{"id":33649,"date":"2019-04-03T01:00:08","date_gmt":"2019-04-02T22:00:08","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=33649"},"modified":"2019-04-02T19:42:43","modified_gmt":"2019-04-02T16:42:43","slug":"ameliyatsiz-cerrahiyi-cok-bekledik-sonunda-geldi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/04\/03\/ameliyatsiz-cerrahiyi-cok-bekledik-sonunda-geldi","title":{"rendered":"Ameliyats\u0131z cerrahiyi \u00e7ok bekledik, sonunda geldi!"},"content":{"rendered":"

Diyelim ki burnunuzdan memnun de\u011filsiniz; \u015f\u00f6yle k\u00fc\u00e7\u00fck, hokka dedikleri tipte bir\u015fey g\u00f6rmek istiyorsunuz aynada. Gel g\u00f6r ki iyile\u015fme s\u00fcresidir, yara izidir, hatta kesilip bi\u00e7ilme d\u00fc\u015f\u00fcncesinin kendisi sizi y\u0131ld\u0131r\u0131yor. O zaman ya\u015fad\u0131n\u0131z. Teknoloji, t\u0131p, bilim, her nas\u0131l ba\u015fl\u0131kland\u0131r\u0131rsan\u0131z art\u0131k, yeterince bekleyene bir derman, bir yenilik illa ki sunuyor. \u015eimde de s\u0131ra geleneksel, ne\u015fterli-diki\u015fli cerrahiye alternatif \u201cmolek\u00fcler cerrahi\u201dde. \u0130ncecik i\u011fneler, elektrik ak\u0131m\u0131 ve 3 boyutlu bask\u0131 teknolojisiyle canl\u0131 doku kesiksiz, yara izsiz ve hatta genel anestezi dahi gerektirmeden, muayenehane ortam\u0131nda, dakikalar i\u00e7inde yeniden \u015fekillendirilebilecek. Ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ABD Ulusal Kimya Derne\u011fi\u2019nin 2019 toplant\u0131s\u0131 kapsam\u0131nda d\u00fcn, yani 2 Nisan g\u00fcn\u00fc yap\u0131lan bir sunumda aktar\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc sizin i\u00e7in dinledik, derledik.<\/span><\/p>\n

Y\u00f6ntemin dayand\u0131\u011f\u0131 ilkenin ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na ge\u00e7meden, hikayenin deney k\u0131sm\u0131ndan bahsedelim. Bu seferki kurban, kocaman, k\u0131k\u0131rdak yap\u0131daki kulaklar\u0131yla bir tav\u015fan, \u00e7\u00fcnk\u00fc molek\u00fcler cerrahi temelde k\u0131k\u0131rdak dokunun \u015fekillendirilmesinde kullan\u0131l\u0131yor. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn: Tav\u015fan\u0131n kulaklar\u0131n\u0131n ola\u011fan pozisyonda yani dimdik de\u011fil de \u00f6ne do\u011fru k\u0131vr\u0131k durmas\u0131n\u0131 istiyorsunuz. Normal \u015fartlar alt\u0131nda bunu bir cerrah yapacak olsa deri ve k\u0131k\u0131rda\u011f\u0131 kesip birbirine tekrar, arzu edilen pozisyonda ba\u011flamas\u0131 gerekir. \u00c7o\u011funlukla da ba\u011flanma yerinde, bizim d\u0131\u015far\u0131dan yara izi olarak g\u00f6zlemledi\u011fimiz, kimi zaman k\u0131k\u0131rda\u011fa bindirdi\u011fi mekanik y\u00fckten \u00f6t\u00fcr\u00fc ikinci bir ameliyatla al\u0131nmas\u0131 gereken, nedbe denen bir yap\u0131 olu\u015fturur. Oysa molek\u00fcler cerrahinin kulland\u0131\u011f\u0131 ak\u0131lc\u0131 y\u00f6ntem bunlar\u0131n hi\u00e7birine yol a\u00e7m\u0131yor. Nas\u0131l\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in de k\u0131k\u0131rdak yap\u0131s\u0131ndan k\u0131saca bahsetmek gerekiyor.<\/span><\/p>\n

K\u0131k\u0131rdak, minik ve sert kolajen iplik\u00e7iklerin biyopolimer denen molek\u00fcller arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla birbirine gev\u015fek\u00e7e ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu bir yap\u0131d\u0131r. Neye benzedi\u011fini g\u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcne getirmek isterseniz mutfat setinin \u00fczerinde duran bir par\u00e7a spagetti hayal edebilirsiniz. Spagetti \u00e7ubuklar\u0131n\u0131n ber biri birbirine ba\u011fl\u0131. Yerinden k\u0131m\u0131ldatt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda biraz gev\u015fese de kopmuyor. Spagettimsi k\u0131k\u0131rda\u011f\u0131m\u0131z ayr\u0131ca negatif y\u00fckl\u00fc proteinler ile pozitif y\u00fckl\u00fc sodyum iyonlar\u0131 i\u00e7eriyor. Bu pozitif-negatif y\u00fck fark\u0131 onu daha sa\u011flam ve kararl\u0131 yap\u0131yor. Ve i\u015fte molek\u00fcler cerrahi burada devreye giriyor. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar k\u0131k\u0131rda\u011fa -mesela- lazerle \u0131s\u0131 verip doku hasar\u0131 riski ortaya \u00e7\u0131karma pahas\u0131na esneklik kazand\u0131rmak yerine elektrik ak\u0131m\u0131n\u0131n istenen sonucu verdi\u011fini g\u00f6rm\u00fc\u015fler. \u00c7\u00fcnk\u00fc elektrik ak\u0131m\u0131 dokudaki suyu oksijen ve hidrojen bile\u015fenlerine ay\u0131r\u0131yor. Hidrojen pozitif y\u00fckl\u00fc oldu\u011fundan proteinlerdeki negatif y\u00fck\u00fc n\u00f6tralize ediyor; yani doku elektrik y\u00fck\u00fcn\u00fc kaybediyor. Bu da ona hamurumsu, \u015fekillendirilebilir bir hal kazand\u0131r\u0131yor. \u015eimdi tav\u015fan\u0131m\u0131za geri d\u00f6nebiliriz.<\/span><\/p>\n

Ekip kula\u011f\u0131 \u00f6ne e\u011fik tav\u015fan deneyi i\u00e7in 3 boyutlu bask\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bir kal\u0131p haz\u0131rlam\u0131\u015f. Kendi kula\u011f\u0131n\u0131zdan bilirsiniz, k\u0131k\u0131rdak nereye b\u00fcksen oraya k\u0131vr\u0131l\u0131r. Sonra da geri yerine d\u00f6ner. Ancak mikroi\u011fnelerden olu\u015fan elektrodlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla hayvan\u0131n kula\u011f\u0131na verilen elektrik ak\u0131m\u0131 k\u0131k\u0131rda\u011f\u0131 yumu\u015fatarak kula\u011f\u0131n kal\u0131b\u0131n \u015feklini kal\u0131c\u0131 olarak almas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f. Ard\u0131ndan ak\u0131m kesilmi\u015f, doku tekrar sertle\u015fmi\u015f ve kal\u0131p yerinden \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f. K\u0131vr\u0131m noktas\u0131nda hi\u00e7bir hasara yol a\u00e7madan i\u015flem ba\u015far\u0131yla tamamlanm\u0131\u015f.<\/span><\/p>\n

Hemen v\u00fccutta k\u0131k\u0131rdak yap\u0131daki dokular\u0131n hangileri oldu\u011funu merak ettiniz de\u011fil mi? Kulak haricinde eklemler, tendonlar ve malum, burun var (\u00f6zellikle basit ama zahmetli septum deviasyonu sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde bu y\u00f6ntem birebir); ancak mesela kornea gibi ilk ba\u015fta akla gelmeyen organlar da var. \u00dcstelik korneadaki e\u011fim derecesinin aksamas\u0131, diyelim miyopi gibi toplumda \u00e7ok yayg\u0131n sorunlara yol a\u00e7abiliyor. Daha a\u015f\u0131lacak engeller oldu\u011funu hat\u0131rlatal\u0131m ama s\u00f6ylemeden ge\u00e7meyelim: Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar 3 boyutlu bask\u0131yla yapt\u0131klar\u0131 kontak lense, me\u015fhur elektrodlar\u0131n\u0131 ba\u011flay\u0131p hayvanlar\u0131n g\u00f6z\u00fcne yerle\u015ftirmi\u015fler. Ak\u0131m verilir verilmez yumu\u015fayan kornea lens kal\u0131b\u0131n \u015feklini alarak e\u011fimini de\u011fi\u015ftirmi\u015f, yani d\u00fczelmi\u015f. S\u00f6z\u00fcn k\u0131sas\u0131 genel anestezisiz, ofis ortam\u0131nda, kans\u0131z yaras\u0131z ve k\u0131sac\u0131k s\u00fcreler i\u00e7inde halledilebilecek yeni bir cerrahi \u015fekli kap\u0131da. Planlad\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir burun vb. ameliyat\u0131 varsa biraz daha erteleyin isterseniz\u2026<\/span><\/p>\n

Kaynak<\/b>
\n<\/span>American Chemical Society, \u2018Molecular surgery\u2019 reshapes living tissue with electricity but no incisions, 2 Nisan 2019; https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=Dw9D7C8CpM0&list=PLLG7h7fPoH8LNYjJHshZ3TPkijXaSsvLg&index=13&t=0s.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Diyelim ki burnunuzdan memnun de\u011filsiniz; \u015f\u00f6yle k\u00fc\u00e7\u00fck, hokka dedikleri tipte bir\u015fey g\u00f6rmek istiyorsunuz aynada. Gel g\u00f6r ki iyile\u015fme s\u00fcresidir, yara izidir, hatta kesilip bi\u00e7ilme d\u00fc\u015f\u00fcncesinin kendisi sizi y\u0131ld\u0131r\u0131yor. O zaman ya\u015fad\u0131n\u0131z. Teknoloji, t\u0131p, bilim, her nas\u0131l ba\u015fl\u0131kland\u0131r\u0131rsan\u0131z art\u0131k, yeterince bekleyene bir derman, bir yenilik illa ki sunuyor. \u015eimde de s\u0131ra geleneksel, ne\u015fterli-diki\u015fli cerrahiye alternatif \u201cmolek\u00fcler […]<\/p>\n","protected":false},"author":184,"featured_media":33648,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,4747,33],"tags":[4750,4749,4748],"class_list":["post-33649","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-biyoteknoloji","category-saglik-bilimleri","tag-elektrik-akimli-cerrahi","tag-kikirdak-sekillendirmesi","tag-molekuler-cerrahi"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t