{"id":49881,"date":"2021-04-19T09:56:29","date_gmt":"2021-04-19T06:56:29","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=49881"},"modified":"2021-04-19T09:56:29","modified_gmt":"2021-04-19T06:56:29","slug":"neseli-cigliklar-korkuyu-yansitan-cigliklardan-daha-cabuk-ayirt-ediliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2021\/04\/19\/neseli-cigliklar-korkuyu-yansitan-cigliklardan-daha-cabuk-ayirt-ediliyor","title":{"rendered":"Ne\u015feli \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar, korkuyu yans\u0131tan \u00e7\u0131\u011fl\u0131klardan daha \u00e7abuk ay\u0131rt ediliyor"},"content":{"rendered":"<p>Beynimizin gelen tehditleri h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ay\u0131rt etmek i\u00e7in kablolar gibi \u00e7al\u0131\u015fan bir ileti\u015fim a\u011f\u0131na sahip oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>Di\u011fer memelilerden farkl\u0131 olarak insanlar, farkl\u0131 \u00e7\u0131\u011fl\u0131k tiplerini birbirinden ay\u0131rt edebilir. Yeni bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re bizler, ne\u015feli \u00e7\u0131\u011fl\u0131klara, korku i\u00e7erenlere g\u00f6re daha h\u0131zl\u0131 yan\u0131t veriyoruz. Bu ara\u015ft\u0131rma, uzun zamand\u0131r neredeyse tamamen do\u011fru kabul edilen, insan beyninin korku dolu \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 daha \u00f6nce ve \u00e7ok \u00e7abuk ay\u0131rt edip yan\u0131t veren a\u011fsal ba\u011flant\u0131ya sahip oldu\u011fu bilgisine yeni bir katman getirdi.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fma, farkl\u0131 tipte \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar duyan deneklerin bunlar\u0131 nas\u0131l alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131na odaklanm\u0131\u015ft\u0131. G\u00f6n\u00fcll\u00fclerden, &#8220;karanl\u0131k bir sokakta silahl\u0131 bir yabanc\u0131n\u0131n sald\u0131r\u0131s\u0131na u\u011frad\u0131klar\u0131nda&#8221; ve &#8220;tuttuklar\u0131 tak\u0131m D\u00fcnya Kupas\u0131n\u0131 kazand\u0131\u011f\u0131nda&#8221; nas\u0131l \u00e7\u0131\u011fl\u0131k atacaklar\u0131n\u0131 g\u00f6stermeleri istendi. 12 kat\u0131l\u0131mc\u0131n\u0131n her biri, alt\u0131s\u0131 duygusal (ac\u0131, \u00f6fke, korku, zevk, \u00fcz\u00fcnt\u00fc, sevin\u00e7) ve biri de sesli harfle y\u00fcksek sesli n\u00f6tr bir \u00e7\u0131\u011fl\u0131k olmak \u00fczere yedi farkl\u0131 tipte \u00e7\u0131\u011fl\u0131k atm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fma daha sonra, kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n \u00fcretti\u011fi farkl\u0131 \u00e7\u0131\u011fl\u0131k t\u00fcrlerini s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131p ay\u0131rt etmeye odakland\u0131. \u0130lk a\u015famada, 33 g\u00f6n\u00fcll\u00fcden \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 dinlemeleri istendi ve bunlar\u0131 daha \u00f6nceden belirlenen yedi farkl\u0131 \u00e7\u0131\u011fl\u0131k s\u0131n\u0131f\u0131ndan birine koyabilmeleri i\u00e7in \u00fc\u00e7 saniye verildi. \u0130kinci a\u015famada, 35 g\u00f6n\u00fcll\u00fcye teker teker iki farkl\u0131 \u00e7\u0131\u011fl\u0131k dinletildi ve m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca \u00e7abuk bir \u015fekilde bu \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131 hangi s\u0131n\u0131fa dahil edebileceklerini belirtmeleri istendi. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, 13 Nisan&#8217;da <em>PLOS Biology<\/em>&#8216;de yay\u0131mlanan \u00e7al\u0131\u015fmada, kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n &#8220;korku&#8221; ve di\u011fer &#8220;endi\u015fe verici&#8221; \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar s\u00f6z konusu oldu\u011funda s\u0131n\u0131flaman\u0131n daha uzun s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve bu \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131n &#8220;sevin\u00e7&#8221; gibi &#8220;endi\u015fe verici olmayan&#8221; \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar kadar kolay tan\u0131nmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirttiler.<\/p>\n<p>Ba\u015fka bir deneyde ise, 30 farkl\u0131 g\u00f6n\u00fcll\u00fcye, \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 dinlerken fonksiyonel manyetik rezonans g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme (fMRI) uyguland\u0131. Burada da daha az endi\u015fe veren \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131n, i\u015fitsel ve frontal beyin b\u00f6lgelerinde, daha fazla endi\u015fe verenlere g\u00f6re \u00e7ok daha aktif bir yan\u0131t olu\u015fturdu\u011fu g\u00f6zlemlendi. Ekip, neden bu \u015fekilde cevap verdi\u011fimizin hen\u00fcz netlik kazanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da vurguluyor.<\/p>\n<p>Z\u00fcrih \u00dcniversitesi&#8217;nde psikolog olarak \u00e7al\u0131\u015fan Sascha Fr\u00fcholz&#8217;e g\u00f6re bu \u00e7al\u0131\u015fma, \u00e7\u0131\u011fl\u0131k ileti\u015fiminin ve s\u00f6zl\u00fc ileti\u015fimin, insanlarda, \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 genellikle &#8220;tehlike&#8221; gibi endi\u015fe verici durumlarla ili\u015fkili olan di\u011fer memelilere k\u0131yasla farkl\u0131 oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Bu durum da, bug\u00fcne kadar yayg\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f olan, insan beyninin \u00f6ncelikle olumsuz tehdidi tespit etmek i\u00e7in ayarlanm\u0131\u015f oldu\u011funa kar\u015f\u0131 bir duru\u015f olarak g\u00f6r\u00fclebilir.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmaya dahil olmayan New York \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi\u2019nden Adeen Flinker\u2019a g\u00f6re, sonu\u00e7lar sadece deneylerle s\u0131n\u0131rl\u0131 olsa ve insanlar\u0131n, ger\u00e7ek d\u00fcnyadaki \u00e7\u0131\u011fl\u0131klara nas\u0131l tepki verebilece\u011fini yans\u0131tmasa da, \u00e7al\u0131\u015fma y\u00f6ntemlerinin titizli\u011fi sonu\u00e7lara y\u00fcksek bir g\u00fcven sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n<p>Yine \u00e7al\u0131\u015fmaya dahil olmayan NYU psikolo\u011fu David Poeppel, endi\u015fe verici ve endi\u015fe verici olmayan \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar aras\u0131ndaki fark\u0131n &#8220;insanlar aras\u0131 sesli ileti\u015fimin daha derin bir \u015fekilde anla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131&#8221; sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Akustik analizden fMRI&#8217;ya kadar olan deney yelpazesinin, \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 nas\u0131l i\u015fledi\u011fimize dair daha metodik bir anlay\u0131\u015f geli\u015ftirmek i\u00e7in g\u00fczel bir basamak oldu\u011funu da ekliyor.<\/p>\n<p><strong>Kaynak:<\/strong> https:\/\/www.sciencenews.org\/article\/human-brain-recognize-scream-joy-faster-fear<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Beynimizin gelen tehditleri h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ay\u0131rt etmek i\u00e7in kablolar gibi \u00e7al\u0131\u015fan bir ileti\u015fim a\u011f\u0131na sahip oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Di\u011fer memelilerden farkl\u0131 olarak insanlar, farkl\u0131 \u00e7\u0131\u011fl\u0131k tiplerini birbirinden ay\u0131rt edebilir. Yeni bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re bizler, ne\u015feli \u00e7\u0131\u011fl\u0131klara, korku i\u00e7erenlere g\u00f6re daha h\u0131zl\u0131 yan\u0131t veriyoruz. Bu ara\u015ft\u0131rma, uzun zamand\u0131r neredeyse tamamen do\u011fru kabul edilen, insan beyninin korku [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":42,"featured_media":24358,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[254,7618,555,7620,7619],"class_list":["post-49881","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-beyin","tag-ciglik","tag-insan","tag-nese","tag-sesli-iletisim"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49881","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/42"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=49881"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49881\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24358"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=49881"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=49881"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=49881"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}