Her ikisini de s\u0131k alanlar\u0131n dikkatini \u00e7ekmi\u015f olmal\u0131; uzun zamand\u0131r defter kitaptan pahal\u0131. Bo\u015f sayfalardan olu\u015fan bir toplama ayn\u0131 hacimdeki yaz\u0131l\u0131 ve bas\u0131l\u0131 ka\u011f\u0131da \u00f6dedi\u011fimizden daha fazla \u00f6d\u00fcyoruz. Fark defterin markas\u0131na, k\u00e2\u011f\u0131t kalitesine ve ba\u015fka \u00f6zelliklerine g\u00f6re de\u011fi\u015fiyor. 100 yaprakl\u0131 bir defterin fiyat\u0131 100 yaprakl\u0131 bir kitab\u0131nkinden bazen 4\u2019te 1\u2019i oran\u0131nda bazense 4 kat daha fazla. Ge\u00e7en yaz\u0131n ortalar\u0131nda d\u00f6viz kurundaki ani de\u011fi\u015fim k\u00e2\u011f\u0131t fiyatlar\u0131n\u0131 yukar\u0131ya do\u011fru f\u0131rlat\u0131vermi\u015fti. Hatta k\u00fc\u00e7\u00fck yay\u0131nevlerinin ve ba\u011f\u0131ms\u0131z dergilerin bir k\u0131sm\u0131 da yeni ko\u015fullarda varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcremeyece\u011fini ilan etmek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131. O s\u0131ralarda k\u0131rtasiyeye u\u011frad\u0131\u011f\u0131m bir g\u00fcn y\u0131llar\u0131n al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131yla d\u00f6rd\u00fcn\u00fc be\u015fini birden ald\u0131\u011f\u0131m defterlerin yeni de\u011fi\u015ftirilmi\u015f etiketlerindeki fiyatlar\u0131 g\u00f6r\u00fcnce bir ka\u00e7\u0131n\u0131 ald\u0131\u011f\u0131m yere b\u0131rak\u0131p elimde kalan ikisiyle yetinmek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131m. \u00dczerimde para olmad\u0131\u011f\u0131ndan de\u011fil, 5 defterin fiyat\u0131 neredeyse 8 il\u00e2 10 kitab\u0131nkine denkti de ondan. Sahaflarda bile baz\u0131 iyi kitaplar\u0131n \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck fiyatla sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde can\u0131 s\u0131k\u0131lan bir okuru bu orans\u0131zl\u0131\u011f\u0131n rahats\u0131z etmesi do\u011fal.<\/p>\n
K\u00fclyutmazlar\u0131n \u201ck\u00e2\u011f\u0131t kalitesi fark\u0131 tabii ki fiyat fark\u0131na da neden olacakt\u0131r,\u201d diye m\u0131r\u0131ldand\u0131klar\u0131n\u0131 tahmin ediyorum. Elbette bir gerek\u00e7e aramaya kalkt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda akl\u0131m\u0131za ilk gelen yan\u0131tlardan biri bu. Birinci hamur ka\u011f\u0131d\u0131n fiyat\u0131yla \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc hamurunki ayn\u0131 m\u0131? Hay\u0131r. Ayr\u0131ca sert kapa\u011f\u0131 da var baz\u0131 defterlerin. Ba\u015fka? Spiralli de olabilir. \u00d6yle olunca daha da y\u00fcksek fiyatl\u0131 olmas\u0131n\u0131 normal bulabilirsiniz. Hepsi maliyeti etkileyen fakt\u00f6rler ama defteri defterle k\u0131yaslam\u0131yoruz ki. Biz kitaplardan bahsediyorduk.<\/p>\n
Bu nedenler bir defterin bir kitaptan pahal\u0131 olmas\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamaya yeter mi? Deftere verilen emekle kitaba verilen emek aras\u0131ndaki fark\u0131 g\u00f6r\u00fcnmez ve \u00f6nemsiz k\u0131lmaya yetmemeli bence. Salt ka\u011f\u0131d\u0131, cildi, kapa\u011f\u0131 farkl\u0131 diye bo\u015f sayfan\u0131n dolu sayfadan daha k\u0131ymetli say\u0131lmas\u0131 kolayca kabullenilmemeli. Bir kitaba yazar\u0131, \u00e7evirmeni, edit\u00f6r\u00fc, redakt\u00f6r\u00fc, d\u00fczeltmeni, kapak tasar\u0131mc\u0131s\u0131 derken pek \u00e7ok ki\u015finin eli de\u011fiyor. Sonraki a\u015famalar biraz daha benzer olsa da defter sonu\u00e7ta fabrikada \u00fcretilen bir \u00fcr\u00fcn. \u00dcstelik bask\u0131s\u0131, m\u00fcrekkebi de yok. Bu \u00f6zetin kitaplara ve yay\u0131nc\u0131l\u0131\u011fa emek verenlerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda elde ettikleriyle ilgili de az \u00e7ok fikir verdi\u011fini san\u0131yorum. \u00c7ok satar listelerinin, ki\u015fisel geli\u015fim \u015farlatanl\u0131klar\u0131n\u0131n, k\u0131ymeti kendinden menkul aforizma derlemelerinin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda T\u00fcrkiye i\u00e7in ortalama sat\u0131\u015f\u0131 5 bin civar\u0131nda olan kitaplardan bahsetmi\u015f oluyoruz.<\/p>\n
B\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flay\u0131nca ister istemez ba\u015fka bir soru daha geliyor akla. Madem ki s\u00f6z\u00fcn de\u011ferli oldu\u011funu iddia ediyorum; b\u00fct\u00fcn s\u00f6zler ayn\u0131 de\u011ferde midir ki hacmi ve malzeme \u00f6zellikleri benzer g\u00f6r\u00fcnen pek \u00e7ok kitap ayn\u0131 fiyata sat\u0131l\u0131yor. Kitabevi raflar\u0131na g\u00f6z att\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u00e7ok satar bir polisiye romanla edebiyat tarihinde yer etmi\u015f ba\u015fka bir metnin yak\u0131n de\u011ferde oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Kald\u0131 ki kitab\u0131n t\u00fcr\u00fc de pek etkili de\u011fil bu durumda. Roman, \u00f6yk\u00fc, deneme, pop\u00fcler bilim, hepsi ayn\u0131 kriterlere g\u00f6re fiyatlan\u0131yor. \u0130\u00e7inde yazar\u0131n, \u00e7evirmenin ve sair kafa eme\u011finin olmad\u0131\u011f\u0131 kriterlere g\u00f6re. \u015eiir kitaplar\u0131n\u0131n durumuna de\u011finerek ortal\u0131\u011f\u0131 iyice kar\u0131\u015ft\u0131rmak istemiyorum. N\u00e2z\u0131m Hikmet, Orhan Veli ve S\u00fcreya, Cansever, Uyar \u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcnden sonra memlekette hi\u00e7 \u015fiir yaz\u0131lmam\u0131\u015f ve bundan sonra da yaz\u0131lmayacakm\u0131\u015f gibi davranmaya devam ederken halimizden gayet memnun g\u00f6r\u00fcn\u00fcyoruz. B\u00f6yle devam edelim; a\u011fz\u0131m\u0131z\u0131n tad\u0131 ka\u00e7mas\u0131n.<\/p>\n
Ba\u015fka bir meslekte veya sanat dal\u0131nda eme\u011fin nitelik fark\u0131n\u0131n bu kadar g\u00f6rmezden gelindi\u011fine tan\u0131k olmak zor. \u00d6rne\u011fin konusu mimarl\u0131k, m\u00fchendislik, hekimlik, avukatl\u0131k olan bir hizmeti kimden, ne zaman isterseniz ayn\u0131 fiyatla sat\u0131n alamazs\u0131n\u0131z. Tasar\u0131m \u00fcr\u00fcn\u00fc bir elbiseyi, aksesuvar\u0131, bibloyu, mobilyay\u0131, tak\u0131y\u0131 yaln\u0131zca malzeme ve i\u015f\u00e7ilik maliyetini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak fiyatlayamazs\u0131n\u0131z. Yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n fikri ve ismi ona ilave bir de\u011fer katar. Konu kitap oldu\u011funda ise t\u00fcr\u00fc ne olursa olsun en iyilerle en k\u00f6t\u00fcleri birbirinden fiyat\u0131yla ay\u0131rt etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Yeter ki sayfa say\u0131s\u0131 ve ka\u011f\u0131d\u0131 ayn\u0131 olsun. O nedenle iyi yazarlar, hele az da \u00fcretiyorsa, oldum olas\u0131 eserlerinin telif haklar\u0131yla di\u015fe dokunur bir kazan\u00e7 elde edememi\u015f, ihtiya\u00e7lar\u0131 olan maddi imk\u00e2nlar\u0131 sa\u011flamak ve s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in ek i\u015fler yapmak zorunda kalm\u0131\u015flar. \u015eair, denemeci reklam ve halkla ili\u015fkiler ajanslar\u0131na metinler, romanc\u0131, \u00f6yk\u00fcc\u00fc televizyon dizilerine senaryolar yazm\u0131\u015f. Kimi de gazetelere k\u00f6\u015fe yazar\u0131, kanaat \u00f6nderi olmu\u015f. Salt para i\u00e7in kalem oynatmak istemeyenlerse bamba\u015fka i\u015fler yaparak gelir elde etmeyi ummu\u015f, fikri ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 korumaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f, \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bu ilave zoraki gayretlerin yazarlar\u0131 en az\u0131ndan yeterli vakitten mahrum b\u0131rakarak edebiyat ve d\u00fc\u015f\u00fcnce hayat\u0131m\u0131za zarar verdi\u011fi \u00e7ok a\u00e7\u0131k. H\u00e2l\u00e2 iyi yazarlar ya\u015f\u0131yorsa, iyi kitaplar yaz\u0131yorsa bilinmeli ki t\u00fcm bu olumsuz \u015fartlara ra\u011fmen yaz\u0131yor.<\/p>\n
Sonu\u00e7ta bu \u201ckaranl\u0131k tablo\u201d, okurun k\u0131ymetini pek bilmedi\u011fi ve fark\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131 ilgin\u00e7 bir durum da ortaya \u00e7\u0131kar\u0131yor. Hangi yoldan y\u00fcr\u00fcyece\u011fini ve se\u00e7mesini bilen iyi okur i\u00e7in nitelikli kitap, yani bas\u0131l\u0131 i\u00e7erik \u00e7ok ucuz. \u201c\u015e\u00f6yle be\u015f alt\u0131 kitab\u0131 iyi bilmekle ne b\u00fcy\u00fck bir bilgin olabilir insan,\u201d diyen Flaubert\u2019in hesab\u0131na g\u00f6re yakla\u015f\u0131k 200 lira ile \u00e2lim olmak m\u00fcmk\u00fcn. \u0130yi de on binlerce kitab\u0131n aras\u0131ndan hangi be\u015f tanesini se\u00e7ece\u011fiz? Onun ipucunu da ben vermi\u015f olay\u0131m. Defterden ucuz dergilerden birka\u00e7\u0131n\u0131 d\u00fczenli takip ederek.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Her ikisini de s\u0131k alanlar\u0131n dikkatini \u00e7ekmi\u015f olmal\u0131; uzun zamand\u0131r defter kitaptan pahal\u0131. Bo\u015f sayfalardan olu\u015fan bir toplama ayn\u0131 hacimdeki yaz\u0131l\u0131 ve bas\u0131l\u0131 ka\u011f\u0131da \u00f6dedi\u011fimizden daha fazla \u00f6d\u00fcyoruz. Fark defterin markas\u0131na, k\u00e2\u011f\u0131t kalitesine ve ba\u015fka \u00f6zelliklerine g\u00f6re de\u011fi\u015fiyor. 100 yaprakl\u0131 bir defterin fiyat\u0131 100 yaprakl\u0131 bir kitab\u0131nkinden bazen 4\u2019te 1\u2019i oran\u0131nda bazense 4 kat daha […]<\/p>\n","protected":false},"author":74,"featured_media":36490,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5223,38,513,515,510,511],"tags":[],"class_list":["post-36489","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-187-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-nautilus","category-surekli-bolumler","category-yayin-dunyasi"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t