{"id":36637,"date":"2019-09-08T03:20:44","date_gmt":"2019-09-08T00:20:44","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=36637"},"modified":"2019-09-06T12:08:23","modified_gmt":"2019-09-06T09:08:23","slug":"kirliligi-ortadan-kaldirmanin-yolu-her-gol-tipine-ayri-tariflerde-yatiyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/09\/08\/kirliligi-ortadan-kaldirmanin-yolu-her-gol-tipine-ayri-tariflerde-yatiyor","title":{"rendered":"Kirlili\u011fi ortadan kald\u0131rman\u0131n yolu, her g\u00f6l tipine ayr\u0131 tariflerde yat\u0131yor"},"content":{"rendered":"

G\u00f6llerin kirlenmesi d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda bir sorundur. Restoraston giri\u015fimleri \u00e7ok zaman ve \u00e7aba gerektirir ve buna ra\u011fmen geri tepebilir. Hollanda Ekoloji Enstit\u00fcs\u00fc (NIOO-KNAW) liderli\u011findeki bir ara\u015ft\u0131rma ekibi farkl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m \u00f6neriyor. \u00d6ncelikle, g\u00f6l\u00fcn\u00fcz\u00fcn d\u00f6rt g\u00f6l tipinden hangisine ait oldu\u011funu belirlemelisiniz. Mek\u00e2nsal farkl\u0131l\u0131klar ba\u015far\u0131l\u0131 bir restorasyon tarifinin anahtar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u201cB\u00fct\u00fcn g\u00f6ller ayn\u0131 de\u011fildir\u201d diyor ara\u015ft\u0131rmac\u0131 ve makalenin ilk yazar\u0131 Annette Janssen. Sorun ayn\u0131 olsa bile: Kirlilik, genellikle \u00e7ok fazla besinden kaynakl\u0131d\u0131r. Bir g\u00f6lde a\u015f\u0131r\u0131 miktarda fosfor veya azot fazlal\u0131\u011f\u0131 olu\u015fmas\u0131, suyu \u201cye\u015fil bir \u00e7orbaya\u201d d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecektir, bir\u00e7ok durumda da zehirli hale gelir. \u201cEtkili bir \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in g\u00f6ller aras\u0131ndaki mek\u00e2nsal farkl\u0131l\u0131klar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmal\u0131s\u0131n\u0131z. Bu \u015fimdiye dek b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ihmal edilmi\u015f bir fakt\u00f6r. Besinler g\u00f6le nereden ve nas\u0131l giriyor? Peki su nereden geliyor? G\u00f6l\u00fc besleyen bir boru hatt\u0131 veya nehrin oldu\u011fu tek giri\u015f noktas\u0131 olan g\u00f6ller var; besinlerin veya suyun daha da\u011f\u0131n\u0131k bir \u015fekilde girdi\u011fi, yeralt\u0131 suyu veya ya\u011f\u0131\u015f kaynakl\u0131 g\u00f6ller var. Bu mek\u00e2nsal farkl\u0131l\u0131klara dayanarak, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, her biri farkl\u0131 bir restorasyon yakla\u015f\u0131m\u0131 gerektiren d\u00f6rt g\u00f6l t\u00fcr\u00fcn\u00fc birbirinden ay\u0131r\u0131yor.<\/p>\n

\"\"
Loosdrecht G\u00f6l\u00fc<\/figcaption><\/figure>\n

G\u00f6l tipleri<\/strong>
\nHollanda\u2019daki Loosdrecht G\u00f6l\u00fc\u2019n\u00fc ele alal\u0131m. \u201cBu g\u00f6l\u00fcn do\u011fal durumu besinlerin ve fitoplanktonun nispeten homojen bir \u015fekilde da\u011f\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bu bir s\u0131z\u0131nt\u0131 g\u00f6l\u00fc, yani su da nispeten yay\u0131n\u0131k bir \u015fekilde giriyor. Bu t\u00fcr g\u00f6llerde, temiz suyla y\u0131kaman\u0131n genellikle ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fu kan\u0131tland\u0131\u201d diyor Janssen. Janssen\u2019in doktora ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131, \u015eangay (\u00c7in) yak\u0131nlar\u0131ndaki Taihu G\u00f6l\u00fc, tamamen farkl\u0131 bir kategoriye ait bir g\u00f6l. Taihu G\u00f6l\u00fc bir nehir taraf\u0131ndan beslenir ve a\u011fz\u0131na yak\u0131n, kal\u0131n, kokulu bir yosun tabakas\u0131 suyu \u00f6rter. \u00d6te yandan, d\u0131\u015fa ak\u0131\u015fta, su nispeten temizdir. Yetkililerin bu g\u00f6l\u00fc temiz suyla y\u0131kamaya y\u00f6nelik giri\u015fimleri iyi sonu\u00e7 vermedi. Janssen bunu \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131kl\u0131yor: \u201cTaihu tipi g\u00f6llerde, temiz su basmak, petrol d\u00f6k\u00fclmesi gibi yaln\u0131zca daha geni\u015f bir alana kirlili\u011fi yayar.\u201d Ayn\u0131s\u0131, nokta y\u00fckl\u00fc s\u0131z\u0131nt\u0131 g\u00f6lleri olan P\u00e1tzcuaro (Meksika) tipi g\u00f6ller i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Tahoe tipi g\u00f6llerde (Amerika Birle\u015fik Devletleri), nihayetinde, en y\u00fcksek besin konsantrasyonu \u00e7\u0131k\u0131\u015fta bulundu\u011fu ve bu nedenle g\u00f6lden olduk\u00e7a h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ayr\u0131laca\u011f\u0131 i\u00e7in su basmak i\u015fe yar\u0131yor. Ancak umut vaat eden bir ba\u015fka yakla\u015f\u0131m olan baz\u0131 bal\u0131k t\u00fcrlerinin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 (biyo-manip\u00fclasyon), sadece Loosdrecht G\u00f6l\u00fc ile ayn\u0131 tipteki g\u00f6llerde i\u015fe yaramaktad\u0131r. Bu orada, ihtiya\u00e7lar\u0131 olan alan\u0131n temiz sulu olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak bitkileri ve hayvanlar\u0131 ortama vermeye yard\u0131m eder.<\/p>\n

Besinlerin azalt\u0131lmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli<\/strong>
\nNIOO ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131 ve Hollanda \u00c7evre De\u011ferlendirme Ajans\u0131, Amerika Birle\u015fik Devletleri Jeoloji Ara\u015ft\u0131rmas\u0131\u2019ndan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar \u015f\u00f6yle diyor: \u201cAncak, d\u00f6rt g\u00f6l t\u00fcr\u00fcn\u00fcn hepsinde kal\u0131c\u0131 bir iyile\u015fmeye yol a\u00e7abilecek tek \u015fey besin maddelerinin arz\u0131n\u0131 azaltmak. Bu en hafif deyi\u015fle karma\u015f\u0131k bir konu. Ancak Hollanda Ara\u015ft\u0131rma Konseyi\u2019nden Veni\u2019nin verdi\u011fi bir ba\u011f\u0131\u015f sayesinde, Annette Janssen bu konuyu yak\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flayacak.\u201d<\/p>\n

Kaynak:<\/strong> https:\/\/www.sciencedaily.com\/releases\/2019\/08\/190820172106.htm<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

G\u00f6llerin kirlenmesi d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda bir sorundur. Restoraston giri\u015fimleri \u00e7ok zaman ve \u00e7aba gerektirir ve buna ra\u011fmen geri tepebilir. Hollanda Ekoloji Enstit\u00fcs\u00fc (NIOO-KNAW) liderli\u011findeki bir ara\u015ft\u0131rma ekibi farkl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m \u00f6neriyor. \u00d6ncelikle, g\u00f6l\u00fcn\u00fcz\u00fcn d\u00f6rt g\u00f6l tipinden hangisine ait oldu\u011funu belirlemelisiniz. Mek\u00e2nsal farkl\u0131l\u0131klar ba\u015far\u0131l\u0131 bir restorasyon tarifinin anahtar\u0131d\u0131r. \u201cB\u00fct\u00fcn g\u00f6ller ayn\u0131 de\u011fildir\u201d diyor ara\u015ft\u0131rmac\u0131 ve makalenin ilk […]<\/p>\n","protected":false},"author":2071,"featured_media":36639,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[5273,199,5283,2131],"class_list":["post-36637","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-besin","tag-ekoloji","tag-gol","tag-kirlilik"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t