{"id":46005,"date":"2020-08-10T12:46:08","date_gmt":"2020-08-10T09:46:08","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=46005"},"modified":"2020-08-10T12:48:18","modified_gmt":"2020-08-10T09:48:18","slug":"dogustan-gorme-engelli-olsalar-bile-insanlarin-sesleri-algilamasinda-gorsel-sistemin-elemanlari-etkili","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2020\/08\/10\/dogustan-gorme-engelli-olsalar-bile-insanlarin-sesleri-algilamasinda-gorsel-sistemin-elemanlari-etkili","title":{"rendered":"Do\u011fu\u015ftan g\u00f6rme engelli olsalar bile insanlar\u0131n sesleri alg\u0131lamas\u0131nda g\u00f6rsel sistemin elemanlar\u0131 etkili"},"content":{"rendered":"<p>Biliminsanlar\u0131, hayatlar\u0131 boyunca hi\u00e7 g\u00f6rmeyen insanlar\u0131n da karanl\u0131kta sesleri alg\u0131lamak i\u00e7in beyinlerinin g\u00f6rsel i\u015flemeyle ilgili k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ke\u015ffetti.<\/p>\n<p><em>Current Biology<\/em> portal\u0131nda yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fmada uluslararas\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131 ekibi, \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in g\u00f6n\u00fcll\u00fc olan ki\u015filerin g\u00f6zleri ba\u011fl\u0131 oldu\u011funda dinletilen seslere verdikleri tepkinin beyindeki hangi b\u00f6lgelerin etkisiyle olu\u015ftu\u011funu g\u00f6zlemledi. G\u00f6n\u00fcll\u00fcler g\u00f6zleri ba\u011fland\u0131ktan sonra ku\u015f sesi, insan sesi, trafik g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc gibi seslere maruz b\u0131rak\u0131ld\u0131. G\u00f6n\u00fcll\u00fclerin beyinlerinde sesin i\u015flenmesi i\u00e7in birincil g\u00f6rsel korteksin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Ayn\u0131 durum do\u011fu\u015ftan g\u00f6rme engelli olan g\u00f6n\u00fcll\u00fclerde de oldu. Do\u011fu\u015ftan g\u00f6rme engelli olan ki\u015filerde, normalde, birincil g\u00f6rsel kortekste i\u015flenebilecek ne g\u00f6rsel imgelem ne de g\u00f6rsel deneyim bulunuyor.<\/p>\n<p>Royal Holloway Psikoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc&#8217;nden Dr. Petra Vetter, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ili\u015fkin olarak \u201c\u0130nsanlar\u0131n g\u00f6rsel ve i\u015fitsel sistemleri aras\u0131ndaki etkile\u015fimlerin do\u011fas\u0131 hakk\u0131nda daha fazla bilgi edinmek istedik. \u00c7al\u0131\u015fma s\u0131ras\u0131nda g\u00f6rme yetisi olan ki\u015filer ile g\u00f6remeyenler sesi alg\u0131lamak i\u00e7in beynin ayn\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerini kulland\u0131. Bu durum, insanlar\u0131n g\u00f6rsel imgeden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak, g\u00f6rsel deneyime sahip temel bir beyin mekanizmas\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. G\u00f6rsel korteksin en temel ve eski b\u00f6lgesi, sadece g\u00f6rd\u00fcklerimize de\u011fil, duyduklar\u0131m\u0131za da duyarl\u0131\u201d a\u00e7\u0131klamalar\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>Beynin g\u00f6rme yoluyla edindi\u011fi bilgilerin nas\u0131l i\u015flendi\u011fi \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmalar yapan, Glasgow \u00dcniversitesi&#8217;nden Prof. Dr. Lars Muckli ise \u015funlar\u0131 ekledi: \u201c\u0130nsan beynine ula\u015fan g\u00f6rme kaynakl\u0131 uyaranlar\u0131n di\u011fer duyulardan izole bir \u015fekilde, ilk \u00f6nce birincil g\u00f6rsel kortekste i\u015flendi\u011fi varsay\u0131lmaktad\u0131r. Beynin bu b\u00f6l\u00fcm\u00fc, ayd\u0131nl\u0131k ve karanl\u0131\u011f\u0131 ya da \u00e7izgilerin farkl\u0131 y\u00f6nelimlerini ay\u0131rt etmekle i\u015flevlidir. Belki beynin ilgili b\u00f6l\u00fcm\u00fc, g\u00f6zlerden veya kulaklardan iletilip iletilmemesinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak geni\u015fletilmi\u015f uzamsal deneyimi i\u015fleyebiliyor. Ancak teorik olarak, g\u00f6rsel i\u015flemenin ilk a\u015famas\u0131ndan sonra g\u00f6rsel bilgi, di\u011fer duyulardan gelen bilgilerle ba\u011flant\u0131l\u0131 olan beyin b\u00f6lgelerine (hiyerar\u015fik s\u0131rayla) ta\u015f\u0131nmaktad\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmaya veri analizi konusunda katk\u0131 sunan Harvard \u00dcniversitesi&#8217;nden Dr. Lukasz Bola, \u201c\u015ea\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir \u015fekilde, sesleri dinleyen g\u00f6rme engelli kat\u0131l\u0131mc\u0131lardaki g\u00f6rsel korteks aktivitesini g\u00f6rebilen kat\u0131l\u0131mc\u0131lardaki g\u00f6rsel korteks aktivitesinden daha y\u00fcksek bir kesinlikle belirleyebildik\u201d dedi. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, i\u015fitsel sinyallerin g\u00f6rsel sistemimizi bir anda g\u00f6rebilece\u011fimiz bir nesneye haz\u0131rlamada veya dikkatimizi bir g\u00f6rsel sahnenin belirli k\u0131s\u0131mlar\u0131na y\u00f6nlendirmede etkili olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>S\u00f6z konusu mekanizmalar, do\u011fu\u015ftan g\u00f6rme engelli insanlarda da korunabilecek kadar temel ve evrimsel olarak yeterince eski gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Bu nedenle bulgular, beynin g\u00f6rme ile ili\u015fkili organizasyonunda genetik yap\u0131n\u0131n etkisini vurgulamaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Kaynak:<\/strong> https:\/\/medicalxpress.com\/news\/2020-08-humans-visual-brain-dark-born.html<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Biliminsanlar\u0131, hayatlar\u0131 boyunca hi\u00e7 g\u00f6rmeyen insanlar\u0131n da karanl\u0131kta sesleri alg\u0131lamak i\u00e7in beyinlerinin g\u00f6rsel i\u015flemeyle ilgili k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ke\u015ffetti. Current Biology portal\u0131nda yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fmada uluslararas\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131 ekibi, \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in g\u00f6n\u00fcll\u00fc olan ki\u015filerin g\u00f6zleri ba\u011fl\u0131 oldu\u011funda dinletilen seslere verdikleri tepkinin beyindeki hangi b\u00f6lgelerin etkisiyle olu\u015ftu\u011funu g\u00f6zlemledi. G\u00f6n\u00fcll\u00fcler g\u00f6zleri ba\u011fland\u0131ktan sonra ku\u015f sesi, insan sesi, trafik g\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fc gibi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1390,"featured_media":36091,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[200,1578,6955,869],"class_list":["post-46005","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-evrim","tag-gorme","tag-gorsel-korteks","tag-isitme"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46005","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1390"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=46005"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46005\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/36091"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=46005"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=46005"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=46005"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}