{"id":33686,"date":"2019-04-05T02:59:07","date_gmt":"2019-04-04T23:59:07","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=33686"},"modified":"2019-04-05T02:22:30","modified_gmt":"2019-04-04T23:22:30","slug":"sana-icme-demeyecegim-ama-her-gun-icme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/04\/05\/sana-icme-demeyecegim-ama-her-gun-icme","title":{"rendered":"Sana i\u00e7me demeyece\u011fim, ama her g\u00fcn i\u00e7me!"},"content":{"rendered":"

Ba\u011fr\u0131m\u0131za ta\u015f basarak itiraf etmek zorunday\u0131z ki alkol\u00fcn sa\u011fl\u0131\u011fa zararl\u0131 oldu\u011fu bir kez daha kan\u0131tland\u0131. Damarlar\u0131n\u0131zdan, kar\u0131n b\u00f6lgesindeki i\u00e7 organlar\u0131n performans\u0131ndan, hatta \u015fu k\u0131sac\u0131k \u00f6mr\u00fcn \u00f6nemsenmeyecek miktardaki birka\u00e7 ay\u0131ndan keyif i\u00e7in vazge\u00e7ebilirsiniz belki; peki ya beyin geli\u015fiminizden ya da zihinsel kapasitenizden? \u00dcstelik hepsi hepsi g\u00fcnde d\u00f6rt bira i\u00e7in..<\/span><\/p>\n

A\u015f\u0131r\u0131 alkol t\u00fcketiminin beyin \u00fczerindeki olumsuz etkilerini 9-23 ya\u015f aras\u0131 ergen-gen\u00e7 eri\u015fkin bireylerde g\u00f6steren \u00e7al\u0131\u015fmalar epey fazla. Bu ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131 \u00f6zellikle kritik \u00e7\u00fcnk\u00fc MRI arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yap\u0131lan incelemeler beyin hacminin \u00e7ocukluk ve ergenlik d\u00f6nemi boyunca artmaya devam etti\u011fini, bu art\u0131\u015f\u0131n da temelde serebral korteksteki yani beynin \u00f6n lobundaki beyaz maddenin art\u0131\u015f\u0131yla ili\u015fkili oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Ayr\u0131ca bu ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131 beynin talamus, amigdala, hipokampus, serebellum gibi b\u00f6lgelerindeki \u00f6zel yollar\u0131n da geli\u015fim g\u00f6stermeye devam etti\u011fi bir evre. Dolay\u0131s\u0131yla bu ya\u015flarda temas edilen her madde, hayat\u0131n ilerleyen evrelerine k\u0131yasla sinir sistemi \u00fczerinde \u00e7ok daha dramatik bir etki b\u0131rakabiliyor. Ama biz buraya ne kadar haval\u0131 beyin b\u00f6lgesi isimleri yazarsak yazal\u0131m, ba\u015f\u0131 sonu belli, kontroll\u00fc, somut deney sonu\u00e7lar\u0131 kadar etki etmeyecek. Hele de bu deney daha \u00f6nceki kemirgen deneylerinden de\u011fil de, anatomisi ve beyin yap\u0131s\u0131 belli \u00f6l\u00e7\u00fclerde biz insanlar\u0131nkine \u00e7ok daha yak\u0131n olan maymunlarda ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015fse.<\/span><\/p>\n

Oregon Ulusal Primat Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Merkezi\u2019nde g\u00f6revli n\u00f6roloji uzmanlar\u0131 taraf\u0131ndan ya\u015flar\u0131 ge\u00e7 ergenlik d\u00f6nemine kar\u015f\u0131l\u0131k gelen Rhesus makaklar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u00e7al\u0131\u015fma, kronik alkol t\u00fcketiminin olduk\u00e7a ger\u00e7ek\u00e7i bir sim\u00fclasyonunu sunmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nemli. Ne de olsa bu d\u00f6nem alkole en fazla ilgi g\u00f6sterilen ya\u015f aral\u0131klar\u0131ndan biri. \u00c7al\u0131\u015fmay\u0131 \u00f6zel k\u0131lan bir di\u011fer etken, insanlardaki ki\u015fisel beyanlara dayanan g\u00f6zlemlerden farkl\u0131 olarak al\u0131nan alkol miktar\u0131n\u0131n tam olarak d\u00fczenlenip beslenme bi\u00e7imi ve genel sa\u011fl\u0131k durumu gibi belirleyici olabilecek di\u011fer de\u011fi\u015fkenlerin uygun bi\u00e7imde ayarlanabilmi\u015f olmas\u0131. B\u00f6ylece 58 erkek, 13 di\u015fi <\/span>Macaca mulatta<\/span><\/i>\u2019ya 12 ay boyunca, v\u00fccut a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131na uygun d\u00fczeyde her g\u00fcn d\u00fczenli olarak verilen etanol\u00fcn beyin \u00fczerindeki etkilerini b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0131plakl\u0131\u011f\u0131yla g\u00f6rebilmek m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015f. Sonu\u00e7lar can s\u0131k\u0131c\u0131: Normal \u015fartlarda her 1,87 y\u0131lda yakla\u015f\u0131k 1 milimetrelik b\u00fcy\u00fcme g\u00f6stermesi gereken beyin, kilogram ba\u015f\u0131na t\u00fcketilen her 1 gram alkol i\u00e7in y\u0131ll\u0131k 0,25 milimetre (yani %25) daha az b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015f! Bu da, dedi\u011fimiz gibi g\u00fcnde hepsi hepsi d\u00f6rt biraya kar\u015f\u0131l\u0131k geliyor. Di\u011fer bir deyi\u015fle hafif i\u00e7ici olmakla s\u0131zacak kadar kadar i\u00e7mek aras\u0131nda da pek bir fark yok; zira \u00f6zellikle beyaz madde ve talamusta kendini g\u00f6steren bu olumsuz etkilerin anahtar s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc \u201ckronik i\u00e7ici olmak\u201d. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar <\/span>eNeuro<\/span><\/i> dergisinin 1 Nisan say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanan makalelerini, alkol al\u0131m\u0131 kesildikten sonra beynin uzun vadede i\u015flevlerini tekrar normal d\u00fczeye ta\u015f\u0131y\u0131p ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilinmedi\u011fini, bunun yeni \u00e7al\u0131\u015fmalarla yan\u0131tlanabilece\u011fini s\u00f6yleyerek tamaml\u0131yor. \u201cCan\u0131m elbet d\u00fczeliyordur,\u201d diyerek kendinizi avutuyorsan\u0131z hemen bu soruya yan\u0131t veren bir ba\u015fka \u00e7al\u0131\u015fmadan k\u0131saca bahsedip moral bozal\u0131m.<\/span><\/p>\n

\u0130spanya Ulusal Ara\u015ft\u0131rma Konseyi ve Almanya\u2019n\u0131n Mannheim kentindeki Ak\u0131l Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 Merkez Enstit\u00fcs\u00fc ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n\u0131n yine MRI kullanarak y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri \u00e7al\u0131\u015fmada kronik alkol t\u00fcketiminin kesilmesini izleyen 2. ve 6. haftalarda da beynin beyaz maddesindeki olumsuz de\u011fi\u015fimlerin devam etti\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f. \u00dcstelik bu seferki \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131 gen\u00e7 maymunlar falan de\u011fil, rehabilitasyon amac\u0131yla ba\u015fvurmu\u015f, ya\u015f ortalamas\u0131 46 olan 90 erkek birey. <\/span>JAMA Psychiatry<\/span><\/i>\u2019de yay\u0131mlanan \u00e7al\u0131\u015fma sonu\u00e7lar\u0131 \u00f6zellikle beyaz maddede yer alan ve beynin di\u011fer k\u0131s\u0131mlar\u0131yla ba\u011flant\u0131 kurmaya, karar almaya yarayan yap\u0131lar\u0131n alkol zehirlenmesine ba\u011fl\u0131 bir de\u011fi\u015fim ge\u00e7irdiklerine dikkat \u00e7ekiyor. Hatta eksik kal\u0131nmam\u0131\u015f, sonu\u00e7lar farelerde de do\u011frulanm\u0131\u015f. Alt\u0131nc\u0131 hafta sonras\u0131 i\u00e7in umutlananlar\u0131n\u0131z varsa da, az ya da \u00e7ok \u00f6nemli de\u011fil, beyne kendini toparlayacak zaman\u0131 tan\u0131yacak bir s\u0131kl\u0131kta i\u00e7melerini \u00f6neririz. \u00c7ok zor olmasa gerek\u2026<\/span><\/p>\n

Kaynak
\n<\/b>1) Tatiana A. Shnitko ve ark., \u201cChronic alcohol drinking slows brain development in adolescent and young adult non-human primates\u201d, <\/span>eNeuro<\/span><\/i>, 1 Nisan 2019.
\n<\/span>2) \u201c<\/span>Alcohol-induced brain damage continues after alcohol is stopped\u201d, Spanish National Research Council (CSIC) News, 3 Nisan 2019.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ba\u011fr\u0131m\u0131za ta\u015f basarak itiraf etmek zorunday\u0131z ki alkol\u00fcn sa\u011fl\u0131\u011fa zararl\u0131 oldu\u011fu bir kez daha kan\u0131tland\u0131. Damarlar\u0131n\u0131zdan, kar\u0131n b\u00f6lgesindeki i\u00e7 organlar\u0131n performans\u0131ndan, hatta \u015fu k\u0131sac\u0131k \u00f6mr\u00fcn \u00f6nemsenmeyecek miktardaki birka\u00e7 ay\u0131ndan keyif i\u00e7in vazge\u00e7ebilirsiniz belki; peki ya beyin geli\u015fiminizden ya da zihinsel kapasitenizden? \u00dcstelik hepsi hepsi g\u00fcnde d\u00f6rt bira i\u00e7in.. A\u015f\u0131r\u0131 alkol t\u00fcketiminin beyin \u00fczerindeki olumsuz etkilerini […]<\/p>\n","protected":false},"author":184,"featured_media":33688,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,35],"tags":[4757,4756,4755],"class_list":["post-33686","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-noroloji","tag-alkolun-beyne-etkisi","tag-gec-ergenlikte-alkol-tuketimi","tag-kronik-alkol-tuketimi"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t