{"id":34582,"date":"2019-06-04T03:21:13","date_gmt":"2019-06-04T00:21:13","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=34582"},"modified":"2019-06-04T00:29:25","modified_gmt":"2019-06-03T21:29:25","slug":"bilimin-kutsal-bilgisi-olur-mu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/06\/04\/bilimin-kutsal-bilgisi-olur-mu","title":{"rendered":"Bilimin \u2018kutsal bilgi\u2019si olur mu?"},"content":{"rendered":"<p>Yarad\u0131l\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n \u015f\u00f6yle bir mant\u0131klar\u0131 var: \u201cEvrim Kuram\u0131\u2019n\u0131n a\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131 olgular varsa Yarad\u0131l\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc do\u011frudur\u201d. Bu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f bi\u00e7imi, asl\u0131nda onlar\u0131n bilimsel \u00e7al\u0131\u015fma tarz\u0131ndan ne kadar uzakta olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Bilimsel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f ile dinsel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f bi\u00e7imleri aras\u0131ndaki fark bu noktada ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n<p><strong>Yarad\u0131l\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n mant\u0131\u011f\u0131<br \/>\n<\/strong>Yarad\u0131l\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc \u201ckutsal ve mutlak do\u011frular\u201d d\u00fcnyas\u0131ndan kalma. Bilimsel Devrim \u00f6ncesinin dinsel ve b\u00fcy\u00fcsel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f ikliminde \u00fcretilmi\u015f. Bu d\u00f6nemde kutsall\u0131k atfedilen \u00f6nermeler, sorgulanmadan, usa vurulmadan, kan\u0131tlanmaya gerek duyulmadan do\u011fru kabul edilirdi. B\u00f6yle bir mant\u0131kla ve d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f tarz\u0131yla bilim alan\u0131na giren Yarad\u0131l\u0131\u015f savunucular\u0131, do\u011fal olarak bilimden de bir kutsal kitap istiyorlar.<\/p>\n<p>Onlar\u0131n mant\u0131klar\u0131na g\u00f6re, bilim de her \u015feyi en ince ayr\u0131nt\u0131s\u0131na kadar a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 bir mutlak do\u011frular b\u00fct\u00fcn\u00fc ortaya koymal\u0131d\u0131r; bunu yapamaz ise o zaman dinsel d\u00fc\u015f\u00fcnce ve Yarad\u0131l\u0131\u015f do\u011frudur. Bilimin hen\u00fcz a\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131 olgular\u0131 say\u0131p d\u00f6kerler ve bunlar\u0131n kendi g\u00f6r\u00fc\u015flerinin kan\u0131tlar\u0131 oldu\u011funu varsayarlar.<\/p>\n<p><strong>Bilimin \u201cbir bileni\u201d yok<br \/>\n<\/strong>B\u00f6yle bir mant\u0131k bilime yabanc\u0131d\u0131r. Bilimin bir kutsal kitab\u0131 yoktur. Bilim her \u015feyi a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131nda de\u011fildir; b\u00f6yle bir iddiada bulunursa kendini reddetmi\u015f ve bir t\u00fcr dine d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olur. Bilim her \u015feyi bildi\u011fini de\u011fil, her \u015feyin \u201cbilinebilece\u011fini\u201d s\u00f6yler ve bu sonsuz bir yolculuktur. Bilim, bilinenler d\u00fcnyas\u0131 ile bilinmeyenler d\u00fcnyas\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131r\u0131nda yap\u0131l\u0131r. Bilimcilerin u\u011fra\u015f\u0131, bilinmeyenler d\u00fcnyas\u0131ndan par\u00e7alar kopararak bilinenler d\u00fcnyas\u0131na eklemektir.<\/p>\n<p>Bilimciler, mevcut kuramla a\u00e7\u0131klayamad\u0131klar\u0131 yeni olgular ve yeni verilerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131nda heyecanlan\u0131rlar ve sevinirler. Bu, yeni olgular\u0131 da a\u00e7\u0131klayacak daha kapsaml\u0131 bir bilimsel kuram\u0131n kap\u0131da oldu\u011funun g\u00f6stergesidir. Bilim b\u00f6yle geli\u015fir. Bilimci mevcut kuramdan \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc zaman eskiye d\u00f6nmez, daha geli\u015fkin bir kuram\u0131n pe\u015fine d\u00fc\u015fer.<\/p>\n<p><strong>Bilimde geriye d\u00f6n\u00fc\u015f yok, a\u015fmak vard\u0131r<br \/>\n<\/strong>\u00d6rne\u011fin, 20. y\u00fczy\u0131lda insan\u0131n ufku pratik olarak da en k\u00fc\u00e7\u00fckler ve en b\u00fcy\u00fckler d\u00fcnyas\u0131na ula\u015ft\u0131\u011f\u0131nda Newton yasalar\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131klar\u0131 ve yetersizlikleri g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Atom alt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar ve \u0131\u015f\u0131k h\u0131z\u0131na yak\u0131n h\u0131zlar s\u00f6z konusu oldu\u011funda Newton\u2019un kuram\u0131yla a\u00e7\u0131klanamayan baz\u0131 olgular birikmeye ba\u015flad\u0131. Bu durumda bilimciler Batlamyus\u2019un kutsal evren modeline geri d\u00f6nmediler. Bu yeni olgular\u0131 da a\u00e7\u0131klayabilecek yasalar\u0131n pe\u015fine d\u00fc\u015ft\u00fcler ve ortaya G\u00f6relilik ve Kuantum kuramlar\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n<figure id=\"attachment_34583\" aria-describedby=\"caption-attachment-34583\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-34583\" src=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/2-300x217.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"217\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-34583\" class=\"wp-caption-text\">G\u00f6relilik ve Kuantum kuramlar\u0131 Newton\u2019u \u00e7\u00f6pe atmad\u0131; onun a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yolda daha da ilerledi.<\/figcaption><\/figure>\n<p>G\u00f6relilik ve Kuantum Newton\u2019u \u00e7\u00f6pe atmad\u0131; onun a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yolda daha da ilerledi. Bu anlamda G\u00f6relilik ve Kuantum, Newton yasalar\u0131n\u0131n daha da kapsaml\u0131 bir kan\u0131t\u0131n\u0131 sunmu\u015f oldu. Darwin\u2019in Evrim Kuram\u0131\u2019n\u0131n da yetersiz kald\u0131\u011f\u0131, a\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 olgular ortaya \u00e7\u0131karsa, herhalde Yarad\u0131l\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne geri d\u00f6n\u00fclmeyecektir; o d\u00f6nem a\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r art\u0131k. Darwin\u2019in a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yoldan ilerlenecek ve daha kapsaml\u0131 kuramlara ula\u015f\u0131lacakt\u0131r. Mendel\u2019le ba\u015flayan ve genetik devrim ile b\u00fcy\u00fck ivme kazanan geli\u015fmelerle b\u00f6yle bir yola \u00e7oktan girilmi\u015ftir zaten.<\/p>\n<p>K\u0131sacas\u0131, Kopernik, Bacon, Descartes, Galilei, Kepler, Newton ve Darwin\u2019le simgelenen Bilimsel Devrim ile birlikte, insanl\u0131k art\u0131k kutsal ve mutlak modelleri a\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bu yoldan geri d\u00f6n\u00fc\u015f yok; ancak ilerlenebilir.<\/p>\n<p>Ancak bilimsel y\u00f6ntemi ve d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f bi\u00e7imini sindirememi\u015f, Bilimsel Devrimin gerisinde kalm\u0131\u015f olanlar, \u201cNewton\u2019un a\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131 olgular var, o zaman Batlamyus do\u011frudur\u201d veya \u201cDarwin\u2019in a\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131 olgular var, o zaman Yarad\u0131l\u0131\u015f do\u011frudur\u201d t\u00fcr\u00fcnden savlar ileri s\u00fcrebilirler.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yarad\u0131l\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n \u015f\u00f6yle bir mant\u0131klar\u0131 var: \u201cEvrim Kuram\u0131\u2019n\u0131n a\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131 olgular varsa Yarad\u0131l\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc do\u011frudur\u201d. Bu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f bi\u00e7imi, asl\u0131nda onlar\u0131n bilimsel \u00e7al\u0131\u015fma tarz\u0131ndan ne kadar uzakta olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Bilimsel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f ile dinsel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f bi\u00e7imleri aras\u0131ndaki fark bu noktada ortaya \u00e7\u0131kar. Yarad\u0131l\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n mant\u0131\u011f\u0131 Yarad\u0131l\u0131\u015f g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc \u201ckutsal ve mutlak do\u011frular\u201d d\u00fcnyas\u0131ndan kalma. Bilimsel Devrim \u00f6ncesinin dinsel ve b\u00fcy\u00fcsel d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc\u015f [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":493,"featured_media":34584,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[4295,4893,3707,4892],"class_list":["post-34582","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-bilimsel-devrim","tag-bilimsel-dusunus-bicimi","tag-evrim-kurami","tag-yaradiliscilik"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34582","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/493"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34582"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34582\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/34584"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34582"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34582"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34582"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}