![\"\"](\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/1-5-300x207.jpg\")
\u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 d\u00f6neminde ortaya konmu\u015f olan bu bilgiler, zaman i\u00e7inde ba\u015fka de\u011fi\u015fmeler oldu\u011funun da anla\u015f\u0131lmas\u0131yla, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde tan\u0131mlanan \u00f6r\u00fcnt\u00fcye ula\u015f\u0131lmas\u0131nda yol g\u00f6sterici olmu\u015ftur. 1953 y\u0131l\u0131nda uykuya dald\u0131ktan bir s\u00fcre sonra h\u0131zl\u0131 g\u00f6z hareketleri (Rapid Eye Movement – REM) d\u00f6neminin olu\u015ftu\u011fu, 1956 y\u0131l\u0131nda da, REM d\u00f6nemi i\u00e7indeyken uyand\u0131r\u0131lanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn r\u00fcya g\u00f6rd\u00fckleri anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu g\u00f6zlem, REM ile r\u00fcya aras\u0131ndaki ili\u015fkinin g\u00f6stergesi olarak kabul edilmektedir.<\/p>\n
Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sonunda, uykuya dalarken \u00f6nce 1. ve 2. d\u00f6nem olarak adland\u0131r\u0131lan g\u00f6rece y\u00fczeyel d\u00f6nem, sonra da uykunun derin d\u00f6neminin, 90-120 dakikal\u0131k aral\u0131klarla da REM d\u00f6nemlerinin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131, uykunun ilk saatlerinde derin uykunun, ilerleyen saatlerde de REM uykusunun daha yo\u011fun oldu\u011fu anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Bundan sonra da uyku, REM ve non-REM (NREM – 1., 2. ve derin uyku d\u00f6nemlerini kapsar) d\u00f6nemleri olarak iki ana ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda ele al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bu tan\u0131mlama \u00e7er\u00e7evesinde, uyku yap\u0131lanmas\u0131n\u0131n 90-120 dakikal\u0131k d\u00f6ng\u00fcler i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi, sa\u011fl\u0131kl\u0131 eri\u015fkin uykusunun y\u00fczde 50\u2019sinin derin uyku ile REM uykusundan olu\u015ftu\u011fu anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Uykunun yap\u0131s\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131rken, evrelerinin \u00f6zellikleri, uykudaki beyin dinamikleri, fizyolojik de\u011fi\u015fmeler de ara\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fmalarda, genel \u00e7er\u00e7evede NREM d\u00f6neminde biyolojik, REM d\u00f6neminde psikolojik d\u00fczenlemeler yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu i\u015flemler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile, ya\u015fanm\u0131\u015f g\u00fcnden kalanlar ay\u0131klanarak beyin yap\u0131lar\u0131nda yeniden yap\u0131lanmaya (reconstruction) kadar ilerleyen d\u00fczenlemeler ger\u00e7ekle\u015ftirilmekte ve ertesi g\u00fcne haz\u0131rlanma i\u015flemleri tamamlanmaktad\u0131r. Bu i\u015flemlerin ortaya konmas\u0131na yol a\u00e7an ana g\u00f6zlem, canl\u0131da uyku yoksunlu\u011funun yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bozulmalar olmu\u015ftur. Eskiden beri bilindi\u011fi gibi, uyku bozulunca uyan\u0131kl\u0131k d\u00f6nemindeki biyolojik ve psikolojik ya\u015famda aksamalar olmaktad\u0131r. Bu durum, en az\u0131ndan uykuda y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte olan i\u015flemlerin aksamas\u0131yla uyan\u0131kl\u0131k d\u00f6neminde bir \u015feylerin eksik kald\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etmektedir.<\/p>\n
NREM d\u00f6nemindeki i\u015flemler<\/em><\/strong><\/p>\n \u00d6zellikle, uykunun ilk saatlerindeki, delta dalgalar\u0131 ile karakterize derin uyku d\u00f6neminde fizyolojik i\u015fleyi\u015f yava\u015flamakta, g\u00fcnd\u00fcz saatlerindeki fiziksel aktivite ile de ili\u015fkili olan hormonlar\u0131n sal\u0131n\u0131m\u0131 azalmaktad\u0131r. Bu hormonlar sabaha do\u011fru yeniden salg\u0131lanmaya ba\u015flamakta ve g\u00fcn boyu salg\u0131lanmalar\u0131 s\u00fcrmektedir. Bu a\u015famada, \u00f6zellikle uykunun ilk saatlerinde b\u00fcy\u00fcme hormonu(1)<\/sup> (growth hormon) salg\u0131lanmakta ve protein sentezi artmaktad\u0131r. B\u00f6ylece, dokularda \u00f6ncelikle detoksifikasyon (toksik maddelerden ar\u0131nma) ba\u015flamakta ve s\u00fcrmekte, sitokin (cytokine) ve b\u00fcy\u00fcme hormonunun kat\u0131l\u0131m\u0131 ile santral sinir sisteminde ay\u0131klanman\u0131n \u00f6tesinde, dokularda d\u00fczenlemeler ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Bu bilgiler, sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam i\u00e7in uykunun ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.<\/p>\n REM d\u00f6nemindeki i\u015flemler<\/em><\/strong><\/p>\n Uyan\u0131kl\u0131k ile REM d\u00f6nemi g\u00f6stergelerinin birbirine yak\u0131n oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. REM d\u00f6neminin uyan\u0131kl\u0131\u011fa benzer nitelikler ta\u015f\u0131mas\u0131, bu d\u00f6nemde uyan\u0131kl\u0131\u011fa benzer aktiviteler oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmektedir.<\/p>\n REM d\u00f6neminin i\u015flevsel y\u00f6n\u00fcn\u00fcn tan\u0131mlanmas\u0131na y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar, REM uykusu yoksunlu\u011fu sonras\u0131ndaki g\u00f6zlemlerden yola \u00e7\u0131k\u0131larak planlanm\u0131\u015ft\u0131r:<\/p>\n 1) Canl\u0131ya ola\u011fan bilginin \u00f6tesinde yeni bilgi verildi\u011finde, o gece REM uykusu miktar\u0131 ve yo\u011funlu\u011fu artmaktad\u0131r.<\/p>\n 2) Yukar\u0131daki bi\u00e7imde bir uygulama yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda o gece REM uykusuna izin verilmezse \u00f6\u011frenme eksik kalmaktad\u0131r.<\/p>\n Bu g\u00f6zlemler, REM d\u00f6neminde bellek ve bilgi i\u015flemleme a\u00e7\u0131s\u0131ndan belirleyici aktiviteler oldu\u011funa i\u015faret etmektedir. Deneysel \u00e7al\u0131\u015fmalar, i\u015flemlerin molek\u00fcler d\u00fczeyden dokulara, beyindeki alanlar aras\u0131ndaki a\u011flarda yap\u0131lar\u0131n\u0131n d\u00fczenlenmesine kadar her katmanda yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Yoksunluk \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n da REM d\u00f6neminin bilgi i\u015fleme\/\u00f6\u011frenme ve bellek d\u00fczenlemeleriyle ili\u015fkili oldu\u011funu g\u00f6stermesi, REM\u2019in ve bu s\u0131radaki i\u015flemlerin (r\u00fcyalar) vazge\u00e7ilmezli\u011fini peki\u015ftirmektedir.<\/p>\n R\u00fcya: REM evresinde bilgi i\u015fleme s\u00fcreci:<\/em><\/strong><\/p>\n REM d\u00f6neminde beyin kan ak\u0131m\u0131 (pontine tegmentum, talamus, amigdala, limbik ve<\/p>\n paralimbik alanlar, anterior singulat korteks, temporoparietal b\u00f6lgenin arka alanlar\u0131, hipokampal formasyon b\u00f6lgelerinde daha belirgin olmak \u00fczere) artmaktad\u0131r. E\u015fzamanl\u0131 olarak kortekste kolinerjik sistemin n\u00f6rotransmitteri olan asetilkolin (ACh) sal\u0131n\u0131m\u0131 da artmaktad\u0131r. Bunlar, REM d\u00f6neminde i\u015flemlerin asetilkolin aktivitesi y\u00f6netiminde s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6stermektedir. Asetilkolin belirli bir d\u00fczeye ula\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, uykuda REM d\u00f6nemini ba\u015flatmakta, bellekle ilgili i\u015flemleri aktive etmektedir. Uyan\u0131kl\u0131k d\u00f6neminde i\u015flemler, sistemler aras\u0131ndaki dengeli etkile\u015fim i\u00e7inde s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcrken, REM d\u00f6neminde, bilgi i\u015fleme ba\u015fta olmak \u00fczere, t\u00fcm aktiviteler, asetilkolin ba\u015fatl\u0131\u011f\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir. Bu da i\u015flemlerin uyan\u0131kl\u0131kta oldu\u011fu gibi de\u011fil, tek boyutlu bir model i\u00e7inde yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etmektedir.<\/p>\n Bu d\u00f6nemde, santral sinir siteminin (SSS) d\u0131\u015f d\u00fcnya ile ili\u015fkisi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde s\u0131n\u0131rlanm\u0131\u015f olup yayg\u0131n bir uyar\u0131lm\u0131\u015fl\u0131k hali belirgindir. \u0130\u00e7 uyaran\u0131n harekete ge\u00e7irdi\u011fi, uyar\u0131lm\u0131\u015fl\u0131k i\u00e7inde olan santral sinir sistemi kendi dinamikleri do\u011frultusunda uyar\u0131lar\u0131 i\u015flemlemektedir. Bir sembol, uyar\u0131y\u0131 ba\u015flatsa bile ona e\u015flik eden anlam \u00f6ne \u00e7\u0131karak i\u015flemler s\u00fcrebilmektedir. Ancak, i\u015flemler ya da ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7lar kontrol edilmemekte, i\u015flemler kendi dinamikleri i\u00e7inde s\u00fcrmektedir.<\/p>\n Bu model i\u00e7inde, REM d\u00f6neminde ba\u015flayan i\u015flemler, salt asetilkolin aktivitesi taraf\u0131ndan belirlendi\u011fi bi\u00e7imde bilgi i\u015fleme s\u00fcrecinin (temporo-parieto-oksipital d\u00f6ng\u00fc) aktivasyonu s\u00fcrmektedir. G\u00fcn i\u00e7inde toplanm\u0131\u015f olan bilgilerden yola \u00e7\u0131karak an\u0131lar, bunlara e\u015flik eden g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler, ili\u015fkili duygu \u00f6\u011feleri birlikte i\u015flemlenmekte gibidir. \u0130\u015flemlerde belle\u011fin de aktive edilmi\u015f olmas\u0131yla, ya\u015fant\u0131lar\u0131n ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 aktivite ile belle\u011fin yeniden d\u00fczenlenmesi sa\u011flanmaktad\u0131r. Bu s\u00fcrecin g\u00f6rsel a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olu\u015fu da an\u0131lar\u0131n\/belle\u011fin yeri olan temporal b\u00f6lgeden gelen eski bilgilerin parietal alanda d\u00fczenlenerek g\u00f6rmeyle ili\u015fkili oksipital b\u00f6lgeye ula\u015fmas\u0131yla g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 olarak a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r.<\/p>\n REM\u2019de bilgi i\u015fleme s\u00fcrecinde, yayg\u0131n ve uyan\u0131kl\u0131k modelinden farkl\u0131 bir i\u015fleyi\u015f oldu\u011fu i\u00e7in g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler h\u0131zla de\u011fi\u015fmekte, heyecansal \u00f6\u011feler de yo\u011fun bir \u015fekilde ortama kat\u0131lmaktad\u0131r. Bu i\u015flemlerin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc REM d\u00f6neminde uyan\u0131kl\u0131kta oldu\u011fu gibi ak\u0131lc\u0131 bir kontrol olmad\u0131\u011f\u0131 (beyinde frontal, dorsolateral prefrontal kortekste kan ak\u0131m\u0131 azalmakta ve prefrontal b\u00f6lgenin i\u015flemleri kontrol edi\u015fi ortadan kalkmakta) i\u00e7in mant\u0131kl\u0131 bir b\u00fct\u00fcnl\u00fck s\u00f6z konusu de\u011fildir. Ya\u015fananlar zaman, mek\u00e2n, bi\u00e7im, s\u00fcreklilik y\u00f6n\u00fcnden uyan\u0131kl\u0131kta oldu\u011fu bi\u00e7imde bir b\u00fct\u00fcnl\u00fck ta\u015f\u0131mamaktad\u0131r.<\/p>\n G\u00fcnd\u00fcz ya\u015fanm\u0131\u015f bir olay\u0131n irdelenmesi ile ba\u015flayan i\u015flem, o olay\u0131n ba\u011flam\u0131ndan uzakta, anlam, zaman, yer, yo\u011funluk gibi belirleyicilerden kopuk bir \u015fekilde i\u015flemlerin i\u00e7inde yer almaktad\u0131r. B\u00f6ylece, bir anda, nesnesinden kopuk bir \u015fekilde, \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlarla yeni ba\u011flant\u0131lar, bunlara eklenen duygular\u0131n ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 yeni nesne ve ya\u015fant\u0131lar eklenmesiyle i\u015flemlerin h\u0131zla de\u011fi\u015ferek s\u00fcr\u00fcp gitti\u011fi bir aktivite zinciri ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n Bu aktivitelerin temel nesnesi ya da olay\u0131, uyan\u0131kl\u0131kta oldu\u011fundan farkl\u0131 bir bi\u00e7imde, ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 an\u0131lar, duygular, ili\u015fkili di\u011fer \u00f6\u011feleri ile birlikte, zamandan ve ya\u015fanm\u0131\u015fl\u0131klar\u0131n yerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlara b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f gibidir. Birey, temel nesne ya da olay\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 zaman, yer ve ili\u015fkili di\u011fer \u00f6\u011felerden kopuk bir bi\u00e7imde ge\u00e7mi\u015finde yolculu\u011fa \u00e7\u0131km\u0131\u015f gibidir. Bu s\u00fcre\u00e7te \u00f6ncelikler de REM d\u00f6nemi dinamikleri do\u011frultusunda y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in, t\u00fcm i\u015flemler, neredeyse s\u0131n\u0131rlar\u0131n ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131, bireyin kendi ge\u00e7mi\u015finden (ontogenetik) ve k\u00f6klerinden (filogenetik) gelen birikimlerle yo\u011frulmaktad\u0131r.<\/p>\n Bu yo\u011frulu\u015f, bireyin g\u00fcn i\u00e7inde ya\u015fam\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131, kendi i\u00e7inde, bellek sisteminin de canl\u0131 ve s\u0131n\u0131rlamalar\u0131n \u00f6tesinde kat\u0131l\u0131\u015f\u0131 ile tamamlamaktad\u0131r. B\u00f6ylece birey, ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 kendi sisteminde b\u00fct\u00fcnle\u015ftirmektedir. \u00d6zellikle bu i\u015flemlerle, birey kendi belle\u011findeki birikimi de i\u015fleyerek bilgilerini yeniden d\u00fczenlemektedir. B\u00f6ylece g\u00fcncel bilgi, bellekteki bilgi ile birlikte i\u015flenmekte, \u00f6\u011frenme s\u00fcrecinde bir ad\u0131m at\u0131lm\u0131\u015f olmaktad\u0131r. R\u00fcyalar\u0131n, kavrama, \u00f6\u011frenme gibi temel bili\u015fsel s\u00fcre\u00e7lerle ili\u015fkisi bu \u015fekilde tan\u0131mlanmaktad\u0131r.<\/p>\n B\u00f6ylece, uyan\u0131kl\u0131kta ayn\u0131 konuda yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u015flemlerin \u00f6tesinde, bellekteki bilgilerle birle\u015ftirilerek, konudan konuya, nesneden nesneye ge\u00e7i\u015flerle s\u00fcr\u00fcp giden i\u015flemler dizisine d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir. Bu i\u015flemlerde, g\u00f6rme merkezi olan oksipital lobun aktive olmu\u015f olmas\u0131 nedeniyle g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler \u00f6n plana \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Belki de bu nedenle \u201cr\u00fcya g\u00f6r\u00fcyoruz\u201d demekteyiz.<\/p>\n REM d\u00f6neminde, o d\u00f6nemin \u00f6zg\u00fcn i\u015fleyi\u015fi i\u00e7inde yap\u0131lanlar, ertesi g\u00fcn\u00fcn uyan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde, r\u00fcyadaki \u00f6zg\u00fcn modelinde an\u0131msan\u0131yor ve tan\u0131mlan\u0131yor olamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc, o d\u00f6nemde yap\u0131lan i\u015flemler, uyan\u0131kl\u0131ktan t\u00fcm\u00fcyle farkl\u0131, \u00f6zg\u00fcn bir bi\u00e7imde y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte ve saklanmaktad\u0131r. G\u00fcndelik ya\u015famda konu\u015fulan r\u00fcyalar ya da \u201cr\u00fcya\u201d olarak an\u0131msad\u0131klar\u0131m\u0131z, b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kla, bu i\u015flemler s\u0131ras\u0131nda ya\u015fanan yo\u011funluk sonucu uyanmalardan ve bu s\u0131rada yap\u0131lan i\u015flemlerden uyan\u0131kl\u0131k belle\u011fimizde kalanlar olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Zaman i\u00e7inde, REM dinamikleri ve bilgi i\u015fleme s\u00fcreci\/modeli, bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalarla yeniden tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131nda ad\u0131mlar at\u0131labilecektir. Ancak \u201cr\u00fcya\u201d ya\u015famda hep vard\u0131. R\u00fcya, \u00f6ylesine yayg\u0131n, bilinen bir ya\u015fant\u0131 \u00f6rne\u011fi ki; bu konular\u0131n konu\u015fulmas\u0131 ya\u015fam\u0131n ola\u011fan bir par\u00e7as\u0131 gibi alg\u0131lanmaktad\u0131r. Daha da \u00f6tesi, r\u00fcya s\u0131ras\u0131ndaki olaylar, an\u0131msananlar, semboller, insanlar taraf\u0131ndan \u00f6nceden anlamland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu i\u00e7in yorumlar yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n Gelecekte bu alanda, molek\u00fcler d\u00fczeyde yap\u0131lacak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n da katk\u0131s\u0131yla geli\u015fmeler beklenebilir. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalardan beklenen sonu\u00e7lar\u0131n, beyin dokusunun, yap\u0131lar aras\u0131ndaki etkile\u015fimi sa\u011flayan a\u011f yap\u0131lar\u0131n\u0131n (n\u00f6ral a\u011flar) yeniden yap\u0131lanmas\u0131 ve d\u00fczenlenmesi konular\u0131n\u0131 i\u00e7erebilece\u011fi s\u00f6ylenebilir. B\u00f6ylece, elektrofizyolojik \u00e7al\u0131\u015fmalarda ula\u015f\u0131lan noktalar, yap\u0131lardaki molek\u00fcler d\u00fczenlemelerin de ortaya konmas\u0131 ile peki\u015ftirilebilecektir.<\/p>\n D\u0130PNOT<\/strong><\/p>\n 1)<\/strong> Ninelerin ninnisi \u201cUyusun da b\u00fcy\u00fcs\u00fcn yavrum\u201ddur. Uyurken b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bilimsel olarak da ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Kaynak: <\/strong>Bilim ve Gelecek, Say\u0131:172, Temmuz 2018, s.6-8<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Uyku, ya\u015famda vazge\u00e7ilmez bir dilim. R\u00fcya ise, tarihin her d\u00f6neminde g\u00fcndemde yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Eski \u00e7a\u011flar, r\u00fcya ve \u00fczerine kurulu yorumlar\/\u00f6yk\u00fclerle doludur. Y\u0131llar i\u00e7inde r\u00fcya konusunda makaleler, kitaplar yaz\u0131lsa da, bunlar bir b\u00fct\u00fcnl\u00fck ortaya koyamam\u0131\u015ft\u0131r. Yine de mistik yorumlar\u0131n \u00f6n planda olu\u015fu nedeniyle her zaman, bilimsellikten uzak \u201cr\u00fcya\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 spek\u00fclatif a\u00e7\u0131klama ve tart\u0131\u015fmalar g\u00fcndemde kalabilmi\u015ftir. 20.y\u00fczy\u0131l, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1536,"featured_media":35987,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[3624],"tags":[254,2270,5177,935,373,418],"class_list":["post-35986","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sorularla-bilim","tag-beyin","tag-norobilim","tag-nrem","tag-remuykusu","tag-ruya","tag-uyku"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35986","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1536"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35986"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35986\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/35987"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35986"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35986"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35986"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/2b-Uyusun-da-b\u00fcy\u00fcs\u00fcn-300x225.jpg\")