{"id":49533,"date":"2021-04-01T00:00:48","date_gmt":"2021-03-31T21:00:48","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=49533"},"modified":"2021-03-30T23:00:21","modified_gmt":"2021-03-30T20:00:21","slug":"tilki-arkeolojinin-mutfagina-dalan-cizgi-roman","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2021\/04\/01\/tilki-arkeolojinin-mutfagina-dalan-cizgi-roman","title":{"rendered":"Tilki: Arkeolojinin mutfa\u011f\u0131na dalan \u00e7izgi roman"},"content":{"rendered":"

\u00d6rne\u011fine pek rastlamad\u0131\u011f\u0131m t\u00fcrde bir \u00e7izgi roman okudum. Tilki<\/em>, farkl\u0131 uzmanl\u0131klardan biliminsanlar\u0131ndan olu\u015fan bir arkeolojik kaz\u0131 ekibinin projesi. Hem neolitik bir ya\u015fam kesitini, hem de bir neolitik d\u00f6nem kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7irerek betimliyor. Yumurta-tavuk ili\u015fkisiyle ba\u011fl\u0131 bu iki s\u00fcre\u00e7, arkeoloji biliminin anlat\u0131lar\u0131n\u0131 nas\u0131l olu\u015fturdu\u011funa tan\u0131kl\u0131k edebilece\u011fimiz kesi\u015fmeler \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131larak, i\u00e7 i\u00e7e veriliyor. Okurlar, tek bir kurguda birbirine sarmalanarak ak\u0131t\u0131lan bu iki anlat\u0131 katman\u0131n\u0131 rahat\u00e7a takip edebilsin diye bi\u00e7imsel farkl\u0131l\u0131klardan yararlan\u0131lm\u0131\u015f. \u00d6rne\u011fin Neolitik hik\u00e2ye renkliyken, arkeolojik \u00e7al\u0131\u015fma siyah-beyaz \u00e7izilmi\u015f; yer yer ayn\u0131 sahneyi de payla\u015fan hik\u00e2yeler farkl\u0131 yaz\u0131 karakterleriyle de ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f.<\/p>\n

Neolitik toplulu\u011fun rehberi: Bilge kad\u0131n ya da tilki
\n<\/strong>Neolitik hik\u00e2ye yakla\u015f\u0131k 9000 y\u0131l \u00f6ncesinde, bug\u00fcnk\u00fc \u00dcrd\u00fcn topraklar\u0131nda ba\u015fl\u0131yor. M\u00d6 8340-7960 y\u0131l aras\u0131na tarihlenen, arkeolojik terminolojiyle Orta \u00c7anak \u00c7\u00f6mleksiz Neolitik B yerle\u015fmesi olan Shk\u00e2rat Msaied\u2019de. \u0130nsanl\u0131k tarihinde \u00f6nemli bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn ya\u015fand\u0131\u011f\u0131, g\u00f6\u00e7ebe topluluklar\u0131n avlanarak ve bitki toplayarak ya\u015famaktan yava\u015f yava\u015f hayvan yeti\u015ftirmeye ve tar\u0131m yapmaya ge\u00e7tikleri bir d\u00f6nem anlat\u0131lan. Neolitik hik\u00e2yenin fonunda bu ge\u00e7i\u015fe ait izler i\u015flenirken, merkezinde hen\u00fcz 35 ya\u015f\u0131ndayken \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc anla\u015f\u0131lan bir kad\u0131na yer veriliyor. O, bilgi ve deneyim birikimiyle toplulu\u011fa \u00f6nc\u00fcl\u00fck eden bir bilge. Bir \u015faman. \u00d6l\u00fcs\u00fcn\u00fc kendi elleriyle g\u00f6md\u00fc\u011f\u00fc ustas\u0131n\u0131 15 y\u0131l boyunca izlemi\u015f. Toplulu\u011fun somut ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamaya d\u00f6n\u00fck g\u00fcnl\u00fck eylemlerine ve soyut ihtiya\u00e7lar\u0131na y\u00f6nelik t\u00f6renlerine rehberlik etme s\u0131ras\u0131 art\u0131k onda. Bilge kad\u0131n\u0131n \u00f6zde\u015flik kurdu\u011fu, ruhuyla bir oldu\u011funa, bu yolla belki atalar\u0131yla ileti\u015fime ge\u00e7ti\u011fine inand\u0131\u011f\u0131, t\u00f6renlerde k\u00fcrk\u00fcne b\u00fcr\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc hayvan ise bir tilki. Tahmin edilece\u011fi \u00fczere, kitab\u0131n ad\u0131 buradan geliyor. G\u00f6beklitepe\u2019deki T bi\u00e7imli dikilita\u015flar\u0131n \u00fczerinde de betimlerine rastlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z tilkinin, neolitik d\u00f6nem mitolojisinde \u00f6nemli bir yeri oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. Bir gece canl\u0131s\u0131 oldu\u011fundan, \u00f6l\u00fclerin d\u00fcnyas\u0131yla ya\u015fayanlar\u0131n d\u00fcnyas\u0131 aras\u0131nda arac\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f olabilir.
\nBelki bu hik\u00e2ye 9000 y\u0131l \u00f6nce de\u011fil de 18 y\u0131l \u00f6nce ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc arkeologlar\u0131n, Shk\u00e2rat Msaied kaz\u0131lar\u0131nda, 2003 kaz\u0131 d\u00f6neminde, toplulu\u011fun \u00f6l\u00fclerini g\u00f6md\u00fc\u011f\u00fc bir yap\u0131da bulduklar\u0131, kol ve bacak kemikleri g\u00f6vdesinden ayr\u0131larak \u00f6zenle g\u00f6\u011f\u00fcs kafesine yerle\u015ftirilmi\u015f, kafatas\u0131 ayr\u0131lm\u0131\u015f, yan\u0131na ke\u00e7ilere ait \u00e7ene kemikleri konulmu\u015f bir kad\u0131n iskeletine ve bu iskeletten yola \u00e7\u0131karak yapt\u0131klar\u0131 yorumlara dayan\u0131yor. Arkeolojik kan\u0131tlara ba\u011fl\u0131 kalmak ko\u015fuluyla anlat\u0131labilecek olas\u0131 hik\u00e2yelerden yaln\u0131zca biri. Ayn\u0131 yap\u0131da ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lan toplu halde g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f kafataslar\u0131n\u0131n yan\u0131nda bulunan tilki kemi\u011fi kal\u0131nt\u0131lar\u0131 ve gene ayn\u0131 yap\u0131daki bir ba\u015fka g\u00f6m\u00fcden gelen ola\u011fan\u00fcst\u00fc b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki ye\u015fimta\u015f\u0131ndan boncuk buluntusu, kad\u0131n\u0131n hik\u00e2yesine eklenerek, ana unsurlara d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyorlar.<\/p>\n

Arkeolojik kan\u0131tlar b\u00fct\u00fcn hik\u00e2yeye yeter mi?
\n<\/strong>Tam burada \u015funu belirtmek gerekir ki, i\u015fin i\u00e7inde biliminsanlar\u0131 ve bilim varsa, yazar\u0131 ya da \u00e7izerinin imgeleminin zengin ba\u011flam\u0131nda reng\u00e2renk hayat bulan, ger\u00e7e\u011fe uygunluk ya da tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 mumla arayaca\u011f\u0131m\u0131z, belki aramam\u0131z\u0131n da gerekli olmad\u0131\u011f\u0131 bir eserden hayli uza\u011f\u0131z demektir. Arkeologlar bir anlat\u0131 olu\u015ftururken, buluntulardan yola \u00e7\u0131kar. Zihinlerinin herkes kadar \u00f6zg\u00fcrce dola\u015ft\u0131\u011f\u0131 diyarlardan serbest\u00e7e s\u00f6z etmelerine engel olan, ellerini kollar\u0131n\u0131 ba\u011flayan budur: Bilimsel kan\u0131tlar bu anlat\u0131ya izin veriyor mu, vermiyor mu? Ya da ne kadar\u0131na izin veriyor?
\nShk\u00e2rat Msaied\u2019de 1999\u2019de bu yana kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 y\u00fcr\u00fcten Kopenhag \u00dcniversitesi K\u00fclt\u00fcrler Aras\u0131 ve B\u00f6lgesel Ara\u015ft\u0131rmalar B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Danimarkal\u0131 ekip, \u00e7izgi roman\u0131n haz\u0131rl\u0131k s\u00fcrecinde, \u00f6ncelikle kendi kaz\u0131lar\u0131n\u0131n sundu\u011fu verilere dayanm\u0131\u015f. Ellerindeki verilerin \u00e7izgi roman projesinin gereklerini kar\u015f\u0131lamaya yetmedi\u011fi durumlarda, en yak\u0131n \u00e7evredeki yerle\u015fmelerden ba\u015flayarak, co\u011frafyan\u0131n \u00e7ap\u0131n\u0131 gerektik\u00e7e geni\u015fleterek, i\u015flerine yarayacak neolitik bulgular aram\u0131\u015flar. Ama kurguda Yak\u0131ndo\u011fu neoliti\u011fi d\u0131\u015f\u0131ndaki malzemeye nadiren ba\u015fvurulmu\u015f.
\nBu \u00e7izgi roman projesinin, y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fc bilimsel kaz\u0131 ekibini, akademik bir yakla\u015f\u0131mla haz\u0131rlamaya al\u0131\u015f\u0131k olduklar\u0131, temkinli bir \u00fcslup kurduklar\u0131 bilimsel metinlerin konfor alan\u0131ndan \u00e7\u0131kararak c\u00fcretk\u00e2r olmaya zorlayaca\u011f\u0131 a\u015fik\u00e2r. \u00c7izgi roman\u0131 ancak, ara\u015ft\u0131rma pratiklerinde her zaman net yan\u0131tlar bulamad\u0131klar\u0131 kimi soru ba\u015fl\u0131klar\u0131nda kesin kararlar vererek ilerletebilmi\u015flerdir. \u00a0Hem de \u00e7izerek betimleme s\u00f6z konusuyken, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131 olu\u015fturan say\u0131s\u0131z ayr\u0131nt\u0131 nas\u0131l kurulacak? En basitinden karakterler ete kemi\u011fe b\u00fcr\u00fcnd\u00fcr\u00fcl\u00fcrken, ula\u015f\u0131lan maddi buluntular\u0131n ve kan\u0131tlar\u0131n pek az \u015fey s\u00f6yledi\u011fi d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fler nas\u0131l betimlenecek? Organik doku kal\u0131nt\u0131lar\u0131na ula\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131ndan genetik analizler yap\u0131lamam\u0131\u015f; \u00f6yleyse, karakterlerin sa\u00e7lar\u0131, tenleri, g\u00f6zleri ne renk olacak? Giysileri olacak m\u0131, bu giysiler onlar\u0131 ne kadar \u00f6rtecek, ne kadar \u00e7\u0131plak b\u0131rakacak? Hik\u00e2yede bu ve benzeri bo\u015fluklar nas\u0131l tamamlanacak?<\/p>\n

Kapat\u0131lan\/kapat\u0131lamayan bo\u015fluklar
\n<\/strong>Shk\u00e2rat Msaiedlilerin, elbette g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ayn\u0131 co\u011frafyay\u0131 payla\u015fan halkla benzeyece\u011fi y\u00f6n\u00fcndeki beklentim nedeniyle, \u015fimdiki \u00dcrd\u00fcn topraklar\u0131nda 9000 y\u0131l \u00f6nce ya\u015fam\u0131\u015f anakarakterin, esmer tenli olmakla birlikte, mavi\/ye\u015fil renkli g\u00f6zlerle betimlendi\u011fini g\u00f6r\u00fcnce \u015fa\u015f\u0131rd\u0131m. Bu renk se\u00e7iminin, kendi k\u00f6klerini Ortado\u011fu ve Anadolu\u2019daki tarihi \u00e7ok eskilere giden arkeolojik yerle\u015fmelerde arayan Bat\u0131l\u0131 biliminsanlar\u0131n\u0131n \u00f6nyarg\u0131lar\u0131ndan, hatta Bat\u0131-merkezci ideolojilerinden kaynaklanabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. \u00d6yle ya, \u00f6nemli tarihsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlere sahne olmu\u015f arkeolojik yerle\u015fmelerde ayn\u0131 zamanda atalar\u0131n\u0131 da ar\u0131yorlarsa, kendileriyle fiziksel benzerlikler kurmaya \u00e7al\u0131\u015facaklard\u0131. Kitab\u0131n devam\u0131nda yer bulan, neolitik hik\u00e2yenin olu\u015fum s\u00fcrecine dair bilgiler veren metinde; karakterler i\u00e7in neden esmer ten renginin se\u00e7ildi\u011fine bir a\u00e7\u0131klama getirme gere\u011fi duyulmu\u015f: Neolitik topluluklar\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak yap\u0131 i\u00e7lerinde de\u011fil d\u0131\u015farda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ve bu da uzun s\u00fcreli g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na maruz kalma anlam\u0131na geldi\u011fi i\u00e7in karakterlerde koyu ten rengini se\u00e7tiklerini belirtiyorlar. Ku\u015fkusuz insanl\u0131k tarihinde arkeolojinin, paleoantropolojinin hen\u00fcz kapatamad\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bo\u015fluklar bulunuyor. D\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015flerimizdeki farkl\u0131l\u0131klar\u0131n tam olarak hangi s\u00fcre\u00e7lerde, hangi co\u011frafyalarda olu\u015ftu\u011fu \u00f6rne\u011fin. Ama bana sorarsan\u0131z, halihaz\u0131rda sahip oldu\u011fumuz kan\u0131tlarla h\u00e2l\u00e2 insanl\u0131\u011f\u0131n be\u015fi\u011fi addedilen Afrika k\u0131tas\u0131na kom\u015fu olan bu topraklar\u0131n tarih\u00f6ncesi sakinlerinin de esmer bir tene, koyu renk sa\u00e7lara ve g\u00f6zlere sahip olduklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek akla daha yatk\u0131n geliyor. Belki de yazarlarla benzer bir \u00f6nyarg\u0131l\u0131 yakla\u015f\u0131ma sahip oldu\u011fumdand\u0131r, kim bilir.
\nS\u00f6z\u00fcn\u00fc etmek istedi\u011fim bir ba\u015fka nokta da, okurun kendisini neolitik hik\u00e2yeye b\u00fct\u00fcn\u00fcyle kapt\u0131rmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde duran engel. Hay\u0131r, bu engel, neolitik hik\u00e2yeyle neolitik kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 anlatan karelerin ayn\u0131 sahneyi payla\u015fmas\u0131n\u0131n yabanc\u0131la\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 etkisi de\u011fil. Karakterlerin birer isminin olmamas\u0131. Olabildi\u011fince arkeolojik kan\u0131tlarla ilerletmeye \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n hik\u00e2yeye getirdi\u011fi en b\u00fcy\u00fck s\u0131n\u0131rlama belki de bu: Neolitik topluluklar\u0131n ileti\u015fim kurduklar\u0131 dile, nesneleri ve kendilerini adland\u0131r\u0131p adland\u0131rmad\u0131klar\u0131na dair hi\u00e7bir \u015fey bilinmedi\u011finden, karakterlerin isimsiz b\u0131rak\u0131lmas\u0131 tercih edilmi\u015f. Ama bu ne yaz\u0131k ki bu tercih, neolitik hik\u00e2yeyle okur aras\u0131na bir mesafenin girmesine yol a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n

Ge\u00e7mi\u015fe ve gelece\u011fe a\u00e7\u0131lan pencereler
\n<\/strong>Shk\u00e2rat Msaied kaz\u0131lar\u0131n\u0131n tarih\u00e7esi de \u00e7izgi roman\u0131n kurgusuna yedirilmi\u015f durumda. 1964\u2019de \u0130ngiliz bilimkad\u0131n\u0131 Diane Kirkbride Helbeak taraf\u0131ndan bir y\u00fczey ara\u015ft\u0131rmas\u0131yla ke\u015ffedilen Shk\u00e2rat Msaied, 1984\u2019de Alman ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Hans Georg Gebel taraf\u0131ndan k\u0131sa s\u00fcreli \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor; kaz\u0131lar\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de s\u00fcrd\u00fcren Danimarkal\u0131 ekip ise, 1999\u2019da yerle\u015fmeye geliyor. Tilki<\/em>, \u00e7izgi roman projesini de y\u00fcr\u00fcten bu ekibi olu\u015fturanlar\u0131n siyah beyaz portreleri ve tan\u0131t\u0131mlar\u0131yla ba\u015fl\u0131yor; kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n kahramanlar\u0131 bunlard\u0131r. Hemen yan sayfada ise Shk\u00e2rat Msaied yerle\u015fmesinin 9000 y\u0131l \u00f6nceki sakinleri topluluk halinde betimleniyor; Neolitik ya\u015fam hik\u00e2yesinin kahramanlar\u0131 da bunlar. Kitap, arkeoloji biliminin nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterme amac\u0131na da hizmet edecek \u015fekilde, kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 odakl\u0131 alternatif bir \u00e7izgi hik\u00e2yenin yan\u0131 s\u0131ra, anlat\u0131lan neolitik hik\u00e2yenin arka plan\u0131nda yatan bilimsel ger\u00e7ekler, fikirler ve kavramlardan s\u00f6z edilen bir b\u00f6l\u00fcmle neolitik \u00f6l\u00fc g\u00f6mme geleneklerine yak\u0131ndan bak\u0131lan bir ba\u015fka b\u00f6l\u00fcm\u00fc de i\u00e7eriyor.
\nT\u00fcm s\u0131n\u0131rlara, t\u00fcm bo\u015fluklara ra\u011fmen, neolitik bir ya\u015fama ve neolitik kaz\u0131lar\u0131n arka plan\u0131na olabildi\u011fince zengin bakmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan \u00e7izgi romanda, ge\u00e7mi\u015fe ve gelece\u011fe de pencereler a\u00e7\u0131l\u0131yor. \u00d6rne\u011fin \u00e7akmakta\u015f\u0131 hammaddesi edinmek \u00fczere yola koyulan topluluktan iki ki\u015fi, yollar\u0131 \u00fczerindeki bir b\u00f6lgeden (Natufyan epipaleolitik alan\u0131, M\u00d6 13500-9500) ge\u00e7erken, bulduklar\u0131 kabaca yontulmu\u015f \u00e7akmakta\u015f\u0131 alet ba\u011flam\u0131nda, bunu \u00fcreten atalar\u0131n\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131n nas\u0131l olabilece\u011fi \u00fczerine sohbet ediyorlar. Onlar\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 binlerce y\u0131l sonras\u0131nda ara\u015ft\u0131ran biliminsanlar\u0131 gibi, onlar da binlerce y\u0131l \u00f6nceki atalar\u0131n\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 merak ediyorlar.
\nBir ba\u015fka sahnedeyse \u00e7ocuklar \u00fczerinden gelece\u011fe uzan\u0131l\u0131yor. K\u00f6y\u00fcn evlerinin onar\u0131m\u0131 ve yeni bir evin in\u015fa edilmesi s\u0131ras\u0131nda, iki \u00e7ocuk, evlerinin hep yapageldikleri gibi yuvarlak tabanl\u0131 de\u011fil de, ba\u015fka hangi bi\u00e7imlerde olabilece\u011fini birlikte hayal ediyor; toprak \u00fczerine bir dal par\u00e7as\u0131yla olas\u0131l\u0131klar\u0131 \u00e7iziyorlar. \u00c7ocuklar\u0131n \u00e7izdi\u011fi d\u00f6rtgen planl\u0131 yap\u0131lar \u00e7ok ge\u00e7meden hayat bulacak, mimari tarihte yerlerini alacaklar. Gelece\u011fin ve hayal g\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00e7ocuklarla temsil edilmesi, belki de ger\u00e7ekten binlerce y\u0131l\u0131 a\u015fabilecek, evrensel bir durumdur. Takip eden sayfalarda, ayn\u0131 \u00e7ocuklar d\u00f6rtgen yap\u0131larla olu\u015fturulmu\u015f, kendileri i\u00e7in hayali bir neolitik k\u00f6y\u00fc seyrederken, yan\u0131 ba\u015flar\u0131na y\u00fczlerce y\u0131l sonra s\u00f6z konusu olacak Girit Kral\u0131 Minos\u2019un labirentinin plan\u0131n\u0131 ve modern mimari \u00f6rneklerinden Barselona Sergi Salonu\u2019nun plan\u0131n\u0131 da \u00e7iziktirmi\u015f olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz.
\nArkeoloji ekseninde 9000 y\u0131l \u00f6ncesiyle g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fc bir araya getiren bu \u00e7izgi roman\u0131n en \u00e7ok ho\u015fuma giden yanlar\u0131ndan biri; insan\u0131 insan yapan el eme\u011findeki ortakl\u0131\u011f\u0131 ve tarihsel s\u00fcreklili\u011fi, g\u00f6rselli\u011fin olanca g\u00fcc\u00fcyle \u00f6ne \u00e7\u0131karmas\u0131. Ayn\u0131 sayfada, bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc renklendirilmi\u015f, bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc siyah beyaz olarak \u00e7izilmi\u015f, i\u015fleyen, \u00e7al\u0131\u015fan eller. 9000 y\u0131l \u00f6nce ye\u015fim ta\u015f\u0131ndan boncuk \u00fcreten neolitik insan\u0131n renkli olarak betimlenmi\u015f eliyle, hemen yan\u0131 ba\u015f\u0131nda ayn\u0131 boncu\u011fu 9000 y\u0131l sonra toprakalt\u0131nda bulup tozundan topra\u011f\u0131ndan ar\u0131nd\u0131ran arkeolo\u011fun siyah beyaz eli\u2026 \u00a0Ya da \u00e7akmakta\u015f\u0131ndan alet yontan neolitik insan\u0131n eliyle, 9000 y\u0131l sonra ayn\u0131 \u00e7akmakta\u015f\u0131n\u0131 g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131p belgeleyen ara\u015ft\u0131rmac\u0131n\u0131n eli\u2026 Eller, el eme\u011fi, emek\u2026 Yerle\u015fmeler, insanlar, sistemler, \u00e7evre, k\u00fclt\u00fcr de\u011fi\u015fse de, binlerce y\u0131l boyunca de\u011fi\u015fmeyen, s\u00fcreklilik i\u00e7inde tarih yapan ve tarihi ortaya \u00e7\u0131karan.
\nTilki<\/em>\u2019ye de iyi emek verilmi\u015f, ilgi alan\u0131n\u0131zdaysa okumaya de\u011fer.<\/p>\n

Tilki, Bir Neolitik Shk\u00e2rat Msaied Hik\u00e2yesi<\/strong>, Konrad Nuka Godtfredsen ve Moritz Kinzel, \u00c7ev. Devrim S\u00f6nmez, Ege Yay\u0131nlar\u0131, 2020, 85 s.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u00d6rne\u011fine pek rastlamad\u0131\u011f\u0131m t\u00fcrde bir \u00e7izgi roman okudum. Tilki, farkl\u0131 uzmanl\u0131klardan biliminsanlar\u0131ndan olu\u015fan bir arkeolojik kaz\u0131 ekibinin projesi. Hem neolitik bir ya\u015fam kesitini, hem de bir neolitik d\u00f6nem kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7irerek betimliyor. Yumurta-tavuk ili\u015fkisiyle ba\u011fl\u0131 bu iki s\u00fcre\u00e7, arkeoloji biliminin anlat\u0131lar\u0131n\u0131 nas\u0131l olu\u015fturdu\u011funa tan\u0131kl\u0131k edebilece\u011fimiz kesi\u015fmeler \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131larak, i\u00e7 i\u00e7e veriliyor. Okurlar, tek […]<\/p>\n","protected":false},"author":470,"featured_media":49534,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[7503,38,513,510,511],"tags":[7523,7522],"class_list":["post-49533","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-204-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-surekli-bolumler","category-yayin-dunyasi","tag-bir-neolitik-shkarat-msaied-hikayesi","tag-tilki"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49533","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/470"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=49533"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49533\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/49534"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=49533"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=49533"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=49533"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}