Yeni bir \u00e7al\u0131\u015fma, cinsel y\u00f6nelimin \u0131rk ve etnik k\u00f6kenle kesi\u015fti\u011fi noktada ABD’li gen\u00e7ler aras\u0131nda mevcut e-sigara kullan\u0131m yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar\u0131 incelemeyi ama\u00e7l\u0131yor. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, Amerika Birle\u015fik Devletleri’ndeki t\u00fcm lise \u00f6\u011frencilerinin yar\u0131s\u0131n\u0131n en az bir kez e-sigara denedi\u011fini tahmin ediyor. Bu \u00f6\u011frencilerin \u00fc\u00e7te biri d\u00fczenli olarak e-sigara kullan\u0131yor. E-sigaralar 2013 y\u0131l\u0131nda ABD’ye tan\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan beri, \u00f6zellikle gen\u00e7ler aras\u0131nda giderek daha pop\u00fcler hale geldi. CDC’ye g\u00f6re, 2019-2020\u2019da ABD lise \u00f6\u011frencileri aras\u0131nda tek kullan\u0131ml\u0131k e-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n pop\u00fclaritesi %1.000 artarak %2,4’ten %26,5’e y\u00fckseldi.
\nE-sigaralardaki nikotin son derece ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yapt\u0131\u011f\u0131ndan ve gen\u00e7lerde e-sigara kullan\u0131m\u0131 hayat\u0131n ilerleyen d\u00f6nemlerinde d\u00fczenli sigara i\u00e7me riskine yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131ndan, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar \u015fu anda hangi gen\u00e7 gruplar\u0131n\u0131n sigara i\u00e7ti\u011fi ve onlar\u0131 riske atan temel nedenler hakk\u0131nda daha fazla bilgi edinmek istiyorlar.<\/p>\n
\u00d6tekile\u015fen kimlik artt\u0131k\u00e7a sigara t\u00fcketimi de art\u0131yor<\/strong> “T\u00fct\u00fcn end\u00fcstrisi, \u00f6zellikle marjinelli\u015ftirilmi\u015f gruplar\u0131 hedef al\u0131yor”<\/strong>
\nAmerikan Koruyucu T\u0131p Dergisi’nde bug\u00fcn yay\u0131nlanan bir ara\u015ft\u0131rma, farkl\u0131 cinsel y\u00f6nelim, \u0131rk ve etnik k\u00f6ken gruplar\u0131nda e-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n ne kadar yayg\u0131n oldu\u011funu belirlemek i\u00e7in 2015-2019 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda 38.000’den fazla ABD lise \u00f6\u011frencisinden al\u0131nan anket verilerini kullan\u0131ld\u0131. Sonu\u00e7ta kimlik belirte\u00e7leriyle e-sigara kullan\u0131m\u0131 aras\u0131nda \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde istikrarl\u0131 \u00f6r\u00fcnt\u00fcler tespit edildi.
\nAnnenberg \u0130leti\u015fim Okulu’nda do\u00e7ent olan Andy Tan ve Yale \u00dcniversitesi T\u0131p Fak\u00fcltesi’nde doktora sonras\u0131 ara\u015ft\u0131rma g\u00f6revlisi olan Juhan Lee taraf\u0131ndan ortakla\u015fa yaz\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fma, e-sigara \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda var olan geni\u015f bir bo\u015flu\u011fu dolduruyor. Birden fazla az\u0131nl\u0131kla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f kimli\u011fin kesi\u015fme noktalar\u0131nda gen\u00e7ler aras\u0131nda e-sigara kullan\u0131m\u0131 art\u0131yor. \u00c7al\u0131\u015fma, lezbiyen ve heteroseks\u00fcel kad\u0131nlar aras\u0131nda mevcut e-sigara kullan\u0131m\u0131 yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0131rksal gruplar aras\u0131ndaki kullan\u0131mla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00f6nemli farkl\u0131l\u0131klar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi.
\nKendini lezbiyen olarak tan\u0131mlayan siyahi kad\u0131nlarda, kendini heteroseks\u00fcel olarak tan\u0131mlayan siyahi kad\u0131nlara k\u0131yasla mevcut e-sigara kullan\u0131m\u0131 daha y\u00fcksek (%18,2’ye kar\u015f\u0131 %7,1). Bu oran ayr\u0131ca kendilerini lezbiyen olarak tan\u0131mlayan \u00e7ok \u0131rkl\u0131 k\u0131zlarda kendini heteroseks\u00fcel olarak tan\u0131mlayan \u00e7ok \u0131rkl\u0131 kad\u0131nlara g\u00f6re daha y\u00fcksek (%17.9’a kar\u015f\u0131 %11.9). \u00d6te yandan, kendini lezbiyen olarak tan\u0131mlayan beyaz kad\u0131nlar\u0131n, kendini heteroseks\u00fcel olarak tan\u0131mlayan beyaz kad\u0131nlara k\u0131yasla mevcut e-sigara kullan\u0131m riskinin daha d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu bulundu (%9,1’e kar\u015f\u0131 %16,1). Erkekler aras\u0131nda ise, e-sigara kullan\u0131m s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ile cinsel y\u00f6nelim, \u0131rk veya etnik k\u00f6ken aras\u0131nda anlaml\u0131 bir etkile\u015fim g\u00f6r\u00fclmedi.
\nYazarlar, gey ve lezbiyen gen\u00e7lerle yap\u0131lan \u00f6nceki anketlerin, e-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131n cinsel y\u00f6nelim veya cinsiyet kimli\u011fi temelli ayr\u0131mc\u0131l\u0131k veya zorbal\u0131k stresine kar\u015f\u0131 bir ba\u015fa \u00e7\u0131kma mekanizmas\u0131 veya sosyal \u00e7evrelerinde ba\u015fkalar\u0131yla ba\u011f kurman\u0131n bir yolu olabilece\u011fini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyorlar. Bundan \u00f6nceki \u00e7al\u0131\u015fmalar, gen\u00e7ler aras\u0131nda e-sigara kullan\u0131m s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n cinsel y\u00f6nelim, cinsiyet, \u0131rk ve etnisite kesi\u015fimlerinde nas\u0131l farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterdi\u011fini bildirmemi\u015fti.<\/p>\n
\nAra\u015ft\u0131rmac\u0131lar, kad\u0131nlar aras\u0131nda cinsel y\u00f6nelim ve \u0131rk\u0131n kesi\u015fti\u011fi noktada e-sigara kullan\u0131m\u0131nda e\u015fitsizlikler bulman\u0131n olas\u0131 bir nedeninin, erkeklere de\u011fil de, kuir(Kuir veya Queer, heteroseks\u00fcel veya cisgender olmayan, cinsiyet kimli\u011fi, cinsel y\u00f6nelim veya her ikisini de i\u00e7ine alan bir \u015femsiye terimdir.) kad\u0131nlara y\u00f6nelik daha y\u00fcksek hedefli e-sigara pazarlamas\u0131ndan kaynaklanabilece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyorlar. \u00d6nceki ara\u015ft\u0131rmalarda, beyaz heteroseks\u00fcel gen\u00e7 kad\u0131nlarla (18-24 ya\u015f aras\u0131) kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, biseks\u00fcel siyahi kad\u0131nlar ve biseks\u00fcel \u0130spanyol kad\u0131nlar\u0131n t\u00fct\u00fcn \u00fcr\u00fcnleri reklamlar\u0131na daha y\u00fcksek d\u00fczeyde maruz kald\u0131klar\u0131n\u0131 bildirirken, erkekler aras\u0131nda bu reklamlara maruz kalma a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir farkl\u0131l\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Ayn\u0131 zamanda Sa\u011fl\u0131k \u0130leti\u015fimi ve E\u015fitlik Laboratuvar\u0131’n\u0131n direkt\u00f6r\u00fc olan Tan, “Y\u0131llard\u0131r t\u00fct\u00fcn end\u00fcstrisi, kul\u00fcplerde, barlarda, onur etkinliklerinde veya dergilerde, geleneksel olarak marjinalle\u015ftirilmi\u015f gruplara y\u00f6nelik pazarlamay\u0131 hedef ald\u0131” diyor.\u00a0 \u201cCinsel, \u0131rksal ve etnik az\u0131nl\u0131ktan gen\u00e7lerin sosyal medyada e-sigara reklamlar\u0131 da dahil olmak \u00fczere \u00e7evrimi\u00e7i t\u00fct\u00fcn reklamlar\u0131yla ilgilendiklerini bildirme olas\u0131l\u0131klar\u0131 daha y\u00fcksek\u201d diye de ekliyor.
\nTan, bu \u00e7al\u0131\u015fmadan elde edilen bulgular\u0131n, cinsel y\u00f6nelim, \u0131rk ve etnik k\u00f6kenlerin kesi\u015fti\u011fi noktalarda gen\u00e7lerin e-sigara kullan\u0131m\u0131n\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in daha fazla ara\u015ft\u0131rma ve m\u00fcdahaleyi h\u0131zland\u0131rabilece\u011fini umdu\u011funu s\u00f6yledi. \u015eu anda da, cinsel ve cinsiyete dayal\u0131 az\u0131nl\u0131k gen\u00e7leri i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f sosyal medyada elektronik sigara kar\u015f\u0131t\u0131 kampanyalar\u0131n etkinli\u011fini geli\u015ftirmek ve test etmek i\u00e7in yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalara \u00f6nc\u00fcl\u00fck ediyor.<\/p>\n