Astronomlar, Evren\u2019in ya\u015f\u0131 bir milyardan az oldu\u011fu bir d\u00f6nemde, s\u00fcper k\u00fctleli bir karadeli\u011fin etraf\u0131nda alt\u0131 galaksinin bulundu\u011funu ke\u015ffetti.<\/p>\n
B\u00fcy\u00fck Patlama\u2019dan k\u0131sa bir zaman sonras\u0131na tarihlenen bu kadar yak\u0131n bir grupla\u015fman\u0131n ilk kez g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc dile getiren g\u00f6kbilimciler, bulgular\u0131n\u0131n karadeliklerle ilgili bir teoriyi de destekledi\u011fini belirtiyor. Teoriye g\u00f6re karadelikler \u201cbeslenebilmeleri\u201d i\u00e7in bol miktarda gaz i\u00e7eren, b\u00fcy\u00fck ve a\u011f benzeri yap\u0131lar i\u00e7inde h\u0131zla b\u00fcy\u00fcyebilir.<\/p>\n
Astronomy & Astrophysics<\/em> portal\u0131nda yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fclerinden olan, \u0130talya Ulusal Astrofizik Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nden Marco Mignoli, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ula\u015ft\u0131klar\u0131 sistemlerin ola\u011fan\u00fcst\u00fc oldu\u011funu ve \u015fimdiye kadar bu sistemlerin varl\u0131\u011f\u0131 konusunda iyi bir a\u00e7\u0131klamalar\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaydetti.<\/p>\n ESO\u2019nun b\u00f6ylesi g\u00f6zlemler yap\u0131labilmesini sa\u011flayan teleskopu VLT (Very Large Telescope) ile yap\u0131lan yeni g\u00f6zlemler, karadeli\u011fi \u00e7evreleyen galaksilerin, Samanyolu\u2019nun 300 kat\u0131ndan daha b\u00fcy\u00fck boyutlara ula\u015fan kozmik bir \u201c\u00f6r\u00fcmcek a\u011f\u0131\u201d i\u00e7erisinde oldu\u011funu g\u00f6sterdi. Bu olduk\u00e7a b\u00fcy\u00fck yap\u0131dan \u00e7\u0131kan \u0131\u015f\u0131klar, Evren\u2019in sadece 900 milyon ya\u015f\u0131nda oldu\u011fu bir zamandan bize ula\u015f\u0131yordu. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, \u201c\u00f6r\u00fcmcek a\u011f\u0131\u201d ve a\u011f\u0131n i\u00e7indeki galaksilerin, karadeli\u011fin \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde b\u00fcy\u00fcy\u00fcp s\u00fcper k\u00fctleli bir dev haline gelmesi i\u00e7in gereken yak\u0131t\u0131 sa\u011flayabilecek yeterli gaz miktar\u0131n\u0131 i\u00e7erdi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n Galaksilerin mevcut teleskoplar ile g\u00f6zlenebilmeleri zordur. S\u00f6z konusu ke\u015fif i\u00e7in mevcut olan en b\u00fcy\u00fck teleskoplar ile birka\u00e7 saatin \u00fczerinde s\u00fcren g\u00f6zlemler yap\u0131ld\u0131. Astronomlar \u015eili\u2019deki Paranal G\u00f6zlemevi\u2019nde bulunan VLT\u2019deki MUSE ve FORS2 cihazlar\u0131n\u0131 kullanarak da alt\u0131 galaksiden d\u00f6rd\u00fc ile karadelik aras\u0131nda bir ba\u011flant\u0131 oldu\u011funu do\u011frulad\u0131.<\/p>\n Biliminsanlar\u0131, hen\u00fcz buzda\u011f\u0131n\u0131n \u00fcst k\u0131sm\u0131n\u0131 g\u00f6rebildiklerini ve s\u00fcper k\u00fctleli karadelik ile ba\u011flant\u0131l\u0131 olan daha fazla galaksi olabilece\u011fini ifade ediyor.<\/p>\n