Yeni bir \u00e7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re, genellikle Alzheimer hastal\u0131\u011f\u0131ndan kaynaklanan demans\u0131n ya\u015fam\u0131n ileri d\u00f6nemlerinde ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131, bu d\u00f6nemden yakla\u015f\u0131k be\u015f y\u0131l \u00f6ncesinde belirli proteinlerin kandaki anormal seviyeleriyle ili\u015fkilidir. Daha \u00f6nce, bu proteinlerin pek \u00e7o\u011funun demans ile ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011fu bilinmiyordu. Ba\u011flant\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131yla, \u00f6nleyici yakla\u015f\u0131mlar\u0131n geli\u015ftirilmesi i\u00e7in yeni hedefler tespit edildi.<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rma, 10.000\u2019den fazla orta ya\u015fl\u0131 ve ya\u015fl\u0131 insandan al\u0131nan kan \u00f6rneklerinin analizini i\u00e7eriyor. Bu \u00f6rnekler, on y\u0131llar \u00f6nce yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n par\u00e7as\u0131 olarak toplanm\u0131\u015f ve saklanm\u0131\u015f \u00f6rneklerdir. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, 38 farkl\u0131 proteinin kandaki anormal d\u00fczeyinin be\u015f y\u0131l i\u00e7inde Alzheimer hastas\u0131 olma riski ile y\u00fcksek oranda ili\u015fkili oldu\u011funu g\u00f6sterdi. S\u00f6z konusu 38 proteinden 16\u2019s\u0131, Alzheimer olma riskini 20 y\u0131l \u00f6ncesinden \u00f6ng\u00f6rebiliyor.<\/p>\n
Nature Aging<\/em>‘de yay\u0131nlanan \u00e7al\u0131\u015fma, hastal\u0131k s\u00fcrecine olas\u0131 bir nedensel katk\u0131s\u0131 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclen SVEP1 proteininin y\u00fcksek seviyelerine i\u015faret etti. Daha \u00f6nceki ara\u015ft\u0131rmalar genellikle demans ortaya \u00e7\u0131kmadan \u00f6nce insanlar\u0131n Alzheimer olma riskini \u00f6l\u00e7meye y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalard\u0131. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalarda esas olarak Alzheimer beyin patolojisinin en belirgin iki \u00f6zelli\u011fine odaklan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r: Plaklar olarak bilinen amiloid beta proteini k\u00fcmeleri ve tau proteini birikimi. Biliminsanlar\u0131, bu mekanizmalardaki y\u0131llara ba\u011fl\u0131 de\u011fi\u015fimlerin takip edilmesiyle Alzheimer hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n daha \u00f6nceden tahmin edilebilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ilk olarak kalp hastal\u0131klar\u0131yla ili\u015fkili risk fakt\u00f6rlerini ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131ran bir \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in daha \u00f6nce toplanan kan \u00f6rneklerini analiz etti. Bu analiz ile y\u0131llara g\u00f6re de\u011fi\u015fen protein oran\u0131 ve Alzheimer hastal\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda ili\u015fki oldu\u011funu g\u00f6steren 38 protein tespit edildi. Farkl\u0131 d\u00f6nemlerde farkl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7in al\u0131nan ba\u015fka \u00f6rneklerle de benzer bir analiz yapan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, bu proteinlerden alt\u0131s\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k 10 y\u0131ll\u0131k bir takip s\u00fcresi boyunca Alzheimer riski ile ili\u015fkili oldu\u011funu g\u00f6sterdi. Daha ileri bir istatistiksel analizde, Alzheimer ile genetik ba\u011flant\u0131lar\u0131n ge\u00e7mi\u015f \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan elde edilen verileri de kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Bu analizler, tan\u0131mlanan proteinlerden biri olan SVEP1’in, hastal\u0131\u011f\u0131n tetiklenmesinde veya s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesinde rol oynad\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etti.<\/p>\n Yeni \u00e7al\u0131\u015fmada Alzheimer riski ile ili\u015fkilendirilen di\u011fer proteinler aras\u0131nda birka\u00e7 temel ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k proteini bulunmaktayd\u0131. Bu, Alzheimer’\u0131, beyindeki yo\u011fun ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k aktivitesine ba\u011flayan onlarca y\u0131ll\u0131k bulgularla da \u00f6rt\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n