{"id":50931,"date":"2021-07-15T11:18:25","date_gmt":"2021-07-15T08:18:25","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=50931"},"modified":"2021-07-15T11:18:25","modified_gmt":"2021-07-15T08:18:25","slug":"sessiz-pandemi-turkiyede-yilda-1200-ton-antimikrobiyal-tuketiliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2021\/07\/15\/sessiz-pandemi-turkiyede-yilda-1200-ton-antimikrobiyal-tuketiliyor","title":{"rendered":"Sessiz pandemi: T\u00fcrkiye\u2019de y\u0131lda 1200 ton antimikrobiyal t\u00fcketiliyor"},"content":{"rendered":"<p>Antimikrobiyal ila\u00e7lar, do\u011fal y\u00f6ntemlerle \u00fcretilen antibiyotikler ile yar\u0131-sentetik ve sentetik ila\u00e7lar\u0131 kapsayan kemoterap\u00f6tik ajanlard\u0131r. Bu ila\u00e7lar, ke\u015fiflerinden itibaren d\u00fcnyada en ba\u015far\u0131l\u0131 ila\u00e7 grubu olmu\u015ftur. Ancak kullan\u0131mlar\u0131ndan k\u0131sa bir s\u00fcre sonra diren\u00e7 sorunu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Antimikrobiyal diren\u00e7, insan, hayvan ve \u00e7evre sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in d\u00fcnyadaki en \u00f6nemli risklerden biridir. \u00d6nemli patojen bakterilerin diren\u00e7 geli\u015ftirmesi bu riskin oda\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturur. \u00d6rne\u011fin; be\u015feri ve veteriner hekimlikte, \u00fcriner, sindirim ve solunum sistemi ile deri enfeksiyonlar\u0131n\u0131n \u00f6nemli etiyolojik etkenlerinden biri olan Escherichia coli (E. coli), yayg\u0131n ve bilin\u00e7siz antimikrobiyal kullan\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak diren\u00e7li hale gelmi\u015ftir. \u00d6zellikle e\u015fzamanl\u0131 olarak bir\u00e7ok antimikrobiyale kar\u015f\u0131 diren\u00e7li E. coli k\u00f6kenli enfeksiyonlar k\u00fcresel bir soruna d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p><strong><em>T\u00fcrkiye\u2019de y\u0131lda 1200 ton antimikrobiyal t\u00fcketiliyor<br \/>\n<\/em><\/strong>Bir di\u011fer \u00f6nemli istatistik, t\u00fcketilen antimikrobiyal ila\u00e7 miktar\u0131yla ilgilidir. \u0130la\u00e7 t\u00fcketim istatistikleri Antimikrobiyal Diren\u00e7 Risk De\u011ferlendirmesi i\u00e7in en temel parametrelerden biridir. Avrupa \u00fclkelerinde 2018 y\u0131l\u0131 verilerine g\u00f6re y\u0131ll\u0131k t\u00fcketilen antimikrobiyal ila\u00e7 miktar\u0131 6500 ton civar\u0131ndad\u0131r. Bu rakam \u00f6nceki 10 y\u0131l s\u00fcreyle uygulanan Antimikrobiyal Y\u00f6netim Stratejileri sayesinde % 21\u2019lik azalmayla ula\u015f\u0131labilmi\u015f rakamd\u0131r. Ayr\u0131ca \u00f6nemli ila\u00e7 gruplar\u0131n\u0131n kullan\u0131m oranlar\u0131 % 4-75 civar\u0131nda azalt\u0131labilmi\u015ftir. T\u00fcrkiye\u2019de be\u015feri antimikrobiyal t\u00fcketim miktar\u0131 yakla\u015f\u0131k 1200 ton olarak tahmin edilmektedir. Ancak veteriner antimikrobiyal t\u00fcketim verileri ulusal ve uluslararas\u0131 d\u00fczeyde hen\u00fcz entegre edilmedi\u011finden kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yapmak olanakl\u0131 de\u011fildir. Son zamanlarda elektronik kay\u0131t sistemlerinin veteriner t\u0131bb\u0131nda kullan\u0131lmaya ba\u015flanmas\u0131yla ila\u00e7 t\u00fcketim verilerinin raporlanabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-50933 alignright\" src=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ddd-300x168.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"168\" srcset=\"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ddd-300x168.jpg 300w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ddd-768x431.jpg 768w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ddd-600x337.jpg 600w, https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/ddd.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p>T\u00fcm bu istatistiksel veriler, 2018 y\u0131l\u0131nda OECD taraf\u0131ndan antimikrobiyal direncin \u201cSessiz Pandemi\u201d olarak nitelendirilmesinin temel dayana\u011f\u0131d\u0131r. Bu nedenle k\u00fcresel \u00e7apta acil aksiyon planlar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 gerekti\u011fi \u00e7ok a\u00e7\u0131kt\u0131r. Di\u011fer bir deyi\u015fle b\u00fcy\u00fcyen k\u00fcresel kriz nedeniyle, diren\u00e7le m\u00fccadele ve antimikrobiyal y\u00f6netim stratejilerinin h\u0131zla belirlenmesi ve uygulanmas\u0131 \u00f6nceliklidir.<\/p>\n<p>Klinik a\u00e7\u0131dan bakteri direnciyle m\u00fccadele \u00fc\u00e7 temel stratejiyle m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bunlardan birincisi mevcut ila\u00e7lar\u0131n dozlar\u0131n\u0131n yeniden d\u00fczenlenmesi (doz optimizasyonu), ikincisi antimikrobiyal ila\u00e7 kombinasyonlar\u0131n\u0131n tasarlanmas\u0131 ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc ise yeni bile\u015fiklerin ke\u015ffidir. Doz optimizasyonu, direncin genetik nedenine ba\u011fl\u0131 olarak g\u00f6zlenen varyasyonlar nedeniyle etkisi s\u0131n\u0131rl\u0131 bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. Yeni bile\u015fiklerin ke\u015ffi ise uzun zaman alan ve y\u00fcksek maliyetli bir s\u00fcre\u00e7tir. Bu nedenle fayda\/zarar endeksi g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak istenmeyen etkileri fazla olan bile\u015fiklerin dozlar\u0131n\u0131n revize edilmesi ve\/veya mevcut antimikrobiyal ajanlarla yeni kombinasyonlar\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 daha pragmatik bir yakla\u015f\u0131m olarak nitelenebilir. Kombinasyon terapi mevcut bile\u015fiklerin terap\u00f6tik etkinliklerinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ve direncin geli\u015fmesinin \u00f6nlenmesi veya geciktirilmesi amac\u0131yla da efektiftir. Bu nedenle ila\u00e7 kombinasyonlar\u0131, 21. y\u00fczy\u0131lda antimikrobiyallerin \u00f6mr\u00fcn\u00fc uzatmak i\u00e7in temel bir strateji olarak tan\u0131mlanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Kombinasyonlar \u00fc\u00e7 farkl\u0131 \u015fekilde olu\u015fturulabilir. Bunlar, antibiyotik+antibiyotik (uyumlu kombinasyonlar), adjuvan+antibiyotik (senkterik kombinasyonlar) ve tek ba\u015flar\u0131na antimikrobiyal etkinli\u011fi olmayan iki bile\u015fikten olu\u015fan koalistik kombinasyonlard\u0131r. Her \u00fc\u00e7 kombinasyon tipi antienfektif ajanlar\u0131n ke\u015ffi ve geli\u015ftirilmesi bak\u0131m\u0131ndan da \u00e7ok b\u00fcy\u00fck f\u0131rsatlar sunmaktad\u0131r. \u00d6zellikle uyumlu kombinasyonlar, patojenin tan\u0131mlanmad\u0131\u011f\u0131 akut enfeksiyonlar\u0131n tedavisinde kapsaml\u0131 bir etkinlik olu\u015fturabilmede \u00f6nemli bir konuma sahiptir. Ayr\u0131ca uyumlu kombinasyonlar\u0131n y\u00fcksek etkinlik olu\u015fturabildikleri ve direnci bask\u0131layabildikleri g\u00f6sterilmi\u015ftir. Ancak kombinasyonlar\u0131n tedavi arac\u0131 olabilmesinin en temel ko\u015fulu bilimsel olarak etkinliklerinin g\u00f6sterilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Uygun doz ve rasyonel form\u00fclasyonlar\u0131n belirlenebilmesi i\u00e7in bu kombinasyonlar\u0131n klinik ara\u015ft\u0131rma s\u00fcre\u00e7lerinin planlanmas\u0131, bilimsel etkinli\u011fi hen\u00fcz g\u00f6sterilmemi\u015f antimikrobiyal ila\u00e7 kombinasyonlar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n yarataca\u011f\u0131 riskleri \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde \u00f6nleyebilir. Aksi halde kombinasyon terapi yarar sa\u011flamak yerine, direncin geli\u015fmesi ve yayg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131 potansiyelize edebilir.<\/p>\n<p>K\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekteki t\u00fcm bilimsel veriler antimikrobiyal direncin COVID 19 gibi viral pandemilerden \u00e7ok daha \u00f6l\u00fcmc\u00fcl olabilece\u011fini ve etkin tedavi se\u00e7eneklerinin olu\u015fturulabilmesi bak\u0131m\u0131ndan \u00e7ok daha k\u0131s\u0131tlay\u0131c\u0131 oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Di\u011fer taraftan bilimsel etkinli\u011fi kan\u0131tlanm\u0131\u015f tedavi yakla\u015f\u0131mlar\u0131 diren\u00e7li enfeksiyonlar\u0131n yay\u0131lma h\u0131z\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlayabilir. \u00d6rne\u011fin enfeksiyon tedavisi, kanser kemoterapisinde oldu\u011fu gibi heterojen bir tedavi stratejisi olarak planlanabilir. Be\u015feri ve veteriner klinisyenler, antimikrobiyal heterojenite i\u00e7in kurumsal d\u00f6ng\u00fc ve re\u00e7ete d\u00fczeyinde siklus ila\u00e7 uygulama se\u00e7eneklerini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurabilir. Ayr\u0131ca, antimikrobiyal se\u00e7imi uluslararas\u0131 ila\u00e7 kategorizasyonlar\u0131na g\u00f6re yap\u0131labilir. Bu kapsamda y\u00fcksek etkinli\u011fini hen\u00fcz kaybetmemi\u015f reserve kategorideki ila\u00e7lar \u201cson \u00e7are\u201d tedavi se\u00e7ene\u011fi olarak de\u011ferlendirilebilir. \u00c7ok daha \u00f6nemlisi enfeksiyon bulgular\u0131 kesinle\u015fmemi\u015f ve temel laboratuvar bulgular\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 olgularda antimikrobiyal kullan\u0131m\u0131ndan olabildi\u011fince ka\u00e7\u0131n\u0131labilir.<\/p>\n<p><strong>Kaynak:<\/strong> https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2021\/06\/01\/sessiz-pandemi-antimikrobiyal-direnc\/<\/p>\n<p><strong>Not:<\/strong> Bu yaz\u0131 Bilim ve Gelecek dergisinin 206. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanan, Do\u00e7.Dr.Murat Cengiz\u2019in kaleme ald\u0131\u011f\u0131 \u201cSessiz Pandemi: Antim\u015fkrobiyal diren\u00e7\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131dan bir b\u00f6l\u00fcmd\u00fcr. Yaz\u0131n\u0131n tamam\u0131na linkten ula\u015fabilirsiniz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Antimikrobiyal ila\u00e7lar, do\u011fal y\u00f6ntemlerle \u00fcretilen antibiyotikler ile yar\u0131-sentetik ve sentetik ila\u00e7lar\u0131 kapsayan kemoterap\u00f6tik ajanlard\u0131r. Bu ila\u00e7lar, ke\u015fiflerinden itibaren d\u00fcnyada en ba\u015far\u0131l\u0131 ila\u00e7 grubu olmu\u015ftur. Ancak kullan\u0131mlar\u0131ndan k\u0131sa bir s\u00fcre sonra diren\u00e7 sorunu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Antimikrobiyal diren\u00e7, insan, hayvan ve \u00e7evre sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in d\u00fcnyadaki en \u00f6nemli risklerden biridir. \u00d6nemli patojen bakterilerin diren\u00e7 geli\u015ftirmesi bu riskin oda\u011f\u0131n\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":429,"featured_media":50932,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[2053,4489,274,425,838],"class_list":["post-50931","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","tag-antibiyotik","tag-antibiyotik-direnci","tag-dunya","tag-saglik","tag-turkiye"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/50931","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/429"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=50931"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/50931\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/50932"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=50931"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=50931"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=50931"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}