{"id":37038,"date":"2019-09-24T03:20:17","date_gmt":"2019-09-24T00:20:17","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=37038"},"modified":"2019-09-23T21:46:00","modified_gmt":"2019-09-23T18:46:00","slug":"biyocesitliligin-krizi-kus-sayisinda-yuzde-29-oraninda-azalma-yasandi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/09\/24\/biyocesitliligin-krizi-kus-sayisinda-yuzde-29-oraninda-azalma-yasandi","title":{"rendered":"Biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fin krizi: Ku\u015f say\u0131s\u0131nda y\u00fczde 29 oran\u0131nda azalma ya\u015fand\u0131"},"content":{"rendered":"<p>19 Eyl\u00fcl g\u00fcn\u00fc Science dergisinde yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re Kuzey Amerika&#8217;da ya\u015fayan ku\u015f say\u0131s\u0131, 1970&#8217;den bu yana neredeyse 3 milyar azalma g\u00f6sterdi. Cornell \u00dcniversitesi&#8217;nde \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten biliminsanlar\u0131, y\u00fczlerce t\u00fcr\u00fcn n\u00fcfuslar\u0131n\u0131n kritik d\u00fczeyde azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, b\u00f6lgedeki biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fin i\u00e7erisinde bulundu\u011fu krize kar\u015f\u0131 da uyar\u0131larda bulunuyor.\u00a0\u00c7al\u0131\u015fma ekibinin i\u00e7erisinde yer almayan ancak Standford \u00dcniversitesi&#8217;nde \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten Paul Ehrlich, \u201cBu bulgular, t\u00fcyl\u00fc dostlar\u0131m\u0131z\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmeleri i\u00e7in gereken eylemlili\u011fi beraberinde getirebilir\u201d dedi. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, ku\u015flar\u0131n ya\u015fant\u0131s\u0131n\u0131 uzun vadede g\u00f6zlemledi. Bu g\u00f6zlem i\u00e7in bir veri taban\u0131 kullanan biliminsanlar\u0131, 529 t\u00fcr\u00fcn populasyonundaki de\u011fi\u015fiklikleri raporlad\u0131. Bu verilere g\u00f6re, bu t\u00fcrlerin tamam\u0131ndaki ku\u015f say\u0131s\u0131nda y\u00fczde 29&#8217;luk azalma meydana geldi. Daha geni\u015f bir ifadeyle 1970-2017 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ku\u015f say\u0131s\u0131nda 3 milyonluk azalma ya\u015fand\u0131. \u00c7al\u0131\u015fmaya dahil olan biliminsanlar\u0131ndan bir tanesi, \u201cKullan\u0131lan veri setleri, d\u00fcnyan\u0131n herhangi bir yerindeki herhangi bir organizma grubu i\u00e7in en iyi ve en b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli ara\u015ft\u0131rmay\u0131 sunuyor\u201d a\u00e7\u0131klamalar\u0131nda bulundu.<\/p>\n<figure id=\"attachment_37042\" aria-describedby=\"caption-attachment-37042\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-37042 size-medium\" src=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/ser\u00e7e-300x169.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/ser\u00e7e-300x169.jpg 300w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/ser\u00e7e-768x432.jpg 768w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/ser\u00e7e-600x338.jpg 600w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/ser\u00e7e.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-37042\" class=\"wp-caption-text\">Bu azalman\u0131n y\u00fcksek oranda g\u00f6zlendi\u011fi t\u00fcrlerden biri de g\u00fcnl\u00fck hayatta s\u0131kl\u0131kla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z ser\u00e7eler.<\/figcaption><\/figure>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmay\u0131 y\u00fcr\u00fcten ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, ku\u015flar\u0131n g\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fc g\u00f6zlemleyen 143 hava radar a\u011f\u0131ndan elde edilen 10 y\u0131ll\u0131k verileri de inceledi. 2007 y\u0131l\u0131ndan bu yana g\u00f6\u00e7en ku\u015flar\u0131n biyok\u00fctle oranlar\u0131ndaki de\u011fi\u015fimi de ortaya koyan ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, bu biyok\u00fctle oran\u0131nda y\u00fczde 14&#8217;l\u00fck d\u00fc\u015f\u00fc\u015f ya\u015fand\u0131. Sonu\u00e7lar\u0131n \u00f6nemli olmas\u0131n\u0131n temel nedenleri ise, bu t\u00fcrlerin bir\u00e7o\u011funun nadir t\u00fcrlerden olmamas\u0131, yani bu ku\u015f t\u00fcrlerinin yayg\u0131n bir bi\u00e7imde g\u00f6zleniyor olu\u015flar\u0131 ve bu t\u00fcrlerin ekosistem i\u00e7erisindeki i\u015flevleri. Yani ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131na g\u00f6re yok olu\u015f tehdidi alt\u0131ndaki t\u00fcrler, normal ya\u015famda s\u0131kl\u0131kla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan ku\u015f t\u00fcrlerinden.\u00a0Cornell Ornitoloji Laboratuvar\u0131&#8217;ndan Ken Rosenberg, \u201cTehdit alt\u0131ndaki t\u00fcrlerin birey say\u0131s\u0131ndaki azalmay\u0131 g\u00f6zlemlemeyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyoruz. Fakat ilk defa sonu\u00e7lar, ayn\u0131 zamanda arka bah\u00e7emizde de g\u00f6rebilece\u011fimiz ku\u015flarda da ayn\u0131 kayb\u0131n ya\u015fanabilece\u011fini g\u00f6steriyor\u201d dedi.\u00a0Anket verilerinde en \u00e7ok kayba u\u011frayan ku\u015f t\u00fcrleri olarak ser\u00e7e ve ispinozun da bulundu\u011fu 12 t\u00fcr i\u015faret edildi. Biliminsanlar\u0131, \u00f6rdek ve benzeri ku\u015flar\u0131n da dahil oldu\u011fu baz\u0131 t\u00fcrlerde art\u0131\u015f meydana geldi\u011fini s\u00f6yleyerek, bu durumun son y\u0131llarda uygulanan koruma \u00e7abalar\u0131ndan kaynaklanm\u0131\u015f olabilece\u011fini ifade etti.<\/p>\n<p>Biliminsanlar\u0131, \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n i\u015faret etti\u011fi durumun \u00f6nemini vurgulayarak ku\u015f t\u00fcrlerinin devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 yineledi.<\/p>\n<p><strong>Kaynak:<\/strong> https:\/\/www.the-scientist.com\/news-opinion\/north-american-bird-populations-decline-66454<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>19 Eyl\u00fcl g\u00fcn\u00fc Science dergisinde yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re Kuzey Amerika&#8217;da ya\u015fayan ku\u015f say\u0131s\u0131, 1970&#8217;den bu yana neredeyse 3 milyar azalma g\u00f6sterdi. Cornell \u00dcniversitesi&#8217;nde \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten biliminsanlar\u0131, y\u00fczlerce t\u00fcr\u00fcn n\u00fcfuslar\u0131n\u0131n kritik d\u00fczeyde azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, b\u00f6lgedeki biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fin i\u00e7erisinde bulundu\u011fu krize kar\u015f\u0131 da uyar\u0131larda bulunuyor.\u00a0\u00c7al\u0131\u015fma ekibinin i\u00e7erisinde yer almayan ancak Standford \u00dcniversitesi&#8217;nde \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcten Paul Ehrlich, \u201cBu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1390,"featured_media":37039,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[2258,528,3306,5338],"class_list":["post-37038","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-biyocesitlilik","tag-goc","tag-kus","tag-serce"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37038","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1390"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=37038"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37038\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/37039"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=37038"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=37038"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=37038"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}