Her hareketimi k\u0131s\u0131tlayan dikenler \u00fcst\u00fcnde, homurdanmadan aral\u0131ks\u0131z be\u015f dakika boyunca y\u00fcr\u00fcmek i\u00e7in anlams\u0131zca \u00e7aba g\u00f6sterdim ve a\u011fa\u00e7 alt\u0131ndaki \u00e7al\u0131l\u0131klar\u0131 fark\u0131nda olmadan \u00e7i\u011fnedim. Bu, Gine Cumhuriyeti\u2019nin savanalar\u0131ndaki ilk saha g\u00f6revimdi. Ama\u00e7, daha \u00f6nce \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmam\u0131\u015f bir grup yabani \u015fempanzeyi anlamak ve kay\u0131t alt\u0131na almakt\u0131. Bu \u015fempanzeler, korunmu\u015f bir b\u00f6lge rahatl\u0131\u011f\u0131nda e\u011flenecek kadar \u015fansl\u0131 de\u011filler. Varl\u0131klar\u0131n\u0131 \u00e7iftlik ve k\u00f6yler aras\u0131ndaki ormanl\u0131k arazilerde s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyorlar.<\/p>\n
\u00c7al\u0131 arazisindeki a\u00e7\u0131kl\u0131kta durduk. Dikensiz b\u00f6lgeler g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcnde rahat bir nefes ald\u0131k. Ancak bizi durduran neydi? Yolumu, \u00fcnl\u00fc rehber Mamadou Alioh Bah ve k\u00f6y \u015fefine sormak i\u00e7in grubun \u00f6n\u00fcne do\u011fru ilerledim. Rehber, ilgin\u00e7 bir \u015fey buldu\u011fumuzu s\u00f6yledi. A\u011fa\u00e7 g\u00f6vdeleri \u00fczerinde zarars\u0131z i\u015faretler vard\u0131. Yolumuzun \u00fczerinde, savanan\u0131n karma\u015f\u0131k ve da\u011f\u0131n\u0131k \u00e7evresinde \u00e7o\u011fumuzun fark etmedi\u011fi bir \u015fey, rehberimizi durdurmu\u015ftu. Grubumuz alt\u0131 ki\u015fiden olu\u015fuyordu. Grup \u00fcyelerimizin baz\u0131lar\u0131, bu i\u015faretlerin yabani domuzlar\u0131n a\u011fa\u00e7 g\u00f6vdelerini t\u0131rmalamas\u0131 sonucunda olu\u015ftu\u011funu ileri s\u00fcrd\u00fc. Di\u011ferleri ise, \u00e7evredeki gen\u00e7lerin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu.<\/p>\n
Ancak, Alioh\u2019un sezgileri kuvvetliydi. Bu adam, ormanl\u0131k b\u00f6lgede yerde bir \u015fempanze k\u0131l\u0131 buldu\u011funda, \u00e7\u0131plak g\u00f6zlerle sezgisel olarak normal birinin pahal\u0131 bir d\u00fcrb\u00fcnle g\u00f6rebildi\u011finden daha iyi bir \u015fekilde, kilometrelerce \u00f6tedeki \u015fempanzelerin yerlerini saptayabilirdi. \u0130\u015faretlerin oldu\u011fu yere bir kamera sistemi kurduk. Bu izi yapanlar bir \u015fekilde tekrar gelip ayn\u0131 \u015feyi yapacaklard\u0131. \u0130\u015fte ancak o zaman filmin tamam\u0131n\u0131 \u00e7ekebilecektik.<\/p>\n
<\/p>\n
D\u00fcnyada bir ilk<\/em><\/strong><\/p>\n Kamera \u00f6n\u00fcnde bir hareket oldu\u011funda, otomatik olarak kayda ba\u015flamaktad\u0131r. Herhangi bir bozukluk olmadan vah\u015fi ya\u015fam\u0131n kayd\u0131 i\u00e7in ideal bir cihaz\u0131m\u0131z var. Ayn\u0131 noktaya geri d\u00f6n\u00fcp iki hafta boyunca notlar tuttuk (pillerin dayand\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre boyunca) ve hareket edip \u0131ss\u0131z bir yere geldik.<\/p>\n Ne zaman kameran\u0131n oldu\u011fu yere geri d\u00f6nsek, gizemli havan\u0131n heyecan\u0131na kap\u0131lmaktayd\u0131k. \u00c7o\u011fu g\u00f6r\u00fcnt\u00fc, kuvvetli bir r\u00fczg\u00e2rla sallanan dallardan veya \u00e7ift\u00e7ilerin merakl\u0131 s\u0131\u011f\u0131rlar\u0131n\u0131n kamera lenslerini \u015fevkle yalamalar\u0131ndan kaynaklanmaktayd\u0131. Yine de, \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir \u015fey yakalanacakm\u0131\u015f gibi kontrol edilemez bir tahminden kendimizi al\u0131koyam\u0131yorduk.<\/p>\n Kamerada g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u015fey bize keyif verdi. B\u00fcy\u00fck bir erkek \u015fempanze gizemli a\u011fac\u0131m\u0131za yana\u015f\u0131yordu ve bir an i\u00e7in bekliyordu. Sonra h\u0131zl\u0131ca etraf\u0131 kola\u00e7an ediyor, b\u00fcy\u00fck bir ta\u015f\u0131 kap\u0131yor ve b\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcyle a\u011fa\u00e7 g\u00f6vdesine f\u0131rlat\u0131yordu.<\/p>\n Daha \u00f6nce buna benzer bir olaya rastlanmam\u0131\u015ft\u0131 ve bu y\u00fczden bu durum t\u00fcylerimizi \u00fcrpertti. Yabani \u015fempanzelerin ara\u00e7 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilk olarak, 1960\u2019larda Jane Goodall ke\u015ffetti. \u0130nce dal, yaprak ve \u00e7ubu\u011fun yan\u0131 s\u0131ra, baz\u0131 \u015fempanze gruplar\u0131 besin sa\u011flamak i\u00e7in m\u0131zrak kullanmaktad\u0131r. Ta\u015flardan, ceviz k\u0131rmak ve b\u00fcy\u00fck meyveleri kesip a\u00e7mak i\u00e7in yararlanmaktad\u0131rlar. Ara s\u0131ra, bir topluluktaki pozisyonlar\u0131n\u0131 tesis etmek i\u00e7in kayalar\u0131 atarak g\u00fc\u00e7 g\u00f6sterileri yapmaktad\u0131rlar.<\/p>\n Ancak, hen\u00fcz yay\u0131mlanm\u0131\u015f \u00e7al\u0131\u015fma s\u0131ras\u0131nda ke\u015ffetti\u011fimiz \u015fey, tesad\u00fcf ya da bir kereye mahsus de\u011fildi. Bu tekrarl\u0131 bir olayd\u0131 ve durumlar\u0131n\u0131 korumak ya da besin sa\u011flamak i\u00e7in kesin bir ba\u011flant\u0131 yoktu. Bu bir rit\u00fcel (dinsel ayin) olabilirdi. B\u00f6lgeyi ara\u015ft\u0131rd\u0131k. Bir\u00e7ok b\u00f6lgede benzer i\u015faretli a\u011fa\u00e7lara ve a\u011fa\u00e7 oyuklar\u0131na biriktirilmi\u015f kaya y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131na rastlad\u0131k. Arkeologlar, ge\u00e7mi\u015fi an\u0131msatan kaya y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131 sayesinde insan tarihinin s\u0131r perdesini aralad\u0131lar.<\/p>\n <\/p>\n