{"id":46689,"date":"2020-09-30T21:47:38","date_gmt":"2020-09-30T18:47:38","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=46689"},"modified":"2020-09-30T21:46:17","modified_gmt":"2020-09-30T18:46:17","slug":"okuyunca-ne-oluyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2020\/09\/30\/okuyunca-ne-oluyor","title":{"rendered":"Okuyunca ne oluyor?"},"content":{"rendered":"<p>Soruyu yan\u0131tlamak zor de\u011fil mi? Okudum da ne oldu? Karn\u0131m doydu, boyum uzad\u0131, kilo verdim, terfi ettim. Pat diye kar\u015f\u0131ma \u00e7\u0131kan bu m\u00fctecaviz soruya b\u00f6yle k\u0131sa ve somut yan\u0131tlar bekleniyorsa kendimi savunmak ad\u0131na s\u00f6yleyecek tek s\u00f6z\u00fcm yok. Okuyanlar\u0131n okumayanlara kar\u015f\u0131 bu konuda anlaml\u0131 c\u00fcmleler kurabilece\u011finden emin de\u011filim, hen\u00fcz tan\u0131\u011f\u0131 da olmad\u0131m. Uzatmamak i\u00e7in belki en iyisi, hi\u00e7bir \u015fey olmuyor, deyip ge\u00e7mek.<br \/>\nSanki yaln\u0131zca okumakla m\u00fcmk\u00fcnm\u00fc\u015f gibi n\u00f6ronlar\u0131m\u0131z\u0131n nas\u0131l geli\u015fti\u011fiyle, mutlulu\u011fumuzun nas\u0131l artt\u0131\u011f\u0131yla ilgili u\u00e7uk iddialar bir yana,okuyunca okumu\u015f olmaktan ba\u015fka bir \u015fey ge\u00e7mezele. Yaln\u0131zca okurun kendisi i\u00e7in ve ba\u015fka okuyanlararas\u0131nda anlam\u0131 vard\u0131r okurlu\u011fun. Bu anlam\u0131 da asl\u0131nda \u00e7ok az ki\u015fi merak eder. Okurlu\u011fa yine okurlar k\u0131ymet verir. Yoksunu olan i\u00e7in de\u011feri de yoktur b\u00f6yle bir \u00f6zelli\u011fin. Herhalde bu nedenle, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131nda k\u0131sa s\u00fcrede tan\u0131\u015fabilen, \u00fcyeleri yery\u00fcz\u00fcne da\u011f\u0131lm\u0131\u015f bir okurlar cemaatinden bahseder Enis Batur.<br \/>\nPop\u00fcler psikolojinin, kendine yard\u0131m kitaplar\u0131n\u0131n, ki\u015fisel geli\u015fim \u00e7ok satarlar\u0131n\u0131n kitap\u00e7\u0131 raflar\u0131ndaki yeri giderek geni\u015fliyor. Sevmedi\u011fimi herkes bilir; maalesef \u201cki\u015fisel geli\u015fim&#8221;ini lk iki t\u00fcre dair okuma tarzlar\u0131n\u0131da hayli olumsuz bi\u00e7imde etkisi alt\u0131na ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. E\u011flenmenin, ho\u015f vakit ge\u00e7irmenin d\u0131\u015f\u0131nda, okuyunca \u201cbir \u015fey olmas\u0131n\u0131\u201d isteyenler daha \u00e7ok bu kitaplara y\u00f6neliyor. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz pek \u00e7ok pratik faydas\u0131n\u0131n yan\u0131nda k\u0131lavuz kitaplar\u0131n ve h\u00e2kim k\u0131ld\u0131klar\u0131 okuma k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcnsebep oldu\u011fu bir b\u00fcy\u00fck yan\u0131lg\u0131 var. Do\u011fru ya\u015fam k\u0131lavuzlar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irdiklerini sananlar\u0131n kendi okurluklar\u0131n\u0131n \u00e7er\u00e7evesinive bu \u00e7er\u00e7eve i\u00e7inde kalarak elde ettikleri bilgiyi yeterli sanmalar\u0131.<br \/>\nBu tip okurgenellikle faydal\u0131 ve pratik olan\u0131 ar\u0131yor kitaplar\u0131n i\u00e7inde. Kendini \u00e7evreleyen hayat\u0131 ve d\u00fcnyay\u0131 pek \u00e7ok y\u00f6n\u00fcyle,istisnalar\u0131n bozamad\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm kaideleriyle verili, hatta de\u011fi\u015ftirilemez kabul ediyor. Bu pe\u015fin kabulleni\u015fle ba\u015flayan okuma \u00f6devi labirentin \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda peynire kavu\u015fturaca\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcpheduyulmayan bir define haritas\u0131 aray\u0131\u015f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor giderek. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 b\u00f6yle kitaplar\u0131n \u00e7o\u011fu ortalaman\u0131n ortalamas\u0131 bir ya\u015fam\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in nesnesi de \u00f6znesi de okurunun kendisi olan bak\u0131m ve onar\u0131m talimatnameleri gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor bana. Sanki \u00e7arklararas\u0131ndaki yolculu\u011fumuza duraksamadan devam edebilmemiz i\u00e7in neremizi nas\u0131l ya\u011flayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131n, hangi c\u0131vatalar\u0131m\u0131z\u0131 nas\u0131l s\u0131kaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131n tarif edildi\u011fini g\u00f6r\u00fcyorum bakt\u0131k\u00e7a.<br \/>\nKi\u015fisel tecr\u00fcbe \u00e7ok de\u011ferlidir. Montaigne gen\u00e7li\u011fin ya\u015fl\u0131l\u0131k kar\u015f\u0131s\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn avantajlar\u0131n\u0131 dengeleyen, giderilemez yoksullu\u011fu oldu\u011funu s\u00f6yler tecr\u00fcbe eksikli\u011finin. Bu eksikli\u011fi nasihat dinleyerek ortadan kald\u0131raca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 umar\u0131z veya bunu ummam\u0131z beklenir. Oysa dikkatle dinlemek de ancak ihtiya\u00e7tan do\u011fan merakla m\u00fcmk\u00fcn olabilir. S\u00f6yleyece\u011finizi merak etmeyene neredeyse hi\u00e7bir \u015fey anlatamazs\u0131n\u0131z. Belki de bu nedenle, genel ge\u00e7er yarg\u0131lar\u0131n\u0131 merak etmediklerimin bir eliyle omzumdan tutup kenara \u00e7ekmesi, di\u011fer elinin i\u015faret parma\u011f\u0131n\u0131 da burnuma do\u011frultarak sallamaya ba\u015flamas\u0131 ba\u015fta s\u0131kar, uzarsa da \u00fcrk\u00fct\u00fcr beni. Genellikle k\u0131lavuz kitaplar\u0131n yazarlar\u0131 da benzer duygulara neden oluyor. D\u00fcnyaya dair birka\u00e7 s\u0131rr\u0131 ve s\u0131n\u0131r\u0131 ke\u015ffetti\u011fini sananlar kaleminin ucunu sivriltip ba\u015fl\u0131yor hayat\u0131n, insan\u0131n, a\u015fk\u0131n, dostlu\u011fun, mutlulu\u011fun, servetin, zaman\u0131n \u201casl\u0131nda\u201d ne oldu\u011funu anlatmaya.<br \/>\nTuhaf ve bir \u00f6l\u00e7\u00fcde komik olansa k\u0131lavuzluk iddias\u0131 g\u00fcden kitaplarda anlam\u0131 pek sorgulanmadan bolca tekrar edilen kavramlar\u0131n \u00e7o\u011funun felsefe ve bilim cephesindeki tart\u0131\u015fmalarda kesinliklerden \u00e7ok uzakta g\u00f6r\u00fcnmeleridir. \u00d6mr\u00fcn\u00fc bu konular\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na vakfetmi\u015f olanlara kulak verdi\u011fimizde onlar\u0131n bir tak\u0131m tart\u0131\u015fmalardan, iddialardan, kuramlardan bahsetmeyi tercih ettiklerini anlar\u0131z. K\u0131lavuzlar\u0131n yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n tam tersini yaparlar. Biraz daha ileri gidip sanat\u0131n, edebiyat\u0131n bah\u00e7esine girdi\u011fimizdeyse felsefenin ve bilimin ihtiyatl\u0131 varsay\u0131mlar\u0131na kar\u015f\u0131 da hayli uyan\u0131k bir dikkatle, kolay teslim al\u0131namayacak \u015f\u00fcphelerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z. <em>Yeralt\u0131ndan Notlar<\/em> benzer \u015f\u00fcphelerin sonu\u00e7lar\u0131ndan biri de\u011fil midir? Camus,<em>Yabanc\u0131 <\/em>ile edebiyat\u0131n sahas\u0131ndan ciddi hamleler yapm\u0131\u015f olmaz m\u0131 varsay\u0131mlar\u0131n, kuramlar\u0131n taraf\u0131na do\u011fru? Onlar bilimin savlar\u0131n\u0131, kuramlar\u0131n\u0131 de\u011fil, hayat\u0131n ve insan\u0131n o s\u0131n\u0131rlara s\u0131\u011fmayan yanlar\u0131n\u0131 g\u00f6stermek isterler. Ba\u015ftaki soruyu tekrar edersek, k\u0131lavuz kitaplardan ba\u015fka kitaplara, romana, \u00f6yk\u00fcye, \u015fiire, denemeye do\u011fru a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u201c\u00e7\u00f6z\u00fclemeyen sorunlar\u0131n fark\u0131na varmay\u0131 g\u00f6ze alm\u0131\u015f oluyoruz\u201d yeterli bir cevap say\u0131labilir mi? Bu bile iddial\u0131 oldu galiba. \u00d6yleyse son denememi yapay\u0131m: Okuyunca ne oluyor? Sand\u0131\u011f\u0131m kadar basit de\u011filmi\u015f, demeyi \u00f6\u011freniyorum.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Soruyu yan\u0131tlamak zor de\u011fil mi? Okudum da ne oldu? Karn\u0131m doydu, boyum uzad\u0131, kilo verdim, terfi ettim. Pat diye kar\u015f\u0131ma \u00e7\u0131kan bu m\u00fctecaviz soruya b\u00f6yle k\u0131sa ve somut yan\u0131tlar bekleniyorsa kendimi savunmak ad\u0131na s\u00f6yleyecek tek s\u00f6z\u00fcm yok. Okuyanlar\u0131n okumayanlara kar\u015f\u0131 bu konuda anlaml\u0131 c\u00fcmleler kurabilece\u011finden emin de\u011filim, hen\u00fcz tan\u0131\u011f\u0131 da olmad\u0131m. Uzatmamak i\u00e7in belki en [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":74,"featured_media":46690,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[7002,38,513,515,510],"tags":[],"class_list":["post-46689","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-198-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-nautilus","category-surekli-bolumler"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46689","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/74"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=46689"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46689\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/46690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=46689"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=46689"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=46689"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}