{"id":50162,"date":"2021-04-30T00:00:06","date_gmt":"2021-04-29T21:00:06","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=50162"},"modified":"2021-04-29T23:53:33","modified_gmt":"2021-04-29T20:53:33","slug":"ogul-hasan-ali","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2021\/04\/30\/ogul-hasan-ali","title":{"rendered":"O\u011ful Hasan \u00c2li"},"content":{"rendered":"

Unutmamay\u0131, \u00f6nemli fig\u00fcrleri unutmamay\u0131, bir medeni vazife olarak g\u00f6r\u00fcyor Hasan \u00c2li Y\u00fccel. Kitapta, bu ifadeleri Nakiye Elg\u00fcn i\u00e7in sarf etti\u011fini ve\u00a0kendi biyografisi i\u00e7erisinde \u00e7e\u015fitli anlamlara geldi\u011fini g\u00f6rsek de, bu \u201centelekt\u00fcel biyografi\u201d kendisini hat\u0131rlaman\u0131n ve hakk\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n e\u015fsiz bir vesilesi. Galiba en ba\u015fta bunu s\u00f6ylemek gerekiyor. Ard\u0131ndan da bu oylumlu eseri tan\u0131tmak i\u00e7in b\u00f6l\u00fcmler aras\u0131 h\u0131zl\u0131 ge\u00e7i\u015fleri de\u011fil, biyografide a\u011f\u0131rl\u0131k merkezi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm bir yere odaklanmay\u0131, \u201cO\u011ful Hasan \u00c2li\u201dden bahsetmeyi tercih edece\u011fimi s\u00f6ylemek isterim.
\nTan\u0131l Bora, Mete Kaan Kaynar ile kitap hakk\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 s\u00f6yle\u015fide, Y\u00fccel\u2019in T\u00fcrk\u00e7e ibadet ile ili\u015fkisine dair soruya binaen \u015f\u00f6yle diyor: \u201cY\u00fccel\u2019in dinle ili\u015fkisi de dindarl\u0131\u011f\u0131 da \u00e7ok karma\u015f\u0131k ve \u00e7ok katmanl\u0131 bir konu\u2026 Sahici bir dindar. Din onun hayat\u0131nda epey yer kapl\u0131yor. Mevlevi me\u015frep oldu\u011fu bilinen, bu da \u00f6zellikle Ahmed G\u00fcner Sayar\u2019\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla ilk olarak vurgulanan husustu, ama bu \u00e7ok a\u00e7\u0131k g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Zaten bana ilgin\u00e7, gelen Y\u00fccel\u2019i ele alan bir\u00e7ok biyografik \u00e7al\u0131\u015fmada bu yan\u0131n\u0131n hi\u00e7 g\u00f6r\u00fclmemi\u015f olmas\u0131 ve \u00e7ok ge\u00e7i\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131. Oysa onun hayat\u0131nda baya yer kaplayan bir \u015fey. Buradan dinle ili\u015fkisini tamamen milliyet\u00e7ilikle ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyemeyiz. Dini milli din olarak kurmay\u0131 \u00e7ok \u00f6nemsiyor ve b\u00fct\u00fcn dini kaynaklar\u0131n T\u00fcrk\u00e7ele\u015ftirilmesi, hayati bir yer tutuyor (Bora, 2021).\u201d
\nCevapta Y\u00fccel\u2019in ya\u015fam\u0131n\u0131n olmazsa olmazlar\u0131ndan biri olan Mevlevilik g\u00f6ze \u00e7arp\u0131yor. Tan\u0131l Bora, Mevlevilik konusunda Y\u00fccel\u2019in as\u0131l rehberinin annesi oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Gerginliklerle dolu ili\u015fkisinin yan\u0131nda babas\u0131 da, saz\u0131yla ninni eyliyor, Y\u00fccel\u2019e ney \u00e7al\u0131yor. Bu ba\u011flamda babas\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle aktar\u0131yor: \u201cDervi\u015fti, Mevlevi\u2019ydi, ge\u00e7mi\u015fti her \u015feyinden; \/ Mevlana seslenirdi \u00fcfledi\u011fi neyden.\u201d Al\u0131nt\u0131n\u0131n \u00f6ncesine, annesinin as\u0131l rehber oldu\u011fu k\u0131sma geri d\u00f6nelim. Niyeyse, bu biyografide as\u0131l \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 olan\u0131n, Y\u00fccel\u2019in annesiyle ili\u015fkisi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Biyografinin \u00e7ok y\u00f6nl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve \u00e7etrefil olu\u015funu da g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131rsak, metinde bu hattan ilerlemek hem Y\u00fccel\u2019i Y\u00fccel yapan b\u00fcy\u00fck bir damar\u0131 tarif etmeye hem de \u201cBenim ad\u0131m H\u0131d\u0131r, elimden gelen budur.\u201d demeyi i\u00e7erecek.
\nTan\u0131l Bora, annesinin Y\u00fccel do\u011fdu\u011funda verdi\u011fi s\u00f6zleri aktar\u0131yor ve \u201cA\u015fk\u00ee bir tasfir\u201d olarak niteliyor. Hasan \u00c2li Y\u00fccel\u2019in annesini anlat\u0131\u015f\u0131 da \u015f\u00f6yle: \u201cBu altm\u0131\u015f y\u0131l i\u00e7inde, \u015fimdi ihtiyar olmu\u015f bir \u00e7ileke\u015f kad\u0131ndan daha \u00e7ok \u00fcnsiyet etti\u011fim kimse bilmiyorum. Yan\u0131nda ve uzakta, fakat daima onunla beraber\u2026\u201d Bu anlat\u0131 dili s\u00fcr\u00fcyor. Dinle Benden\u2019deki s\u00f6zlerini aktar\u0131yor Tan\u0131l Bora: “\u00c7ocukluk g\u00f6r\u00fcnmede bir tatl\u0131 d\u00fc\u015f uzaktan, \/ Kim ister inmeyi yere s\u0131cak kucaktan?”
\nBelki acemilik ediyorum ve \u0130skender Sava\u015f\u0131r\u2019\u0131n deyi\u015fiyle d\u00fcnyay\u0131 kendi kavramlar\u0131ma s\u0131\u011fd\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum ama Tan\u0131l Bora\u2019n\u0131n da kamusal bir fig\u00fcr olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 Y\u00fccel, ayn\u0131 zamanda bir kahramansa, bir kahraman\u0131n mevcut dizgeye b\u00f6ylesine ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 hayret uyand\u0131r\u0131yor. Kordonun c\u00fcmlelerde gezdi\u011fi bir ba\u015fka \u00f6rnek: Karn\u0131nda dokuz ay on g\u00fcn yatm\u0131\u015f\u0131m. Herkes gibi. Haberim yok. Yine herkes gibi. Ama altm\u0131\u015f senedir kuca\u011f\u0131nda, g\u00f6\u011fs\u00fcnde ve g\u00f6nl\u00fcndeyim. \u0130\u015fte, buras\u0131 herkes gibi de\u011fil\u2026 Evl\u00e2d\u0131n anaya ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ne kar\u0131\u015f\u0131k \u015feymi\u015f? \u0130\u00e7inde minnet var, muhabbet var, merhamet var, her \u015fey var. (\u2026) Benim ona kar\u015f\u0131 besledi\u011fim duyguya gelince, sanki ondan hi\u00e7 ayr\u0131lmam\u0131\u015f\u0131m, hatta do\u011fmam\u0131\u015f\u0131m. Hep, karn\u0131nda gibiyim. O kadar onunla sar\u0131l\u0131y\u0131m, o kadar onun i\u00e7indeyim, onday\u0131m.\u201d
\nBiyografiyi \u00e7al\u0131\u015fan tan\u0131t\u0131m ve ele\u015ftirilerde Y\u00fccel\u2019in annesiyle ili\u015fkisine dair bir c\u00fcmle bile yok. Mevlevilik konusunun da ayn\u0131 \u015fekilde \u0131skaland\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu sebeple bu iki hattan ilerlemeyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyorum. \u00dcstelik Y\u00fccel\u2019in ilk yay\u0131nlar\u0131ndan birinin de Mevlana\u2019n\u0131n Rubaileri oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor Tan\u0131l Bora. Kendi \u00f6z ya\u015fam \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fc yazd\u0131\u011f\u0131 Dinle Benden\u2019nin ad\u0131nda da Mesnevi\u2019nin ilk s\u00f6z\u00fc olan \u201cbi\u015fnev\u201d yani, \u201cdinle\u201dnin var oldu\u011fu detay\u0131n\u0131 ekliyor.
\nKitab\u0131n Bir y\u0131l \u201cs\u00f6ylememe perhizi\u201d<\/em> adl\u0131 ara b\u00f6l\u00fcm\u00fc, Hasan \u00c2li\u2019nin bir \u00e7ocukluk travmas\u0131n\u0131 aktar\u0131yor. Annesinin \u00fcvey b\u00fcy\u00fck annesinin (Can Y\u00fccel\u2019in aktard\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ona \u201ccicianne\u201d dermi\u015f ve sevgisi b\u00fcy\u00fckm\u00fc\u015f) vefat\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, evdeki heng\u00e2me i\u00e7erisinde bir kad\u0131n \u201ckim bu o\u011flan?\u201d diye soruyor, kendisi \u201cAli R\u0131za Bey\u2019in o\u011fluyum\u201d diye cevap verince, kad\u0131n da \u201cbu ya\u015fta ne g\u00fczel konu\u015fuyor\u201d diye \u00f6vg\u00fclerini aktar\u0131yor. O ak\u015fam, babas\u0131na bir \u015fey s\u00f6ylemek isterken Y\u00fccel\u2019in tek bir kelime bile s\u00f6yleyemedi\u011fini, bu s\u00f6yleyemeyi\u015finin de bir sene s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc aktar\u0131l\u0131yor. Mevlevili\u011fin ba\u011fl\u0131s\u0131 olan annesi Nayire Han\u0131m, o\u011flunun kitlenen dili i\u00e7in \u00e7are arayarak onu tekkeye g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor. \u0130stanbul\u2019da Yenikap\u0131 Mevlevihane\u2019sinin kud\u00fcmzenba\u015f\u0131 olan Ahmed H\u00fcsameddin Dede bir kandil gecesinde suda eritti\u011fi bir tozu i\u00e7irip okuyor \u00fcfl\u00fcyor, bir y\u0131ll\u0131k bu perhiz sona eriyor. Y\u00fccel 1910\u2019lardan sonra da bu Mevlevihane\u2019nin m\u00fcdavimi oluyor. Mevl\u00e2n\u00e2\u2019y\u0131 bir ink\u0131l\u00e2p\u00e7\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyor, Tan\u0131l Bora\u2019n\u0131n aktard\u0131\u011f\u0131 \u015fekliyle, modern ve sek\u00fcler ya\u015fama uygun buluyor. Bora kendisiyle yap\u0131lan bir r\u00f6portajda Y\u00fccel\u2019in ya\u015fam zevki, ya\u015fama adab\u0131, arkada\u015fl\u0131k, muhabbet, nezaket anlam\u0131nda da tekkelerden \u00f6nemli \u015feyler edindi\u011fini payla\u015f\u0131yor\u00a0(Bora, 2021). Dolay\u0131s\u0131yla bu mesele, kitab\u0131n \u00e7o\u011fu k\u0131sm\u0131nda bir altyaz\u0131 gibi okunabilecek bir rab\u0131ta.
\nTan\u0131l Bora kitab\u0131n Y\u00fccel\u2019in yazd\u0131klar\u0131 ve d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcklerini ince eleyip s\u0131k dokumak konusunda bir iddias\u0131 oldu\u011funu payla\u015f\u0131yor. Galiba her b\u00f6l\u00fcmde de g\u00f6ze \u00e7arpan bu. Y\u00fccel\u2019in hayat\u0131na dair canl\u0131l\u0131k ve renk, heyecan ve merak s\u00fcr\u00fcyor. Okudu\u011fum kadar\u0131yla, s\u0131radaki \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 da S\u00fcleyman Demirel biyografisi olacakm\u0131\u015f, ne mutlu. Yazd\u0131klar\u0131ndan hem Hasan \u00c2li Y\u00fccel\u2019i hem de b\u00f6ylesine bir fig\u00fcr\u00fc anlatma sorumlulu\u011funun nas\u0131l al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.
\nTan\u0131l Bora (2021, 1 \u015eubat). Mete Kaan Kaynar ile Kitaba Dair – Tan\u0131l Bora <\/em>[Video dosyas\u0131]. https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2hhXrzfNEKs<\/p>\n

Hasan \u00c2li Y\u00fccel, Tan\u0131l Bora, \u0130leti\u015fim Yay\u0131nlar\u0131, 2021, 532 s.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Unutmamay\u0131, \u00f6nemli fig\u00fcrleri unutmamay\u0131, bir medeni vazife olarak g\u00f6r\u00fcyor Hasan \u00c2li Y\u00fccel. Kitapta, bu ifadeleri Nakiye Elg\u00fcn i\u00e7in sarf etti\u011fini ve\u00a0kendi biyografisi i\u00e7erisinde \u00e7e\u015fitli anlamlara geldi\u011fini g\u00f6rsek de, bu \u201centelekt\u00fcel biyografi\u201d kendisini hat\u0131rlaman\u0131n ve hakk\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n e\u015fsiz bir vesilesi. Galiba en ba\u015fta bunu s\u00f6ylemek gerekiyor. Ard\u0131ndan da bu oylumlu eseri tan\u0131tmak i\u00e7in b\u00f6l\u00fcmler aras\u0131 h\u0131zl\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":685,"featured_media":50163,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[7647,38,513,510,511],"tags":[7668,6486,7669],"class_list":["post-50162","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-205-sayi","category-dergi-sayilari","category-kitapcil","category-surekli-bolumler","category-yayin-dunyasi","tag-hasan-ali-yucel","tag-iletisim-yayinlari","tag-tanil-bora"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t