{"id":47135,"date":"2020-11-22T04:28:07","date_gmt":"2020-11-22T01:28:07","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=47135"},"modified":"2020-11-22T04:28:07","modified_gmt":"2020-11-22T01:28:07","slug":"mikroplastikler-gibi-kirleticiler-nasil-yayilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2020\/11\/22\/mikroplastikler-gibi-kirleticiler-nasil-yayilir","title":{"rendered":"Mikroplastikler gibi kirleticiler nas\u0131l yay\u0131l\u0131r?"},"content":{"rendered":"<p>Toprak, tortul maddeler gibi g\u00f6zenekli yap\u0131ya sahip malzemelerden ge\u00e7en k\u00fc\u00e7\u00fck yap\u0131l\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n, bu maddeler i\u00e7inde s\u0131k\u0131\u015ft\u0131klar\u0131nda, s\u0131k\u0131\u015fman\u0131n oldu\u011fu b\u00f6lgede kalma e\u011filiminde oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcr. Princeton \u00dcniversitesi\u2019nden biliminsanlar\u0131n\u0131n yeni ara\u015ft\u0131rmas\u0131, bu konudaki yerle\u015fik d\u00fc\u015f\u00fcnceleri y\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<p><em>Science Advances<\/em> dergisinde yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fmada, ortamda ak\u0131\u015f halinde olan s\u0131v\u0131n\u0131n h\u0131z\u0131 yeterince y\u00fcksek kald\u0131\u011f\u0131 durumda, par\u00e7ac\u0131klar\u0131n tekrar serbest kalabildi\u011fi ve genellikle daha fazla ilerleyebildi\u011fi raporland\u0131. Ayr\u0131ca biliminsanlar\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n \u00e7\u00f6kelmesiyle, erozyona u\u011framas\u0131 s\u00fcrecinin bir d\u00f6ng\u00fc halinde s\u00fcrekli ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini g\u00f6zlemledi. K\u00fc\u00e7\u00fck yap\u0131l\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n ak\u0131\u015f halinde oldu\u011fu g\u00f6zenekli maddeler i\u00e7inde t\u0131kan\u0131kl\u0131klar\u0131n olu\u015ftu\u011fu, belirli bir s\u00fcre sonra bu t\u0131kan\u0131kl\u0131klar\u0131n s\u0131v\u0131 bas\u0131nc\u0131 ile par\u00e7aland\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc. S\u00fcrecin ard\u0131ndan par\u00e7ac\u0131klar\u0131n g\u00f6zeneklerin olu\u015fturdu\u011fu bo\u015fluk i\u00e7indeki ak\u0131\u015f\u0131, t\u0131kan\u0131kl\u0131k yeniden olu\u015fana kadar devam ediyordu. Biliminsanlar\u0131 bu veriden hareketle, kirlenmi\u015f yeralt\u0131 su kaynaklar\u0131nda iyile\u015fme yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f nanopartik\u00fcllerin kaynaklara nas\u0131l yerle\u015ftirilebilece\u011fini tart\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda, yap\u0131\u015fkan ve yap\u0131\u015fkan olmayan nitelikteki iki t\u00fcr par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131 test ettiler. Her iki t\u00fcrdeki par\u00e7ac\u0131klar da t\u0131kanma ve par\u00e7alanma s\u00fcrecinden ayn\u0131 bi\u00e7imde ge\u00e7iyorlard\u0131. \u0130ki t\u00fcr maddenin ge\u00e7ti\u011fi s\u00fcre\u00e7lerde farkl\u0131 olan durum, k\u00fcmelerin olu\u015ftu\u011fu b\u00f6lgeydi. Yap\u0131\u015fkan olmayan par\u00e7ac\u0131klar dar ge\u00e7i\u015f yollar\u0131nda s\u0131k\u0131\u015fma e\u011filimindedir, yap\u0131\u015fkan partik\u00fcller ise kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 kat\u0131 ortam\u0131n herhangi bir y\u00fczeyinde s\u0131k\u0131\u015fabilirler. Biliminsanlar\u0131, yap\u0131\u015fkan par\u00e7ac\u0131klar\u0131n da geni\u015f alanlara ve y\u00fczlerce g\u00f6zene\u011fe yay\u0131labilece\u011fini g\u00f6zlemledi.<\/p>\n<p>G\u00f6zenekli ortamlar genellikle opak \u00f6zellik g\u00f6sterir. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bu nedenle ortamdan i\u00e7eri giren ve \u00e7\u0131k\u0131\u015f yapan maddelere odaklanabildi, madde giri\u015f-\u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ortam\u0131 analiz edebildi. Analize giri\u015f yapan veya \u00e7\u0131kan maddelerin oran\u0131ndaki de\u011fi\u015fim de eklendi. Biliminsanlar\u0131 bulgular\u0131n\u0131n buzda\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcnen k\u0131sm\u0131 olabilece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131ndaki as\u0131l amac\u0131n, elde ettikleri bulgular\u0131 kullanarak kirlenmenin miktar\u0131n\u0131 ve yerini tahmin etmek oldu\u011funu belirten ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, sonu\u00e7lar\u0131n daha b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli modellerin parametrelerini iyile\u015ftirmek i\u00e7in kullan\u0131labilece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. B\u00f6ylelikle mikroplastikler gibi maddelerin g\u00f6zenekli ortamlarda nas\u0131l yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 daha iyi anla\u015f\u0131labilir ve maddelerin yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ortamlara uygun iyile\u015ftirme modelleri geli\u015ftirilebilir.<\/p>\n<p><strong>Kaynak:<\/strong> <a href=\"https:\/\/cosmosmagazine.com\/earth\/sustainability\/microplastics-are-all-around-heres-how\/\">COSMOS MAGAZINE<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Toprak, tortul maddeler gibi g\u00f6zenekli yap\u0131ya sahip malzemelerden ge\u00e7en k\u00fc\u00e7\u00fck yap\u0131l\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n, bu maddeler i\u00e7inde s\u0131k\u0131\u015ft\u0131klar\u0131nda, s\u0131k\u0131\u015fman\u0131n oldu\u011fu b\u00f6lgede kalma e\u011filiminde oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcr. Princeton \u00dcniversitesi\u2019nden biliminsanlar\u0131n\u0131n yeni ara\u015ft\u0131rmas\u0131, bu konudaki yerle\u015fik d\u00fc\u015f\u00fcnceleri y\u0131k\u0131yor. Science Advances dergisinde yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fmada, ortamda ak\u0131\u015f halinde olan s\u0131v\u0131n\u0131n h\u0131z\u0131 yeterince y\u00fcksek kald\u0131\u011f\u0131 durumda, par\u00e7ac\u0131klar\u0131n tekrar serbest kalabildi\u011fi ve genellikle daha [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1390,"featured_media":47136,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[7088,6513,5155],"class_list":["post-47135","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-gozenek","tag-mikroplastik","tag-parcacik"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47135","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1390"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47135"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47135\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/47136"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}