{"id":36623,"date":"2019-09-04T03:20:24","date_gmt":"2019-09-04T00:20:24","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=36623"},"modified":"2019-09-03T15:51:57","modified_gmt":"2019-09-03T12:51:57","slug":"unutulmayan-anilarin-arkasindaki-guc-birligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/09\/04\/unutulmayan-anilarin-arkasindaki-guc-birligi","title":{"rendered":"Unutulmayan an\u0131lar\u0131n arkas\u0131ndaki g\u00fc\u00e7 birli\u011fi"},"content":{"rendered":"

G\u00fc\u00e7l\u00fc an\u0131lar, senkronize olarak bir arada \u00e7al\u0131\u015fan n\u00f6ron gruplar\u0131 taraf\u0131ndan kodlan\u0131yor.\u00a0Neden y\u0131llard\u0131r g\u00f6rmedi\u011finiz en yak\u0131n \u00e7ocukluk arkada\u015f\u0131n\u0131z\u0131n ismini kolayca hat\u0131rlayabiliyorken bir s\u00fcre \u00f6nce tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir ki\u015finin ismini unutuyorsunuz? Ba\u015fka bir deyi\u015fle, neden baz\u0131 an\u0131lar on y\u0131llarca sabit kal\u0131rken, baz\u0131lar\u0131 dakikalar i\u00e7inde kayboluyor? Fare modellerini kullanan Caltech ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, g\u00fc\u00e7l\u00fc ve sabit an\u0131lar\u0131n, senkronize olarak uyar\u0131lan n\u00f6ron gruplar\u0131 taraf\u0131ndan kodland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlediler, bu an\u0131lar zaman i\u00e7inde kal\u0131c\u0131 olmalar\u0131n\u0131 sa\u011flayan yedek n\u00f6ronlarda kodlan\u0131yor. Ara\u015ft\u0131rma, haf\u0131zan\u0131n fel\u00e7 veya Alzheimer hastal\u0131\u011f\u0131 gibi bir beyin hasar\u0131ndan nas\u0131l etkilenebilece\u011fini anlama konusunda baz\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131mlar i\u00e7eriyor.<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fma, biyoloji profes\u00f6r\u00fc Carlos Lois\u2019in laboratuvar\u0131nda yap\u0131ld\u0131 ve Science dergisinde 23 A\u011fustos\u2019ta yay\u0131mlanan bir makalede anlat\u0131ld\u0131. Lois ayn\u0131 zamanda Caltech\u2019teki Tianqiao ve Chrissy Chen Sinirbilimi Enstit\u00fcs\u00fc\u2019ne ba\u011fl\u0131 bir \u00f6\u011fretim \u00fcyesi.\u00a0Doktora sonras\u0131 biliminsan\u0131 Walter Gonzalez liderli\u011findeki ekip, farelerin yeni bir yer \u00f6\u011frendiklerindeki ve hat\u0131rlad\u0131klar\u0131ndaki sinirsel faaliyetlerini inceleyecek bir test geli\u015ftirdi. Testte bir fare, beyaz duvarl\u0131 yakla\u015f\u0131k 152 cm uzunlu\u011fundaki d\u00fcz bir muhafaza i\u00e7ine yerle\u015ftirildi. Farkl\u0131 semboller duvarlar boyunca farkl\u0131 konumlar\u0131 i\u015faretliyordu; \u00f6rne\u011fin, en sa\u011f uca yak\u0131n kal\u0131n bir art\u0131 i\u015fareti ve merkeze yak\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131 bir e\u011fik \u00e7izgi. Pistin her iki ucuna \u015fekerli su yerle\u015ftirildi. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar fareler mek\u00e2n\u0131 ke\u015ffederken, hipokamp\u00fcslerindeki (yeni an\u0131lar\u0131n olu\u015fturuldu\u011fu beynin b\u00f6lgesi), yerler i\u00e7in kodland\u0131\u011f\u0131 bilinen belirli n\u00f6ronlar\u0131n aktivitesini \u00f6l\u00e7t\u00fcler.<\/p>\n

Bir hayvan ba\u015flang\u0131\u00e7ta piste yerle\u015ftirildi\u011finde, ne yapaca\u011f\u0131ndan emin de\u011fildi ve \u015fekerli suya rastlayana kadar sa\u011fa sola ama\u00e7s\u0131zca dola\u015ft\u0131. Bu durumlarda, fare duvardaki bir sembol\u00fc fark etti\u011finde, tek n\u00f6ron aktifle\u015fti. Ancak yolla ilgili bir\u00e7ok deneyimin ard\u0131ndan, fare ona a\u015fina oldu ve \u015fekerlerin yerlerini hat\u0131rlad\u0131. Fare daha a\u015fina hale geldik\u00e7e, duvardaki her bir sembol\u00fc g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde daha fazla n\u00f6ron senkronize olarak aktifle\u015fti. Temel olarak fare, her bir sembole g\u00f6re nerede oldu\u011funu biliyordu.<\/p>\n

\"\"
G\u00fc\u00e7l\u00fc an\u0131lar, senkronize olarak \u00e7al\u0131\u015fan n\u00f6ronlar yoluyla olu\u015fur.<\/figcaption><\/figure>\n

An\u0131lar\u0131n zaman i\u00e7inde nas\u0131l azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 incelemek i\u00e7in ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar fareleri pistten 20 g\u00fcn kadar uzak tuttu. Bu aradan sonra piste geri d\u00f6nd\u00fcklerinde, daha fazla say\u0131da n\u00f6ron taraf\u0131ndan kodlanan g\u00fc\u00e7l\u00fc an\u0131lar olu\u015fturan fareler bu g\u00f6revi \u00e7abucak hat\u0131rlad\u0131. Baz\u0131 n\u00f6ronlar farkl\u0131 aktivite g\u00f6stermi\u015f olsa da, b\u00fcy\u00fck n\u00f6ron gruplar\u0131n\u0131n aktivitesi analiz edilirken farenin pist haf\u0131zas\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a tan\u0131mlanabildi. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, n\u00f6ron gruplar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131, beynin yedek n\u00f6ron sahibi olmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor ve orijinal n\u00f6ronlar\u0131n baz\u0131lar\u0131 sessiz kalsa veya zarar g\u00f6rse bile an\u0131lar hat\u0131rlan\u0131yor.\u00a0Gonzalez bu durumu \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131kl\u0131yor: \u201cAnlatacak uzun ve karma\u015f\u0131k bir hik\u00e2yeniz oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Hik\u00e2yeyi korumak i\u00e7in, be\u015f arkada\u015f\u0131n\u0131za anlatabilir ve daha sonra hik\u00e2yeyi yeniden anlatmak ve bir bireyin unutmu\u015f oldu\u011fu bo\u015fluklar\u0131 doldurmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in ara s\u0131ra hepsiyle bir araya gelebilirsiniz. Ek olarak, hik\u00e2yeyi her yeniden anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, \u00f6\u011frenmesi i\u00e7in yeni arkada\u015flar getirebilir ve b\u00f6ylece onu korumaya ve haf\u0131zay\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmeye yard\u0131mc\u0131 olabilirsiniz. Benzer bir \u015fekilde, n\u00f6ronlar\u0131n\u0131z da zaman i\u00e7inde devam edecek olan an\u0131lar\u0131 kodlamak i\u00e7in birbirlerine yard\u0131m eder.\u201d<\/p>\n

Haf\u0131za insan davran\u0131\u015flar\u0131 i\u00e7in \u00e7ok temeldir; haf\u0131zadaki herhangi bir bozulma g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131 ciddi \u015fekilde etkileyebilir. Normal ya\u015flanman\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak ortaya \u00e7\u0131kan haf\u0131za kayb\u0131 ya\u015fl\u0131lar i\u00e7in \u00f6nemli bir engel olabilir. Ayr\u0131ca, ba\u015fta Alzheimer olmak \u00fczere bir\u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131n neden oldu\u011fu haf\u0131za kayb\u0131, akrabalar\u0131 tan\u0131mak veya eve d\u00f6n\u00fc\u015f yolunu hat\u0131rlamak da dahil olmak \u00fczere en temel rutinlere m\u00fcdahale edebilecek y\u0131k\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar do\u011furmaktad\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fma, ya\u015fland\u0131k\u00e7a hat\u0131ralar\u0131n daha \u00e7abuk kaybolaca\u011f\u0131n\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc bir hat\u0131ran\u0131n daha az n\u00f6ron taraf\u0131ndan kodland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu n\u00f6ronlar\u0131n herhangi birinin ba\u015far\u0131s\u0131z olmas\u0131 durumunda haf\u0131zan\u0131n kayboldu\u011funu g\u00f6stermektedir. \u00c7al\u0131\u015fma, bir g\u00fcn; bir an\u0131y\u0131 kodlamak i\u00e7in daha fazla say\u0131da n\u00f6ron takviyesini sa\u011flayabilecek tedavilerin tasarlanmas\u0131n\u0131n haf\u0131za kayb\u0131n\u0131 \u00f6nlemeye yard\u0131mc\u0131 olabilece\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n

Lois ekliyor: \u201cY\u0131llarca insanlar, bir eylem ne kadar \u00e7ok uygulan\u0131rsa, bunu daha sonra hat\u0131rlanma \u015fans\u0131n\u0131n o kadar artaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcler. \u015eimdi bunun muhtemel oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz, \u00e7\u00fcnk\u00fc bir eylemi ne kadar fazla uygularsan\u0131z, eylemi kodlayan n\u00f6ronlar\u0131n say\u0131s\u0131 o kadar y\u00fcksek olur. Bellek depolama konusundaki geleneksel teoriler, belle\u011fi daha sabit hale getirmenin, bireysel bir n\u00f6ronla ba\u011flant\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesini gerektirdi\u011fini s\u00f6ylemektedir. Sonu\u00e7lar\u0131m\u0131z ayn\u0131 an\u0131y\u0131 kodlayan n\u00f6ronlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n artt\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n an\u0131n\u0131n daha uzun s\u00fcre dayanmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.\u201d<\/p>\n

Makale \u201cZaman ve hasar \u00fczerinden hipokamp\u00fcsteki n\u00f6ronal rollerin kal\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Gonzalez ve Lois\u2019in yan\u0131 s\u0131ra ortak yazarlar, lisans \u00f6\u011frencisi Hanwen Zhang ve laboratuvar teknisyeni Anna Harutyunyan\u2019d\u0131r. Ara\u015ft\u0131rma fonu Amerikan Kalp Birli\u011fi, Della Martin Vakf\u0131, Burroughs Wellcome Fonu ve Ulusal N\u00f6rolojik Bozukluklar ve Fel\u00e7 Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nden hibeyle sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Kaynak:<\/strong> https:\/\/www.sciencedaily.com\/releases\/2019\/08\/190823140729.htm<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

G\u00fc\u00e7l\u00fc an\u0131lar, senkronize olarak bir arada \u00e7al\u0131\u015fan n\u00f6ron gruplar\u0131 taraf\u0131ndan kodlan\u0131yor.\u00a0Neden y\u0131llard\u0131r g\u00f6rmedi\u011finiz en yak\u0131n \u00e7ocukluk arkada\u015f\u0131n\u0131z\u0131n ismini kolayca hat\u0131rlayabiliyorken bir s\u00fcre \u00f6nce tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir ki\u015finin ismini unutuyorsunuz? Ba\u015fka bir deyi\u015fle, neden baz\u0131 an\u0131lar on y\u0131llarca sabit kal\u0131rken, baz\u0131lar\u0131 dakikalar i\u00e7inde kayboluyor? Fare modellerini kullanan Caltech ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, g\u00fc\u00e7l\u00fc ve sabit an\u0131lar\u0131n, senkronize olarak uyar\u0131lan n\u00f6ron […]<\/p>\n","protected":false},"author":2071,"featured_media":36625,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[1115,298,1087,3181],"class_list":["post-36623","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-fare","tag-hafiza","tag-noron","tag-test"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36623","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2071"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=36623"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36623\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/36625"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=36623"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=36623"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=36623"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}