{"id":39336,"date":"2019-12-29T10:38:06","date_gmt":"2019-12-29T07:38:06","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=39336"},"modified":"2025-04-19T10:16:08","modified_gmt":"2025-04-19T07:16:08","slug":"kanal-istanbul-yeni-bir-ihanet-projesidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2019\/12\/29\/kanal-istanbul-yeni-bir-ihanet-projesidir","title":{"rendered":"Kanal \u0130stanbul yeni bir ihanet projesidir"},"content":{"rendered":"

S\u00f6yle\u015fi: \u00d6zer Or<\/strong><\/p>\n

\u00dclkemizin milyarlarca dolar paras\u0131 olsa bile hatta tamamen bedava yap\u0131lacak bile olsa bu projenin ger\u00e7ekle\u015fmemesi gerekiyor. Bu proje ile birlikte 8500 y\u0131ll\u0131k \u0130stanbul\u2019u depremlerle \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck hasarlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden olacak, su havzalar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131racak, b\u00f6lgeyi yeni ve ciddi sorunlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakacaks\u0131n\u0131z. <\/em><\/p>\n

Kanal \u0130stanbul projesi iktidar taraf\u0131ndan yeniden g\u00fcndeme getirildi ve kamuoyunda tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Bu konuda en \u00f6nce s\u00f6z\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyecek kurumlardan biri de T\u00fcrkiye Mimarlar M\u00fchendisler Odalar\u0131 Birli\u011fi. TMMOB \u0130n\u015faat M\u00fchendisleri Odas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Cemal G\u00f6k\u00e7e ile hem beklenen \u0130stanbul depremi hem de Kanal \u0130stanbul projesi \u00fczerine geni\u015f bir s\u00f6yle\u015fi yapt\u0131k. Bu say\u0131m\u0131zda s\u00f6yle\u015finin Kanal \u0130stanbul b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc sunuyoruz. Depremi ele alan geri kalan b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc gelecek say\u0131m\u0131zda okuyacaks\u0131n\u0131z. S\u00f6yle\u015fiyi kendisi de in\u015faat m\u00fchendisi olan arkada\u015f\u0131m\u0131z \u00d6zer Or ger\u00e7ekle\u015ftirdi.<\/p>\n

Bir plan de\u011fil, irrasyonel bir proje
\n<\/strong>Kamuoyu beklenen Marmara Depremi\u2019ni ve depremin \u0130stanbul\u2019u nas\u0131l etkileyece\u011fini, yap\u0131lmas\u0131 gereken haz\u0131rl\u0131klar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131yorken birden Kanal \u0130stanbul projesi tekrar g\u00fcndeme getirildi ve yaln\u0131zca onu konu\u015fur olduk. Kanal \u0130stanbul projesi bilim ve profesyonel meslek kesimleriyle tart\u0131\u015f\u0131l\u0131rken sanki yaln\u0131zca bir suyolu projesiymi\u015f, basit bir ba\u011flant\u0131ym\u0131\u015f gibi sunuluyor fakat kamuoyuna propagandas\u0131 yap\u0131l\u0131rken, toplum ikna edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131rken ba\u015fka bilgiler de ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. 3. k\u00f6pr\u00fcn\u00fcn iki aya\u011f\u0131nda iki yeni \u015fehir yap\u0131laca\u011f\u0131 ya da Kanal \u0130stanbul\u2019un etraf\u0131nda turistik tesislerin olaca\u011f\u0131, bunlar\u0131n Finans Merkezi, 3. Havaliman\u0131 ve \u00c7anakkale k\u00f6pr\u00fcs\u00fc ile bir b\u00fct\u00fcn olu\u015fturabilece\u011fi gibi bilgiler. Burada son y\u0131llar\u0131n moda tabiriyle \u201cb\u00fcy\u00fck resmi\u201d g\u00f6rmek istedi\u011fimizde nereye bakmal\u0131y\u0131z? Bu proje b\u00fcy\u00fck bir plan\u0131n detay\u0131 m\u0131? <\/strong><\/p>\n

\u00d6nceden \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015f, \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemi\u015f, yani g\u00fcn\u00fc birlik ortaya \u00e7\u0131kan bir proje oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Dikkat ederseniz proje diyorum; planlama demiyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc biz meslek insanlar\u0131 olarak hep \u015funun alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyoruz: Bir plan\u0131n\u0131z yoksa, kentle\u015fmeyle ilgili kapsaml\u0131, hatta o kentin anayasas\u0131 olarak ifade edilecek bir plan\u0131n\u0131z yoksa yapt\u0131klar\u0131n\u0131z birer projedir. Yani \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir, ya\u015fanabilir, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u00e7evre ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir kent olu\u015fturulmas\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde bilimsel a\u00e7\u0131dan anlaml\u0131 de\u011fildir. T\u00fcrkiye\u2019de \u015fimdiye dek yap\u0131lm\u0131\u015f olanlar Kanal \u0130stanbul ba\u015fta olmak \u00fczere bir plan\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak de\u011fil, bir proje anlay\u0131\u015f\u0131yla g\u00fcndeme getirilmi\u015ftir. Rasyonel ak\u0131l yerine irrasyonel bir ak\u0131lla ortaya konmu\u015ftur.<\/p>\n

\"\"
TMMOB \u0130n\u015faat M\u00fchendisleri Odas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Cemal G\u00f6k\u00e7e (solda) ile s\u00f6yle\u015fiyi arkada\u015f\u0131m\u0131z \u00d6zer Or ger\u00e7ekle\u015ftirdi.<\/figcaption><\/figure>\n

Oysa biz meslek insanlar\u0131 probleme analitik b\u00fct\u00fcnl\u00fck i\u00e7erisinde bakar\u0131z. Kentin t\u00fcm kaynaklar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 ve kentte ya\u015fayan insanlar\u0131n ya\u015fam, \u00e7evre g\u00fcvenlikleri, konut g\u00fcvenlikleri, sa\u011fl\u0131k ihtiya\u00e7lar\u0131, e\u011fitim ihtiya\u00e7lar\u0131, ula\u015f\u0131m ihtiya\u00e7lar\u0131, oksijen ihtiya\u00e7lar\u0131, su ihtiya\u00e7lar\u0131 yani do\u011fadan yeterli \u00f6l\u00e7\u00fcde yararlanabilme ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 temel al\u0131narak planlar yap\u0131l\u0131r ve kent o planlar \u00e7er\u00e7evesinde y\u00f6netilir. 2009 y\u0131l\u0131nda \u0130stanbul i\u00e7in haz\u0131rlanan 1\/100.000 \u00f6l\u00e7ekli \u0130stanbul \u0130l \u00c7evre D\u00fczeni Plan\u0131 <\/em>baz\u0131 itirazlar\u0131m\u0131z olmakla birlikte iyi bir pland\u0131. O planda 3. Havaalan\u0131 yoktu, 3. K\u00f6pr\u00fc yoktu, Avrasya T\u00fcneli yoktu. Ama daha sonra ne yap\u0131ld\u0131? B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediye Ba\u015fkan\u0131 Kadir Topba\u015f ve d\u00f6nemin ula\u015ft\u0131rma bakan\u0131 yanlar\u0131nda d\u00f6nemin ba\u015fbakan\u0131 ile birlikte bir helikoptere binerek havadan \u0130stanbul \u00fczerinde incelemelerde bulundular ve sonra kendilerine dendi ki: \u201c\u0130stanbul\u2019un \u015furas\u0131na k\u00f6pr\u00fc yapacaks\u0131n\u0131z, \u015furas\u0131na da havaalan\u0131 yapacaks\u0131n\u0131z, burada da denizin alt\u0131ndan motorlu kara ta\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131n ge\u00e7ece\u011fi bir t\u00fcnel yapacaks\u0131n\u0131z.\u201d<\/p>\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 uzmanlarla birlikte harita \u00fczerinde yapam\u0131yorlar m\u0131?
\n<\/em><\/strong>Yukar\u0131dan bakmalar\u0131 l\u00e2z\u0131m, \u00e7\u00fcnk\u00fc ayn\u0131 zamanda arazi se\u00e7iyorlar. Bu yap\u0131lan, bilgiyi, m\u00fchendisli\u011fi, mimarl\u0131\u011f\u0131, kent planc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131, sosyal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc, sosyolojiyi, psikolojiyi, hukuku yani kentle ilgili bir araya gelmesi gereken ne kadar bilim ve bilgi alan\u0131 varsa t\u00fcm\u00fcn\u00fc devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakmakt\u0131r. Ki\u015fisel tercihe dayal\u0131, rasyonel olmayan bir karard\u0131r. 1. K\u00f6pr\u00fc yap\u0131laca\u011f\u0131 zaman \u201ce\u011fer \u0130stanbul\u2019a 1. k\u00f6pr\u00fcy\u00fc yaparsan\u0131z 2. k\u00f6pr\u00fc, 3. k\u00f6pr\u00fc arkas\u0131ndan gelir, engelleyemezsiniz, \u00e7\u00fcnk\u00fc o b\u00f6lgeler istemeseniz de yap\u0131la\u015f\u0131r\u201d denmi\u015fti. O \u00f6ng\u00f6r\u00fcler ger\u00e7ekle\u015fti. 1. k\u00f6pr\u00fcn\u00fcn \u00e7evresi yap\u0131la\u015ft\u0131. 2. k\u00f6pr\u00fcn\u00fcn \u00e7evresi yap\u0131la\u015ft\u0131. \u015eimdi geriye kalan orman alanlar\u0131n\u0131n yap\u0131la\u015fmaya a\u00e7\u0131lmas\u0131 gerekiyor. 3. k\u00f6pr\u00fc yap\u0131ld\u0131, kuzey otoyolu ba\u011flant\u0131s\u0131 yap\u0131l\u0131yor ama bir ba\u015fka ba\u011flant\u0131n\u0131n daha olmas\u0131 laz\u0131m. 3. havaalan\u0131n\u0131n da o b\u00f6lgeye yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 laz\u0131m. Oysa biz meslek insanlar\u0131 ne diyoruz? Havaalan\u0131na ihtiya\u00e7 yok mu, var. Yola ihtiya\u00e7 yok mu, var. Var ama ihtiyaca g\u00f6re planlanmal\u0131 ve olmas\u0131 gereken yere yap\u0131lmal\u0131.<\/p>\n

Mevcut Atat\u00fcrk Havaalan\u0131, yakla\u015f\u0131k olarak y\u0131lda 65-68 milyon yolcu ta\u015f\u0131yan bir havaalan\u0131yd\u0131. D\u00fcnyan\u0131n \u00f6nemli ve b\u00fcy\u00fck havaalanlar\u0131ndan birisiydi; b\u00fcy\u00fct\u00fclebilirdi. Sabiha G\u00f6k\u00e7en Havaalan\u0131 var; b\u00fcy\u00fct\u00fclebilirdi. \u00c7orlu\u2019da bir havaalan\u0131 var; b\u00fcy\u00fct\u00fclebilirdi. Ayr\u0131ca 1\/100.000\u2019lik \u00e7evre d\u00fczeni plan\u0131nda 3. havaalan\u0131na ihtiya\u00e7 olaca\u011f\u0131na karar verilmi\u015fti. Yer olarak da Silivri belirlenmi\u015fti. Kadir Topba\u015f\u2019\u0131n \u201cbiz \u0130stanbul\u2019un anayasas\u0131n\u0131 yapt\u0131k\u201d diyerek duyurdu\u011fu anayasa k\u0131sa bir s\u00fcre sonra devre d\u0131\u015f\u0131 kald\u0131. Planda yani \u201c\u0130stanbul\u2019un anayasas\u0131nda\u201d olmayan 3. K\u00f6pr\u00fc \u0130stanbul\u2019un en kuzeyine yap\u0131ld\u0131. Nereye yaparsan\u0131z yap\u0131n, \u0130stanbul\u2019un ula\u015f\u0131m sorununu k\u00f6pr\u00fcyle \u00e7\u00f6zmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Y\u0131llard\u0131r ifade ediyoruz. Ama 3. K\u00f6pr\u00fc bu sefer hi\u00e7 yap\u0131lmamas\u0131 gereken bir yere yap\u0131ld\u0131. Arkas\u0131ndan 3. Havaalan\u0131 yap\u0131ld\u0131. \u0130stanbul\u2019un su havzalar\u0131, orman alanlar\u0131, g\u00f6\u00e7men ku\u015flar\u0131n u\u00e7u\u015f rotalar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan sak\u0131ncal\u0131, h\u00e2kim r\u00fczg\u00e2rlar\u0131n \u00f6zellikle k\u0131\u015f mevsimlerinde s\u0131k\u0131nt\u0131 yarataca\u011f\u0131 bir b\u00f6lge. \u00dcstelik Atat\u00fcrk Havaalan\u0131 gibi bir havaalan\u0131 da ortadan kald\u0131r\u0131l\u0131yor. Bir havaalan\u0131n\u0131n kendisini in\u015faat projesi anlay\u0131\u015f\u0131 i\u00e7erisinde yapabilirsiniz. Yani tekni\u011fin, teknolojinin bu kadar geli\u015fti\u011fi bir d\u00f6nemde yap\u0131lamaz denecek hi\u00e7bir proje yoktur art\u0131k. Yeralt\u0131nda, yer\u00fcst\u00fcnde, su i\u00e7inde, su \u00fcst\u00fcnde her t\u00fcrl\u00fc yap\u0131y\u0131 yapmak m\u00fcmk\u00fcn. Ama onu yaparken onun \u00e7evresinde lojistik bir alan oluyor. Onun \u00e7evresinde altyap\u0131, yap\u0131la\u015fma olu\u015fuyor. O altyap\u0131n\u0131n yapaca\u011f\u0131n yeni havaalan\u0131nda olu\u015fmas\u0131 eski sistemle \u00e7al\u0131\u015fabilmesi i\u00e7in en az 20 y\u0131ll\u0131k s\u00fcreye ihtiyac\u0131n\u0131z var. B\u0131rak\u0131n 20 y\u0131ll\u0131k s\u00fcreyi, var olan \u00f6nemli bir havaalan\u0131n\u0131 kapatarak en b\u00fcy\u00fck su\u00e7u i\u015fliyorsunuz. Ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda d\u00fcnyan\u0131n hi\u00e7bir yerinde y\u0131lda 68 milyon yolcu ta\u015f\u0131yan bir havaalan\u0131 kapat\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu T\u00fcrkiye\u2019ye \u00f6zg\u00fc bir durumdur.<\/p>\n

\u201cYapamazlar, yapmazlar\u201d deniyor; \u201cbu proje rasyonel de\u011fil,\u201d deniyor. De\u011fil ama burada rasyonel ak\u0131l zaten yok. Onun i\u00e7in havaalan\u0131n\u0131 da yapt\u0131lar, 68 milyon yolcu ta\u015f\u0131yan havaalan\u0131n\u0131 da kapatt\u0131lar. Bug\u00fcn de y\u0131kmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar. Oysa y\u0131kmamalar\u0131 gerekir. En az\u0131ndan deprem durumunda, \u00e7ok s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 d\u00f6nemlerde kullan\u0131labilece\u011fi i\u00e7in muhafaza edilebilecek bir havaalan\u0131d\u0131r. Millet bah\u00e7esi diyorlar, ba\u015fka \u015feyler d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc kafalar\u0131 in\u015faata ve oradan gelecek paraya g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. \u0130stanbul\u2019un kuzeyindeki su havzalar\u0131n\u0131, orman alanlar\u0131n\u0131 tahrip ettiler. \u201cBiz \u00fc\u00e7 milyonluk bir kent olu\u015fturaca\u011f\u0131z\u201d diyorsunuz. O zaman 3. k\u00f6pr\u00fcy\u00fc yap\u0131yorsunuz, 3. Havaalan\u0131n\u0131 yap\u0131yorsunuz ama o b\u00f6lgeye bu kadar insan\u0131 \u00e7ekebilecek bir ortam yaratam\u0131yorsunuz. Gazetecilerin ve bir k\u0131s\u0131m ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n s\u00f6yledi\u011fine g\u00f6re o b\u00f6lgede bir\u00e7ok arazi de kapat\u0131lm\u0131\u015f, tarlalar el de\u011fi\u015ftirmi\u015f.<\/p>\n

\u00a0<\/strong>\u2018Marmara Denizi oksijensiz kal\u0131r\u2019<\/em><\/strong><\/p>\n

Yabanc\u0131lar taraf\u0131ndan da b\u00fcy\u00fck araziler sat\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131na dair haberler \u00e7\u0131kt\u0131.<\/em>
\n<\/strong>Bir r\u00f6portaj s\u0131ras\u0131nda CNN\u2019in o zamanki muhabiri bana demi\u015fti ki, \u201c3. k\u00f6pr\u00fc ortada yok ama b\u00f6lgede yollar yap\u0131l\u0131yor\u201d. Ben de \u201c3. k\u00f6pr\u00fcn\u00fcn sakl\u0131 yollar\u0131d\u0131r, projeyi birden ortaya \u00e7\u0131karacaklar\u201d demi\u015ftim. Ayn\u0131 durum \u00c7anakkale k\u00f6pr\u00fcs\u00fcnde de oldu. O taraftaki yollar yap\u0131l\u0131yordu, k\u00f6pr\u00fc hen\u00fcz ortada yoktu ama daha sonra ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. \u00d6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde arazi kapat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 o b\u00f6lgelerde.<\/p>\n

\"\"
3. Havaalan\u0131 \u0130stanbul su havzalar\u0131n\u0131n, orman alanlar\u0131n\u0131n, g\u00f6\u00e7men ku\u015flar\u0131n u\u00e7u\u015f b\u00f6lgelerinin, hakim r\u00fczgarlar\u0131n \u00f6zellikle k\u0131\u015f mevsimlerinde s\u0131k\u0131nt\u0131 yaratt\u0131\u011f\u0131\/yarataca\u011f\u0131 bir b\u00f6lgeye yap\u0131ld\u0131.<\/figcaption><\/figure>\n

Kanal konusuna gelecek olursak, Karadeniz\u2019in bir durumu vard\u0131r. Tatl\u0131 su ak\u0131nt\u0131lar\u0131yla, nehirlerle beslenir. Marmara Denizi\u2019nin bir ak\u0131nt\u0131 durumu vard\u0131r. Alttan Karadeniz\u2019e gider. Akdeniz\u2019den gelen tuzlu suyu alttan Karadeniz\u2019e ge\u00e7irir. Bo\u011faz\u2019da \u00fcstten Karadeniz\u2019in tatl\u0131 suyu Marmara\u2019ya, alttan tuzlu su Karadeniz\u2019e ge\u00e7er. \u00c7ok uzun zaman i\u00e7inde bir denge olu\u015fmu\u015ftur. Bo\u011faz, asl\u0131nda bug\u00fcn Karadeniz ile Marmara aras\u0131nda bir denge, dolay\u0131s\u0131yla Karadeniz ile Akdeniz aras\u0131nda bir denge olu\u015fturuyor. Karadeniz\u2019den gelen su ayn\u0131 zamanda organik maddeler bak\u0131m\u0131ndan olduk\u00e7a zengin bir sudur. Niye Akdeniz\u2019de fazla bal\u0131k yok, ekonomik bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k yok? Karadeniz ve Marmara\u2019da niye var? Bunu da biliminsanlar\u0131 organik maddelerin ve bal\u0131klar\u0131 besleyecek yiyeceklerin bol olmas\u0131na ba\u011fl\u0131yor. Tabi onun ilk 30 metrelik derinli\u011finde bu canl\u0131lar\u0131n oldu\u011fu s\u00f6yleniyor. \u0130lave bir kanalla Karadeniz\u2019in suyunu Marmara\u2019ya ak\u0131t\u0131rsan\u0131z bu organik maddelerin Marmara\u2019da daha fazla ve h\u0131zla birikece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Marmara ayn\u0131 zamanda gittik\u00e7e kirlenen bir i\u00e7 deniz. Karadeniz zaten \u00e7ok kirli, Tuna\u2019n\u0131n at\u0131klar\u0131n\u0131, Do\u011fu Avrupa\u2019n\u0131n at\u0131klar\u0131n\u0131 ak\u0131tt\u0131\u011f\u0131 bir deniz. Marmara\u2019da o organik maddeler birikecek, artacak, zamanla oksijensiz b\u0131rakacakt\u0131r. Canl\u0131lar\u0131n yok olmas\u0131na, gazlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na, bundan dolay\u0131 k\u00f6t\u00fc bir kokunun yay\u0131lmas\u0131na neden olacak.<\/p>\n

Hidrojen s\u00fclf\u00fcr a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kacak deniyor.
\n<\/em><\/strong>Evet. Bir kere, yapaca\u011f\u0131n\u0131z kanalla bu dengeyi bozacaks\u0131n\u0131z. \u0130kincisi, bir kanal a\u00e7\u0131yorsunuz; a\u00e7m\u0131\u015f oldu\u011funuz kanal Karadeniz\u2019i K\u00fc\u00e7\u00fck\u00e7ekmece\u2019ye ba\u011fl\u0131yor. O arada Istrancalar\u2019dan gelen suyu, K\u00fc\u00e7\u00fck\u00e7ekmece G\u00f6l\u00fc\u2019n\u00fc, Terkos G\u00f6l\u00fc\u2019n\u00fc tuzlanmaya terk ediyorsunuz.<\/p>\n

Rant ve eml\u00e2k projesi<\/strong><\/p>\n

Sazl\u0131dere Baraj\u0131 da tamam\u0131yla ortadan kald\u0131r\u0131l\u0131yor galiba?
\n<\/em><\/strong>Evet. Terkos G\u00f6l\u00fc ise tuzlan\u0131yor. \u0130lgili biliminsanlar\u0131 gibi biz de bir yan\u0131yla suyla u\u011fra\u015fan bir mesle\u011fin insanlar\u0131y\u0131z. Kanal a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman oran\u0131n yeralt\u0131ndaki su dengesini bozuyorsunuz. O havza bozuluyor. Bozulunca tuzlu su tatl\u0131 suyla kar\u0131\u015facak. Trakya\u2019n\u0131n tar\u0131m alanlar\u0131n\u0131n sulanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan tatl\u0131 suyun tuzlanmas\u0131na neden olacak. Ayn\u0131 zamanda Terkos G\u00f6l\u00fc, \u0130stanbul\u2019u besleyen Terkos Baraj\u0131\u2019n\u0131n suyu da tuzlanacak. Bunun yan\u0131nda Trakya\u2019n\u0131n n\u00fcfusu 45 milyona, \u0130stanbul\u2019un n\u00fcfusu 16 milyondan 25 milyona \u00e7\u0131kacak. Bunu siz zaten kendiniz \u00f6ng\u00f6r\u00fcyorsunuz. Bir taraftan da 3. k\u00f6pr\u00fc, 3. havaalan\u0131, kanal projesi ve \u00c7anakkale k\u00f6pr\u00fcs\u00fc ile birlikte o alan\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek laz\u0131m. O alandakilerle birlikte \u0130stanbul\u2019da olu\u015facak bir adada kalm\u0131\u015f 8 milyonluk bir n\u00fcfus besleyeceksiniz. Trakya b\u00f6lgesini yap\u0131la\u015fmaya a\u00e7acaks\u0131n\u0131z. Ist\u0131rancalar\u2019dan gelen, Sazl\u0131dere\u2019yi besleyen suyu yok ederseniz, Terkos\u2019u yok ederseniz, bug\u00fcn Melen\u2019den gelecek olan su bile getirilemiyor durumdayken, \u0130stanbul\u2019u besleyen barajlar\u0131n su seviyesi % 38\u2019lere inmi\u015fken 45 milyon n\u00fcfusa \u00e7\u0131kacak Trakya\u2019ya, 25 milyona ula\u015facak \u0130stanbul halk\u0131na nas\u0131l su vereceksiniz?<\/p>\n

Kanal projesiyle \u0130stanbul\u2019u ve Trakya\u2019y\u0131 t\u00fcm\u00fcyle yok ediyorsunuz. \u0130stanbul\u2019u yeni altyap\u0131 problemleriyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rak\u0131yorsunuz. Her iki tarafta k\u00f6ylerin arazilerini b\u00f6l\u00fcyorsunuz. Yedi il\u00e2 dokuz k\u00f6pr\u00fcn\u00fcn yap\u0131laca\u011f\u0131 ifade ediliyor kanal \u00fczerine. Bu k\u00f6pr\u00fcler ile yeni bir altyap\u0131 ve ula\u015f\u0131m problemi ortaya \u00e7\u0131kar\u0131yorsunuz. Zaten 2018 y\u0131l\u0131nda, 1\/100.000\u2019lik \u0130l \u00c7evre D\u00fczeni Plan\u0131<\/em>\u2019nda yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklik ile 27966 hektar alan\u0131 \u00c7evre ve \u015eehircilik Bakanl\u0131\u011f\u0131 imara a\u00e7t\u0131. Kendilerinin de a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade etti\u011fi o b\u00f6lgenin imara a\u00e7\u0131l\u0131p 3 milyon mertebesinde n\u00fcfusun yerle\u015ftirilece\u011fi, kanal\u0131n her iki yan\u0131nda villalar\u0131n, l\u00fcks in\u015faatlar\u0131n olaca\u011f\u0131 ve onlar\u0131n da sat\u0131larak yeni bir rant ili\u015fkisinin olu\u015fturulaca\u011f\u0131. Bu kendi d\u00fc\u015f\u00fcnceleri olarak a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015fken, yanda\u015f radyo, televizyon ve yaz\u0131l\u0131 bas\u0131nda, \u201cbiliminsan\u0131\u201d da demek istemedi\u011fimiz unvan sahibi bir k\u0131s\u0131m insanlar\u0131n, ge\u00e7mi\u015fteki yerel y\u00f6netimin ve merkezi y\u00f6netimin mensuplar\u0131n\u0131n \u201cevet biz b\u00f6lgeye belli say\u0131da insan yerle\u015ftirece\u011fiz\u201d demesine ra\u011fmen bu iddialar\u0131 reddettiklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 bu proje Karadeniz\u2019i, Marmara\u2019y\u0131, Trakya b\u00f6lgesinin tamam\u0131n\u0131 ve \u0130stanbul\u2019u bask\u0131 alt\u0131na alacak. Kanal projesinin bir suyolu projesi de\u011fil, bir rant projesi oldu\u011fu a\u00e7\u0131k. B\u00f6lgede ekoloji bozulacak, iklim bozulacak, yeni bir iklim ortaya \u00e7\u0131kacak.<\/p>\n

\u00a0<\/strong>Projenin as\u0131l gerek\u00e7esi olarak ileri s\u00fcr\u00fclen Bo\u011faz\u2019dan gemi ge\u00e7i\u015findeki yo\u011funluk. Yap\u0131lan projeksiyonlarda 2050\u2019lerde ge\u00e7en gemi say\u0131s\u0131n\u0131n 80 bini bulaca\u011f\u0131 gibi \u00f6ng\u00f6r\u00fcler var. Ama sizin farkl\u0131 a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131z oldu. Gemi say\u0131s\u0131n\u0131n \u015fu an zaten d\u00fc\u015fmekte oldu\u011funu ifade ediyorsunuz?
\n<\/em><\/strong>2007 y\u0131l\u0131nda 56 bin gemi olan y\u0131ll\u0131k bo\u011faz trafi\u011fi son y\u0131llarda 44 bin mertebesine inmi\u015f. Ayr\u0131ca teknolojik d\u00fczeyde ortaya \u00e7\u0131kan geli\u015fmeler \u0130stanbul Bo\u011faz\u0131\u2019nda kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan kazalar\u0131 olduk\u00e7a azaltt\u0131. Samsun, Ceyhan aras\u0131nda 2010 y\u0131l\u0131nda bir\u00e7ok et\u00fcd\u00fc de tamamlanm\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen her nedense yap\u0131lamayan boru hatt\u0131, yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda bu ihtiyac\u0131 daha da azaltacak. Art\u0131k petrol borularla ta\u015f\u0131n\u0131yor. Gelecek y\u0131llarda Samsun-Ceyhan boru hatt\u0131 yap\u0131lacak. B\u00fct\u00fcn bu bilimsel verileri dikkate ald\u0131\u011f\u0131m\u0131zda Montr\u00f6 anla\u015fmas\u0131n\u0131 devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131p Karadeniz\u2019de ve Marmara\u2019da bekleyen o tankerleri bir taraftan bir tarafa ge\u00e7irerek para almak ger\u00e7ek\u00e7i de\u011fil. \u00dclkemizin d\u00f6viz kazanma projesi de\u011fildir bu proje. Bir\u00e7ok \u015feyi \u00fcst \u00fcste koyup de\u011ferlendirdi\u011fimizde bir su projesi de\u011fil bir rant projesi oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fcz.<\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc bu proje bir plana dayanm\u0131yor. Plan yap\u0131l\u0131rken bir fizibilitenin yap\u0131lmas\u0131 gerekir. Bu fizibiliteyle birlikte fayda ve zarar tablosu ortaya konmal\u0131d\u0131r. Haz\u0131rlat\u0131lm\u0131\u015f olan bir \u00e7evresel etki de\u011ferlendirme raporu bu kanal projesinin yap\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir k\u0131lmak amac\u0131yla ortaya konmu\u015ftur. Fayda ve zarara y\u00f6nelik bir a\u00e7\u0131klama, bir bilimsel de\u011ferlendirme yoktur. Bu projenin yap\u0131lmamas\u0131 gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bizim yapm\u0131\u015f oldu\u011fumuz a\u00e7\u0131klamalara kar\u015f\u0131 bilimsel olarak \u201chay\u0131r, siz do\u011fru d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorsunuz, iklimi bozmayacak, b\u00f6lgenin su rezervini etkilemeyecek, Marmara ve Karadeniz\u2019in ekolojisini etkilemeyecek\u201d gibi bir \u00f6ng\u00f6r\u00fc, ciddi bir \u00e7al\u0131\u015fma ve fizibilite yoktur. T\u00fcm bu de\u011ferlendirmelere bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda tekrar alt\u0131 \u00e7izilmesi gereken konu \u015fudur ki, \u0130stanbul Havaalan\u0131, 3. K\u00f6pr\u00fc, \u00c7anakkale k\u00f6pr\u00fcs\u00fc ile birlikte \u0130stanbul\u2019un kuzeyinde ve Trakya b\u00f6lgesinde yap\u0131la\u015fmam\u0131\u015f alanlar\u0131 imara a\u00e7acak olan yeni bir rant ve emlak projesidir. \u0130stanbul ve Trakya\u2019n\u0131n yok olu\u015f projesidir.<\/p>\n

\u00dclkemizin milyarlarca dolar paras\u0131 olsa bile hatta tamamen bedava yap\u0131lacak bile olsa bu projenin ger\u00e7ekle\u015fmemesi gerekiyor. Bu proje ile birlikte 8500 y\u0131ll\u0131k \u0130stanbul\u2019u depremlerle \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck hasarlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden olacak, su havzalar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131racak, b\u00f6lgeyi yeni ve ciddi sorunlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakacaks\u0131n\u0131z. Bu ba\u011flamda fazla paran\u0131z olsa ne olur olmasa ne olur? \u0130nsan ya\u015fam\u0131n\u0131 engelleyecek, insanlar\u0131 zehirleyecekse ve bunu biliyorsan\u0131z bankada veya cebinizde milyarlarca dolar olmas\u0131n\u0131n bir k\u0131ymeti var m\u0131? Varl\u0131\u011f\u0131n\u0131z, ya\u015fam\u0131n\u0131z yok oluyor. Dolay\u0131s\u0131yla bu kanal projesi \u201c\u00fclkemizin \u015fu kadar borcu var, ekonomik olarak paralar ba\u015fka yerlere harcans\u0131n\u201d tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n konusu de\u011fildir. Elbette ki \u00fclkemizin kaynaklar\u0131 do\u011fru bir \u015fekilde kullan\u0131ls\u0131n. B\u00f6yle konularda farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeyiz, fakat ge\u00e7mi\u015fte \u201cbiz bu \u015fehre ihanet ettik, h\u00e2l\u00e2 da ihanet ediyoruz\u201d denmi\u015fti. Bu da yeni bir ihanet projesidir. Kanal yap\u0131l\u0131rsa ihanet katlanarak devam edecektir. Bunun alt\u0131n\u0131 \u00e7izmek isterim.<\/p>\n

Kanal \u0130stanbul ve deprem<\/em><\/strong><\/p>\n

Yeni yap\u0131lacak kanal \u00e7evresinde belli yerle\u015fim alanlar\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Bu yerle\u015fim n\u00fcfusunun da 1,5 il\u00e2 3 milyon olaca\u011f\u0131 s\u00f6yleniyor. Bu n\u00fcfusun da \u0130stanbul\u2019un mevcut n\u00fcfusunun oraya g\u00f6\u00e7 etmesi, transfer edilmesi \u015feklinde olaca\u011f\u0131 ifade ediliyor. G\u00f6\u00e7 edenler y\u00fcksek gelir gruplar\u0131 olacaklar. Okudu\u011fum baz\u0131 yaz\u0131larda \u015fehir planc\u0131lar\u0131n\u0131n kentsel \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fc alanlar\u0131n\u0131n \u0130stanbul i\u00e7inde artaca\u011f\u0131, bunun da deprem a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeni riskler ortaya \u00e7\u0131karaca\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde uyar\u0131lar\u0131 vard\u0131. Mevcut \u015fehir yap\u0131s\u0131 bu durumdan nas\u0131l etkilenir?
\n<\/em><\/strong>Ben T\u00fcrkiye ve \u0130stanbul i\u00e7erisinde bulunan varl\u0131kl\u0131 kesimlerden \u00e7ok yabanc\u0131lar\u0131n Katar ve Kuveyt gibi ya da Rusya\u2019da ya\u015fayan baz\u0131 \u00e7evrelerin bu b\u00f6lgede araziler kapatm\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131 duyuyorum. Bunun daha a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ayr\u0131ca kentimizde veya T\u00fcrkiye\u2019nin farkl\u0131 yerlerinde varl\u0131kl\u0131 olan insanlar\u0131n bu b\u00f6lgeye g\u00f6z koyduklar\u0131n\u0131, mutlaka bu b\u00f6lgede bir konut sahibi olmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcklerini de tahmin ediyoruz. Bunlar m\u00fcmk\u00fcn. Fakat bunlar\u0131n \u0130stanbul merkezlerinden gitmesiyle kent merkezlerinde bir \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fc alan\u0131 olu\u015fup bu b\u00f6lgelerin depreme daha elveri\u015fli bir hale gelece\u011fini \u00e7ok do\u011fru bulmuyorum. Ben zaten kentin depreme t\u00fcm\u00fcyle g\u00fcvensiz ve \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fc noktas\u0131nda oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u0130stanbul\u2019un ya\u015fayaca\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011fimiz 7 ve \u00fczeri bir depremde \u0130stanbul merkez de dahil olmak \u00fczere \u00f6zellikle 2000 \u00f6ncesi yap\u0131lm\u0131\u015f yap\u0131lar\u0131n \u00f6nemlice bir k\u0131sm\u0131n\u0131n g\u00f6zden \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, bug\u00fcne kadar yap\u0131lm\u0131\u015f olan uygulamalarla bu yap\u0131lar\u0131n \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde hasar g\u00f6receklerini d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekiyor.<\/p>\n

\"\"
Kanal \u0130stanbul ile birlikte t\u00fcm denge bozulacakt\u0131r. A\u00e7m\u0131\u015f oldu\u011funuz kanalla Karadeniz\u2019i K\u00fc\u00e7\u00fck\u00e7ekmece\u2019ye, o arada Istrancalar\u2019dan gelen suyu, K\u00fc\u00e7\u00fck\u00e7ekmece G\u00f6l\u00fc\u2019n\u00fc, Sazl\u0131dere Baraj\u0131\u2019n\u0131 ve Terkos G\u00f6l\u00fc\u2019n\u00fc tuzlanmaya terk ediyorsunuz.<\/figcaption><\/figure>\n

O yan\u0131yla \u0130stanbul\u2019un kanal projesinin \u00e7evresine ciddi \u00f6l\u00e7\u00fcde g\u00f6\u00e7 vererek kent merkezlerinin bo\u015falaca\u011f\u0131 \u00e7ok ger\u00e7ek\u00e7i gelmiyor bana. Bo\u015falmayacak kent merkezleri. \u015eundan dolay\u0131 da bo\u015falmayacak. O b\u00f6lge bir sayfiye b\u00f6lgesi olarak kullan\u0131l\u0131r belki ama kent merkezleri k\u0131sa vadede kent zenginleri taraf\u0131ndan terk edilmi\u015f olsa bile uzun vadede kent merkezlerinden kimse vazge\u00e7miyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc kent merkezlerinin olanaklar\u0131, altyap\u0131s\u0131, hastane, okul benzeri imk\u00e2nlar\u0131 yeni yerle\u015fim yerlerine g\u00f6re \u00e7ok daha geli\u015fkindir. Dolay\u0131s\u0131yla kent zenginlerinin ve varl\u0131kl\u0131 insanlar\u0131n ba\u015fta gitse bile k\u0131sa bir s\u00fcre sonra d\u00f6neceklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u0130stanbul depreminin etkisi daha \u00e7ok bir b\u00f6lgeye 8 milyon insan\u0131n y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131, kentin b\u00fct\u00fcn\u00fcyle deprem g\u00fcvenlikli hale getirme \u00e7er\u00e7evesinde planlanmamas\u0131 ilgili bir konu olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. Bu yan\u0131yla kent merkezlerinin yeniden rehabilite edilme konusu g\u00fcndemde olmal\u0131d\u0131r. O bak\u0131mdan da kanal projesine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmak laz\u0131m. \u0130kinci olarak da \u0130stanbul\u2019un ciddi bir deprem bekledi\u011fini, \u0130stanbul\u2019un 8500 y\u0131ll\u0131k \u00f6nemli bir kent oldu\u011funu, \u0130stanbul\u2019un art\u0131k g\u00f6\u00e7 alan de\u011fil, g\u00f6\u00e7 veren bir kente d\u00f6n\u00fc\u015fmesi gerekti\u011fini vurgulamal\u0131y\u0131z.<\/p>\n

Ne yapaca\u011f\u0131z \u0130stanbul g\u00f6\u00e7 verdi\u011fi zaman? O giden insanlar\u0131n terk ettikleri konutlarla \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fc alan\u0131 m\u0131 olu\u015fturaca\u011f\u0131z? Ba\u015fka \u00e7\u00f6z\u00fcmler, ba\u015fka planlamalar olabilir. Zaten \u0130stanbul\u2019u masa \u00fczerine yat\u0131r\u0131p bundan sonra da art\u0131k 1999\u2019dan bu yana ortaya konulamayan bir anlay\u0131\u015f\u0131n yeniden olu\u015fturulmas\u0131 gerekiyor. \u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi deprem ile ilgili ula\u015ft\u0131rma ile ilgili, ekosistemle ilgili bir dizi \u00e7al\u0131\u015ftaylar yap\u0131yor. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar birle\u015ftirilebilir. 2003 y\u0131l\u0131nda d\u00f6rt \u00fcniversitemizle yap\u0131lm\u0131\u015f olan \u0130stanbul Deprem Master Plan\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 tekrar g\u00fcndeme getirilip b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bir \u00e7er\u00e7evede \u0130stanbul yeniden planlan\u0131p o plan do\u011frultusunda en riskli b\u00f6lgelerden ba\u015flanarak \u0130stanbul rehabilite edilebilir. Her hal\u00fck\u00e2rda \u0130stanbul\u2019un masaya yat\u0131r\u0131l\u0131p gerekirse baz\u0131 yap\u0131lar kamula\u015ft\u0131r\u0131larak depreme haz\u0131rl\u0131k amac\u0131yla yeni bo\u015f alanlar yarat\u0131labilir. Zannedilebilir ki toplanma alanlar\u0131 depreme kadar i\u015flevsiz bekleyecektir. Bu b\u00f6lgeler park, bah\u00e7e olarak kullan\u0131l\u0131r. \u00c7ocuklar\u0131n gezme, e\u011flenme yerleri olarak kullan\u0131l\u0131r. Rehabilitasyon alanlar\u0131 olarak kullan\u0131l\u0131r. Kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131n\u0131z bir depremde de gidip oralarda g\u00fcvenlikli bir hale gelinceye kadar, depremin art\u00e7\u0131lar\u0131 ge\u00e7inceye kadar veya hasar g\u00f6ren yap\u0131lar onar\u0131l\u0131p g\u00fc\u00e7lendirilene kadar o b\u00f6lgede kal\u0131rlar. Bu yan\u0131yla b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bakman\u0131n da daha do\u011fru olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n

\u00a0<\/strong>Bu anlay\u0131\u015f s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir de\u011fil<\/em><\/strong><\/p>\n

\u015eu anda in\u015faat sekt\u00f6r\u00fc krizde. Bu projeler in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn krizini a\u015fma niyeti bak\u0131m\u0131ndan yeterli mi? Bu tarz \u00e7\u00f6z\u00fcmler bir kriz erteleme stratejisi gibi tekrar tekrar g\u00fcndeme getirilmi\u015f olmuyor mu? Her seferinde yeni alanlar yap\u0131la\u015fmaya a\u00e7\u0131l\u0131yor. Do\u011fal ve k\u00fclt\u00fcrel miras yok ediliyor. Bu da bitti\u011finde ne gelecek g\u00fcndeme? Marmara\u2019y\u0131 m\u0131 dolduraca\u011f\u0131z? Karadeniz\u2019e mi \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131z? Bu durum in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn, hatta T\u00fcrkiye ekonomisinin genel bir problemi haline gelmedi mi? M\u00fcteahhitlik sekt\u00f6r\u00fc T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00fct\u00fcn do\u011fas\u0131n\u0131, \u015fehirlerini t\u00fcketen bir yap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Bu konudaki d\u00fc\u015f\u00fcnceleriniz nedir?
\n<\/em><\/strong>Do\u011fru s\u00f6yl\u00fcyorsunuz. Ne oldu, hat\u0131rlayal\u0131m. 2012 y\u0131l\u0131na kadar var olan kamu kaynaklar\u0131n\u0131, \u00f6zelle\u015ftirmeden ortaya \u00e7\u0131kan veya kamuya ait olan Cumhuriyet d\u00f6neminin ortaya koymu\u015f oldu\u011fu sit arazilerini de dahil olmak \u00fczere kullanarak ve g\u00f6\u00e7 yoluyla olu\u015fan n\u00fcfusu da bu alana y\u00f6nlendirerek, in\u015faatlar yaparak T\u00fcrkiye\u2019de bir canl\u0131l\u0131k olu\u015fturmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. Olduk\u00e7a bol miktarda s\u0131cak paran\u0131n geldi\u011fi bir d\u00f6nemdi. Rahatl\u0131kla bor\u00e7lan\u0131labiliyordu. Bug\u00fcn d\u00fcnyadaki \u00fclkelerin kalk\u0131nabilmeleri, geli\u015febilmeleri i\u00e7in \u00f6zellikle end\u00fcstri 4.0 d\u00f6neminde kalk\u0131nma projelerini mutlaka olu\u015fturmalar\u0131 gerekir. T\u00fcrkiye de e\u011fer yeni ku\u015faklara i\u015f alanlar\u0131 yaratacaksa, her y\u0131l milyon mertebesinde yeni n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131 kadar istihdam edece\u011fi yeni \u00fcretim alanlar\u0131n\u0131 olu\u015fturmas\u0131 l\u00e2z\u0131m.<\/p>\n

Burada in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn 2010 sonras\u0131 d\u00f6nemde denedi\u011fi ve duvara toslad\u0131\u011f\u0131 krizin yeniden rasyonel akl\u0131 h\u00e2kim k\u0131lmas\u0131 gerekir diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc in\u015faat sekt\u00f6r\u00fc belli s\u00fcrelerde istihdam yaratabilir. Ondan sonra biter. Oysa yapaca\u011f\u0131n\u0131z fabrikalar katma de\u011feri y\u00fcksek, teknoloji kullan\u0131lan mallar \u00fcretiyorsa s\u00fcrekli istihdam yarat\u0131r. Altyap\u0131 ve \u00fcstyap\u0131ya y\u00f6nelik olarak elbette ki birtak\u0131m yap\u0131lara ihtiyac\u0131 var T\u00fcrkiye\u2019nin. Metroya, yola, hastaneye, okula ihtiyac\u0131 var. \u0130htiya\u00e7 temelli ve belli bir planlama \u00e7er\u00e7evesinde bunlar\u0131 yapmak zorundad\u0131r. \u00d6rne\u011fin, \u201c20 sene sonra \u0130stanbul\u2019un ne kadar suya ihtiyac\u0131 olacak? 20 sene sonra ka\u00e7 yatakl\u0131 hastaneye ihtiyac\u0131 olacak? Var olan metro sistemini 20 sene sonra artan n\u00fcfusa ba\u011fl\u0131 olarak nerelere uzatman\u0131z gerekir?\u201d gibi sorular \u00e7er\u00e7evesinde bir planlamayla in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc organize etmesi gerekir.<\/p>\n

Kanal projesi istihdam\u0131 k\u0131sa erimli. O eskidendi ve t\u00fckendi. O kadar s\u0131cak para bulma noktas\u0131nda de\u011fil art\u0131k T\u00fcrkiye. \u00c7\u00fcnk\u00fc 500 milyar dolar\u0131 a\u015fan d\u0131\u015f borcu varsa ve bunun k\u0131sa vadede \u00f6denmesi gereken k\u0131sm\u0131 yakla\u015f\u0131k 120 milyar dolarsa o f\u0131rsat ka\u00e7\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle 2002 sonras\u0131 d\u00f6nemde \u00fcretime y\u00f6nelik olarak o s\u0131cak paray\u0131 kullansayd\u0131n\u0131z bug\u00fcn hem bor\u00e7lar\u0131n\u0131z\u0131 \u00f6demi\u015f olurdunuz hem de kazan\u00e7l\u0131 \u00e7\u0131kard\u0131n\u0131z. Yapaca\u011f\u0131n\u0131z kanal projesi \u00fclkemizin in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc canland\u0131r\u0131r gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ama sorunu \u00e7\u00f6zmez.<\/p>\n

\"\"
T\u00fcrkiye\u2019nin in\u015faat \u00fcretim s\u00fcrecindeki tasar\u0131m s\u00fcreci problemlidir, yap\u0131 tasar\u0131mlar\u0131 deprem y\u00f6netmeliklerine uygun olarak ger\u00e7ekle\u015ftirilmemektedir.<\/figcaption><\/figure>\n

Soruyorlar: \u201c\u00c7\u0131kacak olan bu topraklar ne olacak?\u201d Toprak da teknik olarak \u00e7ok sorun de\u011fil, bir yerlere aktar\u0131rs\u0131n\u0131z. Deniyor ki \u201cMarmara Denizi\u2019nde yap\u0131lacak olan adalar var\u201d. Ama biz De\u011firmendere\u2019yi hat\u0131rl\u0131yoruz. Dolgu alan\u0131 \u00fczerine yap\u0131lm\u0131\u015f olan bir projeydi. Binalar vard\u0131. 7,4 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde deprem o binalar\u0131 denizle bulu\u015fturdu, su alt\u0131nda kald\u0131lar; \u015fimdi bal\u0131klar orada yuva yap\u0131yor. Dolay\u0131s\u0131yla siz Marmara Denizi\u2019nde veya Karadeniz\u2019de, Terkos\u2019un \u00f6n\u00fcnde adalar yapabilirsiniz. Oraya da Dubai\u2019de oldu\u011fu gibi l\u00fcks villalar veya g\u00f6kdelenler yapabilirsiniz. Ama unutmamak laz\u0131m ki, dolgu alanlar\u0131, tekni\u011fine ne kadar dikkat ederseniz edin deprem \u00e7er\u00e7evesinde riskli olacak en \u00f6nemli alanlard\u0131r. Marmara Denizi\u2019nde B\u00fcy\u00fckada, Heybeliada yak\u0131n\u0131nda, fakat denizin alt\u0131nda bulunan bir k\u0131s\u0131m adalar\u0131n depremle \u00e7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, su alt\u0131nda kalm\u0131\u015f oldu\u011funu biliyoruz. Doldurularak yap\u0131lacak o adalar\u0131n da \u00e7\u00f6kebilece\u011fini, denizin alt\u0131nda kalabilece\u011fini \u00f6ng\u00f6rmek gerekir.<\/p>\n

Kaz\u0131y\u0131 yapars\u0131n\u0131z, Karadeniz b\u00f6lgesine aktar\u0131rs\u0131n\u0131z o topra\u011f\u0131, problem de\u011fil ama bunu yine iklim ve ekoloji ile birlikte d\u00fc\u015f\u00fcnmek l\u00e2z\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc bununla birlikte o b\u00f6lgenin ekolojisini ve iklimini de problemli hale getirirsiniz. Hangi kanal projesini yaparsan\u0131z yap\u0131n, bunlar bittikten sonra ba\u015fka benzerleri gibi Karadeniz\u2019i veya ba\u015fka bir yeri toprakla doldurabilirsiniz. Bir yeri kaz\u0131p ba\u015fka bir yeri doldurmak isteyebilirsiniz, kamyonlar\u0131n\u0131za i\u015f \u00e7\u0131karabilirsiniz ama bu s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir anlay\u0131\u015f de\u011fildir. Kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm de\u011fildir. Mutlaka \u00fclkenin \u00fcretime y\u00f6nelmesi gerekir. Katma de\u011feri y\u00fcksek teknolojilere y\u00f6nelmesi gerekir. End\u00fcstri 4.0 d\u00f6neminde basit tekniklerle, basit teknolojilerle ihtiya\u00e7 temelli bile olmayan projelerle in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc canl\u0131 tutmaya \u00e7al\u0131\u015farak \u00fclkemizi y\u00f6netebilme, yeni i\u015fg\u00fcc\u00fcne, gen\u00e7 insanlara, gelecek ko\u015fullara i\u015f bulabilme \u015fans\u0131n\u0131z yoktur. Bu anlay\u0131\u015f s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir de\u011fildir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

S\u00f6yle\u015fi: \u00d6zer Or \u00dclkemizin milyarlarca dolar paras\u0131 olsa bile hatta tamamen bedava yap\u0131lacak bile olsa bu projenin ger\u00e7ekle\u015fmemesi gerekiyor. Bu proje ile birlikte 8500 y\u0131ll\u0131k \u0130stanbul\u2019u depremlerle \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck hasarlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na neden olacak, su havzalar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131racak, b\u00f6lgeyi yeni ve ciddi sorunlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakacaks\u0131n\u0131z. Kanal \u0130stanbul projesi iktidar taraf\u0131ndan yeniden g\u00fcndeme getirildi […]<\/p>\n","protected":false},"author":2257,"featured_media":39337,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5692,38],"tags":[5701,198,736],"class_list":["post-39336","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-191-sayi","category-dergi-sayilari","tag-cemal-gokce","tag-cevre","tag-kanal-istanbul"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2257"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39336"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39336\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/39337"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}