{"id":55596,"date":"2022-08-22T17:04:19","date_gmt":"2022-08-22T14:04:19","guid":{"rendered":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=55596"},"modified":"2022-08-22T17:04:19","modified_gmt":"2022-08-22T14:04:19","slug":"sosyal-izolasyon-ve-yalnizlik-kalp-krizi-ve-felc-gibi-hastaliklardan-olum-riskini-arttiriyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2022\/08\/22\/sosyal-izolasyon-ve-yalnizlik-kalp-krizi-ve-felc-gibi-hastaliklardan-olum-riskini-arttiriyor","title":{"rendered":"Sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, kalp krizi ve fel\u00e7 gibi hastal\u0131klardan \u00f6l\u00fcm riskini artt\u0131r\u0131yor"},"content":{"rendered":"

Amerikan Kalp Derne\u011fi’nin a\u00e7\u0131k eri\u015fimli dergisi Journal of the American Heart Association<\/em>‘da bug\u00fcn yay\u0131nlanan yeni bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na g\u00f6re, sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, kalp krizi veya fel\u00e7 ya da herhangi birinden \u00f6l\u00fcm riskinde %30’luk bir art\u0131\u015fla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. A\u00e7\u0131klama ayr\u0131ca, sosyal olarak izole edilmi\u015f veya yaln\u0131z olan insanlar i\u00e7in kardiyovask\u00fcler sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 iyile\u015ftirebilecek m\u00fcdahalelere ili\u015fkin veri eksikli\u011fini de vurgulamaktad\u0131r.
\nYaz\u0131 gurubunun ba\u015f\u0131 olan t\u0131p profes\u00f6r\u00fc Crystal Wiley Cen\u00e9, \u201cSosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k kalp krizi, fel\u00e7ten \u00f6l\u00fcm riskini artt\u0131rmaktad\u0131r. 40 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcredir yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131n olumsuz sa\u011fl\u0131k sonu\u00e7lar\u0131yla ili\u015fkili oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermi\u015ftir\u201d dedi. Ayn\u0131 zamanda California San Diego Sa\u011fl\u0131k \u00dcniversitesi’nde klinik t\u0131p profes\u00f6r\u00fc ve sa\u011fl\u0131k e\u015fitli\u011fi, \u00e7e\u015fitlilik ve kapsay\u0131c\u0131l\u0131k ba\u015f idari sorumlusu olan Cen\u00e9, \u201cABD genelinde sosyal kopuklu\u011fun yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 etkisi olduk\u00e7a \u00f6nemlidir.\u201d diye de ekliyor.<\/p>\n

En yaln\u0131z nesil; Z Ku\u015fa\u011f\u0131<\/strong>
\nSosyal izolasyon riski, e\u015fini kaybetme ve emeklilik gibi ya\u015fam fakt\u00f6rleri nedeniyle ya\u015fla birlikte artmaktad\u0131r. 65 Ya\u015f ve \u00fcst\u00fc ABD’li yeti\u015fkinlerin yakla\u015f\u0131k d\u00f6rtte biri sosyal olarak izole edilmi\u015ftir ve yaln\u0131z ya\u015fama s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 % 22 ila% 47 gibi y\u00fcksek oranlarda saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Bununla birlikte, gen\u00e7 yeti\u015fkinler de sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k ya\u015fayabilmektedirler. Harvard \u00dcniversitesi’nin Making Caring Common projesinden yap\u0131lan bir anket, \u201cZ Ku\u015fa\u011f\u0131\u201dn\u0131 (\u015fu anda 18-22 ya\u015f aras\u0131 yeti\u015fkinler) en yaln\u0131z nesil olarak tan\u0131mlamaktad\u0131r. Gen\u00e7 yeti\u015fkinler aras\u0131nda artan izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, daha y\u00fcksek sosyal medya kullan\u0131m\u0131 ve anlaml\u0131 ki\u015fisel faaliyetlere daha az kat\u0131l\u0131m ile ba\u011flant\u0131l\u0131 olabilir.
\nVeriler ayr\u0131ca, Kovid-19 pandemisi s\u0131ras\u0131nda, \u00f6zellikle 18-25 ya\u015f aras\u0131 gen\u00e7 yeti\u015fkinler, ya\u015fl\u0131 yeti\u015fkinler, kad\u0131nlar ve d\u00fc\u015f\u00fck gelirli bireyler aras\u0131nda sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131n artm\u0131\u015f olabilece\u011fini g\u00f6stermi\u015ftir.
\nSosyal izolasyon, aile, arkada\u015flar veya dini gurup \u00fcyelikleri gibi ayn\u0131 toplulu\u011fun par\u00e7as\u0131 olma gibi zorunlu sosyal ili\u015fkiler i\u00e7in insanlarla nadiren y\u00fcz y\u00fcze temasta bulunmak olarak tan\u0131mlan\u0131r. Yaln\u0131zl\u0131k, yaln\u0131z oldu\u011funuzu veya ba\u015fkalar\u0131yla arzu etti\u011finizden daha az ba\u011flant\u0131ya sahip oldu\u011funuzu hissetti\u011finiz zamand\u0131r. \u201cSosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k hissi birbiriyle ili\u015fkili olsa da, ayn\u0131 \u015fey de\u011fildir \u201ddiye a\u00e7\u0131kl\u0131yor Cen\u00e9. \u201cBireyler nispeten yal\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir ya\u015fam s\u00fcrd\u00fcrebilir ve yaln\u0131z hissetmeyebilir ve tersine, bir\u00e7ok sosyal temas\u0131 olan insanlar h\u00e2l\u00e2 yaln\u0131zl\u0131k hissedebilir.\u201d<\/p>\n

Yaz\u0131 grubu, sosyal izolasyon ile kardiyovask\u00fcler ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi incelemek i\u00e7in Temmuz 2021’e kadar yay\u0131nlanan sosyal izolasyon ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irip bulgular\u0131 \u015f\u00f6yle \u00f6zetlediler:<\/p>\n

\u2022 Sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, kardiyovask\u00fcler ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yayg\u0131n, ancak yeterince tan\u0131nmayan risklerindendir.<\/p>\n

\u2022 Sosyal ba\u011flant\u0131 eksikli\u011fi, \u00f6zellikle erkekler aras\u0131nda di\u011fer t\u00fcm nedenlerle birlikte erken \u00f6l\u00fcm riskinin artmas\u0131yla ili\u015fkilidir.<\/p>\n

\u2022 \u0130zolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, y\u00fcksek inflamatuar belirte\u00e7lerle ili\u015fkilidir ve sosyal olarak daha az ba\u011flant\u0131l\u0131 olan bireylerin, kronik stresin fizyolojik bulgular\u0131n\u0131 ya\u015fama olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha y\u00fcksektir.<\/p>\n

\u2022 Sosyal izolasyon i\u00e7in risk fakt\u00f6rlerini de\u011ferlendirirken, ikisi aras\u0131ndaki ili\u015fkinin her iki y\u00f6nde de gidebilece\u011fi g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulmal\u0131d\u0131r. Depresyon sosyal izolasyona yol a\u00e7abilir ve sosyal izolasyon depresyon ya\u015fama olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rabilir.<\/p>\n

\u2022 \u00c7ocukluk d\u00f6neminde sosyal izolasyon; obezite, y\u00fcksek tansiyon ve artan kan \u015fekeri seviyeleri gibi yeti\u015fkinlikte artan kardiyovask\u00fcler risk fakt\u00f6rleri ile ili\u015fkilidir.<\/p>\n

Ula\u015f\u0131m, ya\u015fam d\u00fczenlemeleri, aile ili\u015fkilerinden memnuniyetsizlik, pandemik ve do\u011fal afetler gibi sosyo-\u00e7evresel fakt\u00f6rler de sosyal ba\u011flant\u0131lar\u0131 etkileyen fakt\u00f6rlerdir. \u201cGenel olarak kalp ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bozan risk fakt\u00f6rlerinin artmas\u0131yla sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ili\u015fkilendiren g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131tlar vard\u0131r. Bununla birlikte, kalp yetmezli\u011fi, bunama ve bili\u015fsel bozulma gibi hastal\u0131klarla ilgili ba\u011flant\u0131lar seyrek olarak g\u00f6zlenmi\u015ftir” diyor Cen\u00e9. \u201cKan\u0131tlar, kalp krizi ve\/veya kalp hastal\u0131\u011f\u0131ndan \u00f6l\u00fcm riskinde %29’luk bir art\u0131\u015f ve fel\u00e7\/fel\u00e7ten \u00f6l\u00fcm riskinde %32’lik bir art\u0131\u015fla, sosyal izolasyon, yaln\u0131zl\u0131k ile kalp hastal\u0131\u011f\u0131 ve fel\u00e7ten \u00f6l\u00fcm aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131 i\u00e7in yeterli bir do\u011fru orant\u0131 g\u00f6stermektedir. Hatta sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, halihaz\u0131rda koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131 veya inme ge\u00e7irmi\u015f bireylerde daha k\u00f6t\u00fc prognozla( hastal\u0131\u011f\u0131n seyri) da ili\u015fkilidir” diye ekliyor Cen\u00e9.
\nSosyal olarak izole edilen kalp hastas\u0131 ki\u015filer, alt\u0131 y\u0131ll\u0131k bir takip \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda \u00f6l\u00fcmlerde iki ila \u00fc\u00e7 kat art\u0131\u015f g\u00f6stermi\u015flerdi. Ayda \u00fc\u00e7 veya daha az sosyal temas\u0131 olan sosyal olarak izole edilmi\u015f yeti\u015fkinlerde tekrarlayan inme veya kalp krizi riski% 40 oran\u0131nda artabilmektedir. Ek olarak, 5 y\u0131ll\u0131k kalp yetmezli\u011fi sa\u011f kal\u0131m oranlar\u0131, sosyal olarak izole edilmi\u015f ki\u015filer i\u00e7in ve hem sosyal olarak izole edilmi\u015f hem de klinik depresyonda olanlar i\u00e7in (% 62), daha fazla sosyal temas\u0131 olan ve depresyonda olmayanlara k\u0131yasla (% 79) daha d\u00fc\u015f\u00fck olarak hesaplanm\u0131\u015ft\u0131 (% 60).<\/p>\n

Kimileri daha da savunmas\u0131z<\/strong>
\nSosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, daha d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeyde fiziksel aktivite, daha az meyve ve sebze al\u0131m\u0131 ve daha fazla hareketsiz zaman gibi kardiyovask\u00fcler ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 olumsuz etkileyen davran\u0131\u015flarla da ili\u015fkilidir. \u00c7ok say\u0131da b\u00fcy\u00fck \u00e7al\u0131\u015fma, yaln\u0131zl\u0131k ile daha y\u00fcksek sigara i\u00e7me olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda da \u00f6nemli ili\u015fkiler bulmu\u015ftur.
\nCen\u00e9, \u201d\u00d6zellikle risk alt\u0131ndaki pop\u00fclasyonlar i\u00e7in sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131n kardiyovask\u00fcler ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerindeki olumsuz etkilerini azaltmak i\u00e7in programlar ve stratejiler geli\u015ftirmek, uygulamak ve de\u011ferlendirmek i\u00e7in acil bir ihtiya\u00e7 var” dedi. \u201cKlinisyenler hastalara sosyal aktivitelerinin s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve arkada\u015flar\u0131yla ve aileleriyle olan etkile\u015fim d\u00fczeylerinden memnun olup olmad\u0131klar\u0131n\u0131 sormal\u0131d\u0131r. Daha sonra, sosyal olarak yal\u0131t\u0131lm\u0131\u015f veya yaln\u0131z olan insanlar\u0131 \u2014 \u00f6zellikle kalp hastal\u0131\u011f\u0131 veya inme \u00f6yk\u00fcs\u00fc olanlar\u0131 \u2014 ba\u015fkalar\u0131yla ba\u011flant\u0131 kurmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in topluluk kaynaklar\u0131na y\u00f6nlendirmeye haz\u0131r olmal\u0131d\u0131rlar.\u201d
\nBaz\u0131 pop\u00fclasyonlar sosyal izolasyona ve yaln\u0131zl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 daha savunmas\u0131zd\u0131r ve sosyal izolasyonun bu gruplarda -\u00e7ocuklar ve gen\u00e7 yeti\u015fkinler, az temsil edilen \u0131rksal ve etnik gruplardan insanlar, e\u015fcinseller- kalp damar ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 nas\u0131l etkiledi\u011fini anlamak i\u00e7in daha fazla ara\u015ft\u0131rmaya ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Biseks\u00fcel, trans ve kuir (LGBTQ) bireyler, fiziksel engelliler, i\u015fitme veya g\u00f6rme engelliler, k\u0131rsal kesimde ya\u015fayanlar ve kaynaklar\u0131 yetersiz topluluklar, teknoloji ve internet hizmetine s\u0131n\u0131rl\u0131 eri\u015fimi olan bireyler, yeni g\u00f6\u00e7menler ve hapsedilmi\u015f bireyler gibi.
\nAra\u015ft\u0131rma, ya\u015fl\u0131 yeti\u015fkinler aras\u0131nda sosyal izolasyonu ve yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131 azaltmay\u0131 ama\u00e7layan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 da g\u00f6zden ge\u00e7irip vurgulamaktad\u0131r. Ya\u015fl\u0131 merkezleri, \u00f6z-de\u011fer kayb\u0131 ve di\u011fer olumsuz d\u00fc\u015f\u00fcnceler geli\u015ftirme gibi e\u011filimleri, spor programlar\u0131 ve e\u011flence aktivitelerini kullanarak hissedilebilecek izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k duygusunun azalt\u0131lmas\u0131 i\u00e7in umut vaat eden \u00e7al\u0131\u015fmalar yapmaktad\u0131rlar.
\nCen\u00e9, \u201cAsl\u0131nda izole olman\u0131n (sosyal izolasyon) veya izole hissetmenin (yaln\u0131zl\u0131k) kardiyovask\u00fcler ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in en \u00f6nemli olup olmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sadece az say\u0131da \u00e7al\u0131\u015fma her ikisini de ayn\u0131 \u00f6rnekte incelemi\u015ftir” dedi. \u201cSosyal izolasyon, yaln\u0131zl\u0131k, koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131, inme, demans ve bili\u015fsel bozulma aras\u0131ndaki ili\u015fkileri incelemek ve sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131n kardiyovask\u00fcler ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 etkiledi\u011fi mekanizmalar\u0131 daha iyi anlamak i\u00e7in daha fazla ara\u015ft\u0131rmaya ihtiya\u00e7 vard\u0131r\u201d diye de ekledi.<\/p>\n

Kaynak: Social isolation and loneliness increase the risk of death from heart attack, stroke\u00a0<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Amerikan Kalp Derne\u011fi’nin a\u00e7\u0131k eri\u015fimli dergisi Journal of the American Heart Association‘da bug\u00fcn yay\u0131nlanan yeni bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na g\u00f6re, sosyal izolasyon ve yaln\u0131zl\u0131k, kalp krizi veya fel\u00e7 ya da herhangi birinden \u00f6l\u00fcm riskinde %30’luk bir art\u0131\u015fla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. A\u00e7\u0131klama ayr\u0131ca, sosyal olarak izole edilmi\u015f veya yaln\u0131z olan insanlar i\u00e7in kardiyovask\u00fcler sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 iyile\u015ftirebilecek m\u00fcdahalelere ili\u015fkin veri eksikli\u011fini de […]<\/p>\n","protected":false},"author":42,"featured_media":55600,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,21,4696],"tags":[5276,2414,8546],"class_list":["post-55596","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-biyoloji","category-tip","tag-kalp-krizi","tag-yalnizlik","tag-z-kusagi"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t