{"id":5579,"date":"2016-06-28T15:22:37","date_gmt":"2016-06-28T12:22:37","guid":{"rendered":"http:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/?p=5579"},"modified":"2016-06-28T15:22:37","modified_gmt":"2016-06-28T12:22:37","slug":"adet-donemi-agrilari-neden-bu-kadar-siddetli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/2016\/06\/28\/adet-donemi-agrilari-neden-bu-kadar-siddetli","title":{"rendered":"Adet d\u00f6nemi a\u011fr\u0131lar\u0131 neden bu kadar \u015fiddetli?"},"content":{"rendered":"<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, pek \u00e7ok kad\u0131n\u0131 zorlayan adet \u00f6ncesi d\u00f6nem (<em>PMS<\/em>) ve adet d\u00f6nemi a\u011fr\u0131lar\u0131na bir a\u00e7\u0131klama getirdi. Bug\u00fcne kadar yap\u0131lan en kapsaml\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada, biliminsanlar\u0131 yang\u0131 (iltihaplanma, dokunun yabanc\u0131 etkenlere verdi\u011fi yan\u0131t) biyo-i\u015faret\u00e7ileri ve PMS \u015fiddeti aras\u0131nda, g\u00fc\u00e7l\u00fc yang\u0131n\u0131n t\u00fcm kramplar\u0131 ve kanamay\u0131 tetikleyebilece\u011fini g\u00f6steren bir ba\u011f buldu.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, yang\u0131 \u00f6nleyici ila\u00e7lar\u0131n d\u00f6ng\u00fcsel a\u011fr\u0131y\u0131 tedavi etti\u011fini y\u0131llard\u0131r biliyordu ve pek \u00e7ok doktor hastalar\u0131n\u0131n \u00f6fkeli rahimlerini bu ila\u00e7larla sakinle\u015ftirmelerini \u00f6neriyordu. Fakat yine de bu \u00e7al\u0131\u015fma, daha ilksel olmas\u0131na ra\u011fmen, yang\u0131 ve PMS aras\u0131nda biyolojik ba\u011flant\u0131y\u0131 tan\u0131mlayan ilk kapsaml\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma oldu. Belki de bir g\u00fcn biliminsanlar\u0131 bu sayede g\u00fcn\u00fcm\u00fczde kulland\u0131klar\u0131m\u0131zdan \u00e7ok daha etkili ila\u00e7lar geli\u015ftirecekler.<\/p>\n<p>\u015eimdiye kadar Kaliforniya \u00dcniversitesi\u2019nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n 2939 kad\u0131na anket yapt\u0131ktan sonra buldu\u011funa g\u00f6re PMS \u015fiddeti ve y\u00fcksek duyarl\u0131l\u0131kl\u0131 C-reaktif proteini (<em>hs-CRP<\/em>) aras\u0131nda pozitif bir ili\u015fki var. Hs-CRP v\u00fccutta yang\u0131 oldu\u011fu zaman g\u00f6r\u00fclen bir biyo-i\u015faret\u00e7i. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lara g\u00f6re bu protein artt\u0131k\u00e7a yang\u0131 art\u0131yor ve kad\u0131nlarda, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 hari\u00e7, PMS daha \u015fiddetli oluyor.<\/p>\n<p><em>Journal of Women\u2019s Health<\/em>\u2019te yay\u0131mlanan makaleye g\u00f6re, kar\u0131n-s\u0131rt a\u011fr\u0131lar\u0131, i\u015ftah art\u0131\u015f\u0131, kilo alma, \u015fi\u015fme ve g\u00f6\u011f\u00fcs a\u011fr\u0131s\u0131 gibi PMS d\u00f6nemi belirtileri, pek \u00e7ok kar\u0131\u015f\u0131k de\u011fi\u015fken eklense bile hs-CRP art\u0131\u015f\u0131yla \u00f6nemli derecede orant\u0131l\u0131 g\u00f6z\u00fck\u00fcyor. Bu \u00e7ok \u00f6nemli bir \u015fey \u00e7\u00fcnk\u00fc kad\u0131nlar\u0131n y\u00fczde sekseni PMS ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildiriyor. Buna ra\u011fmen, PMS\u2019in sebepleri ve tedavi y\u00f6ntemleri ile ilgili \u00e7ok az \u00e7al\u0131\u015fma var. \u015eimdilik en iyi se\u00e7enek ibuprofen (bir t\u00fcr yang\u0131 \u00f6nleyici, antienflamatuvar) ya da daha etkili, <em>mefenamik asit<\/em> gibi maddeler i\u00e7eren a\u011fr\u0131 kesiciler.<\/p>\n<p>Bir di\u011fer yeni y\u00f6ntem de a\u011fr\u0131lar\u0131 elektrikle bast\u0131rmak ama bu kesinlikle PMS\u2019in t\u00fcm belirtilerini yok etmiyor. K\u0131sacas\u0131, kad\u0131nlar\u0131n her kramb\u0131, bulant\u0131y\u0131, kusmay\u0131 ve depresyonu hayatlar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131nda ve her ay \u00f6nleyebilmesi i\u00e7in pek \u00e7ok tedavi ediciyi bir arada kullanmaktan ba\u015fka \u015fans\u0131 yok.<\/p>\n<p>Bu y\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda, \u00fcreme sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 profes\u00f6r\u00fc John Guillebaud, adet a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131n kalp krizi ge\u00e7irmek kadar k\u00f6t\u00fc oldu\u011funu ve bunu erkeklerin anlamamas\u0131 y\u00fcz\u00fcnden konunun g\u00f6z ard\u0131 edildi\u011fini s\u00f6yledi. Pek \u00e7ok astronot uzayda iken adet d\u00f6ng\u00fclerini atlamay\u0131 tercih ediyor ve doktorlar \u015fimdilerde bunu daha fazla kad\u0131na tavsiye ediyor.<\/p>\n<p>E\u011fer PMS\u2019i olu\u015fturan biyolojik etkenler hakk\u0131nda daha \u00e7ok \u015fey bilirsek daha iyi tedaviler geli\u015ftirme \u015fans\u0131m\u0131z olur veya en az\u0131ndan risk olu\u015fturanlar\u0131 tespit edebiliriz. Yang\u0131 ile PMS aras\u0131ndaki ili\u015fki, biliminsanlar\u0131na nereye bakmalar\u0131 gerekti\u011fine dair bir ipucu vermi\u015f oldu. Ekibe g\u00f6re, sonu\u00e7lar PMS belirtileriyle ili\u015fkili fakt\u00f6rlerin karma\u015f\u0131k oldu\u011funu ve belirtilerin kayna\u011f\u0131 i\u00e7in farkl\u0131 mekanizmalar bulundu\u011funu g\u00f6sterdi. Bu ili\u015fkiler i\u00e7in daha geni\u015f \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Yine de, a\u011fr\u0131y\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in yang\u0131ya sebep olacak davran\u0131\u015flardan ka\u00e7\u0131nmak \u00f6nerilebilir ve antienflamatuvar ila\u00e7lar belirtilerin tedavisinde faydal\u0131 olabilir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00c7ev. Nazl\u0131 Turan<\/strong><\/p>\n<p><em>Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniv. Makine M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l. YL<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Kaynak:\u00a0<\/strong>http:\/\/www.sciencealert.com\/scientists-might-have-finally-figured-out-why-period-pain-hurts-so-bad<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, pek \u00e7ok kad\u0131n\u0131 zorlayan adet \u00f6ncesi d\u00f6nem (PMS) ve adet d\u00f6nemi a\u011fr\u0131lar\u0131na bir a\u00e7\u0131klama getirdi. Bug\u00fcne kadar yap\u0131lan en kapsaml\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada, biliminsanlar\u0131 yang\u0131 (iltihaplanma, dokunun yabanc\u0131 etkenlere verdi\u011fi yan\u0131t) biyo-i\u015faret\u00e7ileri ve PMS \u015fiddeti aras\u0131nda, g\u00fc\u00e7l\u00fc yang\u0131n\u0131n t\u00fcm kramplar\u0131 ve kanamay\u0131 tetikleyebilece\u011fini g\u00f6steren bir ba\u011f buldu. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, yang\u0131 \u00f6nleyici ila\u00e7lar\u0131n d\u00f6ng\u00fcsel a\u011fr\u0131y\u0131 tedavi etti\u011fini y\u0131llard\u0131r [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5580,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[19,21,33],"tags":[],"class_list":["post-5579","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bilim-gundemi","category-biyoloji","category-saglik-bilimleri"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5579","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5579"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5579\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5579"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5579"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bilimvegelecek.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5579"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}