bir \u015fekilde yan\u0131t vermelerine ili\u015fkin kan\u0131tlar sunuyor.<\/p>\n

\u00c7in\u2019deki Pekin \u00dcniversitesi\u2019nde \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten biyofizik uzman\u0131 Can Xie, \u201c\u00c7al\u0131\u015fmadan haberdar oldu\u011fum andaki ilk izlenimim, \u2018Buna inanam\u0131yorum!\u2019 oldu\u201d diyor. \u201c\u0130nsanlar\u0131n manyetizmaya y\u00f6nelik alg\u0131s\u0131na ili\u015fkin \u00f6nceki \u00e7al\u0131\u015fmalar, konuyla ilgili ikna edici olmayan sonu\u00e7lar ortaya koymu\u015ftu. Ancak yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fma sonucu ula\u015f\u0131lan yeni kan\u0131tlar, insanlar\u0131n manyetizmay\u0131 alg\u0131lama bi\u00e7imine ili\u015fkin ileri bir ad\u0131m ve muhtemelen, insanlar\u0131n manyetizmaya ili\u015fkin alg\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamak ad\u0131na da \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir ad\u0131m olacak\u201d s\u00f6zleri ile \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ilerici y\u00f6n\u00fcn\u00fc vurgulayan Xie, \u201cKonuya ili\u015fkin yeni \u00e7al\u0131\u015fmalar g\u00f6rmeyi ve yak\u0131n gelecekte bu alan\u0131 daha ileriye ta\u015f\u0131yacak ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n yap\u0131lmas\u0131n\u0131 umut ediyorum\u201d diyor.<\/p>\n

Deney s\u0131ras\u0131nda, kat\u0131l\u0131mc\u0131 26 ki\u015fiden her birinin g\u00f6zleri \u0131\u015f\u0131k almayacak bir bi\u00e7imde kapat\u0131ld\u0131 ve bir s\u00fcre elektrik bobinleri ile kaplanm\u0131\u015f sessiz bir odada tutuldular. Bu bobinler, oda i\u00e7erisindeki manyetik alan\u0131 yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn do\u011fal manyetik alan\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcne getirdi. Kat\u0131l\u0131mc\u0131lar, manyetik alan farkl\u0131 istikametlerde y\u00f6nlendi\u011fi s\u0131rada beyinlerindeki elektriksel aktiviteyi kaydeden bir EEG ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 takt\u0131lar. Bu kurulum s\u0131ras\u0131nda yery\u00fcz\u00fcndeki manyetik alan\u0131n farkl\u0131 y\u00f6nlere d\u00f6nme efekti taklit edildi ve kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n tam durgunluk halinde bulunmalar\u0131 sa\u011fland\u0131. Tam durgunluk hallerinin sa\u011flanmas\u0131yla, motor kontrole ili\u015fkin d\u00fc\u015f\u00fcncelerin manyetik alan\u0131n etkisinde de\u011fi\u015fime neden olmas\u0131 engellendi.<\/p>\n

Kaliforniya Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nde n\u00f6robiyoloji ve jeofizik alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten Joseph Kirschvink ve arkada\u015flar\u0131, beynin manyetik alan y\u00f6n\u00fcndeki de\u011fi\u015fiklere tepki g\u00f6sterip g\u00f6stermedi\u011fini belirlemek i\u00e7in alfa dalgalar\u0131 \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fma yapt\u0131. Alfa dalgalar\u0131, ki\u015fi tepki olu\u015fturmayan bir bi\u00e7imde bulunurken EEG okumalar\u0131na etki etti ancak araya bir ses veya dokunu\u015f gibi duygusal etkile\u015fimler girdi\u011finde bu etki ortadan kayboldu. Manyetik alandaki de\u011fi\u015fiklikler, insanlar\u0131n alfa dalgalar\u0131ndaki de\u011fi\u015fiklikleri tetikledi ve manyetik alan etkisiyle ortaya \u00e7\u0131kan de\u011fi\u015fim, do\u011fal alfa dalgalanmalar\u0131n\u0131n genli\u011finde \u00fc\u00e7 kata kadar \u00e7\u0131kan de\u011fi\u015fime neden oldu. Ancak insan beyinleri, yukar\u0131 y\u00f6nl\u00fc bir manyetik etkiye tepki g\u00f6stermedi.<\/p>\n

Oxford \u00dcniversitesi\u2019nde ku\u015flar\u0131n hareketlerine y\u00f6nelik i\u00e7 pusulay\u0131 inceleyen kimyager Peter Hore, \u201cManyetik alana ili\u015fkin b\u00f6yle bir alg\u0131m\u0131z oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmek biraz ilgin\u00e7\u201d diyor ve ekliyor: \u201cOla\u011fan\u00fcst\u00fc iddialar\u0131n, ola\u011fan\u00fcst\u00fc kan\u0131tlara ihtiyac\u0131 var ve bu durumda bu \u00e7al\u0131\u015fma farkl\u0131 laboratuvarlarda yeniden \u00fcretilmeli.\u201d<\/p>\n

Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar; Kuzey Yar\u0131mk\u00fcre\u2019den bu \u00e7al\u0131\u015fmaya kat\u0131lanlar\u0131n, a\u015fa\u011f\u0131 y\u00f6nl\u00fc manyetik alanlar\u0131 do\u011fal olarak alg\u0131lamas\u0131 gerekti\u011fini ancak yukar\u0131 y\u00f6nl\u00fc olan manyetik alanlar\u0131n ayk\u0131r\u0131l\u0131k olu\u015fturaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar. Manyetik alana duyarl\u0131 hayvanlar\u0131n, y\u0131ld\u0131r\u0131m gibi manyetik alana etki eden olaylar sonras\u0131 i\u00e7 pusulalar\u0131n\u0131 kapatt\u0131klar\u0131 bilinmekte. Kuzey Yar\u0131mk\u00fcre\u2019de do\u011fan insanlar, yukar\u0131 y\u00f6nl\u00fc manyetik alanlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131klar\u0131nda bu y\u00f6nl\u00fc manyetik alanlar\u0131 \u201c\u00e7evrimd\u0131\u015f\u0131\u201d olarak alg\u0131layabilirler. Hore, bu a\u00e7\u0131klaman\u0131n \u201cmakul g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc\u201d ifade ederek G\u00fcney Yar\u0131mk\u00fcre\u2019den gelen deney kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131n bu a\u00e7\u0131dan test edilmesi gerekti\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n

Konuya ili\u015fkin a\u00e7\u0131klamalarda bulunan Kirschvink ise, \u201cBeynin manyetik alan etkisiyle nas\u0131l de\u011fi\u015fimlere u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hesaplasan\u0131z bile, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bu bilginin ne i\u00e7in kullan\u0131labilece\u011fini bilmiyorlar\u201d diyor. Buradaki temel gizemin, beynimizin D\u00fcnya\u2019y\u0131 tam olarak nas\u0131l alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak oldu\u011funu ifade eden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar; durumun, bu \u00e7al\u0131\u015fmadan elde edilen beyin k\u0131vr\u0131m\u0131 modellerinde g\u00f6zlenen ve \u201cmagnetit\u201d isimli manyetik bir mineral i\u00e7eren duyusal h\u00fccrelerle a\u00e7\u0131klanabilece\u011fini ifade ediyor. Gelecekteki deneylerin bu olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 do\u011frulayabilece\u011fini ifade eden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, insanlar\u0131n bilin\u00e7li bir bi\u00e7imde olmadan manyetik sinyalleri nas\u0131l i\u015fledi\u011fine dair ilk g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131t\u0131 ortaya koyan \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n \u00f6nemli bir ad\u0131m oldu\u011funu vurguluyorlar.<\/p>\n

Kaynak<\/strong>: https:\/\/www.sciencenews.org\/article\/people-can-sense-earth-magnetic-field-brain-waves-suggest?tgt=nr<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Farkl\u0131 manyetik alanlarla \u00e7evrili oldu\u011fu durumlarda insan beyin k\u0131vr\u0131mlar\u0131nda g\u00f6zlenen de\u011fi\u015fimler \u00fczerine yap\u0131lan yeni ara\u015ft\u0131rma; insanlar\u0131n, manyetik alan\u0131 fark edebildiklerini ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Ku\u015flar, bal\u0131klar ve di\u011fer baz\u0131 canl\u0131lar\u0131n manyetik alan\u0131 alg\u0131layabildikleri daha \u00f6nceki \u00e7al\u0131\u015fmalardan bilinmekteydi. \u00d6yle ki bu canl\u0131lar, manyetik alan\u0131 yol tarifi i\u00e7in de kullanabilmekteydi. Biliminsanlar\u0131, uzun s\u00fcredir insanlar\u0131n da manyetizmaya y\u00f6nelik benzer bir […]<\/p>\n","protected":false},"author":1390,"featured_media":33334,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[4687,254,4688,993],"class_list":["post-33333","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-alfa-dalgalari","tag-beyin","tag-magnetit","tag-manyetik-alan"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t