Her \u015feye ula\u015fabilmek \u00f6zg\u00fcrl\u00fckse ya\u015famlar\u0131m\u0131z tek bir amaca hizmet eder: Sahip olmak. Sahip olduklar\u0131m\u0131z\u0131n say\u0131s\u0131 ve \u00e7e\u015fitlili\u011fi ne kadar fazlaysa o kadar \u00f6zg\u00fcr oldu\u011fumuza, o kadar zengin ya\u015famlar s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcze inan\u0131r\u0131z. Ger\u00e7ekte sahip olmak \u00fczerine kurulu bir hayat kendini tekrarlaman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7emez. Birey \u015fu se\u00e7enekler aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kalm\u0131\u015ft\u0131r: Sahip olmak ya da sahip olmak\u2026<\/p>\n
Almanya do\u011fumlu Amerikal\u0131 toplumbilimci ve psikanalist Erich Fromm \u00e7ok daha zengin bir varolu\u015f halini ortaya koyuyor: \u201cOlmak\u201d. Sahip Olmak ya da Olmak<\/em>\u2019ta insan varolu\u015funun bu iki temel bi\u00e7iminin derinlikli bir \u00e7\u00f6z\u00fcmlemesini yaparak onlar\u0131 birbirleriyle ili\u015fkileri i\u00e7inde ger\u00e7ek yerlerine oturtuyor.<\/p>\n Fromm s\u00f6zlerine end\u00fcstri \u00e7a\u011f\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck vaadiyle ba\u015flar. S\u0131n\u0131rs\u0131z geli\u015fme insana her istedi\u011fine ula\u015fabilme imk\u00e2n\u0131n\u0131 verecektir. Ne var ki bu vaadin ger\u00e7ekle\u015femeyece\u011fi g\u00fcn gibi ortadad\u0131r. K\u00f6t\u00fcs\u00fc \u201cihtiya\u00e7lar sonsuzdur\u201d ilkesine dayal\u0131 ekonomik d\u00fczen do\u011fal dengeleri sarsarak insan\u0131n gezegendeki varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehlikeye sokmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Bir \u00f6l\u00fcm-kal\u0131m sava\u015f\u0131nda bile neden b\u00f6yle pasif kalabildi\u011fimiz Fromm\u2019a g\u00f6re delili\u011fin bir i\u015faretidir. Bizi tamamen ku\u015fatan me\u015fguliyetlerimiz politikac\u0131lar\u0131n manip\u00fclasyonlar\u0131na boyun e\u011fmemize yol a\u00e7ar. Fromm insanlar\u0131n mono-kapitalizm, sosyal demokrasi, Sovyet tipi bir sosyalizm ya da teknokratik fa\u015fizmden ba\u015fka bir se\u00e7enekleri olmad\u0131\u011f\u0131na inanmalar\u0131n\u0131n sahip olma istencine boyun e\u011fmelerinin en \u00f6nemli sebebi oldu\u011funu s\u00f6yler. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu konuda hi\u00e7bir tutarl\u0131 giri\u015fim ortaya konmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Fromm\u2019un giri\u015fimi bu model aray\u0131\u015f\u0131n\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. \u00c7\u00f6z\u00fcmlemesine \u201csahip olmak\u201d\u0131n t\u00fcrevlerini inceleyerek ba\u015flar. Onu dil a\u00e7\u0131s\u0131ndan irdeler: sahip olmak istenci kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z dile nas\u0131l yans\u0131m\u0131\u015ft\u0131r? Ve sahip olman\u0131n g\u00fcnl\u00fck ya\u015famdaki g\u00f6r\u00fcn\u00fcmlerine \u0131\u015f\u0131k tutar: \u00f6\u011frenirken, hat\u0131rlarken, okurken, bilirken, severken nas\u0131l sahip oluruz?<\/p>\n Teolog Meister Eckhart\u2019\u0131n \u00f6\u011fretisi Fromm\u2019un g\u00f6r\u00fc\u015flerinin belkemi\u011fini olu\u015fturur. Eckhart\u2019a g\u00f6re ruhsal zenginli\u011fe ve g\u00fcce eri\u015fmenin tek \u00e7aresi hi\u00e7bir \u015feye sahip olmamak, kendini a\u00e7\u0131k k\u0131lmak, ger\u00e7ek benli\u011fe giden yolun \u00f6n\u00fcn\u00fc kapatmamakt\u0131r. Marx da ger\u00e7ek amac\u0131n \u00e7ok \u015feye sahip olmak de\u011fil, \u201c\u00e7ok olmak\u201d oldu\u011funu belirtir ve l\u00fcks\u00fcn de fakirlik gibi \u00f6nemli bir engel oldu\u011funu s\u00f6yler.<\/p>\n \u201cOlmak\u201d ise \u00e7ok daha aktif bir varolu\u015f bi\u00e7imidir. Erich Fromm, olmak ilkesinin \u00f6nko\u015fullar\u0131 olarak ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve sorgulay\u0131c\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnceyi al\u0131r. Olmak sahicili\u011fe, do\u011fal ve ger\u00e7ek olana ula\u015fma arzusuna i\u00e7kindir. Bu ba\u011flamda maskeleri d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc bir \u00f6zelli\u011fi vard\u0131r. Fromm \u201colmak, \u00e7arp\u0131k ve yan\u0131lt\u0131c\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin kar\u015f\u0131t\u0131 olan ger\u00e7ekliktir\u201d der.\u00a0 <\/em>Maskelerin ard\u0131ndaki ger\u00e7ekli\u011fin ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131nda Freud psikanalizinin katk\u0131lar\u0131n\u0131 da g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmay\u0131 ihmal etmez. Olmak y\u00fczeysel g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin ard\u0131ndaki ger\u00e7ekli\u011fi yakalamakla m\u00fcmk\u00fcn hale gelebilir ancak. O halde \u201colmak\u201d\u0131n, kendimizi mercek alt\u0131na alma sanat\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n \u0130nsan do\u011fas\u0131nda \u201csahip olmak\u201d ve \u201colmak\u201d e\u011filimleri birlikte bulunur. Ama en derinde yatan istek \u201colmak\u201dt\u0131r ve beraberinde vermeyi, payla\u015fmay\u0131, sevgi ve fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131 getirir. \u0130nsanlar\u0131n \u00e7o\u011funda bu iki \u00f6\u011fe de beraber bulunur ve hangisinin bast\u0131r\u0131l\u0131p hangisinin \u00f6ne \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 \u00e7evresel etkenler taraf\u0131ndan belirlenir.<\/p>\n Sahip olmak ilkesinde birey kendisini bile bir meta olarak alg\u0131lar. Fromm bu ki\u015fiyi \u201cpazar karakteri\u201d olarak tan\u0131mlar. Pazar karakterinin nihai hedefi ki\u015filik pazar\u0131nda her ko\u015fulda ba\u015far\u0131l\u0131 ve aran\u0131r olmakt\u0131r. Bu karakterdeki birey kendini belli ba\u015fl\u0131 baz\u0131 \u00f6zellikleriyle pazarlama endi\u015fesindedir. Olumlu ya da olumsuz her t\u00fcrl\u00fc duygu, pazar karakterinin niteli\u011fiyle \u00e7at\u0131\u015f\u0131r. Kendini duygulara kapt\u0131rmak, makinemsi varolu\u015funu sekteye u\u011frat\u0131r ve i\u015fleyi\u015fini bozar.<\/p>\n \u00c7\u0131karc\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce duygular d\u00fcnyas\u0131n\u0131 i\u015flevsiz hatta engelleyici g\u00f6rmektedir. Fromm\u2019a g\u00f6re insanl\u0131\u011f\u0131n en zay\u0131f an\u0131nda kendini teknik ve bilimsel geli\u015fmelere kapt\u0131r\u0131p en g\u00fc\u00e7l\u00fc sanma yan\u0131lg\u0131s\u0131n\u0131 fark edebilmesi hayatidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ger\u00e7ek g\u00fc\u00e7 bilimsel \u00fcretimin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 zorlamak de\u011fil, insan\u0131n ve geni\u015f perspektifte toplumlar\u0131n duygusal yetkinlik ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Bu da duygusal yeti\u015fkinli\u011fe eri\u015fip kendi benli\u011fimizle bar\u0131\u015f\u0131k bir ya\u015fam bi\u00e7imi olu\u015fturabilmekten, \u00f6zetle \u201colmak\u201dtan ge\u00e7er.<\/p>\n \u201cE\u011fer insan yaln\u0131zca sahip olduklar\u0131ndan ibaretse onlar\u0131 yitirdi\u011finde, kendini de yitirecektir. Olmak kavram\u0131ndaysa sahip olunan \u015feylerin kaybedilece\u011finden do\u011fan endi\u015fe ve korku yoktur. Oldu\u011fum gibiysem ve ki\u015fili\u011fim olmak taraf\u0131ndan belirleniyorsa, bunu kimse benden alamaz ve ki\u015fili\u011fimin y\u0131k\u0131lmas\u0131 tehlikesi de do\u011fmaz.\u201d<\/p>\n Yaln\u0131zca sahici hayatlar s\u00fcrebilmek i\u00e7in de\u011fil, insanl\u0131\u011f\u0131n bu gezegendeki varl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de ya\u015fam\u0131 \u201colmak\u201d ilkesine g\u00f6re kurgulamam\u0131z elzem ve bir o kadar ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz.<\/p>\n Not<\/strong>: Beni \u201cSahip Olmak ya da Olmak\u201d ile tan\u0131\u015ft\u0131rmakla kalmay\u0131p de\u011ferli g\u00f6r\u00fc\u015flerini payla\u015fan sevgili dostum psikolog Serdar U\u011furses\u2019e y\u00fcrekten te\u015fekk\u00fcrler.<\/p>\n Sahip Olmak Ya Da Olmak Her \u015feye ula\u015fabilmek \u00f6zg\u00fcrl\u00fckse ya\u015famlar\u0131m\u0131z tek bir amaca hizmet eder: Sahip olmak. Sahip olduklar\u0131m\u0131z\u0131n say\u0131s\u0131 ve \u00e7e\u015fitlili\u011fi ne kadar fazlaysa o kadar \u00f6zg\u00fcr oldu\u011fumuza, o kadar zengin ya\u015famlar s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcze inan\u0131r\u0131z. Ger\u00e7ekte sahip olmak \u00fczerine kurulu bir hayat kendini tekrarlaman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7emez. Birey \u015fu se\u00e7enekler aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kalm\u0131\u015ft\u0131r: Sahip olmak ya da sahip olmak\u2026 Almanya do\u011fumlu […]<\/p>\n","protected":false},"author":1986,"featured_media":34136,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[4802,38,513,510,511],"tags":[4827],"class_list":["post-34135","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-183-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-surekli-bolumler","category-yayin-dunyasi","tag-sahip-olmak-ya-da-olmak"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34135","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1986"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34135"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34135\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/34136"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n<\/strong>Erich Fromm, \u00c7ev. Ayd\u0131n Ar\u0131tan, Say Yay\u0131nlar\u0131, 2015, 256 s. <\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"